ندبه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
ندبه
نویسندهبهرام بیضایی
شخصیت‌ها
  • زینب
  • گلباجی
  • مونس
  • مستوره
  • عبیدالله
فضاجنبشِ مشروطهٔ ایران
زبان اصلیفارسی

نُدبه نمایشنامه‌ای است از بهرام بیضایی، نوشته به سالِ ۱۳۵۶.

خلاصهٔ موضوع

زنان برای زینب سوگواری می‌کنند. کم‌کم می‌فهمیم که زینب را پدر و نامزدش از دِه به شهر آورده‌اند و به گلباجی فروخته و رفته‌اند . . .

متن

. . . تحلیلی از اسطوره‌ی «مردم»؛ اسطوره‌ای که محتوای آن هم قرار است همیشه دست‌نخورده، تحلیل‌نشده، مقدس، و بی‌شکل باقی بماند و من برعکس خیال می‌کنم باید شکافته شود. . . .

بیضایی، در وصفِ ندبه، دههٔ ۱۳۶۰[۱]

نمایشنامه نوشتهٔ بهارِ ۱۳۵۶ است. پاره‌ای ازش در تابستانِ ۱۳۵۹ در شمارهٔ سوّمِ نامهٔ کانون نویسندگان ایران منتشر شد. صورتِ کاملش اوّل بار در تابستانِ ۱۳۶۲ در شمارهٔ سوّمِ مجلّهٔ الفبای پاریس به نامِ مستعارِ «بهروز برومند» منتشر شد. سالِ ۱۳۷۱ به صورتِ کتاب به وسیلهٔ انتشارات رامین در سوئد منتشر شد. سپس‌تر انتشارات تصویر و زمانه در کالیفرنیا و پس از آن انتشارات روشنگران و مطالعات زنان در تهران ناشر این کتاب شدند.

نمایش

بیضایی این نمایشنامه را به نمایش درنیاورده است: مدیرِ تالار مولوی در سالِ ۱۳۵۶ این نمایش را از نوبتِ اجرا خارج کرد و تمرین‌های بیضایی تعطیل شد. منیژه سلیمی و شهره آغداشلو و علی ژکان و منوچهر فرید و پرویز پرستویی از بازیگرانِ این تمرین بودند. علیرضا مجلّل نیز از دست‌اندرکاران این تمرین بود.[۲]

جستارهای وابسته

پانویس

منابع

  • باقری، فارِس (زمستان ۱۳۸۶). «نگاهی کوتاه به استعاره‌ی تن‌پوشی و بدل‌پوشی در نمایشنامه‌ی «ندبه»». سیمیا (۲): ۱۱۹-۱۲۷.
  • بیضایی، بهرام؛ قوکاسیان، زاون (۱۳۷۱). گفت‌وگو با بهرام بیضایی. تهران: انتشارات آگاه. شابک ۹۶۴-۴۱۶-۱۱۰-۶.
  • نقد نشانه شناسی لایه ای ندبه_ مجید لکی سهلوانی (https://www.goodreads.com/review/show/2701315131?book_show_action=false&from_review_page=1)
  • چشم به راه بازگشت اوییم؛ یک بهرام بیضایی