ماکو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری, جستجو

مختصات: ‏۰۸″ ۲۸′ ۴۴°شرقی ‏۲۴″ ۱۷′ ۳۹°شمالی / ۴۴٫۴۶۸۸۹غرب ۳۹٫۲۹جنوب / -۴۴٫۴۶۸۸۹;-۳۹٫۲۹


ماکو

5.jpg

Red pog.svg
ماکو
Iran location map.svg
شرقی‌″۳۱ ′۳۳ °۴۴ شمالی‌″۱۲ ′۱۷ °۳۹ / °۴۴٫۵۵۸۶شرقی °۳۹٫۲۸۶۷شمالی / ۴۴٫۵۵۸۶;۳۹٫۲۸۶۷
سراسرنما از ماکو
اطلاعات کلی
کشور Flag of Iran.svg ایران
استان آذربایجان غربی
شهرستان ماکو
نام(های) قدیمی آرتاز، شاوارشان، قلعه قبان[نیازمند منبع]
مردم
جمعیت 41٬406[نیازمند منبع]
زبان‌ گفتاری ترکی آذربایجانی
کردی[۱][۲]
مذهب اکثریت: شیعه
اقلیت: سنی[۳]
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۱۱۸۲ متر
اطلاعات شهری
پیش‌شماره تلفنی [۴]۰۴۶۲۳۲۲
وبگاه جامعه مجازی شهرستان ماکو

ماکو یکی از شهرهای استان آذربایجان غربی در شمال غربی ایران است. این شهر در نزدیکی مرز ایران و ترکیه قرار دارد. شهر ماکو مرکز شهرستان ماکو است. شهر ماکو در دره‌ای بنا شده که رودخانه زنگمار از آن می‌گذرد و شهر را به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم می‌کند. قسمت جنوبی شهر در دامنه کوه سبد قرار گرفته و آبادی چندانی ندارد ولی بخش شمالی آن آبادتر و بزرگتر است .[نیازمند منبع]

شهر ماکو- شیرزاده
بخش شمالی ماکو که زیر کوه قیه قرار دارد.

این شهر به دلیل آنکه در کنار مرز و گمرک بازرگان واقع شده‌است محل عبور مسافرینی است که قصد دارند از طریق زمینی به ترکیه سفر کنند .

محتویات

[ویرایش] وجه تسمیه

ماكو به زبان ارمني به معني چراگاه است و از اين رو به آن ماكو گفته‌اند چرا كه چراگاه‌هاي بزرگ در پيرامون ماكو وجود دارد.[۵] همچنین برخی معتقدند مادها که در زمان پادشاهی ایشتوویگو در این منطقه ساکن شدند، آن را مادکوه (کوه مادها) نامیدند. این نام بعداً به صورت ماکو درآمد.[۶] یاقوت حموی عقیده دارد ماکو محل زندگی روحانیون زردشتی بوده‌است لذا در اصل ماگوش نام داشته که به مرور ایام ماکو شده‌است.

[ویرایش] دیدنی‌های ماکو

آثار باستانی شهرستان ماکو

  • تپه ما قبل تاریخ خلیل آباد در 300 متری شوط
  • کلیسای عظیم سنت استپاسن در دره شام ارسکنار
  • معبد سنگی در ده شدی دشت زنگنه
  • برج و بارو و کتیبه در، ساری قیه و در صخره ماکو
  • خرابه‌های تعدادی کلیساهای ارمنی در دهات مختلف
  • آثار تاریخی شهر دامبات
  • خرابه‌های قدیمی گزلو در ده مخند
  • آثار و علایم منقوش در سنگ در ده قزلجه قلعه دهستان قره قویون
  • دالانها و غارهای زیرزمین در اطراف آرارات
  • شهر روسا یا قلعه جم خور در ده بسطام چایپاره
  • اطاق سنگی در ده چیره کندی چای پارا
  • گورستان تاریخی پیر احمد کندی در دهات آواجیق
  • پل بشگوز در نزدیک شهر ماکو
  • خرابه‌های سه گوش در ده قزلداغ
  • اطاق سنگی در ده دلیک داش
  • کلیسای زور زور در ده بارون
  • دیری متعلق به فرقه دمینکن در پای کوه قیه
  • اطاق سنگی در ده سنگر
  • کلیسای مریم ننه در شمال شهر ماکو
  • بنای باشکوه کلاه فرنگی در بیمارستان ماکو
  • کاخ باغچه جوق[۷]
  • ازارتفاعات ماکو میتوان چهارکشورایران ترکیه اذربایجان وارمنستان رادید.

[ویرایش] تاریخ

در منطقه ماکو بازمانده‌های یک شهر بزرگ قدیمی که دامبات و خاورزمین نام داشت دیده می‌شود.[۸]

گله‌داران ساسانی از ساکنان این منطقه بودند و عشایر کنونی منطقه که ساکان نامیده می‌شوند این شهر ویرانه را هنوز خاورزمین می‌نامند.

در دوره‌های بعدی ماکو بخشی از ایالت واسپورکان ارمنستان شد[۹] گروهی محل شهر کنونی ماکو را محل قبلی دژ قابان دانسته‌اند. در جلد ششم فرهنگ معین (به تالیف جعفر شهیدی) آمده‌است: "ماکو در قدیم قلعه‌ای بود به نام قابان که چون محل دزدان بود شاه عباس آن را خراب کرد. بنای شهر ماکوی امروزی را می‌توان از سال ۱۰۱۲ ه.ش. دانست."[۱۰] در دوره‌های بعد، اعراب و ترکان سلجوقی بر منطقه چیره شدند.[۱۱]

کلاویخو، سفیر ‍‌پادشاه اس‍پانیا، که درتاریخ اول ژوئن ۱۴۰۳ م از ماکو دیدن می کند، آن را قلعه ای می نامد که حاکمش مسیحی و نورالدین نام دارد. به گفتهٌ وی قراولان همگی از ارمنستان هستند ولی آشنا به زبانهای ترکی و فارسی.[۱۲]

به هنگام انعقاد عهدنامه گلستان، در مورد ماکو میان روس و عثمانی رقابت بود. در پی آن به مردم و خان‌های ماکو اختیار داده شد تا به هر سو که مایلند ملحق شوند و آنان الحاق به ایران را انتخاب کردند. از این حیث خوانین ماکو به‌ویژه تیمورپاشا و اقبال‌السلطنه طرف رعایت و ملاحظه قاجاریه بودند.[۱۳]

[ویرایش] منابع

  1. IRANSEDA Network-برنامه-گذری بر حمام تاریخی ماکو
  2. فرمانداری ماکو
  3. IRANSEDA Network-برنامه-گذری بر حمام تاریخی ماکو
  4. پیش‌شماره
  5. «Fars News Agency : ماكو شهر كلاه به سر ایران است». 
  6. موسوی ماکویی، تاریخ ماکو، ص۲۹.
  7. ماکو سیتی
  8. موسوی ماکویی، تاریخ ماکو، صص۳۴-۳۷.
  9. موسوی ماکویی، تاریخ ماکو، ص۶۴.
  10. موسوی ماکویی، تاریخ ماکو، ص۵۴
  11. موسوی ماکویی، تاریخ ماکو، ص۶۷.
  12. Embassy to Tamerlane, Ruy Gonzalez de Clavijo; ed H. Simpole London - 2009
  13. موسوی ماکویی، تاریخ ماکو، ص۱۱۰. به نقل از: خاطرات و خطرات مخبرالسلطنه، ص۳۲۸.
  • dashmacoo (dot) blogfa (dot) com <--- ماکو ، شهر سنگی ایران
  • موسوی ماکویی، میر اسدالله، تاریخ ماکو، تهران: نشر بیستون، ۱۳۷۶، ص۳۵. (شابک: ۹۶۴۹۰۰۳۶۲۲)، با نقل از مینورسکی
  • مختصات و ارتفاع
  • تجربییات شخصی امیرسلیمانی دانالویی ازارتفاعات ماکو.

[ویرایش] پیوند به بیرون



ابزارهای شخصی

گویش‌ها
فضاهای نام
عملکردها
گشتن
چاپ/برون‌بری
جعبه‌ابزار
زبان‌های دیگر