تاج‌الملوک آیرملو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از تاج‌الملوک)
پرش به: ناوبری، جستجو
تاج‌الملوک آیرملو
ملکهٔ ایران
Tadj olMolouk.jpg
تاج الملوک آیرملو ملکه ایران ، همسر رضا شاه پهلوی مادر محمدرضا شاه پهلوی شاه اسبق ایران
نام کامل نیم‌تاج خانم
لقب(ها) ملکهٔ مادر
زادروز ۲۷ اسفند ۱۲۷۴
زادگاه باکو، امپراطوری روسیه
مرگ ۱۹ اسفند ۱۳۶۰ (۸۵ سال)
محل مرگ آکاپولکو،  مکزیک
همسر رضاشاه پهلوی
پدر تیمورخان آیرملو
فرزندان محمدرضا شاه پهلوی،علیرضا
اشرف،شمس
دین اسلام شیعه

تاج‌الملوک آیرُملو (۲۷ اسفند ۱۲۷۴ در باکو - ۱۹ اسفند ۱۳۶۰ در آکاپولکو) معروف به «ملکه مادر»، ملکهٔ ایران در دوره پهلوی بود. او دومین همسر رضاشاه پهلوی و مادر محمدرضا شاه پهلوی بود.

زندگی نامه[ویرایش]

از راست: اشرف پهلوی، شهناز پهلوی، تاج‌الملوک، محمدرضا پهلوی و فرح دیبا در مراسم نامزدی محمدرضا و فرح پهلوی

نیم‌تاج خانم یا تاج‌الملوک دختر یاور (سرگرد) تیمورخان آیرملو و از خوانین بزرگ سوادکوه مازندران و از سران قزاق بود. وی در سال ۱۲۹۵ خورشیدی به عقد رضاخان میرپنج درآمد. تاج‌الملوک مادر محمدرضا و اشرف و علیرضا و شمس پهلوی است. وی پس از پادشاهی محمدرضاشاه پهلوی، «ملکه مادر» لقب گرفت.

ازدواج با رضا شاه پهلوی[ویرایش]

او زمانی که هنوز رضاشاه پهلوی افسر آتریاد قزاق بود، با وی ازدواج کرد.رضا شاه پهلوی برای تشکیل خانواده خود در محله سنگلج خانه‌ای اجاره نمود و ظرف مدت ۵ سال، صاحب چهار فرزند (دو دختر و دو پسر) شد. این چهار فرزند شمس پهلوی، محمدرضا (محمدرضاشاه پهلویاشرف پهلوی و علیرضا پهلوی نام دارند. تاج‌الملوک پس از به سلطنت رسیدن رضاشاه پهلوی، به علت اینکه مادر ولیعهد محسوب می‌شد از اعتبار و نفوذ ویژه‌ای برخوردار شد که آن را در دوران سلطنت پسرش نیز حفظ کرد.

در دوران پادشاهی[ویرایش]

تاج‌الملوک در دوران پادشاهی رضاشاه یک بانوی درباری و ملکه ایران بود و اجازه دخالت در مسائل سیاسی را نداشت و تنها در امور مالی فعالیت می‌کرد. وی در سال ۱۳۱۲ برای دیدار ولیعهد جوان محمدرضا شاه سفرهایی به آلمان، سوئیس و فرانسه داشت.[نیازمند منبع]

به دستور محمدرضاشاه، کاخی در منطقه مازوپشته زوات در جنوب غرب شهر چالوس برای سکونت و استراحت وی تحت مدیریت اسدالله علم ساخته شد. مادر محمدرضاشاه حدود یک ماه در سال به ویژه زمانی که پسرش در کاخ رامسر به سر می‌برد در این کاخ زندگی می‌کرد. این کاخ به کاخ مادر مشهور است.

تاج‌الملوک همچنین در روستای مردآباد کرج ویلایی ساخت و این روستا را شاه‌دشت (ماهدشت امروزی) نامید. این ویلا امروزه ساختمان شهرداری ماهدشت است.[نیازمند منبع] تاج‌الملوک آیرملو در زمان انقلاب ۱۳۵۷ به ویلای خود در آمریکا هجرت کرد و همراه فرزندش شمس در آن‌جا ساکن شد.[نیازمند منبع]

مرگ[ویرایش]

تاج‌الملوک در روز ۱۹ اسفند ۱۳۶۰ در آکاپولکوی مکزیک بر اثر کهولت درگذشت و به خاک سپرده شد.[۱]

منابع[ویرایش]

  1. geneall، بازدید: اکتبر ۲۰۰۸.