امپراتوری مغول

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
امپراتوری مغول
Ikh Mongol Uls

۱۲۰۶–۱۳۶۸
پایتخت آوارگا
قراقروم[۱]
دادو[۲] (پکن امروزی)
دین تنگری‌باوری (شمن‌باوری)، سپس بودایی‌گری، مسیحیت و اسلام
دولت پادشاهی گزینشی
خاقان
 - ۱۲۰۶-۱۲۲۷ چنگیز خان
 - ۱۲۲۹-۱۲۴۱ اوگتای خان
 - ۱۲۴۶-۱۲۴۸ گویوک خان
 - ۱۲۵۱-۱۲۵۹ منگوقاآن
 - ۱۲۶۰-۱۲۹۴ قوبلای خان
 - ۱۳۳۳-۱۳۷۰ طغان تیمور خان
قانونگذار قورولتای
تاریخچه
 - چنگیزخان قبیله‌ها را متحد کرد و دولت بزرگ مغول را اعلام نمود. ۱۲۰۶
 - مرگ چنگیزخان ۱۲۲۷
 - صلح مغول ۱۲۱۰-۱۳۵۰
 - چندپاره شدن امپراتوری ۱۲۶۰-۱۲۶۴
 - فروپاشی سلسلهٔ یوآن نشانگر واپسین فروپاشی امپراتوری بود. ۱۳۶۸
یکای پول سکه (مانند درهم)، سوخه (شمش نقره)، اسکناس (پول کاغذی که با ابریشم و شمش نقره ضمانت می‌شد و چاو یوآن)
پیش از آن
به دنبال آن
اتحاد قبیله‌ای مغول
خانات جغتای
اردوی زرین
ایلخانان
سلسلهٔ یوآن
یوآن شمالی
امروزه بخشی از
چنگیز خان مغول

امپراتوری مغول که در ابتدا حکومت بزرگ مغول نام گذاری شده بود، امپراتوری بزرگی بود که طی قرون ۱۳ و ۱۴ وجود داشت. از آسیای میانه آغاز می‌شد و سرانجام از اروپای شرقی به دریای ژاپن کشیده شده و قسمت عظیمی از سیبری را تحت پوشش قرار می‌داد و به سوی جنوب پیش رفته و جنوب شرقی آسیا، شبه قاره هند و خاورمیانه را شامل می‌شد. به همین دلیل است که به عنوان بزرگترین امپراتوری در تاریخ جهان شناخته می‌شود. این امپراتوری در بیشترین حد خود به ۹۷۰۰ کیلومتر (۶۰۰۰ مایل) می‌رسد که مساحت ۲۴٬۰۰۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع که ۱۶ درصد مساحت کل زمین است را تحت پوشش قرار می‌داد و بر جمعیتی بالغ بر ۱۰۰ میلیون حمکرانی می‌کرد.[۳][۴][۵][۶]

امپراتوری مغول در زمان اوج قدرت (۱۲۵۹ میلادی)

امپراتوری مغول از وحدت قبایل مغول و تحت فرماندهی چنگیزخان به وجود آمد. چنگیز خان در سال ۱۲۰۶ به عنوان فرمانده کل مغول‌ها معرفی شد. امپراتوری، تحت رهبری او و فرزندانش در همه جهات جغرافیایی به سرعت رشد کرد.[۷][۸][۹][۱۰][۱۱][۱۲]

امپراتوری پهناوری که شرق را به غرب پیوند می‌داد و نهایتاً به عنوان «تسویه حساب» فرهنگی در جهان عمل کرد. تحت فرماندهی مغولان، فناوری‌های جدید، کالاها و ایدئولوژی‌های مختلف در سراسر اوراسیا منتشر شد. محدوده این مبادلات از نقشه نگاری تا صنعت چاپ و از کشاورزی گرفته تا نجوم گسترش داشت.[۱۳][۱۴]

منابع[ویرایش]

  1. پایه‌گذاری واقعی این شهر تا ۱۲۲۰ رخ نداد، دست‌کم تا ۱۲۵۹ پایتخت بود.
  2. پس از مرگ منگوقاآن در ۱۲۵۹، فقط یک شهر مهم در امپراتوری مطرح نبود، از ۱۲۷۲ تا ۱۳۶۸ همراه شهر دادو پایتخت سلسلهٔ یوآن بود.
  3. Finlay, Pilgrim Art, p. 151
  4. history of Central Asia :: Creation of the Mongol empire - Britannica Online Encyclopedia
  5. «Mongolia se encomienda a Gengis Jan» (en español). diario El País 18.08.2007 (2007). Consultado el 19/06/2008.
  6. Peter Turchin, Thomas D. Hall and Jonathan M. Adams, "East-West Orientation of Historical Empires", Journal of World-Systems Research Vol. 12 (no. 2), pp. 219-229 (2006).
  7. Diamond, Guns, Germs, and Steel, p. 367
  8. The Mongols and Russia, by George Vernadsky
  9. The Mongol World Empire, 1206-1370, by John Andrew Boyle
  10. The History of China, by David Curtis Wright, p. 84
  11. The Early Civilization of China, by Yong Yap Cotterell, Arthur Cotterell, p. 223
  12. Mongols and Mamluks: The Mamluk-Ilkhanid War, 1260-1281 by Reuven Amitai-Preiss
  13. Gregory G.Guzman - Were the barbarians a negative or positive factor in ancient and medieval history?, The historian 50 (1988), 568-70
  14. Thomas T.Allsen - Culture and conquest in Mongol Eurasia, 211