نودان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
نودان
نودون
کشور ایران
استانفارس
شهرستانکازرون
بخشکوهمره نودان
مردم
جمعیت۲،۸۹۲ تن [۱]
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا۱۰۲۱ متر
اطلاعات شهری
ره‌آوردبلوط
پیش‌شماره تلفنی۰۷۱۴۲۴۳

نودان شهری است در بخش کوهمره شهرستان کازرون استان فارس در جنوب ایران. جمعیت شهر نودان در سال ۱۳۹۵ برابر با ۲،۸۹۲ تن بوده‌است.[۱] کوهمره نودان یکی از سه بخش کوهمره(جروق و سرخی و نودان)میباشد.شهر نودان سال1327به عنوان مرکز بخش کوهمره نودان انتخاب شده که این بخش از بن رودو دشت ارژن تا تنگ چوگان وسمغان و درسمت دیگر دشت برم و روستاهای پرک وارک و دردانه و...را شامل بوده.که درسال1368دشت ارژن و بن رود به شیراز ملحق شد و تنگ چوگان به بخش مرکزی ملحق گردید از نقاط دیدنی نودان چشمه رنجان است که در مسیر جاده کازرون به شیراز واقع شده‌است.

در دامنه کوه، چشمه‌ای جوشان دارد که آب آن بسیار گواراست. این چشمه که سرچشمه اصلی آن از نودان است به چشمه «پیر سبز» و از آنجا به رودخانه شاپور می‌پیوندد. در فصل زمستان نیز به هنگام بارندگی حجم آب آن بسیار زیاد می‌شود.اطراف نودان انبوهی از جنگل بلوط وجود دارد که زیبایی خاصی به منطقه میدهد و تفرجگاه خوبی برای مهمانان میباشد.چشمه آب غنی کنار قلعه نودان از نقاط دیدنی این شهر میباشد.نودان تشکیل شده از مله ی بالا( ده کهنه) و مله پایین.شهرنودان در دشتی مملو از بلوط بین کوه سرک، گری و کوه دوان واقع شده است.همچنین دشت برم بزرگترین دشت بلوط ایران در این بخش واقع شده‌است.

[۲]

غلامحسین نوذری، وزیر نفت ایران اهل نودان است. وی از سال ۷۰ تا ۷۸ نماینده دوره چهارم و پنجم مجلس شورای اسلامی بوده و در آبادانی این شهر بسیار تلاش نمودند.[۳]

گویش اهالی کهمره نودان کهمره ای است از زبان لری و با لری کردشولی شباهت دارد.گویش کهمره ای از زبان‌های قدیمی دیار فارس میباشد.نودان دارای نظام طوایفی خاصی است که میتوان به طایفه امیر( امیرخلیفه و امیر غریبه )، آغا، خان، دهداری،زارعی، کاکاسیاه، مهتر و غیره اشاره کرد

مردم شهر نودان در کشورهای کویت، قطر، امارات و همچنین تعداد زیادی در شرکت نفت مشغول بکار هستند و عده ای به کارهای باغداری مشغول هستند.

درختان مرکبات و انار باغهای نودان را تشکیل میدهند از دیگر محصولات کشاورزی نودان میتوان جو، گندم، عدس، ماش، نخود نام برد.برنج چمپه نودان در گذشته که خشکسالی نبود معروف و عطر خاصی داشته. از جمله امکانات این شهر زمین چمن مجموعه ورزشی شهدای شهر نودان، استخر سرپوشیده، سالن همه منظوره و سالن ورزشی فرهنگیان است.دانشگاه پیام نور از جمله امکانات آموزشی شهر نودان میباشد[۴]

پیشینه تاریخی[ویرایش]

فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۷ می‌نویسد: قصبه مرکزی شهر نودان بخش کوهمره نودان شهرستان کارزون، در ۱۴ هزارگزی شمال کازرون در ۵۱ درجه و ۴۳ دقیقه عرض جغرافیائی واقع است و ارتفاع آن از سطح دریا ۱۰۳۲ گز و هوای آن نسبتاً گرم و آبش از چشمه و شغل مردمش قالی‌بافی و گلیم‌بافی است. جمعیت قصبه ۹۱۸ تن است.

بنا به اظهار مؤلف فارسنامه ناصری، در سال هجدهم هجری در زمان خلافت خلیفه دوم، سپاه اسلام به سرداری عثمان ابن ابی العاص، پس از فتح کازرون و شیراز، مردم کوهمره را به پرداخت جزیه وادار نمود. گزارش دیگری حاکی است که در سال ۸۳ هجری، کردان فارس (اهالی کوهمره)، علیه حجاج بن یوسف ثقفی خروج کردند و با حمایت ازسردار یاغی او، عبدالرحمن بن محمد الاشعث کوفه را تصرف نموده و بر سراسر فارس، مستولی شدند. در سال ۱۲۹ قمری توان آن را داشتند که با خوارجی که منطقه‌شان را محاصره کرده بودند، نبردی سخت کنند. بنا به گزارش ابواسحق ابراهیم اصطخری در کتاب مسالک و ممالک، در فارس ۵ رم (رم به معنی اجتماع به مردم) وجود داشته‌است که یکی از این روم‌ها، رم حسین صالح یا رم دیوان نام داشته‌است. این رم، از مشرق به کوره اردشیر خوره و از غرب، به کوره شاپور خوره، محدود می‌شده‌است. ابن بلخی نیز از پنج طایفه در ناحیه یاد شده، نام می‌برد که یکی از آن‌ها، طایفه شکانیان نام دارد. مورخان سده‌های اولیه اسلامی، نام رود قره آغاچ کنونی را که از کوهمره سرخی می‌گذرد، نهر شکان نامیده‌اند. عبداله شهبازی، با توجه به قرائن و شواهد و داده‌های تاریخی، به این نتیجه می‌رسد که رم دیوان، در منطقه بوده‌است که امروزه، به کوهمره شهرت دارد. به هر ترتیب، به این نام تا دوران معاصر باقی‌مانده و بخشی از کوهمره، به آن موسوم شده‌است. انطباق داده‌های تاریخی و جغرافیایی طبیعی و قبیله‌ای فارس، تردید باقی نمی‌گذارد که منطقه کوهمره، همان رم دیوان یا حسین صالح اواخر ساسانی و سده‌های اولیه اسلامی است. در سده چهارم هجری، مهتر ایشان، آزادمردبن کوهستان کرد بوده‌است و این منطقه، همواره عرصه تنازع و ستیز دولت‌های محلی باشبانکاران بوده‌است. شایان یادآوری است که قدیمی‌ترین سندی که این منطقه را به نام کوهمره نامبرده، روزنامه ملاجلال منجم، در ذکر وقایع سال ۹۹۸ هجری، در زمان شاه عباس اول صفوی است.

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵». مرکز آمار ایران.
  2. مافی، کاملیا، کازرون شهری برای تمام فصول، روزنامه ایران> شماره ۳۸۴۴ ۳/۱۱/۸۶> صفحه ۱۱ (ایران زمین)>: بازدید: اوت ۲۰۰۸
  3. روزنامهٔ جوان، چهارشنبه ۱۴ دی ۱۳۸۴–۴ ژانویه ۲۰۰۶ - سال هفتم - شماره ۱۹۳۳. بازدید: اوت ۲۰۰۸
  4. فارس‌نما