شهرستان فسا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
فسا
Fasa County Location Map (2020).svg
اطلاعات کلی
کشورFlag of Iran.svg ایران
استانفارس
سایر شهرهافسا، ششده، قره بلاغ، زاهدشهر، میان شهر، نوبندگان
بخش‌هامرکزی، ششده و قره بلاغ، شیبکوه (فسا) نوبندگان
سال تأسیس۱۳۱۶
نام‌های پیشینپسه، پسا، پساب
اداره
فرماندارحسین آرگیو[۱]
مردم
جمعیت۲۰۵٬۱۸۷ تن[۲]
رشد جمعیت۳٫۵
تراکم جمعیت۹۷٫۶ نفر بر کیلومتر مربع
مذهباسلام (شیعه)
جغرافیای طبیعی
مساحت۴۳۰۹ کیلومتر مربع کیلومتر مربع
ارتفاع از سطح دریامیانگین ۱۴۵۶متر
آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه۱۳ درجه
بارش سالانه۳۸۰ میلی‌متر
روزهای یخبندان سالانه۹۸ روز
داده‌های دیگر
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۷۱
وبگاهfasa.farsp.ir

شهرستان فسا یکی از شهرستانهای استان فارس ایران است. مرکز این شهرستان، شهر فسا است.

نام[ویرایش]

در کتیبه‌ها و سنگ نوشته‌های پرسپولیس از فسا با نام «پشی‌یا» یا «بشی» یاد شده‌است. جرج کامرون بر اساس مفاد لوح شماره ۵۳ از الواح گلی تخت جمشید، محل شهر «پشی‌یا» یا «بشی‌یه» را منطبق بر محل کنونی شهر فسا می‌داند. واژه «بشی‌یه» در واقع صورت عیلامی واژه پسا می‌باشد. این واژه به دلیل عدم وجود حرف «پ» در زبان عربی، پس از ورود اعراب و تبادلات فرهنگی به صورت «بسا» و گاهی نیز «فسا» تلفظ و ثبت گردید. فسا در لغت نیز به معنی «محل سکونت و قرارگاه» یاد شده‌است. محققان برای واژهٔ فسا معنی شهر پارسیان را نیز شمرده‌اند.[۳]

جغرافیا[ویرایش]

قرار گرفتن در مسیر شیراز به بندرعباس و کرمان، این شهرستان را از یک موقعیت راهبردی برخوردار کرده‌ است. شهر فسا در ارتفاع ۱۱۵۰ متری از سطح دریا قرار گرفته و بلندترین نقطه این شهرستان خرمن‌کوه در کنار روستای کچوییه با ۳۲۲۰ متر ارتفاع است. به‌طور کلی نزدیک به ۴۰ درصد از وسعت شهرستان فسا دشت و بقیه کوهستانی است.

جمعیت[ویرایش]

جمعیت این شهرستان بر طبق سرشماری سال ۱۳۹۵، برابر با ۲۰۵٬۱۸۷ تن بوده‌است که پس از شهرستان‌های شیراز، مرودشت و کازرون چهارمین شهرستان پرجمعیت استان فارس می‌باشد.

جاذبه‌ها[ویرایش]

جاذبه‌های تاریخی[ویرایش]

  1. تل ضحاک که از آثار ما قبل اسلام است و ویرانه‌های شهر باستانی فسا در روستای خیرآباد است که از عهد پیشدادیان به جا مانده و این شهر تا قرن هفتم آباد بوده‌است که آثار باستانی زیادی بر اثر کاوش در اطراف آن بدست آمده و در موزه‌های کشور نگهداری می‌شود.
  2. قلعه آشپزخانه ضحاک مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان در نزدیکی تل ضحاک
  3. آثار شهری مربوط به دوران ساسانیان در حوالی روستای تنگ کرم واقع در ۱۵ کیلومتری شهر فسا به نام شهر ازبرا، مص و.. وجود داشته که آثار و بقایایی از آن باقی است.
  4. تل نعلکی واقع در جنب روستای جلیان از بخش نوبندگان که قبور ماقبل تاریخ بوده و از لحاظ مهرپرستی بررسی و اهمیت است.
  5. آتشکده ساسانی که عوام آن را سنگ قنبر (سنگ سلمان) می‌نامیدند به طول ۲ متر و عرض ۰٫۵ متر که خطوط گران‌بهایی روی آن حک شده و برخی آن را مربوط به دروازه شهر فسا در زمان ساسانیان بوده‌است.
  6. آتشکده سامانی مربوط به دوره ساسانی واقع در ۱۵ کیلومتری شمال فسا (غمپ آتشکده)که در اصل خنب آتش‌کده بوده و در گویش محلی غمپ یا قمپ بدان می‌گویند.
  7. ساختمان نقاره خانه واقع در اول بازار شهر فسا مربوط به دوران قاجار می‌باشد.
  8. قلعه دختر واقع در روستای زنگنه
  9. منطقه باستانی کوزه گرخانه (واصل آباد)، آثار باستانی تنگ مج و تنگ موردی، تل نخودی و اتلال مجاور آن (کوشک قاضی)، تل سیاه (فدشکویه) و کوه نقاره خانه در امتداد آن تنگ خمار (سنان) و چاه‌های سنگی در ارتفاعات مجاور سنان، بقعه سید شمس الدین (عهد صفوی)، بقعة زاهد کبیر در زاهد شهر (عهد مغول)، ساختمان نقاره خانه (شهربانی قدیم = خیابان محمدی)

اماکن مذهبی[ویرایش]

  1. امامزاده اسماعیل
  2. امامزاده حسن
  3. شاهزاده قاسم (از نوادگان حضرت عقیل (ع) و حضرت علی (ع) در شهر فسا)
  4. امامزاده شاه ابوالفتح
  5. امامزاده شیخ صالح نوه امام حسن (ع) واقع درروستای غیاث‌آباد
  6. امامزاده پیر کهمره صحرارود
  7. امامزاده سید شمس الدین
  8. امامزاده حسن روستای کچویه
  9. امامزاده ابراهیم خورنگان
  10. تعزیه میدانی روستای صحرارود

جاذبه‌های طبیعی[ویرایش]

  1. منطقه حفاظت‌شده میان‌جنگل
  2. کوه خرمنکوه واقع شده در کنار روستای کچویه
  3. پارک تفریحی آزادی
  4. تپه کدیوری
  5. گردشگاه چهل چشمه
  6. منطقه جنگلی بهشت کوثر

دانشگاه‌ها[ویرایش]

دانشگاه فسا

سیاست[ویرایش]

نمایندگان مجلس[ویرایش]

فسا مرکز حوزه انتخابیه فسا در مجلس شورای اسلامی است. نماینگان فسا در ۱۱ دوره مجلس شورای اسلامی به شرح زیر می‌باشند:

فرمانداری[ویرایش]

فرمانداری فسا در سال ۱۳۱۶ تأسیس شد. فرمانداری این شهرستان در سال ۱۳۹۲ به فرمانداری ویژه ارتقا یافت. فرمانداری ویژه بخش عمده‌ای از اختیارات استانداری را دارد و تشکیلاتی است که از فرمانداری گسترده‌تر، توانمندتر و بزرگتر ولی از استانداری کوچکتر و محدودتر است.[۴]

تقسیمات کشوری[ویرایش]

شهرستان فسا دارای ۴ بخش، ۸ دهستان و ۶ شهر به شرح زیر است:

بخش مرکز بخش جمعیت بخش
(۱۳۹۵)
دهستان مرکز دهستان جمعیت دهستان
(۱۳۹۵)
شهر جمعیت شهر
(۱۳۹۵)
مرکزی فسا ۱۳۷٬۰۲۵ کوشک قاضی کوشک قاضی ۱۱٬۷۹۳ ۱۱۰٬۸۲۵
جنگل مقابری ۵٬۵۳۵
صحرارود صحرارود ۸٬۸۷۲
ششده و قره‌بلاغ ششده ۳۰٬۷۰۲ ششده ششده ۶٬۲۷۹ ۵٬۹۶۰
۶٬۷۷۲
قره‌بلاغ قره‌بلاغ ۱۱٬۶۹۱
شیبکوه زاهدشهر ۲۶٬۹۱۹ فدشکویه فدشکویه ۶٬۳۸۸

۹٬۷۱۹
۵٬۹۱۲

میان‌ده میان‌شهر ۴٬۹۰۰
نوبندگان نوبندگان ۱۰٬۳۶۱ نوبندگان نوبندگان ۷٬۹۵۱ ۲٬۴۱۰

منابع[ویرایش]

  1. «حسن آرگیو به سمت معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان فسا منصوب شد». www.moi.ir. وزارت کشور. ۱۱ دی ۱۳۹۸. دریافت‌شده در ۲۵ آوریل ۲۰۲۰.
  2. «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵». مرکز آمار ایران.
  3. «دربارهٔ فسا». دانشگاه فسا.
  4. «سومین فرمانداری ویژه استان فارس شکل گرفت». ایرنا.