تاشکند

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

پرش به: ناوبری, جستجو
Tashkent
—  تاشکند  —
Ташке́нт
Aerial view of Tashkent, Uzbekistan.JPG
چشم‌اندازی هوایی از تاشکند
پرچم
پرچم
Tashkent emblem.jpg
نشان رسمی
لقب: «»
Uzbekmap.png
—  موقعیت سیاسی  —
کشور پرچم ازبکستان ازبکستان
ناحیه [[]]
شهردار [[]]
—  موقعیت جغرافیایی و زمانی  —
وسعت شهر ۴۵۵.۶۱ کیلومتر مربع
وسعت شهر به همراه حومه کیلومتر مربع
ناحیه زمانی ٣+(از گرینویچ)
4+(از گرینویچ)
پیش شماره ۹۶۶ ۱
—  جمعیت  —
جمعیت ۱،۹۷۸،۰۰۰ نفر
جمعیت به همراه حومه ۱,۸۸۱,۸۸۷ نفر
وبگاه رسمی: [۱]

۵۲۱٬۳۹۷


تاشکَند (نام‌های دیگر: تاشکنت، چاچ، شاش) (به ازبکی؛ لاتین: Toshkent، سیریلیک: Ташке́нт) پایتخت کشور ازبکستان است. جمعيت آن ۱،۹۷۸،۰۰۰ تن (برآورد ۲۰۰۵) است.


فهرست مندرجات

[ویرایش] مردم

زبان مردم تاشکند، ترکی ازبکی و فارسی بخاری است.

بیشتر مردم تاشکند مسلمان و سنی مذهب و پیرو فقه حنفی هستند. محل استقرار مرکز روحانی آسیای میانه در تاشکند است.

[ویرایش] مکان جغرافیایی

این شهر در کشور ازبکستان و در ۴۰ درجه و ۱۶ دقیقه عرض شمالی و ۶۹ درجه و ۱۳ دقیقه طول خاوری واقع شده است.

چاچ باستان در گستره چیرچیک و در میان دو شاخه از رودخانه‌ سیردریا، رود ایگران(ایلاق) در باختر و رود پرگ(ترک) در خاور، که چند فرسنگ از یکدیگر فاصله دارند و کم و بیش موازی هستند، نهاده بود و جنوبی‌ترین نقطه آن به رودخانه سیردریا می‌رسید. چاچ در واقع در کران راست رودخانه سیردریا قرار داشت.

[ویرایش] تاریخچه

تاریخ سرزمین چاچ در منابع چینی در سده سوم میلادی آمده است. گویا اصل دودمان شاهان چاچ ترک بوده‌اند و گه‌گاه چینی‌ها نیز بر آن فرمانروایی کرده‌اند.

در ۷۵۱م کاوسی‌ان چی فرمانروای چینی، پادشاه چاچ را کشت و دختر او از عرب‌ها کمک خواست. ابومسلم سردار ایرانی، زیاد بن صالح را با لشکری به آن سرزمین روانه کرد. وی چینی‌ها را در ۱۳۳ق شکست داد و کاوسی‌ان چی در میدان نبرد کشته شد. به سبب این نبرد، اسلام به آسیای میانه را یافت و چینی‌ها دیگر نتوانستند در آن سامان حکمرانی کنند. در دوره کائونچی دوم (سده چهارم و سده پنجم میلادی) تاشکند گسترش یافت و به شکل شهر درآمد و دارای اجزای شهری، مانند دژ و کاخ گردید.

در ۱۸۶۵ روس‌ها تاشکند را که بخشی از خان‌نشین خوقند بود تسخیر کردند و در ۱۸۶۷ تاشکند به مرکز جدید اداری، بازرگانی، سیاسی و صنعتی تبدیل شد.

در ۱۹۱۷ برای نخستین بار حکومت بولشویکی در این شهر برقرار شد. در زمین لرزه سال ۱۹۶۶ ویران شد و جاذبه‌های تاریخی شهر که روزگاری آبادی‌ای بر سر راه کاروان‌های جاده ابریشم بود از بین رفت. تاشکند پس از این حادثه به کمک ۳۰,۰۰۰ هزار نیروی داوطلب بازسازی شد.


[ویرایش] وجه تسمیه

چاچ نام باستانی شهر و ناحیه تاشکند در آسیای میانه است.

چاچ واژه‌ای ایرانی است و همین نام ایرانی در بخش اول نام تاشکند به زندگی خود ادامه داده و با پسوند ایرانی کَند[۱] به ریخت امروزی تاشکند درآمده است.

نام چاچ در ادبیات فارسی به‌ویژه در شاهنامه فردوسی بسیار بکار رفته. کمان‌هایی که در قدیم در چاچ ساخته می‌شدند از شهرت فراوانی برخوردار بوده‌اند چنانچه اصطلاح «کمان چاچی» در ادب فارسی معنی بهترین کمان به‌خود گرفته است.

[ویرایش] جستارهای وابسته

[ویرایش] نگارخانه

[ویرایش] پانویس‌ها

  1. کند پسوندی ایرانی است (از ریشه کندن) که به زبان‌های ترکی هم وارد شده. صورت فارسی آن کند و کده است و صورت سغدی آن کث و کاث لغت نامه دهخدا
‎‎

[ویرایش] منابع

  • انوشه، حسن(به سرپرستی). دانشنامه ادب فارسی: ادب فارسی در آسیای میانه. چاپ اول(ویراست دوم)، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۸۰، ISBN 964-422-417-5 (جلد اول). ‏
  • Wikipedia contributors, "Tashkent," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tashkent&oldid=184391737 (accessed January 16, 2008).

[ویرایش] پیوند به بیرون

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار منابعی در رابطه با موجود است.
ازبکستان

ازبکستان

پایتخت تاشکند
استان‌ها

اندیجانبخاراتاشکندجیزکخوارزمسرخان‌دریاسمرقندسیردریافرغانهقشقه‌دریانمنگاننوایی

جمهوری خودمختار

قره‌قالپاقستان

برون‌بوم‌ها

ساخشاه مردانچانگ‌کاراجنگیل

شهرها

آق‌بایتالآق‌رباطالگائینگاندیجاناورگنجایاقاگیتمابخارابزابایبیگ‌آبادپسکمتاشکندتامدیترمذجان‌‎گلدیجیزکچیرچیقچیمبایخوقندخیوهده نوسمرقندسیردریاشهر سبزشیرآبادفرغانهقراگولقره‎قاپالکیاکته قورغانکونگرادگذرماشیکودوکمیناقمینچوکورنخشبنمنگاننوایینورآتانوکوسیاسلیکیانگیرینگی‌یول

نقاط دیدنی

آرامگاه اسماعیل سامانیآرامگاه چهاربکرآرامگاه شاه زندهبازار سمرقندخیوهرصدخانه الغ‌بیگریگستانسنگ‌نگاره‌های قوش‌چنارشهر کهن هزاراسپکاروانسرای رباط ملکمسجد بی‌بی‌ خانمموزه سمرقند