نقده

برای دیگر کاربردها، نقده (ابهام‌زدایی) را ببینید.

نقده
کشور	ایران
استان	آذربایجان غربی
شهرستان	نقده
بخش	مرکزی
نام(های) قدیمی	سولدوز
مردم
جمعیت	۷۵،۵۵۰ نفر در سال ۱۳۹۰
زبان‌ گفتاری	ترکی آذربایجانی و کردی
مذهب	شیعه و سنی
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا	۱۲۹۹ متر
اطلاعات شهری
پیش‌شماره تلفنی	۰۴۴۳۶۲۲
وبگاه	فرمانداری نقده
نقده روی نقشه ایران °۴۵٫۳۸۸۱شرقی °۳۶٫۹۵۶۴شمالی / ۴۵٫۳۸۸۱;۳۶٫۹۵۶۴

نَقَده یکی از شهرهای جنوبی استان آذربایجان غربی و مرکز شهرستان نقده است. این شهر در ۹۵ کیلومتری جنوب‌شرق ارومیه واقع شده‌است.

وجه تسمیه

وجه تسمیه‌های مختلف نگاشته‌شده برای نقده:

• نغده: از زیورآلات زنان قره‌پاپاق.
• نغادای: نام حاکم مغول منطقه.
• نقی‌ده: آبادی نقی (نقی‌خان بوزچلو: مالک اصلی شهر در دوران قاجار و پهلوی).
• سولدوز: نام حاکم مغول منطقه.
• سولی‌دوز: این اصطلاح در زبان ترکی آذربایجانی به دشت‌های هموار و پرآب اطلاق می‌شود.

مردم

دشت نقده در طول تاریخ محل زندگی اقوام مختلف از جمله مانناها، آشوری‌ها، کردها و ترک‌ها بوده‌ است. در زمان حکومت فتحعلی‌شاه قاجار و در سال ۱۲۴۵ هجری، ایل قره‌پاپاق از منطقهٔ قفقاز به این منطقه مهاجرت کرده، ساکن دشت نقده شده و به کشاورزی و دامداری در این منطقهٔ حاصل‌خیز مشغول شده‌است.

پیش از ورود ایل قره‌پاپاق، ترک‌های افشار بر نقده مالکیت داشتند که پس از واگذاری این منطقه به آن‌ها، دشت نقده را ترک کرده و به ارومیه رفتند. حاکم این منطقه در دورهٔ حاکمیت ترک‌های افشار، عبدالصمدخان عبدالملکی ایمانلوی افشار بوده‌است.

براساس یک طرح آمارگیری که در دههٔ ۱۳۵۰ خورشیدی در نقده صورت گرفت، از مجموع جمعیت آن زمان شهر، ۱۲٬۰۰۰ نفر را ترک‌های آذربایجانی شیعه و ۸٬۰۰۰ نفر را کردهای سنی تشکیل می‌دادند.