زبان بلوچی
| بلوچی | ||
|---|---|---|
| بلوچی baločî Balóćí | ||
| سخنگویان | پاکستان, ایران, افغانستان, ترکمنستان, امارات, عمان | |
| کل سخنگو | 20،000،000میلیون | |
| خانوادههای زبانی | هندواروپایی | |
| وضعیت رسمی | ||
| زبان رسمی در |  (بلوچستان پاکستان) |
|
| تنظیم کننده | آکادمی بلوچی (پاکستان) | |
| کدهای زبان | ||
| ISO 639-1 | هیچکدام | |
| ISO 639-2 | bal | |
| ISO 639-3 | bal – Macrolanguage individual codes: bgp – Eastern Balochi bgn – Western Balochi bcc – Southern Balochi |
|
| یادداشت: این صفحه ممکن است دارای کدهای یونیکد باشد. | ||
بلوچی از زبانهای ایرانی شاخه شمال باختری است. این زبان توسط مردم بلوچ در کشورهای ایران، پاکستان، افغانستان و ترکمنستان و برخی کشورهای عربی حوزه خلیج فارس و دریای عمان گویش می شود.
محتویات |
پیشینه [ویرایش]
زبان بلوچی از زبان های ایرانی شمال باختری است و با زبان های تاتی، کردی و تالشی نزدیکی زیادی دارد.[۱] برای همین به نظر می رسد گویشوران این زبان در گذشته دور از نواحی شمالی ایران امروزی به بلوچستان کنونی کوچیده باشند.
گویش ها [ویرایش]
بلوچی را به دو گروه اصلی تقسیم میتوان کرد: شرقی، یا شمال شرقی، و غربی، یا جنوب غربی، عمده بلوچها درسه کشور پاکستان ، ایران و افغانستان در سرزمینی نسبتاً وسیع و گرم زندگی می کنند تعدادی ازآنان در ترکمنستان بسر می برند مجموع قبایل بلوچ جمعیتی بالغ بر ده میلیون نفرتخمین زده می شوند. که بیشتر آنها در دو کشور پاکستان و ایران ساکن اند. اما این رقمها اعتبار قطعی ندارند. بلوچها دراکثرکشورهای جهان سکونت دارند که به دلایل مختلفی از سرزمین خود خارج شدهاند. که بخشی ازآنها درکشورهای حوزه خلیج پارس و برخی درکشورهای آفریقایی زندگی می کنند. بلوچهای افغانستان اغلب در دو ولایت هلمند و نیمروز بسر می برند.
- غربی (رخشانی)
- رخشانی سرحدی
- رخشانی افغانستان
- رخشانی ترکمنستان
- رخشانی پنجگوری
- رخشانی کلاتی
- رخشانی سراوانی
- جنوبی (مکرانی)
- لاشاری
- کچی
- کراچی
- گویش های جنوبی یا سلیمانی
- بوگتی (بامبور)
- مری رند (سیبی)که چاکربر های سیب را شامل میشود
- دوکمی-مزاری
- مندوانی & گویش جاتووی سند غربی
نوشتار [ویرایش]
تا پیش از سده نوزدهم میلادی زبان بلوچی دارای کتابت نبود و برای نوشتار زبان پارسی را بکار میبردند. با این وجود بلوچی در میان محاکم بلوچ رواج داشت. پس از آن برپایه خط اردو خطی برای بلوچی پیشنهاد شد و بعدها گسترش یافت.
جستارهای وابسته [ویرایش]
منابع [ویرایش]
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
 |
این یک نوشتار خُرد پیرامون زبان و زبانشناسی است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |
