زبان سانسکریت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

الگو:Infobox language/Indic

Sanskrit
संस्कृतम् saṃskṛtam
The_word_संस्कृतम्_(Sanskrit)_in_Sanskrit.svg
تلفظ [sə̃skɹ̩t̪əm]
سخن‌گویان Greater India
سال تدوین 2001
کل سخن‌گو 14,000[۱]
خانواده‌های زبانی هندواروپایی
رسم‌الخط No native script.[۲]
Written in Devanāgarī, various Brāhmī-based alphabets, and Latin script
وضعیت رسمی
زبان رسمی در  هند, اوتاراکند
one of the 22 scheduled languages of India
تنظیم کننده مقررات رسمی
کدهای زبان
ISO 639-1 sa
ISO 639-2 san
ISO 639-3 san
نوشته‌ای به زبان سانسکریت

سانسکریت(saṃskṛtam संस्कृतम्) زبان باستانی مردم هندوستان و زبان دینی مذاهب هندوییسم، بودیسم و جاینیسم می‌باشد که از لحاظ زبان‌شناسی با پارسی باستان هم‌ریشه‌است. زبان سانسکریت؛ از خانوادهٔ زبان‌های هندواروپایی به حساب می‌آید. نسک ارجمند وداها به این زبان است. در دورهٔ نوین دانش سانسکریت کمک بسیاری به خوانش نبشته‌های این دو زبان باستانی نموده‌است.

بن و ریشه شناسی[ویرایش]

واژهٔ سانسکریت از واژه سامس‌کَرْتَه (خودساخته) مشتق شده و به معنی خودسازه است. این واژه بعدها معنی «فرهنگی» به‌خود گرفت و زبان سانکریت (سانسکریت واک) به معنی زبان فرهنگ بالا استفاده شد. به این زبان اصطلاحاً دِوا باگا نیز گفته می‌شود که به معنی "زبان خدایان" است. نظریه جدیدی معتقد است که زبان سانسکریت در حوزه فلات ایران شکل گرفته و از جمله حوزهٔ تمدن جیرفت را از جایگاههای آن می دانند.زبان سانسکریت ارتباط بسیار نزدیکی با زبان اوستایی دارد.

تاریخ زبان[ویرایش]

سانسکریت از خانواده زبان های هندو و ایرانی و آرین است . نزدیکترین زبان به آن زبان پارسی باستان و زبان اوستایی است . ریگ ودا قدیمی ترین متنی است که از سانسکریت باقی‌مانده است

سانسکریت ودایی[ویرایش]

Rigveda (padapatha) manuscript in دیواناگری, early 19th century

متن های این زبان به سالهای 1500–1200 قبل از مسیح بر می گردد.

سانسکریت کلاسیک[ویرایش]

متونی است که به هزارهای بعد از میلاد و 1500 سال قبل برمی گردد.

مرگ سانسکریت[ویرایش]

سانسکریت اندک اندک رو به زوال گرایید و امروزه فقط 14 هزار گویش ور دارد.

نفوذ به سایر زبانها[ویرایش]

Kashmiri شایویسم manuscript in the Sharada script (c. 17th century)

مکان زبان مادری[ویرایش]

در روستاها و مکان های زیر زبان مادری مردم سانسکریت است. .

  1. Mattur in کارناتاکا[۳]
  2. Mohad, District: Narasinhpur, Madhya Pradesh
  3. Jhiri, District: Rajgadh, مادایا پرادش[۴]
  4. Kaperan, District: Bundi, Rajasthan
  5. Khada, District: Banswada, Rajasthan
  6. Ganoda, District: Banswada, راجستان[۵]
  7. Bawali, District: Bagapat, Uttar Pradesh
  8. Shyamsundarpur, District: Kendujhar, اوریسا[۶]
    • عدد ها در سانسکریت ار 1تا 10
  1. éka- اکا
  2. dva-دوا
  3. tri-تری‌یِنی
  4. catúr- چاتواری
  5. páñcan- پانچا
  6. ṣáṣ-سس
  7. saptán- سبتا
  8. aṣṭá- اَشتا
  9. návan-نَوَ
  10. dáśan-دَشَ

پانویس[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]