اشنویه
مختصات: ۳۷°۰۲′۲۳″ شمالی ۴۵°۰۵′۵۴″ شرقی / ۳۷.۰۳۹۷۲° شمالی ۴۵.۰۹۸۳۳° شرقی
 |
برای اثباتپذیری کامل این مقاله به منابع بیشتری نیاز است یا منابع ارائهشده بهدرستی ارجاع داده نشدهاند. لطفاً با توجه به شیوهٔ ویکیپدیا برای ارجاع به منابع با ارایهٔ منابع معتبر این مقاله را بهبود بخشید. مطالب بیمنبع در آینده مردود و حذف خواهندشد. |
| اشنویه شنۆ[۱] |
|
|---|---|
| کشور |  ایران |
| استان | آذربایجان غربی |
| شهرستان | اشنویه |
| نام(های) قدیمی | اُشنو[۲] |
| مردم | |
| جمعیت | ۲۹٬۸۹۶ نفر (۱۳۸۵) |
| زبان گفتاری | کردی سورانی،مکریانی[۳] |
| مذهب | سنی شافعی و حنفی |
| جغرافیای طبیعی | |
| ارتفاع از سطح دریا | ۱۴۱۱ متر |
| اطلاعات شهری | |
| شهردار | سواره امیرعشایری |
| رهآورد | گیلاس، سیب، گندم، چغندر |
| پیششماره تلفنی | ۰۴۴۴۲[۴] |
| وبگاه | shnocity.ir |
| به پایتخت گیلاس ایران خوش آمدید | |
 اشنویه
|
|
اشنویه (به کردی: شنۆ، Şino) از شهرهای مرزی و کردنشین[۵] استان آذربایجان غربی است که در قسمت غربی این استان قرار دارد. این شهر مرکز شهرستان اشنویه است.
محتویات |
وجه تسمیه[ویرایش]
نام شهر اشنویه درکتیبه و سنگ نبشههای تاریخی بعنوان؛ اشنو؛ اشنه؛ اشنوناک؛ عشنو؛ قید شدهاست به معناهای متفاوت (دم دره، گیاه دواله – قلعه) یا د میگردد و درکتیبه کورش از ایالت (اشنوناک) نام برده شدهاست که یکی از بزرگترین خواجگذاران کورش بودهاست.
پیشینه تاریخی[ویرایش]
ابن حوقل،[۶][۷] اصطخری[۸] و حمدالله مستوفی[۹] اشنویه را از شهرهای آذربایجان شمردهاند. ابن حوقل بغدادی در سفرنامه خود اهالی این شهر را از کردهای هذبانیه میخواند[۱۰] حمدالله مستوفی در سفرنامه خود اهالی آنرا شافعی مذهب بیان نموده[۱۱] و در شرفنامه شرف خان بدلیسی با نام شنو بعنوان شهری کردنشین در ولایت کردستان ذکر شده[۱۲]
اشنویه که از دیرباز مسکن کردهای موسوم به هذبانیه (هذبانی) بود، تا سدههای بعد همچنان آبادانی خود را حفظ کرد. هذبانیان از مراتع اطراف آنجا، برای نگهداری احشام خود بهره میجستند.[۱۳] تیرهای از آنان نیز که رَوّادیان (کُرد) نامیده میشدند، در ارمنستان سکنی گزیدند.[۱۴] روادیان که در آذربایجان و کردستان نفوذ داشتند، در سدة ۲ ق از اطاعت عباسیان سرباز زدند و چندی حکومت مستقلی به رهبری علی فرزند صدقه در آذربایجان به وجود آوردند. آنان ارومیه را مرکز فرمانروایی خود قرار دادند و شهرهای اشنویه، خوی، شاهپور، لاهیجان (نام روستایی در آذربایجان) و نقده را در اختیار داشتند.[۱۵]پس از آن، به ویژه در سدههای ۷ و ۸ ق، ولایات ارومیه و اشنویه از سرنوشتی یکسان برخوردار بودهاند. در عهد فرمانروایی اتابکان در ۶۰۲ق نبردی میان سپاهیان اتابک ابوبکر (فرمانروای عراق و آذربایجان) و علاءالدین (اتابک مراغه)، روی داد. علاءالدین که توان نبرد نداشت، پیشنهاد صلح کرد و یکی از دژهای خود را به ابوبکر واگذاشت و در مقابل، ابوبکر نیز حکومت اشنویه و ارومیه را به وی سپرد.[۱۶]
سلطان جلال الدین خوارزم شاه در سال۶۲۳ قمری ترکمانهای ایوائی را در اشنویه و ارومیه را سرکوب کرد[۱۷]در سال۶۲۳ ترکمانهای ایوائی اورمیه را تصاحب کردند و خراج را از میان برداشتند در نتیجه شهرهای اورمیه و سلماس و خوی تیول شاهزاده خانم سلجوقی بود در نتیجه شکایت جلال الدین قوای خود را فرستاده و ترکمانها را سرکوب نمود.[۱۸]
مهمترین آثار تاریخی آن سنگ کیله شین (به ارتفاع ۱۷۰ سانتی متر و به دو زبان اورارتویی و آشوری حک گردیده که متعلق به سده هشتم قبل از میلاد) میباشد که گفته میشود نهصد سال قبل از بنای تخت جمشید به دستور ایشپونیا پادشاه اوراتور در ارتفاعات غربی شهرستان در مرز با عراق نصب گردیدهاست و دو کتیبه (مه رگ کاروان و رکاو چشمه گل) در موزه تهران از آثار بجا مانده این شهر است. درکتب تاریخی همیشه از اشنو به عنوان شهری با باغات زیبا و آب فراوان یاد شده ابن حوقل در کتاب ((نزهه القلوب)) (قرن چهارم هجری قمری) اشنویه را با ۱۱ سطر معرفی مینماید در حالیکه ارومیه را با ۶ سطر معرفی نمودهاند.
جمعیت[ویرایش]
جمعیت این شهرستان طبق سرشماری سال ۱۳۸۵ برابر با ۶۳٬۷۹۸ نفر بودهاست که از این تعداد ۳۲٬۱۸۴ نفر آنان مرد و ۳۱٬۶۱۴ نفر آنان زن بودهاند. بر پایه سرشماری سال ۱۳۸۸، جمعیت این شهرستان همراه با روستاهایش برابر با ۶۶۰۰۰ نفر بودهاست.
جغرافیای شهر[ویرایش]
شهرستان اشنویه با ارتفاع متوسط ۵۰۸۰ فوت معادل ۱۵۲۴ متر طول و جغرافیای ۴۵ درجه و ۶۰ دقیقه و عرض ۳۷ درجه و ۲ دقیقه و ۲۰ ثانیه واختلاف ساعت آن با تهران ۲۰ دقیقه و ۱۲ ثانیهاست. شهر اشنویه مرکز شهرستان و فاصله آن با مرکز استان ۷۰ کیلومتر و درجنوب غرب استان آذربایجان غربی و با شهرستان ارومیه در شمال با شهرستان نقده در شرق با شهرستان پیرانشهر درجنوب و دوکشور عراق و ترکیه در غرب ارتباط دارد جمعیت شهری آن بیش از سی و دوهزار نفر و جمعیت شهرستان بیش از هفتاد و دو هزار نفر میباشد.
محصولات[ویرایش]
اشنویه دارای زمینهای حاصل خیز بوده و توتون آن در قدیم معروف بود و اولین سیگار ایرانی بنام (اشنو ویژه) درچهار طرح متفاوت با توتون اشنویه تولید میگردید، بیش از دارای بیش از پنج هزار هکتار با غات سیب و گیلاس،زردالو، گردود... است که گیلاس آن از شهرت بسزایی برخوردار میباشد؛ به همین علت به پایتخت گیلاس ایران معروف است و حبوبات گندم، نخود، چغندر قند، سیب زمینی، دانههای روغنی و در گذشته برنج گرده و.... از مهمترین محصولات زراعیاشنویهاست و میوههای جالیزی بصورت کشت دو فصله در اشنویه انجام میگیرد.
منابع[ویرایش]
پانویس[ویرایش]
- ↑ «پایگاه اطلاعرسانی شهرداری شهرستان اشنویه». سازمان آمار و فناوری اطلاعات شهرداری ارومیه.
- ↑ - لغت نامه دهخدا
- ↑ کلباسی، ایران. گویش کردی مهاباد. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۳۸۵. یازده. شابک ۹۶۴-۴۲۶-۲۹۱-۳.
- ↑ http://tct.ir/?siteid=1&pageid=383&siteid=1
- ↑ کلباسی، ایران. گویش کردی مهاباد. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۳۸۵. یازده. شابک ۹۶۴-۴۲۶-۲۹۱-۳.
- ↑ محمد، ابن حوقل، سفرنامه ابن حوقل (ایران در صورهالارض)، ترجمه و توضیح جعفر شعار، تهران، امیرکبیر، ۱۳۶۶، ص ۸۱
- ↑ ابن حوقل، صورةالارض، ترجمه جعفر شعار، ص۱۰۰-۸۱; نیز مراجعه کنید به: ابوالفداء، تقویمالبلدان، ترجمه عبدالحمید آیتی، ص۴۴۳.
- ↑ ابواسحق ابراهیم، اصطخری، المسالک و الممالک، به اهتمام ایرج افشار، تهران علی و فرهنگی، ۱۳۶۸، صص ۱۵۵، و نیز و. ک به: ابوالفدا تقویم البدان، ترجمه عبدالمحمد آیتی، تهران، بنیاد فرهنگ ایران، ۱۳۴۹، ص ۴۴۲.
- ↑ حمدالله مستوفی، نزهت القلوب، به تصحیح گای لسترنج، تهران دنیای کتاب، ۱۳۶۳، صص ۷۵ الی ۸۹
- ↑ «اشنویه شهری به قدمت سه هزار سال».
- ↑ مستوفی، حمدالله. نزههالقلوب. دنیای کتاب.
- ↑ بدلیسی، امیر شرف خان. تاریخ مفصل کردستان. اساطیر.
- ↑ «اشنویه». دایره المعارف بزرگ اسلامی.
- ↑ کسروی تبریزی، احمد. شهریاران گمنام. انتشارات امیرکبیر.
- ↑ «اشنویه». دایره المعارف بزرگ اسلامی.
- ↑ «اشنویه». دایره المعارف بزرگ اسلامی.
- ↑ - دائره المعارف بزرگ اسلامی
- ↑ سرزمین زردشت - علی دهقان - ۱۳۴۶ - انتشارات ابن سینا - صفحه ۳۵۳
|
||||||||||||||||
 |
این یک نوشتار خُرد پیرامون ایران است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |
