مولداوی

مولداوی مولداوی
پرچم نشان
سرود ملی: سرود ملّی
پایتخت		شهر کیشینف شرقی′۴۸°۶۸ شمالی′۳۳°۳۸
بزرگترین شهر		کیشینف
زبان رسمی		مولداویایی (رومانیایی)
نوع حکومت		جمهوری
نام حاکمان  • رئیس جمهور • نخست وزیر		[[]] [[]]
موارد منجر به تشکیل از اتحاد جماهیر شوروی		۲۷ اوت ۱۹۹۱
مساحت
-	مساحت	۳۳٫۸۴۶>کیلومتر مربع (۱۳۹ام)
جمعیت
-	سرشماری	۳٫۵۶۷٫۵۰۰  (۱۲۹ ام)
-	تراکم جمعیت	۱۲۱٫۹‎/km۲‏ (۸۴ ام)
تولید ناخالص داخلی	(تخمین برآورد ۲۰۰۹)
-	مجموع	۱۰.۱۴۱
-	سرانه	۲.۸۴۲
شاخص توسعه انسانی (۲۰۰۷)		۰.۷۰۸ (میانه) (۱۱۱ م)
واحد پول		لئو مولداویایی (TJS)
منطقه زمانی		(ساعت جهانی+5)
دامنه اینترنتی		md.
پیش‌شماره تلفنی		+۳۷۳

جمهوری مولداوی (به مولداویایی: Republica Moldova) کشوری محصور در خشکی در اروپای شرقی است که از غرب با رومانی و از شرق با اوکراین همسایه است. مرزهای مولداوی با رومانی در راستای رودهای پروت و دانوب کشیده شده‌است. این کشور از سال ۱۹۴۵ تا ۱۹۹۱ با نام جمهوری شوروی سوسیالیستی مولداوی بخشی از اتحاد جماهیر شوروی بود و در ۲۷ اوت ۱۹۹۱ اعلام استقلال نمود. پایتخت مولداوی شهر کیشینف است. منطقه‌ای در ساحل شرقی رود نیسترو از سال ۱۹۹۰ تاکنون تحت حاکمیت دولت ترنسنیستریا است.

مولداوی به وسیله یک جمهوری پارلمانی اداره می‌شود که رئیس‌جمهور در آن ریاست کشور و نخست‌وزیر ریاست حکومت را بر عهده دارد. این کشور عضو سازمان ملل متحد، شورای اروپا، سازمان جهانی تجارت و چندین سازمان بین‌المللی دیگر است و متقاضی عضویت در اتحادیه اروپا شده‌است.

ارتباطات

مولداوی یک کشور محصور در خشکی می‌باشد و تنها راه ارتباطی بین المللی آن مرز آبی به طول تقریبی ۲۰۰۰ متر در کنار رود دانوب می‌باشد. این منطقه پس از استقلال، با تلاش زیاد دولت مولداوی به سمت بندر شدن پیش می‌رود وهرنوع سرمایه گذاری وکمک یک کشورخارجی جهت تاسیس و تجهیز بندر فوق و ایجاد ارتباطات جاده‌ای با کیشینو اقدامی کاملا حیاتی برای مولداوی بوده، اجازه ارتباط آزاد وتجارت آزاد را به این جمهوری خواهد داد و در آینده‌ای نزدیک پتانسیل اقتصادی مولداوی را افزایش خاهد داد وبنابر این مشکل همیشگی قیمت ها ی حمل ونقل با امتیاز دسترسی به مهمترین راه آبی اروپا کم خواهد شد.

جغرافیا

جمهوری مولداوی با ۳۳۷۰۰ کلیومتر مربع در شمال و جنوب و شرق با اوکراین و در غرب با رومانی همسایه است. کیشینف پایتخت و تیراسپول، بلتسی، تیگینا و ریبیتسا از شهرهای مهم این کشور بشمار میرود. بخشهایی از مناطق خاوری این کشور که در ساحل شرقی دنستر قرار دارند به‌دنبال استقلال این جمهوری در ۲۷ اوت ۱۹۹۱ از شوروی، تحت نام جمهوری ترنسنیستریا اعلام استقلال کردند. این تصمیم آنان مورد پذیرش دولت مرکزی قرار نگرفت و متعاقب آن مناقشه مسلحانه آغاز و چندین ماه بطول انجامید. در حال حاضر حفاظت از صلح در این جمهوری خودخوانده توسط صلح‌بانان روس و مولداو انجام میشود.

جمعیت‌شناسی

ترکیب قومیتی

ترکیب قومیتی مولداوی بر اساس سرشماری سال ۲۰۰۴ مولداوی و سرشماری سال ۲۰۰۴ ترنسنیستریا:

خودمعرفی	مولداوی سرشماری	٪ مولداوی اصلی	ترنسنیستریا سرشماری	٪ ترنسنیستریا + بندر	مجموع	٪
مولداو۱	۲٬۵۶۴٬۸۴۹	۷۵٫۸۱٪	۱۷۷٬۳۸۲	۳۱٫۹۴٪	۲٬۷۴۲٬۲۳۱	۶۹٫۶۲٪
اوکراینی‌ها	۲۸۲٬۴۰۶	۸٫۳۵٪	۱۶۰٬۰۶۹	۲۸٫۸۲٪	۴۴۲٬۴۷۵	۱۱٫۲۳٪
روس‌ها	۲۰۱٬۲۱۸	۵٫۹۵٪	۱۶۸٬۶۷۸	۳۰٫۳۷٪	۳۶۹٬۸۹۶	۹٫۳۹٪
گاگااوز	۱۴۷٬۵۰۰	۴٫۳۶٪	۴٬۰۹۶	۰٫۷۴٪	۱۵۱٬۵۹۶	۳٫۸۵٪
رومانیایی‌ها۱	۷۳٬۲۷۶	۲٫۱۷٪	۲۵۳	۰٫۰۵٪	۷۳٬۵۲۹	۱٫۸۷٪
بلغارها	۶۵٬۶۶۲	۱٫۹۴٪	۱۳٬۸۵۸	۲٫۵۰٪	۷۹٬۵۲۰	۲٫۰۲٪
کولی	۱۲٬۲۷۱	۰٫۳۶٪	۵۰۷	۰٫۰۹٪	۱۲٬۷۷۸	۰٫۳۲٪
یهودی۲	۳٬۶۰۸	۰٫۱۱٪	۱٬۲۵۹	۰٫۲۳٪	۴٬۸۶۷	۰٫۱۲٪
لهستانی‌ها	۲٬۳۸۳	۰٫۰۷٪	۱٬۷۹۱	۰٫۳۲٪	۴٬۱۷۴	۰٫۱۱٪
دیگران/اعلام‌نشده	۳۰٬۱۵۹	۰٫۸۹٪	۲۷٬۴۵۴	۴٫۹۴٪	۵۷٬۶۱۳	۱٫۴۶٪
کل	۳٬۳۸۳٬۳۳۲	۱۰۰٪	۵۵۵٬۳۴۷	۱۰۰٪	۳٬۹۳۸٬۶۷۹	۱۰۰٪

^۱اختلاف نظر ادامه‌داری در مورد این که آیا رومانیایی‌ها و مولداوها یک گروه قومیتی می‌باشند یا خیر وجود دارد. مثلاً برخی آن‌ها را دو گروه قومی متفاوت دانسته و برخی مولداوها را بخشی از رومانیایی‌ها می‌دانند. در سرشماری افراد فقط یک ملیت را می‌توانند معرفی کنند و کسی نمی‌تواند خود را هم مولداو و هم رومانیایی اعلام کند.

^۲اقلیت یهودی این کشور در گذشته بسیار پرشمار بود (۲۲۵.۶۳۷ یهودی در بسسارابیا در سال ۱۸۹۷ یا ۱۱.۶۵% جمعیت).

زبان

قانون اساسی سال ۱۹۹۴ این کشور زبان رسمی مولداوی را مولداویایی اعلام کرده اما در اعلامیه استقلال ۱۹۹۱ زبان رسمی جمهوری مولداوی رومانیایی اعلام شده بود.

زبان روسی با عنوان «زبان ارتباطات بین قومیت‌ها» موقعیت رسمی در این کشور دارد و در تمام سطوح جامعه و حکومت مورد استفاده است. اوکراینی و گاگااوز دو زبان اقلیت عمده هستند که در گاگااوزیا و ترنسنیستریا زبان رسمی به شمار می‌روند.

مذهب

بر اساس سرشماری سال ۲۰۰۴ در این کشور ۹۳.۳٪ مردم مولداوی پیرو کلیسای ارتدوکس شرقی هستند. ۲٪ پروتستان، ۱.۲٪ پیرو سایر مذاهب، ۰.۹٪ بی‌دین، ۰.۴٪ خداناباور و ۲.۲٪ هم به سؤال پاسخ نداده‌اند.

جستارهای وابسته

• جنگ ترنسنیستریا

منابع

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ مولداوی موجود است.

• Wikipedia contributors, "Moldova," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Moldova&oldid=384380541 (accessed September 13, 2010).