صلیب شکسته
صلیب شکسته یا گردونهٔ خورشید[۱] یا سواستیکا (به سانسکریت: स्वस्तिक) یک چلیپا با شاخههای ۹۰ درجه به سمت راست یا چپ است. که معمولاً با جهت افقی یا گوشههایی با زاویه ۴۵ درجه میباشد. در شکل هندی نقطههایی در هر ربع آن قرار میدهند.
سواستیکا از واژه سانسکریت "svastika" مشتق شده و به معنای خوب برای بودن است. در فرهنگ هند و اروپایی، این نشان بر روی اشیا یا مردم ایجاد می شد تا برایشان شانس خوب بیاورد. این نشان برای هزاران سال متداول بوده است، خصوصاً به عنوان یک نماد هند در کتابهای مقدس، به معنای بخت، برهما یا سامسارا (تولد دوباره). امروزه این نشان معمولاً در آثار هنری هندی و معماری کنونی و باستانی هندو و نیز در خرابههای شهر تاریخی تروآ دیده می شود.[۲]
چلیپای شکسته در بسیاری از هنرها و طراحیهای تاریخ بشری پدیدار میباشد، نشان بسیاری از چیزها، همچون خوش اقبالی، خورشید در آئینمهر پرستی، برهما یا هندوها بود. در روزگار باستان، صلیب شکسته در بین سومریها، سلتها و یونانیها استفاده میشد.
در غرب، چلیپای شکسته با نام سواستیکا به عنوان نماد نازیسم شناخته میشود (به خاطر آنکه به عنوان نشان حزب ملی کارگران سوسیالیست آلمان بهکار میرفت). پس از جنگ جهانی دوم[نیازمند منبع]، این نماد وجهه بدنامی در غرب پیدا کردهاست.
محتویات |
[ویرایش] هندسه
چلیپای شکستها علامتی است با شاخههای ۹۰ درجه به سمت راست یا چپ است. که معمولاً با جهت افقی یا گوشههایی با زاویه ۴۵ درجه میباشد.ممکن است جهت گردش آن را مطابق با عقربههای ساعت و یا بر خلاف آن باشد.
[ویرایش] خاستگاه
این نماد در تاریخ کهن اروپا و همچنین آثار کشف شده از فرهنگها هند و اروپایی مانند هند و آریایی ٬ ایرانی ٬ هیتیها ٬ سلتیها و یونانیها به چشم میخورد.اولین نمونههای استفاده از چلبپای شکسته مربوط به تعدادی سفال یافت شده در استان خوزستان در ایران در ۵ هزار سال قبل از میلاد است.در اوایل عصر برنز نشانههایی از آن در سفالهایی در روسیه پیدا شده است.[۳]
همچنین علامتهای چلیپای شکسته مانندی در عصر برنز و آهن در قفقاز شمالی و آذرآبادگان و همچنین در بین سکاها و سرمتیها پدیدار شده است.[۴]
[ویرایش] آیین مهر
در آیین مهر این نشان را گردونه مهر مینامند.[مدرکی برای اینکه این نشان در این آیین گردونهٔ مهر خوانده میشدهاست؟] برخی میپندارند چهار پره آن آمیزش چهار عنصر اصلی آب، باد، خاک، آتش را میرساند. برخی دیگر آن را ساده شدهٔ شکل خورشید و درخشش پرتوهای آن میدانند.
[ویرایش] استفاده در آسیا
[ویرایش] تاجیکستان
در سال ۲۰۰۵ مقامات تاجیکستان همه را به استفادهٔ گسترده از چلبپای شکسته به عنوان یک نماد ملی فراخواندند. رییس جمهور امامعلی رحمان چلبپای شکسته را یک نشان آریایی و سال ۲۰۰۶ را «سال فرهنگ آریایی » که میتواند زمانی باشد، برای مطالعه و مردمی ساختن خدمات آریایی به تاریخ تمدن جهان و بر پا داشتن یک نسل نوین (از تاجیکها) با یک روح اتکای به خود ملی، و توسعه پیوندهای عمیقتر با دیگر نژادها و فرهنگها، اعلام کرد.[۵]
[ویرایش] استفاده تاریخی در غرب
در یونان باستان طراحی لباسها، سکهها و ساختمانها انباشته از چلیپای شکسته به شکل تنها و یا بهم پیوسته است. .[۶]
[ویرایش] آمریکای شمالی
چلیپای شکسته یک نماد عمومی برای خوش شانسی و یا یک نماد مذهبی و معنوی در آمریکا قبل از استفاده آن توسط حزب نازی آلمان بود[۷].این نماد در بسیاری از ساختمانهای تاریخی موجود باقی مانده است.در سال ۲۰۰۷ نیروی دریایی آمریکا حاضر شد ۶۰۰ هزار دلار را برای استتار یک سربازخانه در نزدیکی سن دیگو که از بالا شبیه یک صلیب شکسته به نظر میرسید بپردازد.[۸]
[ویرایش] استفاده حزب نازی از چلیپای شکسته
.svg)
به دنبال ردپای استفاده غرب از نشان چلیپای شکسته در قرن۲۰، حزب نازی آلمان در سال۱۹۲۰ میلادی این نشان را نمادی برای خود قرارداد. این نشان در پرچمها، مدالها و بازوبندهای این حزب مورد استفاده وسیع قرار گرفت. همچنین قابل ذکر است که قبل از آنکه حزب نازی این نشان را برای خود برگزیند، حزب ملی سوسیالیست کارگران آلمان از این نشان به طور غیر رسمی برای معرفی خود کمک گرفتند.
آدولف هیتلر در کتابش با عنوان نبرد من در مورد این نشان مینویسد:
| « | خود من در این رابطه(انتخاب نماد حزب نازی)بعد از تلاشهای فراوان به یک ساختار کلی دست پیدا کردم، یک پرچم با پس زمینه قرمز، یک صفحهٔ مدور سفید و یک چلیپای شکسته سیاه در میان آن. بعد از انجام آزمون و خطاهای بسیار من به یک نسبت معین میان اندازه سطح پرچم و صفحه مدور سفید و همچنین شکل و ضخامت چلیپای شکسته پیدا کردم. | » |
در زمانی که هیتلر برای حزب مطبوعش پرچمی را خلق میکرد، او به دنبال راهی برای آمیختن نشان چلیپای شکسته با رنگهایی بود که گویای گذشته با شکوه ملت آلمان بود.استفاده از این رنگها که در میان مردم آلمان از حرمتی خاص برخوردار بود؛ میتوانست بیعت هیتلر را با ارزشهای گذشته به مردم آلمان نشان دهد.(قرمز، سفید و سیاه رنگهای پرچم امپراطوری آلمان در گذشته را تشکیل میدادند.) وی همچنین اظهار داشت:
| « | ما به عنوان شهروندانی سوسیالیست، دستور کارمان را در پرچممان میبینیم. در مصداق اجتماعی بودن جنبشمان، در سفیدش مصداق مشروعیت داشتن جنبش و در سواستیکا قرمز آن رسالتی را که بر گردن ماست و همانا تنازع برای پیروزی مردمان آریایی است مشاهده میکنیم. | » |
چلیپای شکسته همچنین به عنوان«نماد خلاقیت-زندگی فعال»(به آلمانی: das Symbol des schaffenden, wirkenden Lebens) و همچنین به عنوان نشان«طرفداران آلمانگرایی» (به آلمانی: Rasseabzeichen des Germanentums) شناخته میشود.[۱۰].
استفاده از نشان چلیپای شکسته نشات گرفته از فرضیات نظریه پردازان نازی بود. فرضیاتی که آنها از فرهنگ آریایی فراموش شده مردم آلمان داشتند. بنابر نسخه اسکاندیناوییایی مقاله نظریه استیلای نژاد آریایی، نازیها مدعی هستند که آریاییهای اولیه هندوستان که از معتقدان به کتاب ودا(به انگلیسی: Veda) بودند، نخستین کسانی بودند که چلیپای شکسته را به عنوان یک سنت ملی پذیرفتند. ایشان همچنین پیشگام در میان سلطه جویان سفید پوست بودند.
همچنین نظریه قوی وجود دارد که بیان میکند پیدایش نظام طبقاتی هندوستان، سرچشمه گیرنده از روشهایی بوده که هندوها برای جلوگیری از اختلاط نژادی به کار میبستند.[نیازمند منبع]
استفاده از چلیپای شکسته به عنوان نماد نژاد آریایی برای اولین بار توسط امیلی بورنوف مطرح گردید. در تاریخ ۱۴ مارس ۱۹۳۳ میلادی، مدت کوتاهی بعد از انتخاب هیتلر به عنوان صدر اعظم آلمان، پرچم حزب نازی در کنار دیگر رنگهای ملی آلمانها برافراشته شد. در تاریخ ۱۵ سپتامبر ۱۹۳۵ میلادی، این پرچم به عنوان یگانه پرچم ملی آلمان شناخته شد. نشان چلیپای شکسته به عنوان مشخصه در تمام پرچمهای آلمان نازی خودنمایی میکرد، بالاخص برای دولت و تشکیلات ارتش آلمان.
[ویرایش] بعد از جنگ جهانی دوم در کشورهای غربی
فنلاند شاید یک مورد مشخص استثناء در بین کشورهای غربی باشد که به طور عمومی گرایش به استفاده از چلیپای شکسته دارد.نیروی هوایی فنلاند نماد سواستیکا را بعد از سال ۱۹۱۸ که اریک ون روزن یک هواپیما را که با نماد سواستیکا مزین شده بود را به عنوان علامت خوش اقبالی از سوئد به ارتش سفید فنلاند داد پذیرفته است.
سواستیکا رسما به عنوان نماد ملی از طرف نیروی هوایی فنلاند بر روی هواپیماها از سال ۱۹۱۸ پذیرفته شده است.یک نسخه کوچک آن هم در تانکهای فنلاندی و نیروی زرهی آن به عنوان نماد ملی استفاده میشود.
[ویرایش] ممنوعیت
[ویرایش] آلمان
استفاده از نشانها و پرچمهای مربوط به حزب نازی و حزبهای دیگری که فعالیت آنها ممنوع شدهاست (نهادهایی که در برابر قانون اساسی آلمان قرار گرفتهاند)، در آلمان جرم تلقی میشود. این کار ممکن است منجر به حداکثر ۳ سال زندان یا پرداخت جریمهٔ نقدی شود. [۱۱]
[ویرایش] لهستان
در لهستان نشان دادن عمومی علامت نازیهای آلمان شامل صلیب شکسته یک جرم کیفری با ۲ سال زندانی است.[۱۲]
[ویرایش] برزیل
در برزیل استفاده از صلیب شکسته یا هر چیزی دیگری که اشاره به نازیهای آلمان داشته باشد و همچنین تولید و پخش این نماد و پخش برنامه رادیویی از آنها از سال ۱۹۸۹ یک جرم است و در بهترین حالت از ۲ تا ۵ سال زندانی دارد.
[ویرایش] پیوند به بیرون
کاربرد گسترده نشان چلیپای شکسته در کشور تاجیکستان
[ویرایش] منابع
 |
در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ صلیب شکسته موجود است. |
چند فیلم مستنددیدنی" مسیحیت برگرفته از میترا [۱]
- ↑ بهزاد کشمیری پور، چاپ هجدهم کتاب «شرمآور» هیتلر در ایران، رادیو آلمان
- ↑ Origins of the swastika
- ↑ Indus Valley Swastika
- ↑ Cultinfo Department of Culture of Vologda Regional Government
- ↑ رادیو آزادی
- ↑ Perseus:image:1990.26.0822
- ↑ "USA - Coca Cola Swastika lucky watch fob"
- ↑ Navy to mask barracks shaped like a swastika - Ground level isn't a problem but aerial views of the Coronado site spark outrage. - Los Angeles Times
- ↑ text of Mein Kampf at Project Gutenberg of Australia
- ↑ Walther Blachetta: Das Buch der deutschen Sinnzeichen (The book of German sense characters); reprint of 1941; page 47
- ↑ «§ 86a Verwenden von Kennzeichen verfassungswidriger Organisationen». وزارت دادگستری آلمان. بازبینیشده در ۳۱ مارس ۲۰۱۱.
- ↑ Telegraph 23 April 2009 17:27 BST: Poland 'to ban' Che Guevara image by Matthew Day
