افسردگی پس‌زایمانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
افسردگی پس‌زایمانی
آی‌سی‌دی-۱۰ F53.0
آی‌سی‌دی-۹ 648.4
دادگان بیماری‌ها 10921
مدلاین پلاس 007215
ای‌مدیسین med/3408

افسردگی پس از زایمان نوعی افسردگی است که به فاصله کوتاهی پس از زایمان ممکن است ظاهر شود. این افسردگی در ۵ تا ۲۵ درصد از زنان دیده می‌شود. بی‌خوابی شدید، بی‌ثباتی خلق و احساس خستگی از علائم شایع آن است. باورهای هذیانی و فکرهای خودکشی و دیگرکشی (نسبت به نوزاد) ممکن است پدید آید. به همین جهت با توجه به در خطر انداختن جان مادر و فرزند ممکن است از فوریت‌های پزشکی شمرده شود[۱]. علائم و نشانه ها علائم و نشانه های غم زایمان و افسردگی پس از زایمان شامل موارد زیر است: - خشم - احساس بی ارزشی، بی کفایتی، شکست یا گناه - گریه کردن - بی صبری و زودرنجی (حساس بودن) - بی قراری - غمگینی - خستگی، بی خوابی یا بدخوابی - نوسانات خلق این علائم و نشانه ها با غم پس از زایمان (که می تواند همراه با احساس تنهایی، اضطراب، گیجی و فراموشکاری باشد) از چند روز تا چند هفته از بین می روند. چنین علائمی با افسردگی پس از ازیمان شدیدتر و با دوام تر هستند. ممکن است با توانایی عملکردتان تداخل کند و می تواند مضافاً شامل موارد زیر باشد: - احساس کرختی احساسی یا حس گیر افتادن - ترس از آسیب زدن به خود یا به نوزاد - تمرکز و تفکر مختل - عدم احساس لذت در زندگی - کاهش علاقه به فعالیت جنسی - افزایش یا فقدان توجه به نوزاد - کاهش وزن یا وزن گیری قابل توجه - دوری گزینی از خانواده یا دوستان سردرد، درد قفسه سینه، تپش قلب، کرختی یا افزایش تنفس ممکن است اتفاق بیفتد، گرچه اینها علائم اصلی افسردگی نیستند.

علائم و نشانه های همراه با جنون پس از زایمان که نادر است.این علائم شدیدتر هستند و معمولاً زود شروع می شوند و شامل: - خشم و آشفتگی - گیجی یا نادانی - فکر آسیب زدن به خود یا به نوزاد - هذیان و توهم - بدبینی تفکرات یا سخنان بی ربط [۲]

فاکتورهای خطر[ویرایش]

با این که علل افسردگی پس از زایمان به روشنی مشخص نشده، عوامل تسریع‌کننده‌ای که وجود آن‌ها احتمال وقوع بیماری را بالا می‌برد شناخته شده‌اند. (عدد داخل پرانتز میزان تأثیر عامل را بیان می‌کند).[۳]

  • سابقه افسردگی (۳۸ تا ۳۹)
  • سن پایین مادر
  • اعتماد به نفس پائین (۴۵ تا ۴۷)
  • فشار در مراقبت کودک (۴۵ تا ۴۶)
  • افسردگی پیش از زایمان (دوران بارداری) (۴۴ تا ۴۶)
  • اضطراب پیش از زایمان (۴۱ تا ۴۵)
  • زندگی پر فشار (۳۸ تا ۴۰)
  • حمایت اجتماعی کم (۳۶ تا ۴۱)
  • ارتباط زناشوئی ضعیف (۳۸ تا ۳۹)
  • مسائل مربوط به نوزاد (۳۳ تا ۳۴
  • افسردگی مادر شدن (۲۵تا ۳۱)
  • تجرد (۲۱ تا ۳۵)
  • وضعیت اجتماعی‌اقتصادی ضعیف (۱۹ تا ۲۲)
  • حاملگی ناخواسته (۱۴ تا ۱۷)

غم پس از زایمان که به مدت ۲ هفته پس از زایمان ممکن است به وجود آید از عواملی است که خطر افسردگی پس از زایمان را بالا میبرد.

علل[ویرایش]

بارداری و زایمان با تغییرات شدید هورمونی همراه اند که خود این مساله بر روح روان شخص تأثیر گذار است. این که نوزاد شیر خوار را به صورت 24 ساعته نگه داری کند و استرس هایی که از او به مادر وارد می شود خود یک مساله ای هست که همه ی مادران به راحتی به آن تن نمی‌دهند و باعث بروز افسردگی در آنها می گردد حتی اگر بچه اول آنها نباشد.[۴]

پیشگیری[ویرایش]

در افسردگی پس از زایمان مداخلات پیشگیری کننده در سطوح سه گانه دارای اهمیت ویژه ای می باشد. در سطح اول پیشگیری کاهش آسیب پذیری، حذف یا به حداقل رساندن رفتارها و شرایط محیطی که منجر به افزایش خطر ابتلاء می گردد، مورد توجه متخصصین و مراقبین بهداشتی می باشد. پیشگیری سطح دوم با هدف تشخیص به موقع بیماری، کاهش پیشرفت و یا به تأخیر انداختن ناتوانی متعاقب ابتلاء اولیه است و در پیشگیری سطح سوم محدود نمودن مشکلات و نشانه های مربوط به بیماری مطرح می گردد. [۵]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. هارولد کاپلان و بنیامین سادوک، چکیده روانپزشکی بالینی، نصرت‌الله پورافکاری، سوم پائیز ۱۳۷۷، تهران: آزاده، ص ۹۹. ISBN 964-90053-2-3
  2. http://mooddisorderclinic.atiehclinic.com/Views/Reading_Articles/ReadingDetail.aspx?item=205&title=افسردگی%20پس%20از%20زایمان
  3. Beck, C.T. (2001) Predictors of Postnatal Depression: An Update. Nursing Research, 50, 275–285
  4. http://familydoctor.ir/fa/page/2066
  5. http://jce.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-26-11&sid=1&slc_lang=fa