آستانه (قزاقستان)

برای دیگر کاربردها، آستانه (ابهام‌زدایی) را ببینید.

آستانه Астана
—  کلانشهر  —
Flag Seal
مکان شهر آستانه بر روی نقشه قزاقستان
آستانه جایگاه بر روی نقشه قزاقستان
مختصات: ‏۰″ ۲۶′ ۷۱°شرقی ‏۰″ ۱۰′ ۵۱°شمالی
کشور	قزاقستان
تاسیس	۱۹۹۹
فرمانداری
• شهردار	ایمانگلی تاسمقامبتوف
مساحت
• جمعاً	۷۲۲ km۲ (۲۷۹ sq mi)
ارتفاع	۳۴۷ m (۱٬۱۳۸ ft)
جمعیت (۱ اوت ۲۰۱۰)
• کل	۷۰۸٬۸۰۰
منطقه زمانی	EST (یوتی‌سی ۶+)
• تابستان	CEST (یوتی‌سی ۶+)
کد پستی	۰۱۰۰۰۰–۰۱۰۰۱۵
پیش‌شماره تلفن	۷۲۴ ۷ ۷۱۷۲
کد ایزو ۳۱۶۶	KZ-AST
شماره پلاک ماشین	Z
وب‌گاه	www.astana.kz

آستانه پایتخت کشور قزاقستان است.

جمعیت آستانه در نوامبر ۲۰۰۸ حدود ۶۳۳۷۰۰ نفر بود. این شهر به‌دلیل واقع‌شدن در منطقه‌ای سردسیر، یکی از شهرهای سرد دنیا به‌شمار می‌آید؛ به‌طوری‌که در زمستان، دمای هوا در بعضی از روزها به ۴۰- درجهٔ سانتی‌گراد می‌رسد.

آستانه شهری نوساز است که به‌دلایل امنیتی در مرکز قزاقستان بنا شده و درسال ۱۹۹۸ میلادی به‌جای آلماتی به‌عنوان پایتخت قزاقستان معرفی شده‌است چون شهر آلماتی به‌مرزهای سه کشور همجوار قزاقستان بسیار نزدیک است. آستانه نامی فارسی است که به‌تازگی به‌جای نام پیشین این شهر گذارده شده‌است. این واژه در زبان قزاقی قدیم، به‌معنای آستانهٔ خیمه و مزار و بعدها به‌معنای پایتخت بوده‌است.

پیشینه

شهر آستانه تا ۱۹۶۱ آق‌مالینسک و تا ۱۹۹۲ تسلینوگراد نام داشت. این شهر تا سال ۱۹۹۸ آق‌مولا نام داشت که به معنی «مزار سفید» است. این نام‌گذاری به خاطر مدفون بودن یکی از محترمان مذهبی در این مکان صورت گرفته‌بود و نام آستانه نیز اشاره به همین مزار دارد.

ششم ژوئیه ‪ ۱۹۹۶‬میلادی «نورسلطان نظربایف» رئیس جمهوری قزاقستان درحالی فرمان انتقال پایتخت را از آلماتی به آستانه صادر کرد که بسیاری از کارشناسان و مقامات دولتی آن را غیرعملی و ناممکن می‌دانستند. کمبود اعتبار مالی، هوای سرد و بادهای شدید آستانه از سبب‌های عمده این عدم اطمینان بود. رئیس جمهوری قزاقستان، قرار گرفتن آلماتی در منطقه زلزله خیز و نبود زمینه‌های جغرافیایی برای رشد مرکز کشور را از دلایل انتقال پایتخت از آلماتی به آستانه توصیف کرده و گفته بود با انتقال پایتخت به آستانه، مرکز کشور توسعه خواهد یافت.

گروه‌هایی از ملی‌گرایان روس در روسیه و داخل قزاقستان نیز دعوی الحاق مجدد شمال قزاقستان به روسیه را داشتند، که انتقال پایتخت به شهری در مرکز کشور و نزدیک به روسیه، باعث شد که تعداد زیادی از قزاق‌ها به این شهر منتقل و این دعوی به خودی خود خاموش شود.

برخی از روشنفکران قزاق علت اساسی انتقال پایتخت را این گونه عنوان کرده‌اند که نورسلطان نظربایف می‌خواهد در تاریخ قزاقستان نقش پتر بزرگ در روسیه را داشته باشد. همچنان که پتر بزرگ با بنیاد «سن پترزبورگ» نام خود را جاودانی کرد، نظربایف هم می‌خواهد با ساخت پایتخت جدید، نام خود را جاودانی کند. در آغاز پیشنهادهایی شده بود که پایتخت جدید را «نورسلطان» نامگذاری کنند، ولی نظربایف نام «آستانه» را برای آن برگزید.

نظربایف تاکید کرده بود که آستانه پایتخت اورآسیا است و به این دلیل در معماری آن دو سبک شرقی و غربی با هم آمیخته‌است. افزایش قیمت نفت در بازار جهانی، به قزاقستان امکان داد تا با دعوت از بهترین معماران جهان، شهر آستانه را نوساز کند. در طی ‪ ۱۰‬سال، جمعیت آستانه از حدود ‪ ۳۰۰‬هزار نفر به حدود ‪ ۷۰۰‬هزار نفر افزایش پیدا کرد.

ساختمان‌سازی در پایتخت جدید قزاقستان با سرعت ادامه دارد، صدها شرکت داخلی و خارجی، ده‌ها هزار کارگر قزاق، ترک، ازبک، روس، تاجیک، قرقیز و چینی در ساخت بیش از ‪ ۶۵۰‬مجموعه مسکونی، اداری و تفریحی در این شهر مشغول هستند. از جمله، ساخت شهرکی در آستانه موسوم به «چادر خان» در نظر گرفته شده‌است که بالای آن پوشیده خواهد بود و در این شهرک ‪ ۱۰‬هزار نفر به‌سر خواهند برد. یکی از مزیت‌های این شهرک، آن است که ساکنان آن از هوای سرد و بادهای شدید آستانه مصون خواهند بود.

یکی از نارسایی‌های آستانه آب و هوای نامساعد آن بویژه بادهایی است که تقریبا همه‌روزه می‌وزد، با هدف جلوگیری از این بادها، در چند سال قبل درختکاری در ‪ ۴۰‬هزار هکتار از اطراف شهر آغاز شده‌است.

عکس‌ها

• 

  ایستگاه قطار شهر.

• 

  مرکز شهر آستانه.

منابع

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آستانه (قزاقستان) موجود است.

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Geri Halliwell»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۹ مه ۲۰۰۹).
• نگاهی به شهر آستانه پایتخت جدید قزاقستان: آلماتی، خبرگزاری جمهوری اسلامی ‪۸۶/۰۴/۱۵‬
• .Schatz, Edward. Modern Clan Politics: The Power of "Blood" in Kazakhstan and Beyond. Seattle: University of Washington Press. 2004.