بنی‌کعب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
بنی‌کعب
طایفه بنی‌کَعْب
مناطق با جمعیت چشمگیر
شهرهای: آبادان، شادگان، خرمشهر، رامهرمز، ماهشهر، رامشیر، شوش، اهواز
زبان‌ها
عربی
دین
اسلام


بنی‌کَعْب (به عربی: بنو کعب) از قبایل عرب است، که پیشینه آنها به منطقه نجد در شرق حجاز شبه‌جزیره عربستان بازمی‌گردد.

شاخه‌های منسوب به آن، امروزه در کشورهای عراق، ایران، قطر، عمان امارات مستقر می‌باشند.

بنی‌کعب بزرگترین قبیلهٔ عرب در ایران به‌همراه قبایل بنی طرف، باوی و بنی لام عبدالخان یکی از ۴ قبیله مشهور عرب استان خوزستان در ایران است.

به‌طور نسبی در شهرهای خرمشهر، آبادان، شادگان، رامهرمز، رامشیر، ماهشهر و شوش؛ در کنار رودخانه کرخه، همچنین در دو طرف رودخانه کارون و رودخانه دز ساکن می‌باشند و گروهی نیز بنام نصار در اروندکنار و همچنین کنار اروندرود، در کشور عراق زندگی می‌کنند.[۱]

نسب قبیله بنی‌کعب، به کعب بن ربیعه عدنانیه (کَعْب بن ربیعه بن عامر بن صعصعه بن معاویه بن بکر بن هوازن) بازمی‌گردد، که از تیره‌های قبیله هوازن عدنانی بشمار می‌آید و نخستین گروه‌های آنها، بادیه‌نشینانی بودند که از منطقه نجد در شبه جزیره عربستان، به مناطقی در عمان، قطر، بحرین و امارات متحده عربی مهاجرت کردند.

امروزه افراد این قبیله در عراق، ایران، قطر و عمان (در کشورهای حوزه خلیج فارس) و نیز بخش‌هایی از آفریقا مستقر می‌باشند.[۱]

پیشوای بنی کعب خوزستان در این هنگام محمد بن ادریس بود که قبل از استقرار کامل کعبیان در جای جدید، از دنیا رفت و چهار پسر بنام نصار، منصور، ناصر، ادریس از خود به‌ جای گذاشت که پسرش ناصر جای او را گرفت و وزارت از آن نصار شد، همان‌طور که وزیر غیث بن غضبان، اعقیب بن سعید نصاری بود و وزیر شیخ ثامر، مشعل بن اعقیب نصاری بود. پس از فروپاشی مشعشعیان شیخ غضبان البنیه از دودمان بنی لام به سوی خوزستان لشکر کشی کرد و با کعبیان به فرماندهی شیخ خزعل وارد یک جنگ فرسایشی شدند و این واقعه را خوانندهٔ معروف دنیای عرب سلمان منکوب در یک قصیده به سبک علوانیه با جزئیات بیان می‌کند.

تیره‌های بنی کعب[ویرایش]

تیره های بنی کعب در ایران
تیره فامیل های مختلف در ایران نام شیخ نام شیخ قبلی محل مظیف بیشترین جمعیت
کعب کعبی، کعبی پور
غبیش آلبوغبیش، غبیشاوی، غبیش، غبیش منش شیخ علی آلبوغبیش شیخ طهران آلبوغبیش حدبه، شادگان شادگان ، آبادان
حزبه حزبه، حزباوی، حزباوی پور، حزبائیان
نصار نصار، نصاری
ادریس دریس، دریساوی، ادریسی

مشاهیر بنی کعب [۲][ویرایش]

  • عویمر بن ابی عدی بن ربیعه بن عامر بن عقیل، شوالیه بنی عقیل که عنتره بن شداد العبسی را نزد شمشیرباز خواند و به او گفت: ای غلام نزد من برو، اگر تو را بکشم، بترسانم. پس از تو اصحاب تو و اگر مرا بکشی با شترهای قومم برمی گردم.»
  • دیوانه بنی عامر، و او قیس بن ملوح بن مزاحم بن قیس بن عداس است.
  • لیلی که قیس به او چسبیده است و او لیله دختر مهدی بن سعید بن مهدی بن ربیعه بن الحریش بن کعب است.
  • عبدالله بن حشرج بن الاشهب بن ورد بن عمرو بن ربیعه بن جعده بن کعب که در روزگار زبیر سرزمین فارس را فتح کرد.
  • شاعر زبردست الجادی که نامش قیس بن عبدالله بن عمرو بن عداس بن ربیعه بن جعده بن کعب است.
  • جیاش بن قیس بن العوار بن قشیر شاهد روز یرموک و کشتار 1000 مسیحی بود.
  • بلج بن بشر بن عیاس بن وحوح بن قیس بن العوار بن قشیر و به اندلس.
  • امام مسلم بن حجاج قشیری نیسابوری، راوی حدیث.
  • زیاد بن عبدالرحمن بن عبدالله بن حبیره بن زفر بن عبدالله بن العوار بن قشیر و عمر بن عبدالعزیز - رحمه الله - خراسان را تصرف کرد.
  • خزعل الکعبی ، حاکم الاهواز
  • علی بن سالم آل کعبی شاعر اماراتی و مدیر دفتر امور ریاست جمهوری است
  • سعود الکعبی ، روزنامه نگار، بازیگر و شاعر اماراتی، مجری برنامه میدان
  • عبید بن جمعه المزاحم آل کعبی، شیخ قبیله بنی کعب در مهده، در سال 1997 درگذشت.
  • علی سعید آل کعبی ، مفسر اماراتی کانال ورزشی ابوظبی

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ The Shi'is of Iraq By Yitzhak Nakash, pg. 27, and Haydari, ‘Unwan al-Majd, pg. 110-15, 118
  2. "بنو كعب". ويكيبيديا (به عربی). 2021-09-11.
  • جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران، جلد سوم، ۱۳۸۴.
  • عبدالحکیم وائلی، «دائره‌المعارف قبایل عرب»، جلد پنجم، ص۱۸۵۶.