دورکی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

دورکی، یکی از ۴ باب هفت‌لنگ از ایل بختیاری است، که بخش عمده‌ای از آنها در جنوب‌غربی ایران، در استان‌های خوزستان، چهارمحال و بختیاری و لرستان مستقر می‌باشند.

با توجه به نمودار سازمانی ایل بختیاری، به دو شاخه هفت‌لنگ و چهارلنگ منشعب می‌گردد، چهارلنگ از ۵ باب یا شعبه و هفت‌لنگ نیز از ۴ باب تشکیل شده‌است، که یکی از آنها دورکی می‌باشد. باب دورکی، خود از ۷ طایفه تشکیل می‌شود.

طوایف و تقسیمات[ویرایش]

دورکی از طوایف زیر تشکیل شده است:

بابااحمدی[ویرایش]

طایفه بابااحمدی (یا بامدی) به دو شعبه اصلی تقسیم می‌شود، که هر یک به نوبه خود، از چندین تیره تشکیل می‌شوند.

۱. سراجدین‌وند

  • تیره درویش آدمی
  • تیره درویش میرحاج
  • تیره برام
  • تیره احمد فخردین
  • تیره عدیوی
  • تیره کوهی

۲. کشکی

  • اولاد سُمال
  • اولاد بابا
  • اولاد عرب
  • اولاد کریم
  • اولاد کاظم
  • اولاد میرزاحسین
  • اولاد شنبه
  • اولاد القاص
  • اولاد پنجی

زراسوند[ویرایش]

طایفه زراسوند از ۱۶ تیره تشکیل شده است:

  • تیره عبدالخلیل خسروی
  • تیره احمدخسروی
  • تیره مشایخ
  • تیره خدری
  • تیره خدرسرخ
  • تیره توشمال
  • تیره علاسوند
  • تیره سیف‌الدین‌وند
  • تیره هیهاوند
  • تیره کورکور
  • تیره گرکه
  • تیره زنبور
  • تیره ایمری
  • تیره میر
  • تیره یتیم
  • تیره پیوندی
  • تیره شهی

گندلی[ویرایش]

طایفه گندلی (یا قندعلی) به دو شعبه اصلی تقسیم می‌شود، که هر یک از این دو، به نوبه خود، از چندین تیره تشکیل شده‌اند.

۱. گندلی

  • تیره سلطانی‌وند
  • تیره کول‌وند
  • تیره جلیل‌وند
  • تیره نورعلی‌وند
  • تیره بازی‌وند
  • تیره مدولی
  • تیره خواجه‌وند
  • تیره جمال‌وند
  • تیره شهریاروند
  • تیره سرقلی
  • تیره سادات علی‌کولی
  • تیره نظرپور

۲. ورناصری

  • تیره ورناصری
  • تیره صالح بابری
  • تیره بره بی چاست

اسیوند[ویرایش]

طایفه اسیوند، از ۶ تیره تشکیل شده است

  • تیره خواجه
    • تش تاج‌پور
    • تش فولادی
  • تیره پِل

** تش پل گپ (یا عالیپور)

    • تش پل کوچک
  • تیره گاودوش
    • تش هزاریان
    • تش جهان‌بین
    • تش حسین‌وند
  • تیره شهماروند
  • تیره بردین
    • تش زردوند
    • تش حاجی‌پور
    • تش شاهرخ‌وند
  • تیره مرغایی
(این تیره با نام خراسانی نیز شناخته می‌شود. واژه مرغاو یا همان مرو، نام پیشین خراسان بوده است. این گروه در زمان نادرشاه به منطقه بختیاری کوچیده‌اند)

موری[ویرایش]

طایفه موری، از دو شعبه اصلی تقسیم می‌شود، (در اصطلاح محلی به آنها باب نیز گفته می‌شود) که هر یک، به نوبه خود، از چندین تیره تشکیل شده‌اند.

۱. بردین باب

  • تیره کریم‌وند
  • تیره اسدوند
  • تیره عبده‌وند
  • تیره غریب‌کر
  • نیره عیدی‌وند
  • تیره قاسم‌علی‌وند
  • تیره عوروند

۲. بوری باب

  • تیره علی‌جان‌وند
  • تیره بوری
  • تیره گورداگونی
  • تیره کَرطلائی
  • تیره شیخ سلیمانی


[۱]

آسترکی[ویرایش]

طایفه آسترکی از ۹ تیره تشکیل شده است:

  • تیره سلار: دو تش :(علیوند،جاوند)
  • تیره بهرامسری:7تش :(محمدرضاوند، تاج دین وند، سهرسهر وند، آدینه وند، عیدی وند،زیلاوند، صفروند)
  • تیره خراج:یک تش( حسین)
  • تیره کاهد: سه تش :(پرویز، رفیع ،محمد)
  • تیره دهدار: دو تش:(علیمردان، رمضان)
  • تیره مهمدوند:شش تش:(ابدال، نامدار،سردار،حسین، پاپا، چراغ)
  • تیره اسه‌وند:سه تش:(خدابخش، اتابک، نجف)
  • تیره گاهی‌وند:شش تش:(فرامرز،شمی، قیصر، شیرازی، رهدار، تقی)
  • تیره مختاری (چهاربری): 8تش:(نامدار،بختیار،نصرالله، غفار، شمس الله، محمدعلی، جانعلی، رسول)
  • سه تیره فرعی نیز جزء طایفه آسترکی می باشد:
  • تیره کوشه که از تیره گرپی از طایفه حاجیوند میوند چهارلنگ جدا شده و به طایفه آسترکی پیوسته اند و هنوز نیز به گرپی معروفند
  • تیره گیلانی که از استان گیلان شمال کشور در زمان صفویه به بختیاری کوچ داده شده اند و جزء آسترکی به حساب می آیند.
  • تیره بلفایی که از ایل زلقی چهارلنگ هستند و به آسترکی هفت لنگ پیوسته اند

پانویس[ویرایش]

  1. نمودار سازمانی ایل بختیاری(کتاب ایل بختیاری)

منابع[ویرایش]

  • خسروی، عبدالعلی. فرهنگ بختیاری. تهران، ۱۳۶۸
  • عکاشه، اسکندر. تاریخ ایل بختیاری به کوشش فرید مرادی. تهران، ۱۳۶۵
  • نیکزاد امیرحسینی، کریم. شناخت سرزمین بختیاری. اصفهان، ۱۳۵۴