آلبانی

برای دیگر کاربردها، آلبانی (ابهام‌زدایی) را ببینید.

جمهوری آلبانی Republika e Shqipërisë آلبانی
پرچم نشان
شعار ملی: تو ای آلبانی، به من بزرگواری بخش، به من نام آلبانیایی بخش.
سرود ملی: سرودی برای پرچم
پایتخت		تیرانا شرقی′۴۸°۱۹ شمالی′۲۰°۴۱
بزرگترین شهر		تیرانا
زبان رسمی		آلبانیایی
نوع حکومت		جمهوری پارلمانی
نام حاکمان  • رئیس جمهور • نخست‌وزیر		بامیر توپی سالی بریشا
موارد منجر به تشکیل از امپراتوری عثمانی از ایتالیا		۲۸ نوامبر ۱۹۱۲ اکتبر ۱۹۴۴
-	‌آب‌ها (٪)	۴.۷
جمعیت
-	سرشماری	۳,۵۶٣,۱۱۲  (۱۲۶ام)
-	تراکم جمعیت	۱۲٣‎/km۲‏ (۶۳ام)
تولید ناخالص داخلی	(تخمین ۲۰۰۸)
-	مجموع	۱۵,۷۰۰ بیلیون دلار (۱۱۲ام)
-	سرانه	۴,۴۰۰ دلار (ام)
شاخص توسعه انسانی (۲۰۰۷)		- (بالا) (۴۵ام)
واحد پول		لک (ALL)
منطقه زمانی		CET (ساعت جهانی۱+)
-	تابستانی (DST)	CEEST (ساعت جهانی)
دامنه اینترنتی		.al
پیش‌شماره تلفنی		+۳۵۵

آلبانی کشوری در جنوب شرقی قاره اروپا است، پایتخت آن تیرانا است.

ریشه نام

سرزمین آلبانی در سده‌های پیش از میلاد بخشی از سرزمین پهناوری به نام ایلیریا بوده‌است که نام آن برگرفته از نام تیره ایلیری از تیره‌های هندواروپایی است که به سامان‌های شرق شبه‌جزیره بالکان کوچ کرده بودند.

نام بومی این کشور در خود زبان آلبانیایی‌ها، اِشچیپِری (Shqipëria) است ولی بصورت بین‌المللی این کشور با نام آلبانی شناخته شده‌است. واژه آلبانی احتمالاً از زمان پیش از دوره کلت‌ها بجا مانده و به معنی سرزمین تپه‌هاست. ریشه آلب در این نام با نام کوهستان آلپ همریشه‌است. نظر دیگری نیز هست که این نام را با واژه هندواروپایی آلب به همعنای سپید همریشه می‌داند.

نام آلبانی در زبان عربی بگونه ارناووط درآمده و در ترکی این واژه معرب، شکل آرناؤود بخود گرفته و ترکیه‌ای‌ها آلبانی را با این نام می‌نامند.

تقسیمات کشوری

کشور آلبانی به ۳۶ استان بخش شده‌است.

برخی از استان‌ها با هم تشکیل یک سامان (ناحیه) می‌دهند. در آلبانی ۱۲ سامان وجود دارد.

پایتخت آلبانی یعنی شهر تیرانا وضعیتی جدا و ویژه دارد.

استان‌های آلبانی از این قرارند:

۱ بِرات ۲ بولچیزه ۳ دِلوینه ۴ دِوُول ۵ دیبِر ۶ دراج ۷ اِلباسان ۸ فیِر ۹ جیروکاستِر ۱۰ گِرامْش ۱۱ هاس ۱۲ کاوایه

۱۳ کولونیه ۱۴ کورچه ۱۵ کرویه ۱۶ کوچوُوه ۱۷ کوکس ۱۸ کوربین ۱۹ لِژه ۲۰ لیبراژد ۲۱ لوشنیه ۲۲ مالِسی-اِ-ماده ۲۳ مالاکاستر ۲۴ مات

۲۵ میردیته ۲۶ پِچین ۲۷ پِرمِت ۲۸ پوگرادِتس ۲۹ پوکه ۳۰ سارانده ۳۱ اِشکودِر ۳۲ اِسکراپار ۳۳ تِپِلِنه ۳۴ تیرانا ۳۵ تروپویه ۳۶ وِلوره

اقتصاد آلبانی بیشتر به کشاورزی و صادرات کروم متکی می‌باشد. آلبانی دارای منابع طبیعی هم‌چون معادن زغال سنگ و فلزاتی چون کروم است.

مردم

بیشینه مردم آلبانی از تیرهَ آلبانیایی هستند و به زبان آلبانیایی سخن می‌گویند که شاخه‌ای مستقل از زبانهای هندواروپایی است. گویشوران این زبان به دو گویش توسک (Tosk) و گگ (Gheg) سخن می‌گویند. در آلبانی اقلیتهایی از نژادهای یونانی، صرب، مقدونیایی، بلغار، بوسنیایی، ایتالیایی، ولاش و کولی زندگی می‌کنند.

دین

اسلام ۷۰٪ مسیحیت ۳۰٪

آلبانی تنها کشور اروپایی با بیشینه مسلمان می‌باشد. ریشه اسلام در آلبانی به دوره امپراتوری عثمانی باز می‌گردد. بیشینه مسلمانان آلبانی سنی مذهب هستند اما اقلیت قابل توجهی از آنان پیرو مذهب شیعه و از فرقه بکتاشیه می‌باشند. مسیحیان آلبانی نیز بیشتر از پیروان دو مذهب ارتدوکس و کاتولیک هستند.

سیاست خارجی

نوشتار اصلی: سیاست خارجی آلبانی‎

منابع

• خیراندیش، رسول و شایان، سیاوش: ریشه‌یابی نام و پرچم کشورها، تهران ۱۳۷۰.
• Wikipedia contributors, «Albania,» Wikipedia, The Free Encyclopedia,
• دانشنامه رشد

جستارهای وابسته

• انور خوجه
• تاریخ آلبانی
• فهرست شهرهای آلبانی

پیوند به بیرون

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آلبانی موجود است.

• National Tourism Organization Albania's official website for travel & tourism information.
• بنیاد فرهنگی سعدی شیرازی در تیرانا