شهره آغداشلو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
شهره آغداشلو
Shohreh Aghdashloo (4) (38088279786).jpg
آغداشلو در سال ۲۰۱۷
نام در زمان تولدشهره وزیری‌تبار
زادهٔ۲۱ اردیبهشت ۱۳۳۱ ‏(۷۰ سال)
تهران، ایران
تحصیلاتدانش‌آموختهٔ روابط بین‌الملل
لندن، انگلستان
پیشهبازیگر
سال‌های فعالیت۱۳۵۵–اکنون
همسر(ها)آیدین آغداشلو (ا. ۱۹۷۲–۱۹۷۹)
هوشنگ توزیع (ا. ۱۹۸۷)
فرزندان۱

شُهره آغْداشْلو (با نام تولد شهره وزیری‌تبار؛ ۲۱ اردیبهشت ۱۳۳۱) بازیگر ایرانی-آمریکایی است. او برای بازی در فیلم خانه‌ای از شن و مه (۲۰۰۳) نامزد دریافت جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل زن شد. او برای به تصویر کشیدن ساجده طلفاح در مجموعهٔ تلویزیونی خانهٔ صدام (۲۰۰۸) موفق به دریافت جایزهٔ اِمی پرایم‌تایم در رشتهٔ بهترین بازیگر نقش مکمل زن شد.[۱]

زندگی و فعالیت هنری[ویرایش]

شهره آغداشلو در اردیبشهت ماه ۱۳۳۱ در تهران متولد شد. او نام خانوادگی «آغداشلو» را به خاطر مخالفت خانوادهٔ پدری‌اش با داشتن نام خانوادگی آنان و پس از ازدواج با آیدین آغداشلو انتخاب کرد. آغداشلو پیش از انقلاب ایران، در سه فیلم مطرح آن زمان بازی کرد و با سه کارگردان بزرگ سینمای ایران، عباس کیارستمی، علی حاتمی و محمدرضا اصلانی همکاری داشت. او در بحبوحهٔ انقلاب ۱۳۵۷ ایران و در ژانویهٔ ۱۹۷۹ میلادی و زمانی که هنوز دولت شاپور بختیار بر سر کار بود از ایران خارج شد و از طریق ترکیه به لندن و سپس به آمریکا رفت و به اتفاق همسرش، هوشنگ توزیع، در نمایش‌های متعددی بازی کرد.[۲] وی، با آن که چندین بار برای اجرای نمایش به دربار دعوت شد و با محمدرضا شاه و فرح دیبا در کاخ نیاوران دیدار کرد، شخصیت شاه را در میان جوانان آن زمان «مردمی» نمی‌داند و سبب این بیگانگی را تحصیلات شاه در سوئیس و نه در دارالفنون ایران می‌پندارد. وی پس از نامزدی جایزهٔ اسکار اقدام به نوشتن زندگینامه و خاطرات خود کرد که در سال ۲۰۱۳ به زبان انگلیسی با عنوان کوچهٔ عشق و یاسمن‌های زرد در آمریکا منتشر شد.

در جشنوارهٔ بین‌المللی فیلم تورنتو ۲۰۱۵

در سال ۲۰۰۰ میلادی آغداشلو برای نخستین‌بار پس از مدت‌ها دوری از سینما در فیلم سینمایی راز بهشت بر پردهٔ سینماهای آمریکا رفت. این فیلم به نویسندگی و کارگردانی کامشاد کوشان نخستین فیلم سینمایی ایرانی به زبان انگلیسی بود که در سینماهای کشور آمریکا نمایش همگانی می‌شد. فیلم راز بهشت به جشنواره‌های بین‌المللی پرشماری دعوت شد؛ از جمله جشنوارهٔ بین‌المللی فیلم قاهره که در آن به عنوان یکی از ۱۰ فیلم برگزیده و دعوت‌شده از کشور آمریکا، در کنار فیلم‌هایی چون پسرها گریه نمی‌کنند و محصور اثر برناردو برتولوچی رقابت کرد.

در سال ۲۰۰۳، آغداشلو نامزد جایزهٔ اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل زن برای فیلم «خانه‌ای از شن و مه» شد. افزون بر آن، چهار جایزهٔ منتخب انجمن منتقدان لوس آنجلس، نیویورک، سین‌سیناتی و آن‌لایم را از آن خود کرد. او در فیلم خانه‌ای از شن و مه نخستین ساختهٔ وادیم پرلمان در کنار بازیگران معروفی چون بن کینگزلی برندهٔ اسکار برای بازی در فیلم گاندی در سال ۱۹۸۲ و جنیفر کانلی برنده اسکار برای بازی در فیلم یک ذهن زیبا در سال ۲۰۰۱ نقش آفرینی کرد. آغداشلو در این فیلم در نقش «نادی» زنی ایرانی و افسرده را بازی می‌کند که به اتفاق همسرش، سرهنگ مهاجر ایرانی (با بازی بن کینگزلی)، در شمال کالیفرنیا زندگی می‌کنند و بر سر تصاحب خانه‌ای با صاحب قبلی خانه (جنیفر کانلی) درگیر می‌شوند.

شهره آغداشلو در سال ۲۰۰۹ میلادی، برای بازی در نقش مکمل زن در سریال خانهٔ صدام، موفق به دریافت جایزهٔ امی شد. او در این مجموعه در کنار ایگال نائور بازیگر اسرائیلی در نقش همسر صدام حسین به ایفای نقش پرداخت.[۳]

فیلم‌شناسی[ویرایش]

فیلم[ویرایش]

سال نام نقش نکته
۱۹۷۶ شطرنج باد کنیزک
۱۹۷۷ گزارش اعظم فیروزکوهی
۱۹۷۸ سوته‌دلان اقدس
۱۹۸۹ میهمانان هتل آستوریا پوری کرم نیا
۱۹۹۱ رها رها
۱۹۹۳ بیست دلار غاده
۲۰۰۰ راز بهشت پری
۲۰۰۱ آمریکای زیبا بازیگر نقش مکمل زن در تبعید
۲۰۰۲ مریم هما آرمین
۲۰۰۳ تسخیرشده زن
نبض زن
ایران اسرار آمیز: دنیای ناشناخته راوی
خانه‌ای از شن و مه نادره
۲۰۰۵ جن‌گیری امیلی رز دکتر ادیانی
بابک و دوستان فرح
۲۰۰۶ رویاهای آمریکایی نازنین رضا
خانه‌ای روی برکه دکتر آنا کلیچینسکی
مردان ایکس: آخرین ایستادگی کاویتا رائو
داستان تولد الیصابات
۲۰۰۸ خواهری از سفر آرزوها ۲ نسرین مهینی
سنگسار ثریا م. زهرا
۲۰۱۰ اداره تعدیل
بازی نه خاله لیلا
۲۰۱۱ ایرانیوم راوی
درون دکتر لوفتون
۲۰۱۲ زندگی عجیب تیموتی گرین اوت اونات
۲۰۱۳ ابریشم رانی
۲۰۱۴ گلاب مولوجون
هنوز اینجا فرزانه
۲۰۱۵ آخرین شوالیه‌ها ماریا
سپتامبرهای شیراز حبیبه
۲۰۱۶ فراتر از پیشتازان فضا
اسب‌های پنجره‌ای مهرناز
قول مارتا
۲۰۱۸ یک ازدواج ساده زیبا حسینی
۲۰۱۹ کوبایی بانو ایوب
۲۰۲۰ بدو عزیزم بدو
۲۰۲۱ شکارچیان روح: افترلایف گوزر گوزری صداپیشه؛ نقش مشترک با اولیویا وایلد و اما پورتنر[۴]
۲۰۲۲ کیمیاگر
۲۰۲۳ رنفیلد الا
دوشیزه فیلمبرداری

مجموعهٔ تلویزیونی[ویرایش]

سال نام نقش نکته
۱۹۹۰ ماتلاک فروشنده قسمت: "هیچ جا برای برگشتن"
۱۹۹۳ مارتین ملیکا قسمت: "جرم در خانه است"
۲۰۰۱ حومه هندوراس زرشک قسمت ۲
۲۰۰۴ سرویس مخفی لیلا روان
۲۰۰۵ ۲۴ دینا آراز ۱۲ قسمت
۲۰۰۶ اسمیت چارلی ۷ قسمت
ویل و گریس پَم قسمت: "کابوها و ایرانیان"
جورج کنجکاو فروشنده کلاه قسمت: "کلاه زردِ تمیز و عالی"
بخش فوریت‌های پزشکی خانم رضا کارداتای قسمت: "گمشده در آمریکا"
۲۰۰۷ آناتومی گری دکتر هلن کرافورد قسمت: "اسکار و سوغاتی"
۲۰۰۸ خانه صدام ساجده طلفاح ۴ قسمت
۲۰۰۹ فلش فوروارد نادرا اودایا ۳ قسمت
۲۰۱۱ نظم و قانون: واحد قربانیان ویژه کارآگاه قسمت: "کثیف"
دکتر هاوس افسون حمیدی
ان‌سی‌آی‌اس مریم باوالی قسمت: "بندرگاه امن"
۲۰۱۲ پورتلندیا نیلوفر جمشیدی قسمت: "عروسی باحال"
دکتر اوباش دکتر لورن بیلور ۳ قسمت
۲۰۱۳ گریم استفانیا وادووا پوپسکو ۷ قسمت
۲۰۱۴ باور خانم دلکش قسمت: "اصل و نسب"
استخوان‌ها آزیتا وزیری
اسکورپیون دکتر کاساندرا دیویس قسمت: "رنگ واقعی"
۲۰۱۵ ابتدایی لیلیان بلروز
۲۰۱۵–۲۰۲۲ گستره کریسژن آواسارالا ۶ فصل (نقش اصلی)
۲۰۱۶ مروارید آرلین
۲۰۱۷ مجازاتگر فرح مدنی ۴ قسمت
۲۰۱۹ بر انگیختن فاطیما ۳ قسمت
۲۰۱۸ کیتی گربه نیست کیتی
۲۰۲۱ آرکین مجری ۴ قسمت
خدمه پرواز براندا ۵ قسمت
کلوک
آرچر

گویندگی[ویرایش]

بازی‌های ویدئویی

سال بازی کاراکتر
۲۰۱۰ تأثیر فراگیر ۲ دریاسالار شولاران تومبوی
۲۰۱۲ تأثیر فراگیر ۳
۲۰۱۴ سرنوشت لاکشمی-۲
۲۰۱۷ سرنوشت ۲
۲۰۲۲ داستان بیستون راوی
۲۰۲۳ اساسینز کرید سراب روشن

پویانمایی

سال فیلم کاراکتر
۲۰۰۸ سیمپسون‌ها مینا
۲۰۱۳ دریای هیولاها اوراکل
۲۰۱۶ اسب‌های پنجره‌ای مهرناز
۲۰۱۹ نگهبانان شیردل ملکه جانا

دِکلَمه

سال اثر خواننده
۲۰۰۳ آلبوم رومی داریوش
۲۰۱۲ آلبوم از قلب من لیلا فروهر
۲۰۲۲ دوباره گوگوش، لیلا فروهر، شهرزاد سپانلو، دریا دادور، سوگند

نمایش‌ها[ویرایش]

  • قوی تر
  • چرخ فلک
  • گلدونه خانم
  • بانویی می‌میرد
  • موضوع جدی نیست
  • شبیخون
  • آیینه
  • هفت رنگ
  • کافه اکبر آقا نوستالژی
  • بوی خوش عشق
  • سهم ما از خانه پدری
  • امیر ارسلان ۲۰۰۰

تهیه‌کننده[ویرایش]

  • تهیه برنامه «زیر آسمان کبود» در تلویزیون ایران
  • تهیه برنامه رادیویی «صدا و نوای ایران» پخش از کانال بین‌المللی سراسری آمریکا

جوایز و افتخارات[ویرایش]

سال جایزه رده اثر نامزد شده نتیجه
۲۰۰۳ جایزه ایندیپندنت اسپیریت حمایت از زنان خانه‌ای از شن و مه برنده
۲۰۰۳ جایزه اسکار بهترین بازیگر مکمل زن خانه‌ای از شن و مه نامزد
۲۰۰۳ جایزه حلقه منتقدان فیلم ونکوور بهترین بازیگر زن خانه‌ای از شن و مه نامزد
۲۰۰۳ جایزه انجمن منتقدان پخش‌کننده فیلم بهترین بازیگر نقش مکمل زن خانه‌ای از شن و مه نامزد
۲۰۰۳ جایزه انجمن منتقدان فیلم آنلاین بهترین بازیگر نقش مکمل زن خانه‌ای از شن و مه برنده
۲۰۰۳ جایزه حلقه منتقدان فیلم نیویورک بهترین بازیگر نقش مکمل زن خانه‌ای از شن و مه برنده
۲۰۰۳ جایزه انجمن منتقدان فیلم لس آنجلس بهترین بازیگر نقش مکمل زن خانه‌ای از شن و مه برنده
۲۰۰۵ جایزه ستلایت بهترین بازیگر نقش مکمل زن ۲۴ نامزد
۲۰۰۷ جایزه دستاورد شغلی آرپا بهترین بازیگر زن برنده
۲۰۰۸ جایزه امی بهترین بازیگر مکمل زن خانه صدام برنده
۲۰۱۳ جایزه جشنواره فیلم نور برنده

منابع[ویرایش]

  • «بیوگرافی شهره آغداشلو». دریافت‌شده در ۱ مرداد ۱۳۸۶.
  1. «شهره آغداشلو برنده جایزه معتبر اِمی شد». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۱ سپتامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۱۱ ژوئن ۲۰۲۱.
  2. «اقرار قرائتی سبز: شهره آغداشلو». راه دیگر. ۱۳ اسفند ۱۳۹۱. دریافت‌شده در ۳ مارس ۲۰۱۳.
  3. «مهمانی ایرانیکا در دبی با حضور هنرمندان سرشناس». رادیو فردا.
  4. Kennedy, Michael (November 20, 2021). "Who Plays Gozer In Ghostbusters: Afterlife (Is It Olivia Wilde?)". Screen Rant. Retrieved November 20, 2021.

پیوند به بیرون[ویرایش]