میرزاحسن تبریزی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
حاج میرزاحسن مجتهد
شناسنامه
لقب مجتهد
زادروز ۱۲۶۸ قمری
زادگاه تبریز، ایران
تاریخ مرگ ۱۳۳۷ قمری
محل مرگ تبریز،
فرزندان میرزا لطف اله امام جمعه - میرزااحمد
دین اسلام
مذهب شیعه
پیشه مجتهد
اطلاعات علمی و مذهبی
استادان میرزا محمد حسن شیرازی
کتاب‌ها تشریح الاصول - کتاب الطهاره

میرزاحسن تبریزی (۱۲۶۸ هـ. ق-۱۳۳۷ هـ. ق، تبریز) مشهور به « میرزاحسن آقا مجتهد » از روحانیون متمول و پرنفوذ تبریز در عصر مشروطه بود. میرزاحسن از اعضای یکی از خاندان‌های برجسته روحانی شیعه به شمار می‌آمد که در قرون ۱۲ و ۱۳ هجری قمری در تبریز نفوذ و شهرت داشتند. پدرش میرزا محمدباقر امام جمعه تبریز و عمویش میرزا جوادآقا مجتهد هردو از علمای برجسته زمان خود بودند. میرزا حسن نزد میرزای شیرازی، سید حسین کوه کمری، ملاعلی نهاوندی و شیخ حسن ممقانی تحصیل کرده بود و دارای مقام اجتهاد بود.

در جریان مشروطه[ویرایش]

در زمان آغار جنبش مشروطه وی مجتهد طراز اول در تبریز بود و احکام شرعی و قضائی که صادر میکرد از طرف حکومت و مردم واجب تلقی میگردید. او همانند سایر علما در ابتدا موافق مشروطه و کمک رسان آن بود ولی بتدریج با وقایعی که پیش آمد به صف مخالفین پیوست.

شروع مخالفت[ویرایش]

بعد از تبعید برادرزاده وی از طرف انجمن تبریز، هنوز وی مقاومتی از خود نشان نداد ولی در جریان واقعه قراچمن که بدنبال اجرای حکم وی که بدرفتاری و قتل و خانه سوزی عمال حکومت را در پی داشت، شورش مردم به تحریک عواملی از اعضاء انجمن باعث ایجاد دو تیرگی بین او و مشروطه خواهان گردید و عاقبت به تبعید وی از تبریز منجر شد. پس از چندی با حمایت سیدعبدالله بهبهانی و سایر علما درخواست مراجعت وی به تبریز مطرح واز طرف انجمن موافقت شد و استقبال کم نظیری در برگشت وی بعمل آمد.

با تشدید اختلاف محمد علی شاه و مشروطه طلبان تبریز، بار دیگر وی با تشکیل انجمن اسلامیه وبا درخواست مشروعه بجای مشروطه به همراه علمای دیگر به مخالفت های خود با مشروطه طلبان ادامه داد.

پس از ترک قوای روس و نیز در زمان قیام شیخ محمد خیابانی، مجتهد به دعاوی حقوقی و شرعی مشغول بود و طی بیاننامه ای که در روزنامه تجدد ارگان حزب دمکرات انتشار داد همه مردم آذربایجان را به برادری و همکاری و حفظ اسلامیت و حفظ مشروطیت خواند و روزنامه نوشت « مجتهد ما با مشروطیت آشتی کرد ».

منابع[ویرایش]