قطب‌آباد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
قطب‌آباد
قطبوآ، قدبوآ
CharTaghi.JPG
کشور ایران
استانفارس
شهرستانجهرم
بخشکردیان
مردم
جمعیت۷٬۴۷۶ نفر[۱]
رشد جمعیت۱۱٪+ (۵سال)
جغرافیای طبیعی
ارتفاع۱۰۶۰ متر
تأسیس شهرداری۱۳۷۴
شناسهٔ ملی خودرو ایران ۷۳ - ب
 ایران ۸۳ - هـ
کد آماری۲۱۷۸

قُطب‌آباد شهری که مرکز بخش کردیان، شهرستان جهرم، استان فارس در جنوب ایران است.[۲] این شهر در سرشماری سال ۱۳۹۵ جمعیتی برابر با ۷٬۴۷۶ نفر داشته‌است و دروازه ورودی جنوب ایران و بنادر و جزایر خلیج فارس یه شمار می‌رود. اقتصاد قطب‌آباد بیشتر برپایه کشاورزی و باغداری است و این شهر به قطب گندم و شهر خوشه‌های طلایی معروف است.[۳]

موقعیت[ویرایش]

قطب‌آباد در جنوب استان فارس و شرق شهرستان جهرم واقع گردیده‌است و از شمال به شهرستان فسا، از جنوب به جهرم، از شرق به شهرستان داراب و زرین‌دشت و از غرب به شهرستان خفر منتهی می‌شود. ارتفاع این شهر از سطح دریا در حدود ۱۰۶۰ متر است و در طول جغرافیایی ۵۳ درجه و ۳۸ دقیقه شمالی و عرض ۲۵ درجه و ۸ دقیقه شرقی واقع شده‌است.[۳]

پیشینه[ویرایش]

بانی شهر قطب‌آباد «قطب‌الدین عبدالله بن محیی بن محمود» معروف به «عبدالله قطب محیی» از عارفان نیمه دوم قرن نهم هجری و نویسنده کتاب «مکاتیب قطب» است. وی این شهر را به منظور تشکیل یک اجتماع شهری مستقل و متشکل از مریدان خود تأسیس می‌نماید و آن را «اخوان‌آباد» یا «دارالعباده» نام‌گزاری می‌کند. این شهر در ابتدا به عنوان یک مرکز علمی برای پرورش اندیشمندان بوده‌است. وی در نامه‌ای به مریدان خود دربارهٔ قطب‌آباد می‌گوید:[۴]

«چنین معلوم شد که عمارت «اخوان‌آباد» تمام یا قریب به اتمام است، چون «دارالعباده» خدای عزوجل راست آورد و تمام شد، اکنون وقت عبادت است، وظیفه اخوان آنکه احوال و اوقات خود را مضبوط سازند و ساعات شبانه‌روز را توزیعی کنند و… باقی اوقات جهت اداء وظایف طاعات از صلوات و تلاوت و تسبیح و تفکّرو غیر ذلک.»

آب و هوا[ویرایش]

قطب‌آباد در منطقهٔ نیمه‌خشک گرم قرار گرفته و آب و هوایی نسبتاً گرم و خشک بر آن منطقه حاکم بوده و دارای تابستان‌هایی گرم و زمستان‌هایی نسبتاً سرد می‌باشد.

جمعیت و مردم[ویرایش]

بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۷٬۴۷۶ نفر (۲٬۲۵۰ خانوار) بوده‌است. قطب‌آباد دومین شهر پرجمعیت شهرستان جهرم و ۵۱مین شهر پرجمعیت استان فارس است و جمعیت آن از مراکز ۴ شهرستان بختگان، بیضا، خفر و سرچهان در استان فارس بیشتر است.[۵] مردم قطب‌آباد عمدتاً شیعه و فارسی‌زبان هستند.[۶]

جمعیت تاریخی
سالجمعیت±%
۱۳۵۵۳٬۳۷۹—    
۱۳۶۵۵٬۳۱۵+۵۷٫۳٪
۱۳۷۰۵٬۹۹۶+۱۲٫۸٪
۱۳۷۵۶٬۲۸۲+۴٫۸٪
۱۳۸۵۶٬۶۸۰+۶٫۳٪
۱۳۹۰۶٬۷۵۴+۱٫۱٪
۱۳۹۵۷٬۴۷۶+۱۰٫۷٪

آثار تاریخی[ویرایش]

آسیاب قطب‌آباد

از آثار تاریخی این شهر می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:[۶][۷]

دانشگاه[ویرایش]

دانشگاه پیام نور قطب‌آباد در سال ۱۳۹۰ با دو رشتهٔ حسابداری و علوم اقتصادی تأسیس شد.

مراکز درمانی[ویرایش]

  • «مرکز درمان بستر ۱۰ تخت‌خوابی قطب‌آباد» به عنوان بیمارستان تخصصی سوختگی در حال احداث است.[۸]
  • «مرکز بهداشتی درمانی شهری قطب‌آباد» که علاوه بر پزشک دارای آزمایشگاه و دندانپزشکی است.

اقتصاد[ویرایش]

شرایط اقلیمی منطقه ایجاب می‌کند که قطب‌آباد یک منطقهٔ کشاورزی باشد. باغ‌های مرکبات و زراعت (به‌ویژه گندم، جو، ذرت، صیفی‌جات)، دو پایهٔ عمدهٔ کشاورزی قطب‌آباد را تشکیل می‌دهند. سایر مردم عمدتاً به دامداری، تجارت و مشاغل خدماتی و اداری مشغولند.

صنعت دیگر پایه اقتصاد قطب‌آباد است؛ مراکز صنعتی همچون منطقه ویژه اقتصادی جهرم، بندر خشک جهرم، پتروشیمی جهرم، نیروگاه سیکل ترکیبی جهرم، شهرک صنعتی جهرم و ناحیه صنعتی کوثر جهرم، همگی در بخش کردیان قرار دارند.

ترابری[ویرایش]

بزرگراه شیراز-جهرم که جزئی از مسیر شیراز-بندرعباس است و اتصال شمال کشور و هرمزگان را برقرار می‌کند و جاده اصلی جهرم-فسا که شرق کشور را به بوشهر و عسلویه متصل می‌کند؛ از قطب‌آباد عبور می‌کنند.

فاصلهٔ قطب‌آباد با شهرهای مهم[ویرایش]

نام شهر فاصله (کیلومتر)
جهرم ۱۷
فسا ۷۲
شیراز ۱۷۳
بندرعباس ۴۱۳
اصفهان ۴۶۴
کرمان ۵۶۲
تهران ۱۰۹۱
مشهد ۱۴۶۸
تبریز[۹] ۱۵۳۲

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵». مرکز آمار ایران.
  2. اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ «موقعیت جغرافیایی». شهرداری قطب‌آباد. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۷ ژوئن ۲۰۲۰.
  4. «تاریخچه قطب‌آباد». شهرداری قطب‌آباد. بایگانی‌شده از اصلی در ۴ اوت ۲۰۱۹.
  5. «تعداد جمعیت و خانوار به تفکیک تقسیمات کشوری براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵» (اکسل). درگاه ملی آمار.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ شهر قطب‌آباد
  7. «جهرم؛ از کهن‌ترین مراکز تمدن بشری در جنوب ایران/ بقعه فضل‌بن موسی (ع)؛ نگین دارالمؤمنین». خبرگزاری بین‌المللی قرآن.
  8. «مرکز درمان بستر ۱۰ تختخوابی بخش کردیان جهرم کلنگزنی شد». خبرگزاری مهر
  9. «فاصله شهرها و مسافت راه‌های ایران». باحساب.