پرش به محتوا

باشگاه فوتبال تراکتور

صفحه نیمه‌حفاظت‌شده
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

باشگاه فوتبال تراکتور
نام کاملباشگاه فرهنگی ورزشی اقتصادی تراکتور[۱][۲]
لقب‌(ها)تیراختور (ترکی)
تراکتوری‌ها[۳]
پرشورها[۴]
گرگ‌های سرخ[۵]
تی‌تی‌ها[۶]
تاریخ بنیان‌گذاری۱۳۴۹ (۵۶ سال پیش)[۷] با نام تراکتورسازی
نام ورزشگاهیادگار امام تبریز (سهند)
گنجایش۷۰٬۰۰۰ نفر[۸]
مالکمحمدرضا زنوزی مطلق
مدیرعاملحجت کریمی
سرمربیجواد نکونام
لیگلیگ برتر خلیج فارس
۰۵–۱۴۰۴۲ (مسابقات نیمه تمام ماند)
وبگاه
فصل جاری

باشگاه فوتبال تراکتور یک باشگاه فوتبال در شهر تبریز، ایران است که در سال ۱۳۴۹ بنیان‌گذاری شد. این باشگاه هم‌اکنون در لیگ برتر خلیج فارس حضور دارد.[۹]

این تیم که با نام تراکتورسازی شناخته می‌شد، بعد از شروع مالکیت محمدرضا زنوزی مطلق نام این باشگاه به «تراکتور» تغییر یافت و در حال حاضر نام کامل این باشگاه، «باشگاه فرهنگی، ورزشی و اقتصادی تراکتور» می‌باشد. از مهم‌ترین افتخارات باشگاه فوتبال تراکتور می‌توان به ۱ قهرمانی و ۳ نایب قهرمانی لیگ برتر، ۲ قهرمانی و ۳ نایب قهرمانی جام حذفی، ۱ قهرمانی و ۱ نایب قهرمانی سوپر جام و ۱ قهرمانی در جام میلز هندوستان، و ۲ قهرمانی در جام سرداران شهید آذربایجان اشاره کرد.

تاریخ

قبل از انقلاب ۱۳۵۷ (دوران ظهور)

تیم فوتبال تراکتور در جام تخت جمشید ۱۳۵۴

تراکتور در سال ۱۳۵۴ به جام تخت جمشید صعود کرد. آنان در جام تخت جمشید ۱۳۵۴ شرکت کردند و در میان ۱۶ تیم، در جایگاه شانزدهم ایستاده، به دستهٔ پایین‌تر سقوط کردند. پس از یک سال دوری از سطح اول لیگ فوتبال ایران، آنان در جام تخت جمشید ۱۳۵۶ شرکت کرده و جایگاه پنجم را کسب کردند. در این دوران، سرمربی تراکتور حسین فکری بود و بازیکنانی چون پرویز مظلومی، عباس کارگر و ابراهیم کیان‌طهماسبی در این تیم بازی می‌کردند.[۱۰] تراکتور در جام تخت جمشید ۱۳۵۷ هم حاضر بود و تا پیش از تعطیلی مسابقات به دلیل وقوع انقلاب ۱۳۵۷، در جایگاه نهم جدول بودند.[۱۱] این باشگاه در جام حذفی ۱۳۵۶ که اولین دوره جام حذفی بود نیز به فینال راه یافت؛ اما در بازی پایانی، نتیجه را به ملوان بندرانزلی واگذار کرد و نایب‌قهرمان شد. در این سال‌ها ماشین‌سازی نیز به عنوان تیمی از شهر تبریز و قدرتی موازی با تراکتور در فوتبال ایران حاضر بود.[۱۰]

دهه ۱۳۶۰ (دوران افول)

در دهه ۱۳۶۰ به دلیل وقوع جنگ ایران و عراق، لیگ فوتبال ایران تعطیل بود و تنها جام‌های استانی برگزار می‌شد و تراکتور در لیگ فوتبال تبریز بازی می‌کرد. در سال ۱۳۶۵، منتخب تبریز متشکل از بازیکنان تراکتور و ماشین‌سازی به فینال لیگ استانی قدس راه یافت، ولی از تیم استان اصفهان شکست خورد و دوم شد. در این دهه بازیکنانی مانند احد شیخ لاری، حسین قوی‌فکر، غلامرضا باغ‌آبادی و امیر داداش‌ضیایی بازیکنان برجسته تراکتور بودند که در تیم ملی فوتبال ایران نیز بازی کردند. در سالیان پایانی این دهه، واسیلی گوجا مربی اهل رومانی به تراکتور آمد.[۱۰]

دهه ۱۳۷۰ و آغاز دهه ۱۳۸۰ (دوران استعداد یابی)

واسیلی گوجا، تیم‌های پایه تراکتور را زیر نظر گرفت و به کارهای بنیانی پرداخت. تراکتور متحول شد و دوران موفقی را گذراند.[۱۰][۱۲] آنان در لیگ آزادگان ۱۳۷۱ در گروه یک بالاتر از استقلال و کشاورز اول شدند، اما در پلی‌آف با باخت به پاس تهران، به مقام سوم رسیدند.[۱۳] در این تیم که بهترین نتیجه تاریخ تراکتور در لیگ تا آن روز، را به دست آورد؛ احد شیخ لاری به عنوان کاپیتان تیم، کریم باقری، سیروس دین‌محمدی وحسین خطیبی حضور داشتند.[۱۰] اسماعیل حلالی و علی باغمیشه نیز از آن تیم به تیم ملی فوتبال ایران راه یافتند. تراکتور در سال ۱۳۷۳ با باخت به بهمن در جام حذفی، برای بار دوم در این جام دوم شد. با رفتن بازیکنان کلیدی از تیم، دوران افت باشگاه آغاز شد. محمدحسین ضیایی، جای گوجا را گرفت و بازیکن–مربی تیم شد. باشگاه در لیگ آزادگان ۱۳۷۹، آخر می‌شود ولی با این وجود سال بعد به حکم فدراسیون فوتبال ایران در لیگ حرفه‌ای تازه‌تاسیس شرکت می‌کند. آنان در لیگ برتر فوتبال ایران ۸۰-۸۱ با مربیگری رضا وطنخواه و محمود یاوری باز هم در لیگ آخر شدند و این بار به دسته پایین‌تر سقوط کردند.[۱۰]

دوران دسته اول: ۱۳۸۱–۱۳۸۸ (دوران تلاش برای حضور مجدد)

تراکتور هفت فصل را در لیگ دسته اول فوتبال ایران سپری کرد، و نتوانست به لیگ برتر خلیج فارس صعود کند. تراکتور در این هفت سال تنها یک بار به بازی صعود رسید، و با باخت به شیرین‌فراز کرمانشاه فرصت صعود را از دست داد. در این سالیان ارنست میدندروپ، فرشاد پیوس، احد شیخ لاری از مربیان باشگاه بودند. سرانجام تراکتورسازی در فصل ۸۸–۸۷ با مربی‌گری فراز کمالوند و با حمایت‌مالی ناصر شفق به لیگ برتر صعود کرد. اما به دلیل فضای امنیتی کشور باشگاه از مالکیت ناصر شفق سلب شده و به مالکیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تحت مدیریت سردار آجرلو واگذار شد.[۱۰]

۱۳۸۸ تاکنون (دوران استحکام)

تراکتور تا فصل ۸۱–۱۳۸۰ در سطح اول فوتبال ایران بازی می‌کرد؛ اما در پایان آن فصل به دسته پایین‌تر سقوط کرد و پس از ۸ سال تلاش ناموفق برای صعود، سرانجام در سال ۱۳۸۸ دوباره به لیگ برتر فوتبال ایران راه یافت.[۱۴] تراکتور از سال ۱۳۸۸ با مسئولیت سپاه عاشورا بوده و به دلیل قرار گرفتن در رده تیم‌های نظامی، قادر به جذب بازیکنان سرباز بود.[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸] تراکتور پس از صعود به لیگ برتر، روند رو به رشدی داشته و پس از قرار گرفتن در میانه جدول در فصل‌های ۸۹–۱۳۸۸، ۹۰–۱۳۸۹، سه بار نایب قهرمان لیگ برتر در لیگ‌های ۹۱–۱۳۹۰، ۹۲–۱۳۹۱، ۹۴–۱۳۹۳، شده است. تراکتور همچنین در سال‌های ۹۳ و ۹۹ دوبار قهرمان جام حذفی شده است.[۱۹][۲۰]
پس از صعود به لیگ برتر فراز کمالوند، امیر قلعه‌نوعی (دو بار)، تونی اولیویرا (سه بار)، مجید جلالی و رسول خطیبی مربیگری تیم را بر عهده داشته‌اند. کمالوند به دلیل صعود به لیگ برتر،[۲۱] تونی به دلیل فتح جام حذفی[۲۲] و قلعه‌نوعی به دلیل کسب اولین سهمیه آسیایی با تراکتور[۲۱] و اولین صعود از مرحله گروهی لیگ قهرمانان باشگاه‌های آسیا[۲۳] نام خود را در تاریخ باشگاه ثبت کرده‌اند. مهدی کیانی، عضو تیمی که سال ۱۳۸۸ به لیگ برتر صعود کرد، با سابقه ۱۱ فصل حضور در تراکتور و محمد ابراهیمی با ۷ فصل حضور از با سابقه‌ترین بازیکنان تراکتور بودند.
تراکتور در سال ۱۳۹۹ دومین مقام قهرمانی خود در جام حذفی ایران را همراه ساکت الهامی کسب کرد.[۲۴]

افتخارات تاریخ باشگاه تراکتور

باشگاه تراکتور ۱ قهرمانی در لیگ ایران(فصل ۴۰۴-۱۴۰۳)، ۲ قهرمانی در جام حذفی ایران(فصول ۹۳-۱۳۹۲ و ۹۹-۱۳۹۸) و ۱ قهرمانی در سوپرجام ایران(سال ۱۴۰۴) را در کارنامه دارد. تراکتور هفتمین تیم پرافتخار تاریخ لیگ ایران و ششمین تیم پرافتخار تاریخ جام حذفی فوتبال ایران است.

افتخارات رسمی تراکتور
رقابت‌ها قهرمانی
فصل‌ها
 نایب‌قهرمانی فصل‌ها
۱
۳
۲
۳
سوپر جام ایران
۱
۱

مالکیت

ردیف مالکیت باشگاه تراکتور شروع پایان
۱ شرکت تراکتورسازی ایران ۱۳۴۹ ۱۳۷۹
۲ ناصر شفق ۱۳۷۹ ۱۳۸۷
۳ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ۱۳۸۸ ۱۳۹۶
۴ محمدرضا زنوزی مطلق ۱۳۹۶ اکنون

تغییر نام

از فروردین ۱۳۹۸ مدیران و مالک باشگاه در تلاش بودند تا نام باشگاه را تغییر دهند. سرانجام با همت مدیران و موافقت اداره کل ورزش و جوانان آذربایجان شرقی و تأیید فیفا در ۱ تیر ۱۳۹۸ نام باشگاه تراکتورسازی تبریز به باشگاه تراکتور آذربایجان تغییر یافت.[۲][۲۵][۲۶]

هواداران

هواداران تراکتور در ورزشگاه یادگار امام تبریز

تراکتور پرتماشاگرترین تیم لیگ برتر در فصل‌های نهم، دهم، یازدهم، دوازدهم، چهاردهم، هجدهم و بیست‌وچهارم است، همچنین در لیگ قهرمانان آسیا ۲۰۱۶ پرطرفدارترین و پرتماشاگرترین تیم انتخاب گردید.[۲۷] باشگاه تراکتور بر اساس نظرسنجی اینترنتی AFC میان تیم‌های ایرانی درسال ۲۰۲۰ به‌عنوان پرطرف‌دارترین و محبوب‌ترین تیم ایرانی شناخته شد.[۲۸][۲۹][۳۰][۳۱] در دیگر نظرسنجی AFC میان تیم‌های آسیای جنوبی و مرکزی، تیم فوتبال تراکتور توانست با کسب ۵۹/۴۳ درصد از آرا، به‌عنوان محبوب‌ترین و پرهواداران‌ترین تیم آسیای جنوبی و مرکزی انتخاب شود.[۳۲][۳۳] در ادامه AFC، نظرسنجی دیگری بین تیم‌های آسیای شرقی و پرهوادارترین تیم‌های آسیای جنوبی و مرکزی (تراکتور و پرسپولیس) برگزار نمود، تا پرطرف‌دارترین تیم قارهٔ آسیا مشخص گردد. سرانجام تیم فوتبال تراکتور آذربایجان با کسب بیش از نیمی از تمامی آرا یعنی ۵۱/۱۳ درصد از کل آرا (۷۵۱ هزار رای از ۱میلیون و ۴۷۰ هزار رأی) به‌عنوان پرهواداران‌ترین و محبوب‌ترین تیم قارهٔ کهن مشخص شد.[۳۴] با این وجود برخی نظرسنجیهای اینترنتی AFC را معتبر نمی‌دانند و باور دارند به دلیل افزایش مشارکت راه تقلب در آن باز گذاشته شده است.[۳۵][۳۶][۳۷] به گفتهٔ مدیر باشگاه تراکتور این تیم در سال ۱۳۸۹ حدود ۴۸۲ هزار هوادار رسمی داشته که چندین برابر هوادران ثبت‌شدهٔ رئال مادرید، یکی از باشگاه‌های پرطرف‌دار دنیا، است.[۳۸] این باشگاه پیش‌تر تعداد تماشاگر ثابتی در ورزشگاه و هوادارانی در داخل تبریز داشت؛[۱۲] اما اکنون هواداری از این تیم به سراسر آذربایجان و برخی شهرهای دیگر از شهرهای ترک زبان ایران رسوخ کرده است، به‌گونه‌ای که در رقابت‌های لیگ برتر، استادیوم‌های استان‌های البرز، قم، گیلان، خراسان، مازندران، کرمان و تهران نیز در اکثر بازی‌ها پذیرای هواداران پرتعداد تراکتور بوده‌اند؛[۱۲][۳۹] مشخصاَ هواداران تراکتوری پس از راه‌یابی به لیگ برتر در سال ۸۸ حضور پرشماری در ورزشگاه آزادی تهران و در برابر سرخابی‌های این شهر داشته‌اند.

«پرشورها» لقبی است که پس از انتخاب هواداران تراکتور به عنوان «پرشورترین هواداران ایران» در برنامه نود به آن‌ها داده شد و اینک در بیش‌تر شهرها و محافل ورزشی کشور با این لقب خوانده می‌شوند.[۴۰][۴۱][۴۲] برخی، شیوهٔ تشویق هواداران این باشگاه را با هواداران فوتبال در شرق آسیا مقایسه می‌کنند اما طریقهٔ تشویق تماشاگران این باشگاه تبریزی بیش‌تر به‌مانند تماشاچیان ترکیه‌ای می‌باشد.[۴۳] در سال ۲۰۱۹ هواداران تراکتور رتبه پنجم برترین هواداران از نظر حمایت در بازی‌های خانگی را پس از تیم‌های بروسیا دورتموند، بارسلونا، بایرن مونیخ و منچستر یونایتد توسط سایت ترانسفر مارکت به‌دست آوردند و از هواداران تیم‌هایی همچون آرسنال و رئال مادرید نیز بالاتر قرار گرفتند.[۴۴][۴۵][۴۶][۴۷][۴۸][۴۹] تونی اولیویرا، سرمربی پرتغالی پیشین این تیم که سابقهٔ بازی و مربی‌گری در بنفیکا را دارد، در مورد هواداران این باشگاه گفته است:

«در ۳۴ سال بازی و مربی‌گری در تیم‌های مختلف چنین استقبالی را از یک تیم ندیده بودم. تماشاگران تبریزی در هر بازی یا سر تمرین طوری در ورزشگاه حضور می‌یابند که گویی آن‌روز را برای تیم جشن گرفته‌اند. من در بنفیکا هم چنین هواداران پرشوری ندیده بودم.»[۵۰][۵۱]

«لوئیس میا»، سرمربی اسپانیایی تیم الجزیره امارات نیز که سابقهٔ بازی در باشگاه‌های رئال مادرید و بارسلونا را دارد، در نشست خبری پس از بازی رفت با تراکتور در لیگ قهرمانان آسیا ۲۰۱۳، در مورد هواداران تراکتور چنین گفته است:

«شگفت‌زده شدم. چنین انتظاری نداشتم. هواداران به‌واقع یار دوازدهم تراکتور بودند. در اسپانیا هم تماشاگران زیادی می‌آیند؛ اما این اندازه سر و صدا تولید نمی‌کنند و هیجان ندارند. به‌خاطر تماشاگران با تعصب به تیم تراکتور تبریک می‌گویم.»[۵۲]

تراکتور و مسائل قومیتی

با اینکه تراکتور تنها یک باشگاه ورزشی است، اما امروزه برای هوادران این تیم در ایران جذابیتی فراتر از این دارد و به پدیده‌ای اجتماعی و ناسیونالیستی بدل شده است؛[۱۲][۵۳] درصد بالایی از طرفداران، چندان به بازی فوتبال و نتایج‌اش کار ندارند و به دنبال یک تجمع بی‌خطر هستند تا وجود خود را ابراز کنند، به گونه‌ای که برخی از هواداران تراکتور رابطه خود و آذربایجان را با باشگاه فوتبال بارسلونا و کاتالونیا مقایسه می‌کنند.[۱۲][۵۴]

علاوه‌بر این، بازی‌های این تیم به‌طور ضمنی صحنه استفاده برخی از گروه‌های قوم‌گرا و پان‌ترک شده است. اما برخی باور دارند که این جریانات مستقیماً به حکومت جمهوری اسلامی و دستگاه‌های امنیتی آن متصل بوده و این اقدامات را در راستای عدم شکل‌گیری اتحاد در ایران، یا همان عبارت قدیمی «تفرقه بینداز و حکومت کن» دانسته‌اند.[۴۲][۵۳][۵۵][۵۶]

این حرکات عمدتاً شامل سردادن شعارها و بردن پارچه نوشته‌هایی قوم گرایانه بوده و در مواقعی هم مضامینی در حمایت از کشورهای ترکیه و جمهوری آذربایجان داشته است،[۵۳][۵۷] حتی شماری از هواداران تراکتور در مقاطعی، شعار «خلیج عربی» سر داده‌اند.[۵۸][۵۹] این رویکردها در مواردی از طرف محافل ورزشی، سیاسی و بخشی از خود مردم آذربایجان مورد انتقاد قرار گرفته‌اند، این موضوع نمودهای سیاسی هم داشته و در میان مسئولان سیاسی حکومت ایران حساسیت ایجاد کرده است.[۶۰] واکنش‌های حکومت به این‌گونه مسائل در میان هواداران تراکتور، به دستگیری،[۵۷][۶۰] درگیری میان مأموران امنیتی و شعاردهندگان،[۵۷][۶۱] جمع برخی پارچه نوشته‌ها از ورزشگاه و برخی پوسترهای تراکتور از چاپخانه‌ها[۶۱] انجامیده است.[۶۰][۶۱]

در جریان نقل و انتقالات لیگ شانزدهم، مدیرعامل باشگاه تراکتور مصطفی آجرلو خبر از عقد قراردادی دو ساله با وارازداد هارویان مدافع میانی تیم ملی ارمنستان داد؛ ولی با گذشت ۱۲ ساعت از این اتفاق مدیرعامل باشگاه تراکتور با انتشار مطلبی در اینستاگرامش اعلام کرد از جذب هارویان منصرف شدند.[۶۲] آجرلو دلیل این اقدام را وحدت ترک‌ها و در پاسخ به اعتراض عده‌ای از هواداران تیم اعلام کرد که اعتراض هواداران به علت اِشغال قره باغ توسط ارمنی‌ها بود.[۶۳] این اقدام به دلیل شائبه‌هایی در مورد نژادپرستی و دخالت سیاست در ورزش، از سوی رسانه‌ها مورد انتقاد قرار گرفت.[۶۴] همچنین در تاریخ دهم اسفند ۱۳۹۷، در جریان مسابقه دو تیم تراکتور و سپاهان که در استادیوم «یادگار امام» تبریز برگزار شد، عده‌ای از هواداران تراکتور در اعتراض به حواشی پیش آمده در جریان سفر نخست‌وزیر ارمنستان به تهران، پرچم ارمنستان را در داخل ورزشگاه به آتش کشیدند. شعارهایی با مضمون آزادی قره باغ سر دادند.[۶۵]

بازی تراکتور و استقلال

این بازی که توسط سایت ترانسفرمارکت با ۱۰۰هزار تماشاگر به عنوان پرتماشاگرترین بازی هفته جهان انتخاب شده بود حواشی فراوانی داشت[۶۶] در لیگ ۱۹ عده ای از هواداران تراکتور در بازی با استقلال تهران با دادن سلام نظامی هنگام تلاوت قرآن در مراسم آغازین بازی؛ از حمله ترکیه به کردهای سوریه حمایت کردند چرا که به عقیده آنها این حمله‌ای به گروه تروریستی PKK بود و به گفتهٔ آنها غرب و پروپاگاندای رسانه‌ای قصد داشت جلوهٔ دیگری به آن ببخشد که از جمله ان انتشار عکس غیر نظامیان آسیب دیده در جنگ سوریه به عنوان حمله ترکیه بود.[۶۷][۶۸] شعارهای حمایتی از ترکیه بازتاب گسترده‌ای در جهان داشت و رسانه‌های ترکیه از این حرکت هواداران تراکتور استقبال کردند.[۶۹] معاون امنیتی وزیر کشور ایران روز یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۸ در جمع خبرنگاران از دستگیری هفت تماشاگر بازی تیم‌های تراکتور و استقلال تهران خبر داد و دلیل بازداشت این افراد را انجام حرکات خارج از بحث‌های ورزشی عنوان کرد البته پارچه نوشته‌ای دربارهٔ یوگسلاوی باعث این رفتارها شد.[۷۰][۷۱][۷۲] کمیته اخلاق فدراسیون فوتبال بعد اتفاقات این بازی بیانیه صادر و اعلام کرد هرگونه شعارها و اقدامات غیر ورزشی که متأثر از عوامل سیاسی یا قومی و نژادی بوده باشد در این حوزه برخورد قاطع صورت می‌گیرد.[۷۳] مسعود سلطانی‌فر، وزیر ورزش و جوانان با اشاره به وقایع اخیر در برخی استادیوم‌های ورزشی از معاون فرهنگی وزارت ورزش خواست هر چه سریع‌تر نسبت به تشکیل کارگروه صیانت از ارزش‌های اخلاقی و فرهنگی در محیط‌های ورزشی اقدام کند. این کارگروه با حضور نمایندگان وزارت اطلاعات، ارشاد اسلامی، صداوسیما، فدراسیون فوتبال، کمیسیون فرهنگی مجلس، نیروی انتظامی، معاونت فرهنگی سپاه و نمایندگان باشگاه‌های ورزشی تشکیل خواهد شد.[۷۴] سایت مشرق نیوز از رسانه‌های نزدیک به حکومت از انفعال مسئولان فدراسیون و مجلس به شدت انتقاد کرد و نوشت:

«آیا مسئولان می‌توانند به خود به قبولانند که نوشتن شعار دربارهٔ چکسلواکی و یوگسلاوی بدون اتاق فکر اجنبی بوده و آن عده تماشاگرنما بدون دلیل این پرچم‌ها را به نمایش درآورده اند؟ اگر آوردن پرچم ژاپن به خاطر ملیت یکی از بازیکنان توجیه دارد، آوردن پرچم آذربایجان و ترکیه و فریاد یک صدای نام این کشورها چه توجیهی دارد؟ آیا چیزی جز شعار و اقدام تجزیه طلبانه است؟!»[۷۵]

شهاب‌الدین بی‌مقدار، نماینده تبریز در مجلس شورای اسلامی برخلاف علی دایی اعتقادی به حضور تجزیه‌طلبان در ورزشگاه یادگار امام تبریز ندارد و می‌گوید:

«شما خبرنگاران نباید زیاد به این موضوع بپردازید. در تهران هم مردم شعار می‌دادند رضاشاه روحت شاد. در تهران مردم به نفع رضا شاه شعار دادند، در تبریز هم عده‌ای بحث یوگسلاوی را مطرح کردند. واقعاً نباید این موضوعات را بزرگ کرد. کسانی که در ورزشگاه یادگار امام چنان رفتار و گفتاری داشتند، در اقلیت بودند. مگر اکثریت تماشاگران با این شعارها موافق‌اند؟ جدایی‌طلبی در آذربایجان اصلاً پررنگ نیست. کسانی هم فعالیت می‌کنند، هدفشان این است که زبان و ادبیات ترکی به رسمیت شناخته شود. این خواسته هم مطابق قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است. کسانی که خواهان آموزش زبان مادری در مدارس آذربایجان هستند، هیچ وقت شعار جدایی آذربایجان از ایران را سر نمی‌دهند.»[۷۶]

زنان هوادار تراکتور

هواداران زن تیم تراکتور در اطراف ورزشگاه

در دیدار دو تیم تراکتور و پرسپولیس، از دور برگشت رقابت‌های لیگ نهم، تعدادی از زنان تبریزی، با حضور در استادیوم، خواهان ورود به ورزشگاه جهت تماشای بازی شدند. این هواداران، با مشاهده جلوگیری نیروهای امنیتی از ورود آن‌ها به ورزشگاه، با رفتن به تپه‌های مشرف به زمین چمن، به تماشای بازی پرداختند.[۷۷]

تراکتور و دریاچه ارومیه

هواداران این تیم همچنین در طی چند بازی شعارهایی دربارهٔ خشک شدن دریاچه ارومیه سر داده و عده‌ای از آنان با پرچم‌های این تیم در ساحل دریاچه حاضر شده‌اند.[۷۸] تراکتور به پویش «به امید احیای دریاچه ارومیه» پیوسته است و در لیگ شانزدهم با شعارهایی با مضمون حمایت از احیای دریاچه ارومیه به میدان می‌رود.[۷۹]

سرود رسمی

هر تیم باشگاهی در دنیای فوتبال سرود رسمی خاص خود را دارد، از این رو در سال ۱۳۹۱ همزمان با صعود تراکتور به لیگ قهرمانان آسیا، از سرود جدید تراکتور به نام «تیراختور ایفتیخاریمیز» رونمایی شد. از آن سو به بعد این مارش، به عنوان سرود رسمی تراکتور معرفی شد.

«تیراختور ایفتیخاریمیز»

ظفر مارشین چالان بیزیک. قهرمانلیق بیزیمکی دیر آذربایجان دیاریمیز ادب، شرف شوعاریمیز

بیرلیک گۆجون اینانمیشیق چوخ مئیدانلار دوْلانمیشیق آذربایجان دیاریمیز ادب، شرف شوعاریمیز

دونیا بوْیو قالان بیزیک ایرانا باش اوْلان بیزیک تیراختور ایفتیخاریمیز تیراختور ایفتیخاریمیز(۲)

داغلار کیمی دایانمیشیق ایفتیخارلار قازانمیشیق تیراختور ایفتیخاریمیز تیراختور ایفتیخاریمیز(۲)

شعارها

تراکتور در بین هوادارانش به «تراختور» یا «تیراختور» معروف است.[۱۰]

  • «داغ‌لارؽ سؤکَر تیراختور» (به فارسی: تراکتور کوه‌ها را می‌شکافد) یکی از محبوب‌ترین شعارهای دهه ۷۰ در میان هوادارن تراکتور بود.[۱۲]
  • «یاشاسؽن آذربایجان» (به فارسی: زنده‌باد آذربایجان)،[۱۲]
  • «آذربایجان دیارؽمؽز، تیراختور ایفتیخارؽمؽز» (به فارسی: آذربایجان سرزمین‌مان است، تراکتور مایهٔ مباهات‌مان است)
  • «یئل یاتار تۇفان یاتار، یاتماز تیراختور بایراغؽ» (به فارسی: باد می‌خوابد طوفان فروکش می‌کند، اما پرچم تراکتور تا ابد پابرجاست)[۸۰]
  • «عئیبی یوْخ، عئیبی یوْخ» (به فارسی: طوری نیست) هواداران این تیم گاهی در زمان گل خوردن این شعار سر می‌دهند؛
  • «تۆرک دیلینده مدرسه، اوْلمالؽدؽ هر کسه» (به فارسی: مدرسه به زبان ترکی حق افراد است) گاهی در دقیقه ۱۵ بازی این شعار را برای اجرای اصل ۱۵ قانون اساسی سر می‌دهند.[۸۱][۸۲][۸۳]

هواداران تراکتور در تقابل با تیم های دیگر

تیم تراکتور و مسولان آن همواره از فرهنگ غنی هواداری این تیم گفته اند.[۸۴][۸۵] اما کارشناسان زیادی معتقدند که هواداران این تیم در بسیاری از دیدارها اقدام به فحاشی و توهین به بازیکنان و مجموعه دیگر تیم ها کرده اند که نمونه های آن شامل توهین به علی دایی[۸۶]، کریم باقری[۸۷]، مرحوم منصور پورحیدری در زمان بیماری[۸۸]، مرحوم هادی نوروزی بعد از وفات ایشان[۸۹][۹۰]، مرحوم سیروس قایقران[۹۱]،ميرزا كوچك خان[۹۱]، علی کریمی[۹۲][۹۳] ،بیرانوند[۹۴]، عالیشاه[۹۵]، افشین پیروانی[۹۶]، یحیی گل محمدی[۹۷]، محمود خوردبین[۹۸]، ووریا غفوری[۹۹]، خسرو حیدری[۱۰۰]، آرش برهانی[۱۰۰]،سیاوش اکبرپور[۱۰۰] حنیف عمران زاده[۱۰۱]، سیدمهدی رحمتی[۱۰۲][۱۰۳]، لوسیانو پریرا[۱۰۳] ،امیر قلعه نویی[۱۰۴]، محمد ابراهیمی[۱۰۵][۱۰۶]، محسن مسلمان[۱۰۳]، مجتبی جباری[۱۰۳]، پرویز مظلومی[۱۰۳]، محسن فروزان[۱۰۷] و... بوده است.

هماوردان

استقلال

هفته پایانی لیگ سیزدهم-تراکتور۳- استقلال۱[۱۰۸]

بازی تراکتور و استقلال یک بازی حساس است. در سال‌های اخیر، رقابت بر سر قهرمانی و کسب سهمیه حضور در جام باشگاه‌های آسیا به این حساسیت افزوده است. این بازی که در استادیوم‌های یادگار امام و آزادی برگزار می‌شود، تماشاگران زیادی دارد. هواداران تراکتور حضوری پرشمار در استادیوم آزادی تهران و در مواردی بیش از هواداران تیم تهرانی داشته‌اند.[۴۰][۴۱] در سه لیگ متوالی سیزدهم، چهاردهم، پانزدهم تراکتور با پیروزی در دیدار برابر استقلال در هفته‌های پایانی، مانع از کسب سهمیه آسیایی یا قهرمانی استقلال شده است. در حالی که در هفته پایانی لیگ سیزدهم، آبی‌های پایتخت برای قهرمانی، نیاز به شکست تراکتور و توقف فولاد داشتند و با یک مساوی هم سهمیه آسیایی را کسب می‌کردند، سه گل فخرالدینی، نصرتی و انصاری‌فرد قهرمانی و سهمیه را هم‌زمان از استقلال گرفت. در لیگ چهاردهم هم، تراکتور در تهران، ۴ گل به استقلال زد تا قبل از پایان لیگ سهمیه نگرفتن استقلال قلعه‌نویی قطعی شود و دوران سه ساله او در استقلال به پایان برسد.[۱۰۹] در لیگ پانزدهم، برد ۳ بر ۲ تراکتور در هفته ما قبل آخر و در استادیوم آزادی امید قهرمانی استقلال را از بین برد. بهترین برد تراکتور در برابر استقلال در چارچوب هفته ۲۹، لیگ چهاردهم در استادیوم آزادی و با حساب ۴ بر ۱ و با هت‌تریک سامان نریمان جهان به دست آماده است. بدترین نتیجه تراکتور در برابر استقلال به شکست ۷ بر ۱ در لیگ برتر در تهران و دو شکست ۵ بر ۱ در لیگ آزادگان سال ۷۵–۷۶ و ۷۹–۸۰ و یک شکست ۴ بر صفر در نخستین دوره لیگ برتر در تهران بازمی‌گردد.[۱۱۰][۱۱۱] نخستین بازی دو تیم در ۲۴ فروردین ۱۳۵۴ در تبریز برگزار شد و تراکتور با گل حسین نور محمدزاده توانست استقلال را شکست دهد و اولین برد استقلال نیز در بازی برگشت همان سال اتفاق افتاد و با گل‌های هادی نراقی و غلامحسین مظلومی استقلال پیروز شد. بدترین شکست تراکتور در لیگ برتر نیز مقابل استقلال رقم خورد جایی که در هفته پایانی لیگ بیست و دوم تراکتور در ورزشگاه آزادی با نتیجه ۷-۱ از استقلال شکست خورد.[۱۱۲]

پرسپولیس

بازی تراکتور و پرسپولیس، برای سالیان یک رقابت حساس و پر تماشاگر بوده است. در جام تخت جمشید و بعد تر در دهه‌های ۶۰ و ۷۰، پرسپولیس،[۱۱۳][۱۱۴][۱۱۵][۱۱۶] عموماً در برابر تراکتور پیروز بود، با این همه این شرایط بعد از قدرت گرفتن تراکتور کاملاً تغییر کرد. اولین برد تراکتور در برابر پرسپولیس و در دهه ۸۰، در هفته هجدهم لیگ دهم، به دست آمد. در این بازی تراکتور موفق شد با گل کرار جاسم، پرسپولیس را پس از ۱۷ سال شکست دهد.[۱۱۷] خداداد افشاریان داور میدان، این رقابت را سخت‌ترین بازی عمرش دانست. کرار جاسم، ستاره آن فصل تراکتور در این بازی به دلیل نواختن سیلی به گوش محسن خانبان کمک داور بازی اخراج شد.[۱۱۸]

شهرآوردها

پوستر قدیمی طراحی شده برای دربی تبریز با مضمون اتحاد تراکتور و گسترش فولاد (منحل)

در دهه‌های ۵۰ تا ۸۰، ماشین‌سازی رقیب مهمی برای تراکتور بود به‌طوری‌که ماشین‌سازی موفق به کسب ۲۲ برد در برابر ۱۲ برد تراکتور شده بود و ۱۹ بازی این دو تیم به تساوی انجامیده بود.[نیازمند منبع] تقابل دو تیم سبز و سرخ تبریزی، شهرآورد تبریز را تبدیل به یک بازی مهم و پر هیجان کرده بود ولی این شرایط پس از افول ماشین‌سازی تغییر کرد. در سالهای اخیر، دو تیم شهرداری و گسترش فولاد به تناوب در بازیهایی کم تماشاگر به مصاف تراکتور رفته‌اند [نیازمند منبع]. هواداران تراکتور، در دربی تبریز گاهی با سر دادن شعار «آذربایجان تیملری فرق المز رهلری» (به فارسی: تیم‌های آذربایجانی، با هر رنگی، فرقی با هم ندارند (معنی تحت‌الفظی)) هر دو تیم را تشویق می‌کردند. با این همه پس از بازی برگشت فصل ۹۴–۹۳ این شرایط تغییر کرد. در این بازی، یک هفته مانده به پایان لیگ و در یک بازی سرنوشت ساز برای قهرمانی به مصاف گسترش فولاد رفت. این بازی در نهایت به تساوی انجامید و تراکتور که با برد در این بازی قهرمان می‌شد با یک تساوی دیگر در برابر نفت تهران، دوم شد. پس از دست رفتن قهرمانی، عده‌ای از هواداران تراکتور با انتقاد از رویکرد تشویق هر دو تیم در جریان دربی تبریز، اعلام کردند در آینده تنها به تشویق تراکتور خواهند پرداخت.[۱۱۹]

از زمانی که باشگاه ماشین‌سازی تبریز نیز به مالکیت زنوزی درآمده است، شائبه تبانی در بازی‌های این دو تیم که مالک یکسانی دارند به‌وجود آمده است. درحالی که در لیگ نوزدهم در دوره ای از نظر جمع امتیازات تراکتور در بحران بود به ماشین رسول خطیبی ۲_۰ باخت. مثل اینکه در سال ۹۹ ماشین‌سازی به محمد پوررضایی واگذار شد تا این حرف و حدیث‌ها پایان یابند[۱۲۰]

سپاهان اصفهان

از سال ۱۳۵۴ دو تیم تراکتور و سپاهان دیدارهای مختلفی با یک‌دیگر داشته‌اند. اولین دیدار بین این دو تیم در تاریخ ۲۶ اردیبهشت ۱۳۵۴ در شهر تبریز و در مسابقات جام تخت جمشید ۱۳۵۴ برگزار شده است که با تساوی ۱–۱ همراه بوده است.[۱۲۱] دیدار دو تیم تراکتور و سپاهان، دیدار بین پرطرفدارترین تیم‌های غیر تهرانی فوتبال ایران می‌باشد.[۱۲۲] تراکتور و سپاهان، در سال ۱۳۹۳ یک تفاهم نامه خواهرخواندگی امضاء کرده‌اند.[۱۲۳][۱۲۴]

آمار کلی

آمار تیم تراکتور در برابر رقیبان
بازیهابرد تراکتورتساویباخت تراکتورگل زدهگل خورده
استقلال۱۶۱۵۲۷۶۲۹۲
پرسپولیس۱۱۱۶۲۹۴۵۸۱
سپاهان۹۱۲۲۴۳۵۶۱
ماشین‌سازی۲۱۲۰۲۵۵۱۵۵
گسترش فولاد۷۶۰۲۲۱۲
  • آخرین بروز رسانی: ۴ می ۲۰۲۵

نشان‌واره‌ها

باشگاه فوتبال تراکتور یکی از قدیمی‌ترین باشگاه‌های فوتبال ایران است. این باشگاه در سال ۱۳۴۹ در تبریز تأسیس شده است و تا کنون چهار نشان‌واره داشته است.[۱۲۵]

رنگ و پوشاک

رنگ

رنگ پیراهن باشگاه تراکتور از همان ابتدا به رنگ قرمز ساده بود، امروزه نیز پیراهن اول تراکتور بدون هیچ تغییری رنگ قرمز است. پیراهن دوم و سوم تراکتور را به ترتیب رنگ‌های سفید و سیاه تشکیل می‌دادند.[۱۲۶] در سال ۱۴۰۴ از پیراهن دوم و سوم تراکتور رونمایی شد که به ترتیب زرد و سیاه بود.

پوشاک

از سال ۱۳۴۹ تا ۱۳۸۴ تراکتور با هیچ اسپانسری قرارداد نداشت، اما پس از سال ۱۳۸۴ با حرفه ای تر شدن باشگاه اسپانسرها متعددی جذب باشگاه شده و با تراکتور قرارداد تجاری بستند.[۱۲۷]

دوره طراح لباس اسپانسر
۱۳۴۹–۵۳ امبرو
۱۳۵۳–۸۴ پوما
۱۳۸۴–۸۹ پوشاک دایی بانک سپه/همراه اول/بیمه نوین
۱۳۸۹–۹۲ آل اشپورت همراه اول
۱۳۹۲–۹۳ مروژ پروژه آیسان تبریز
۱۳۹۳–۹۶ کلمه همراه اول/پروژه آیسان تبریز/خودروسازی فاو/بانک مهر اقتصاد
۱۳۹۶–۹۷

لی-نینگ

 ایرانسل/اطلس گلوبال/آذرتل
۱۳۹۷–۹۸ مروژ مؤسسه اعتباری کوثر
۱۳۹۸–۱۴۰۰ آدیداس هواپیمایی آتا/تراپ
۱۴۰۰–۱۴۰۴ استارت هواپیمایی آتا/رخش خودرو دیزل/کولاک شرق/آتا سنتر
۱۴۰۴– کاپیتان (کاپ) هواپیمایی آتا/رخش خودرو دیزل

مسابقه‌ها

لیگ برتر

تراکتور موفق به قهرمانی در فصل ٠۴–۱۴٠۳ لیگ برتر شد.[۱۲۸] اولین حضور تراکتور در در سطح اول فوتبال ایران به ۱۳۵۴ بازمی‌گردد، تراکتور در این مسابقات آخر شد. پس از آن تراکتور در اغلب رقابت‌های لیگ برتر ایران حضور داشته است اما در کسب قهرمانی لیگ برتر ایران، ناکام مانده است. کسب مقام سوم لیگ برتر سال ۱۳۷۲ به مربیگری واسیلی گوجا، توسط تیمی که در آن سال بازی‌های درخشانی انجام داد از بهترین نتایج تراکتور در ده‌های ۶۰ و ۷۰ به‌شمار می‌رود. تراکتور پس از صعود مجدد به لیگ برتر فوتبال ایران، سه بار در سال‌های ۹۱ به مربیگری امیر قلعه‌نویی و سال ۹۲ و ۹۳ به مربیگری تونی اولیویرا تا آستانه قهرمانی لیگ پیش رفت اما در پایان به نایب قهرمانی رضایت داد.

بازی تراکتور و نفت تهران

بازی فوتبال تراکتور – نفت تهران در چارچوب هفته ۳۰ام لیگ چهاردهم، در روز جمعه ۲۵ اردیبهشت در ورزشگاه یادگار امام تبریز برگزار شد. هر دو تیم در حالی با ۵۷ امتیاز به مصاف یکدیگر می‌رفتند که با پیروزی در این مسابقه برای اولین بار قهرمان لیگ برتر می‌شدند. از سوی دیگر سپاهان ۵۶ امتیازی نیز با تساوی این دو تیم و پیروزی در دیدار با سایپا برای پنجمین بار قهرمان لیگ برتر می‌شد. این بازی با تساوی ۳ بر ۳ به پایان رسید و منجر به قهرمانی سپاهان شد. مهم‌ترین اتفاق این بازی، پخش خبر دروغ نتیجه بازی هم‌زمان در اصفهان بود، که منجر به تغییر روند بازی از دقیقه ۸۶ شد. پس از این خبر بازیکنان تراکتور با تصور اینکه بازی سپاهان و سایپا با حساب ۲ بر ۲ به پایان رسیده است به جای تلاش برای به ثمر رساندن گل، به اداره بازی پرداختند. اتفاقات داوری از دیگر حاشیه‌های این بازی بودند. این اتفاقات بعد اشتباه در یک صحنه مشکوک به پنالتی روی بازیکن تراکتور و اخراج تیموریان توسط داور مسابقه علیرضا فغانی اتفاق افتاد، پس از این اخراج و در حالی که تراکتور ۳ بر ۱ از نفت پیش بود، بازی به تساوی کشید. بعدتر، کارشناسان داوری اعلام کردند که داور در این بازی اشتباهات اثرگذاری داشته است.[۱۲۹] دیگر اتفاق جنجالی این دیدار خوشحالی بازیکنان و برخی از هواداران تراکتور پس از نتیجه بازی بود که بعداً مشخص شد خبری به اشتباه مبنی بر تساوی ۲ بر ۲ سپاهان و سایپا به آن‌ها رسیده است؛[۱۳۰] قطع خطوط تلفن، شبکه اینترنت و پخش خبر اشتباه از بازی هم‌زمان و فریب حاضران در ورزشگاه انتقادات بسیاری برانگیخت.[۱۳۱][۱۳۲]

جام حذفی

تراکتور تاکنون دو بار قهرمان جام حذفی شده است. تراکتور در اولین دوره جام حذفی به فینال رسید، با این وجود ۴ بر ۱ مغلوب ملوان شد. بعد از ۱۸ سال، در سال ۱۳۷۳ تراکتور با راه یافتن به فینال جام حذفی در دو بازی رفت و برگشت مقابل بهمن به میدان رفت. در بازی رفت در تبریز تراکتور با حساب ۱ بر هیچ بهمن را شکست داد، ولی در بازی برگشت با نتیجه ۲ بر صفر مغلوب این تیم شد و از کسب جام بازماند. در بازی برگشت شبهاتی در مورد اشتباهات داوری، از جمله مردود اعلام شدن یک گل سالم تراکتور وجود داشتند. سرانجام تراکتور پس از گذشت ۱۹ سال از آخرین حضور خود در فینال جام حذفی در مقابل مس کرمان قرار گرفت و با نتیجه ۱ بر صفر با گل سعید دقیقی به برتری رسید و اولین قهرمانی مهم خود را در سال ۱۳۹۳، رقم زد. دومین قهرمانی تراکتور در جام حذفی فصل ۹۹_۱۳۹۸ مقابل استقلال قرار گرفت که تراکتور با برتری ۴ بر ۲ این تیم را در ورزشگاه امام رضا شهر مشهد، شکست داد.[۱۹][۲۰]

لیگ قهرمانان آسیا

تراکتور ۶ دوره از سال ۲۰۱۳ به آن‌سو، به عنوان نماینده ایران در این مسابقه حضور داشته است. تیم تراکتور بعد از نایب قهرمانی در سال ۱۳۹۱ شمسی موفق شد برای اولین بار جواز شرکت در مسابقات لیگ قهرمانان آسیا را کسب کند[۱۳۳][۱۳۴][۱۳۵]

جام میلز هندوستان

تیم تراکتور در بازی برگشت فینال جام حذفی سال ۷۳ برابر بهمن کرج گل درستی را با شوت از راه دور به ثمر رساند که داور مسابقه آن را آفساید اعلام کرد.

این حق کشی آشکار به ضرر تراکتور منجر به از دست رفتن قهرمانی جام حذفی برای تراکتور گشت و در ابتدا شایعه شد که بازی فینال تکرار خواهد شد، اما در پایان فدراسیون فوتبال برای دلجویی از تراکتور، این تیم را روانه جام بین‌المللی میلز هندوستان کرد.

تراکتور در این مسابقات با پیروزی بر تمامی حریفان خود و بدون دریافت گل خورده، به عنوان قهرمانی دست یافت.[۱۳۶][۱۳۷]

لیگ برتر خلیج فارس

بدترین باخت تاریخ

باشگاه تراکتور تبریز در هفته سی ام لیگ ۲۲ ام در مصاف با استقلال نتیجه را ۷ بر ۱ واگذار کرد.

بهترین برد تاریخ

باشگاه تراکتور تبریز در هفته هشتم لیگ هجدهم در مصاف با استقلال خوزستان با نتیجه ۶ بر ۰ پیروز گشت.

لیگ قهرمانان آسیا

بدترین باخت تاریخ

باشگاه تراکتور تبریز در سال ۱۶–۲٠۱۵ در بازی یک هشتم نهایی لیگ نخبگان آسیا در مصاف با النصر دبی نتیجه را ۴ بر ۱ واگذار کرد. تراکتور در سال ۱۸–۲٠۱۷ نیز در مصاف با الغرافه قطر نتیجه را ۳ بر ٠ واگذار کرد.

بهترین برد تاریخ

باشگاه تراکتور تبریز در سال ۲۵–۲٠۲۴ در لیگ سطح دو آسیا در مصاف با روشن تاجیکستان با نتیجه ۷ بر ٠ پیروز گشت تا به عنوان بهترین برد تاریخی باشگاه ثبت شود. گل‌های این بازی با دبل امیرحسین حسین‌زاده، هت‌تریک سوکول سیکالشی، ریکاردو آلوز و گل به‌خودی یکی از بازیکنان تیم حریف به ثمر رسید.

ورزشگاه خانگی

ورزشگاه یادگار امام تبریز (سهند)

هم‌اکنون باشگاه تراکتور، بازی‌های خانگی رسمی خود را در ورزشگاه یادگار امام تبریز (سهند) انجام می‌دهد. این استادیوم، دومین ورزشگاه بزرگ ایران است و[۸] این ورزشگاه یکی از ۱۴ مکان ورزشی دهکده المپیک تبریز به‌شمار می‌رود.[۱۳۸] این ورزشگاه، طبق ارزیابی‌های انجام گرفته توسط کنفدراسیون فوتبال آسیا، موفق به دریافت درجه A شده است.[۱۳۹]

احد شیخ لاری در کنار علیرضا نیک‌مهر دروازه‌بان تراکتور در ورزشگاه باغشمال تبریز

ورزشگاه تختی تبریز

تراکتور، تا پیش از لیگ آزادگان ۸۸–۸۷، بیشتر بازی‌های خانگی خود را در ورزشگاه قدیمی تختی تبریز (معروف به باغشمال) برگزار می‌کرد. ورزشگاه باغشمال با گنجایش ۲۵٬۰۰۰ نفر تا پیش از بهره‌برداری از ورزشگاه یادگار امام تبریز، به عنوان ورزشگاه اصلی فوتبال تبریز به حساب می‌آمد.[۱۴۰] باشگاه تراکتور، پس از صعود به لیگ برتر، بازی‌های خانگی خود را در ورزشگاه یادگار امام تبریز انجام می‌دهد.[۱۴۱]

ورزشگاه شهید باکری تبریز

باشگاه تراکتور، دارای یک ورزشگاه اختصاصی ۱۰٬۰۰۰ نفری به نام ورزشگاه شهید باکری، واقع در کنار کارخانجات تراکتورسازی است. از جمله امکانات این ورزشگاه می‌توان به استخر، سونا، سالن بدن‌سازی، سالن سرپوشیده و چند زمین چمن اشاره کرد.[۱۴۲]

بلیت فروشی

برای نخستین بار در ایران، طرح استفاده از بلیت الکترونیکی برای تسهیل در خرید بلیت برای هواداران تراکتور، به اجرا درآمد.[۱۴۳] با این وجود مشکلاتی در اجرای این طرح وجود داشته است.[۱۴۴] تراکتور اولین باشگاه در سطح ایران است که توانسته بلیت فروشی را طبق استاندارد کنفدراسیون فوتبال آسیا به‌دست بگیرد، گفتنی است بلیت فروشی سایر باشگاه‌ها از طریق هیئت فوتبال استان‌ها انجام می‌گیرد.[۱۴۵] امروزه بلیت فروشی تیم تراکتور از سایت خود باشگاه انجام می‌شود.

تراکتور در رسانه‌ها

بازی‌های رسمی این باشگاه در لیگ برتر، جام حذفی و لیگ قهرمانان آسیا از طریق شبکه سراسری ورزش سیما و شبکه استانی سهند، به‌طور زنده در بستر دیجیتال و ماهواره پخش می‌شود. امکان مشاهده اینترنتی بازی‌های این تیم از طریق وبگاه شبکه سهند و شبکه ورزش نیز وجود دارد. اما در سالهای اخیر تراکتوری‌ها با اشاره به پرطرفدار بودن خود در سراسر ایران خواستار پخش بازیها در شبکه سه شده‌اند. افزون بر این بازی‌های مهم تراکتور با باشگاه‌های استقلال تهران، پرسپولیس تهران و سپاهان اصفهان به صورت زنده از شبکه سراسری سوم سیما، شبکه جهانی جام جم و شبکه جهانی سحر آذری نیز پخش می‌گردد.[۱۴۶][۱۴۷] این باشگاه با همکاری صدا و سیمای آذربایجان شرقی در روز ۲۱ خرداد ماه ۱۳۹۱ و طی جشنی که به مناسبت آسیایی شدن تراکتور برگزار شده بود از سرود رسمی این باشگاه که توسط اسفندیار قره‌باغی اجرا شد، رونمایی کرد.[۱۴۸]

در ۱۴ آذر ۱۳۹۸ باشگاه تراکتور، اپلیکیشن رسمی هواداران باشگاه تراکتور به نام تراپ را رونمایی کرد که خدمات هواداری و غیر هواداری ارائه می‌دهد.[۱۴۹]

بازیکنان

بازیکنان کنونی

تاریخ بروزرسانی: ۲ مرداد ۱۴۰۵

فهرست بازیکنان باشگاه فوتبال تراکتور در فصل ۰۶–۱۴۰۵ به شرح زیر است:

شماره نقش بازیکن
۱ ایران دروازه‌بان علیرضا بیرانوند
۲ ایران مدافع مهدی شیری
۳ ایران مدافع شجاع خلیل‌زاده کاپیتان
۶ ایران هافبک مهدی حسینی
۷ کرواسی هافبک تیبور هلیلوویچ
۸ کرواسی هافبک ایگور پوستونسکی
۹ ایران مهاجم مهدی ترابی
۱۰ ایران هافبک هادی حبیبی‌نژاد
۱۱ ایران مدافع دانیال اسماعیلی‌فر (کاپیتان دوم)
۱۸ ایران مدافع صادق محرمی
۱۹ کرواسی مهاجم تومیسلاو اشترکالی
۲۰ ایران هافبک مهدی هاشم‌نژاد زیر۲۵ سال
۲۱ ازبکستان هافبک عادل‌جان همراه‌بکوف
۲۲ ایران مدافع محمد نادری
۲۷ ایران مهاجم امیرعلی خرمی زیر۲۱ سال
شماره نقش بازیکن
۳۳ ایران مدافع فرشاد فرجی
۴۴ ایران مدافع عرفان درویش عالی زیر۲۳ سال
۵۸ ایران مدافع محمد دانشگر
۷۰ ایران مهاجم شهریار مغانلو
۷۷ ایران هافبک کرار نماری
۸٠ ایران مهاجم شاهین شجاعی زیر۲۱ سال
۸۶ ایران هافبک علی‌اکبر ثاقبی
۸۸ ایران هافبک مسعود زائر کاظمینی
۹۹ ایران مهاجم امیرحسین حسین‌زاده
ایران دروازه‌بان پارسا جعفری
ایران مدافع میلاد زکی‌پور
ایران هافبک ابوالفضل طریقی
ایران دروازه‌بان یاسین زارعزیر۲۱ سال
ایران هافبک امیرمحمد محمودی زیر۲۱ سال

بیشترین حضور

تا تاریخ ۲۸ مرداد ۱۴۰۵

# نام ملیت پست بازی
۱ احد شیخ‌لاری ایران مهاجم ۳۵۲
۲ ایوب ذوالفقاری ایران مدافع ۳۲۴
۳ مهدی کیانی ایران هافبک ۳۱۶
۴ حسن آذرنیا ایران مدافع ۲۴۵
۵ محمد ابراهیمی ایران مهاجم ۲۲۱
۶ محمدرضا اخباری ایران دروازه‌بان ۱۷۴
۷ محمد ایرانپوریان ایران مدافع ۱۷۰
۸ کاظم محمودی ایران مدافع ۱۴۶
۹ مرتضی اسدی ایران مدافع ۱۴۴
۱۰ مصطفی اکرامی ایران مدافع ۱۳۶
۱۱ یونس باهنر ایران مدافع ۱۳۳
۱۲ شجاع خلیل‌زاده ایران مدافع ۱۳۲
۱۳ محمد نادری ایران مدافع ۱۳۱
۱۴ مهدی هاشم‌نژاد ایران مهاجم ۱۲۹
۱۵ مسعود ابراهیم‌زاده ایران مدافع ۱۲۴
۱۶ دانیال اسماعیلی‌فر ایران مدافع ۱۲۳
۱۷ محمد نصرتی ایران مدافع ۱۲۰
۱۸ احسان حاج‌صفی ایران مدافع ۱۱۸
۱۹ فرزاد حاتمی ایران مهاجم ۱۱۳
۲۰ میلاد فخرالدینی ایران مدافع ۱۰۶
۲۱ هادی محمدی ایران مدافع ۱۰۵
۲۲ امیرحسین حسین‌زاده ایران مهاجم ۱۰۴
۲۳ حسین خطیبی ایران مهاجم ۱۰۲
۲۴ سامان نریمان‌جهان ایران هافبک ۱۰۱
۲۵ اکبر ایمانی ایران هافبک ۱۰۰
۲۶ ریکاردو آلوز پرتغال هافبک ۱۰۰
(۲۷) مهدی شیری ایران هافبک ۹۰
(۲۸) علیرضا بیرانوند ایران دروازه‌بان ۶۸
(۲۹) تومیسلاو اشترکالی کرواسی مهاجم ۶۷
(۳۰) مهدی ترابی ایران هافبک ۶۵
  • بازیکنانی که بیش از ۲۰۰ بازی برای تراکتور بازی کرده‌اند.
  • بازیکنانی که بیش از ۱۰۰ بازی برای تراکتور بازی کرده‌اند.

() بازیکنانی که در آستانه ثبت ۱۰۰ بازی برای تراکتور هستند.

گلزنان برتر

گلزنان تراکتور در تمامی رقابت‌ها

بهترین گلزنان تراکتور به شرح زیر هستند:

ردیف نام ملیت تعداد گل تعداد بازی
۱ احد شیخ‌لاری ایران ۱۱۱ ۳۵۲
۲ امیرحسین حسین‌زاده ایران ۴۰ ۱۰۴
۳ محمد عباس‌زاده ایران ۳۴ ۸۴
۴ محمد ابراهیمی ایران ۳۴ ۲۲۱
۵ فرزاد حاتمی ایران ۳۱ ۱۱۳
۶ ادینیو برزیل ۲۹ ۶۳
۷ محمد ایرانپوریان ایران ۲۷ ۱۷۰
۸ فلاویو لوپز پرتغال ۲۱ ۶۷
۹ مهدی هاشم‌نژاد ایران ۲۰ ۱۲۹
۱۰ سید مهدی سید صالحی ایران ۱۹ ۳۸
۱۱ رضا اسدی ایران ۱۸ ۵۹
۱۲ کریم انصاری فرد ایران ۱۷ ۳۶
۱۳ سامان نریمان جهان ایران ۱۷ ۱۰۰
۱۴ دوماگوی دروژدک کرواسی ۱۶ ۴۴
۱۵ احسان حاج صفی ایران ۱۶ ۱۱۸
۱۶ مسعود ابراهیم‌زاده ایران ۱۶ ۱۵۹
۱۷ تومیسلاو اشترکالی کرواسی ۱۴ ۶۷
۱۸ کرار جاسم عراق ۱۴ ۷۴
۱۹ اشکان دژاگه ایران ۱۴ ۷۵
۲۰ دانیال اسماعیلی‌فر ایران ۱۴ ۱۲۳
۲۱ آنتونی استوکس جمهوری ایرلند ۱۳ ۲۴
۲۲ رحیم مه نمای اقدم ایران ۱۲ ۵۱
۲۳ محمد نصرتی ایران ۱۲ ۱۲۳
۲۴ مهدی کیانی ایران ۱۲ ۳۱۶
۲۵ پرویز مظلومی ایران ۱۱ ۳۱
۲۶ غلامحسین دین محمدی ایران ۱۱ ۴۵
۲۷ حسین خطیبی ایران ۱۱ ۱۰۲
۲۸ فرهاد خیرخواه ایران ۱۰ ۳۱
۲۹ مهدی شریفی ایران ۱۰ ۴۷
۳۰ علی اکبر ذوالمجدیان ایران ۱۰ ۵۲
۳۱ علی باغمیشه ایران ۱۰ ۶۰
۳۲ علی علیزاده ایران ۱۰ ۶۱
۳۳ فرشاد احمدزاده ایران ۱۰ ۶۸
  • آخرین بروز رسانی: ۲۸ مرداد ۱۴۰۵

بیشترین بازی برای تراکتور در تاریخ لیگ برتر

بازیکنانی که بیش از ۱۰۰ بازی رسمی در لیگ برتر ایران برای تراکتور انجام داده‌اند.

تا تاریخ ۲۸ مرداد ۱۴۰۵

# نام سال‌ها بازی
۱ مهدی کیانی ۱۳۸۸-۱۳۹۷
۱۴۰۲–۱۴۰۰		 ۲۵۷
۲ محمد ابراهیمی ۱۳۸۸-۱۳۹۷ ۱۹۷
۳ محمدرضا اخباری ۱۳۹۴-۱۳۹۶
۱۴۰۲–۱۳۹۷		 ۱۴۴
۴ محمد ایرانپوریان ۱۳۹۷–۱۳۹۱ ۱۳۲
۵ مرتضی اسدی ۱۳۹۳–۱۳۸۹ ۱۲۷
۶ احسان حاج‌صفی ۱۳۹۲–۱۳۹۰
۱۴۰۰–۱۳۹۷		 ۱۱۴
۷ مصطفی اکرامی ۱۳۸۸–۱۳۹۲ ۱۰۷
۸ محمد نصرتی ۱۳۸۸-۱۳۹۰
۱۳۹۳–۱۳۹۱		 ۱۰۵
۹ مسعود ابراهیم‌زاده ۱۳۹۳–۱۳۸۸ ۱۰۵
۱۰ مهدی هاشم‌نژاد ۱۴۰۱– ۱۰۴
۱۱ محمد نادری ۱۳۹۷-۱۳۹۵
۱۴۰۲–		 ۱۰۱
۱۲ شجاع خلیل‌زاده ۱۳۹۵-۱۳۹۴
۱۴۰۲–		 ۱۰۰
۱۳ دانیال اسماعیلی‌فر ۱۳۹۸-۱۳۹۶
۱۴۰۳–		 ۹۶
۱۴ امیرحسین حسین‌زاده ۱۴۰۲– ۸۰

بهترین گلزنان تاریخ تراکتور در لیگ برتر

تا تاریخ ۲۸ مرداد ۱۴۰۵

# نام گل لیگ برتری بازی لیگ برتری
۱ محمد عباس‌زاده ۳۰ ۷۳
۲ محمد ابراهیمی ۳۰ ۱۹۷
۳ امیرحسین حسین‌زاده ۲۹ ۸۰
۴ لوسیانو ادینیو ۲۷ ۵۲
۵ فرزاد حاتمی ۲۳ ۹۲
۶ محمد ایرانپوریان ۲۲ ۱۳۲
۷ فلاویو لوپز ۲۰ ۶۱
۸ سیدمهدی سیدصالحی ۱۶ ۲۹
۹ رضا اسدی ۱۶ ۵۴
۱۰ احسان حاج‌صفی ۱۶ ۱۱۴

باسابقه‌ترین بازیکنان تاریخ تراکتور در مسابقات آسیایی

تا تاریخ ۲۵ فروردین ۱۴۰۵

# نام ملیت پست تعداد بازی آسیایی
۱ مهدی کیانی ایران هافبک ۲۷
۲ شجاع خلیل‌زاده ایران مدافع ۲۴
۳ دانیال اسماعیلی‌فر ایران مدافع ۲۲
۴ محمد نادری ایران مدافع ۲۱
۵ محمد ایرانپوریان ایران مدافع ۲۱
۶ امیرحسین حسین‌زاده ایران مهاجم ۱۸
۷ مهدی هاشم‌نژاد ایران مهاجم ۱۸
۸ علیرضا بیرانوند ایران دروازه‌بان ۱۷
۹ مهدی شیری ایران هافبک ۱۵
۱۰ تومیسلاو اشترکالی کرواسی مهاجم ۱۵

بهترین گلزنان تاریخ تراکتور در مسابقات آسیایی

تا تاریخ ۲۵ فروردین ۱۴۰۵

# نام تعداد گل آسیایی تعداد بازی آسیایی
۱ امیرحسین حسین‌زاده ۱۰ ۱۸
۲ مهدی هاشم‌نژاد ۵ ۱۸
۳ محمد عباس‌زاده ۴ ۵
۴ تومیسلاو اشترکالی ۴ ۱۵
۵ فرزاد حاتمی ۴ ۱۲
۶ رگی لوشکیا ۳ ۵
۷ گیلسون سوارز ۳ ۶
۸ بختیار رحمانی ۳ ۷
۹ مهدی ترابی ۳ ۱۴
۱۰ لوسیانو ادینیو ۲ ۵

بازیکنان خارجی

فهرست بازیکنان خارجی باشگاه تراکتور شامل بازیکنانی می‌شود که با تابعیت غیر ایرانی برای باشگاه تراکتور بازی کرده‌اند.[۱۵۰]

راهنما
  • بازیکنانی که نامشان پر رنگ نوشته شده، حداقل در یکی از رده‌های ملی کشورشان حضور داشته‌اند.
ردیف نام ملیت پست دوران بازی بازی گل پاس‌گل
۱ الخان مسلم‌افجمهوری آذربایجانهافبک۱۳۸۱–۱۳۸۲؟؟؟
۲ بهرام شاه‌قلی‌افجمهوری آذربایجانمدافع؟؟؟
۳ رافائل امیربکفجمهوری آذربایجان؟؟؟
۴ مارتین پروهاسکااسلواکیهافبک۱۳۸۴–۱۳۸۵؟؟؟
۵ توماس گریچاسلواکیمدافع؟؟؟
۶ عادل شکوروفجمهوری آذربایجان؟؟؟
۷ امانوئل کافورغناهافبک؟؟؟
۸ ایوان ترابالیکاسلواکیدروازه‌بان۱۰۰۰
۹ ژاک ویلیامزانگلستانهافبک۱۳۸۶۰۰۰
۱۰ گئورگ کاسپاروفارمنستاندروازه‌بان۱۳۸۷–۱۳۸۸۱۱۰۰
۱۱ الو ترائورهمالیمدافع۱۳۸۸–۱۳۹۰۳۴۰۰
۱۲ کرار جاسمعراقهافبک۱۳۸۸–۱۳۹۰ و ۱۳۹۵–۱۳۹۶۷۱۱۴۱۰
۱۳ لئوناردو پیمنتابرزیل۱۳۸۸–۱۳۹۰۵۲۷۳
۱۴ عرفان اولرومنیجریهمدافع۲۰۰۰
۱۵ ایمن الهاجرییمنمهاجم۱۳۹۰؟۰۰
۱۶ رودریگو توسیبرزیلهافبک۱۳۹۰–۱۳۹۱۳۳۸۳
۱۷ اشپیتیم آرفیکوزووآلمانمهاجم۹۱۱
۱۸ فلاویو لوپزپرتغال۱۳۹۰–۱۳۹۲۶۷۲۱۶
۱۹ ژوآئو ویللاهافبک۸۰ ۰
۲۰ گیلسونبرزیلمهاجم۱۹۵۰
۲۱ آنسلمو کاردوسوپرتغال۶۱۰
۲۲ جاناتانبرزیل۱۳۹۲۱۰۰۱
۲۳ مارکو باساراصربستانهافبک۱۳۹۳۴۰۰
۲۴ رودریگو پیمپائوبرزیل۱۳۹۳–۱۳۹۴۵۰۰
۲۵ دیتمار بیکایآلبانیمدافع۱۲۱۰
۲۶ رادمزبرزیلهافبک۱۳۹۳۰۰۰
۲۷ سلیو فریرا دوس سانتوسمدافع۱۳۹۳–۱۳۹۴۹۱۰
۲۸ عیسی اندویسنگالدروازه‌بان۴۰۰
۲۹ ادینیوبرزیلمهاجم۱۳۹۳–۱۳۹۴ و ۱۳۹۵–۱۳۹۶۶۲۲۹۱۰
۳۰ علا عبدالزهرهعراق۱۳۹۳۵۰۰
۳۱ آگوستو سزار موریرابرزیلهافبک۱۳۹۴–۱۳۹۵۳۴۵۲
۳۲ ایان رمزی فیلیپین۹۰۳
۳۳ حمزه یونستونسمهاجم۱۵۵۰
۳۴ کارلوس آلکساندر کاردوسوبرزیلمدافع۳۶۱۰
۳۵ آلویس نانگکامرونمهاجم۱۳۹۵۱۳۵۲
۳۶ ژوردی آلمیدابرزیلدروازه‌بان۱۳۹۷۱۶۰۰
۳۷ سلیمان کرپیچبوسنی و هرزگوینمهاجم۱۰۰۰
۳۸ سیمه گریگوفکرواسیمدافع۱۰۰
۳۹ لی ارویناسکاتلندمهاجم۱۳۹۷–۱۳۹۸۷۴۰
۴۰ یوکیا سوگیتاژاپنهافبک۱۳۹۷–۱۳۹۹۴۰۳۵
۴۱ هری فورسترانگلستان۱۳۹۷–۱۳۹۸۲۰۰
۴۲ آنتونی استوکسجمهوری ایرلندمهاجم۲۴۱۳۲
۴۳ کوین کنستانتگینهمدافع۱۳۹۸۰۰۰
۴۴ یوری ماتیاسبرزیل۲۰۰
۴۵ کوین فورچونهمارتینیکمهاجم۱۳۹۸–۱۳۹۹۱۰۱۰
۴۶ ویلیان میمبلاپروهافبک۱۳۹۸–۱۳۹۹۱۶۱۱
۴۷ مازولابرزیل۹۰۰
۴۸ حمزاویالجزایرمهاجم۱۳۹۸–۱۴۰۰۱۷۱۰
۴۹ تیاگو فریراپرتغالمدافع۱۴۰۰–۱۴۰۱۵۰۰
۵۰ صفا هادیعراقهافبک۱۴۰۱–۱۴۰۳۵۲۱۰
۵۱ ریکاردو آلوزپرتغال۱۴۰۱–۷۴۵۲۹
۵۲ گوستاوو واگنینبرزیل۱۴۰۱–۱۴۰۳۵۸۸۴
۵۳ رومرو گومساسپانیا۱۴۰۲۴۰۰
۵۴ آلوارو خیمنز۱۲۰۰
۵۵ رومل کیوتوهندوراسمهاجم۰۰۰
۵۶ میلوش دلتیچصربستانهافبک۱۴۰۲–۱۴۰۳۸۱۰
۵۷ ایگور پوستونیسکیکرواسی۱۴۰۳–۰۲
۵۸ تومیسلاو اشترکالیمهاجم۲۴۱۱۲
۵۹ سوکول سیکالشیآلبانی۱۴۰۳۹۴۱
۶٠ دوماگوی دروژدککرواسیوینگر۱۴٠۳–۶۱۴۱

گلزنان برتر خارجی

ردیف نام گل بازی
۱ ادینیو ۲۹ ۶۲
۲ فلاویو لوپز ۲۱ ۶۷
۳ کرار جاسم ۱۴ ۷۱
۴ آنتونی استوکس ۱۳ ۲۴
۵ رودریگو توسی ۸ ۳۳
۶ گوستاوو واگنین ۸ ۵۸
۷ تومیسلاو اشترکالی ۱۱ ۲۴
۸ لئوناردو پیمنتا ۷ ۵۲
۹ آلویس نانگ ۵ ۱۳
۱۰ حمزه یونس ۵ ۱۵
۱۱ گیلسون ۵ ۱۹
۱۲ آگوستو سزار موریرا ۵ ۳۴
۱۳ ریکاردو آلوز ۵ ۷۴
۱۴ لی اروین ۴ ۷
۱۵ سوکول سیکالشی ۴ ۹
۱۶ دوماگوی دروژدک ۳ ۶
۱۷ یوکیا سوگیتا ۳ ۴۰
  • بازیکنانی در این لیست قرار گرفتند که حداقل ۳ گل در همهٔ رقابت‌ها زده باشند.

پاسورهای خارجی

ردیف نام پاس گل بازی
۱ ریکاردو آلوز ۲۹ ۷۴
۲ ادینیو ۱۰ ۶۲
۳ کرار جاسم ۱۰ ۷۱
۴ فلاویو لوپز ۶ ۶۷
۵ یوکیا سوگیتا ۵ ۴۰
۶ گوستاوو واگنین ۴ ۵۸
۷ رودریگو توسی ۳ ۳۳
۸ لئوناردو پیمنتا ۳ ۵۲
۹ ایان رمزی ۳ ۹
۱۰ آنتونی استوکس ۲ ۲۴
۱۱ تومیسلاو اشترکالی ۲ ۲۴
۱۲ ایگور پوستونیسکی ۲ ۱۵
۱۳ آلویس نانگ ۲ ۱۵
۱۴ آگوستو سزار موریرا ۲ ۳۴
۱۵ دوماگوی دروژدک ۱ ۶
۱۶ ویلیان میمبلا ۱ ۱۶
۱۷ جاناتان ۱ ۱۰
۱۸ اشپیتیم آرفی ۱ ۹
۱۹ سوکول سیکالشی ۱ ۹

حضور بر پایه قاره

ردیف قاره تعداد بازیکن
۱
۳۰
۲
۱۵
۳
۷
۴
۶
  • بازیکنان دو تابعیتی دوبار حساب شدند.
(علی کریمی، برای فوتبال ایران و دنیا یک ستاره بود. من افتخار می‌کنم که مربی او بودم) / تونی اولیویرا سرمربی سابق تراکتور[۱۵۱][۱۵۲]

مالکیت

سال‌هامالکنام باشگاه
۱۳۴۹–۱۳۸۸تراکتورسازی ایرانتراکتورسازی
۱۳۸۸–۱۳۹۷سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (سپاه عاشورا آذربایجان شرقی)تراکتور
۱۳۹۷–اکنونمحمدرضا زنوزی مطلقتراکتور آذربایجان

مربیان

در فهرست زیر مربیان تراکتور از سال ۱۳۴۹ تاکنون آورده شده است.[۱۵۳]

نامملیتسال
اسماعیل هاشمیایران۱۳۴۹–۱۳۵۳
محمد بیاتیایران۱۳۵۳–۱۳۵۴
حسین فکریایران ۱۳۵۴–۱۳۵۷
هدایت مهابادپورایران۱۳۶۷–۱۳۶۹
واسیلی گوجارومانی۱۳۶۹–۱۳۷۶
محمدحسین ضیاییایران۱۳۷۶–۱۳۷۷
بوریس تیبیلوفجمهوری آذربایجان۱۳۷۷
فیروز کریمیایران۱۳۷۷–۱۳۷۸
ستار نوبریایران۱۳۷۸
محمدحسین ضیاییایران۱۳۷۸–۱۳۷۹
رضا وطن‌خواهایران۱۳۷۹–۱۳۸۰
ستار نوبریایران۱۳۸۰
محمود یاوریایران۱۳۸۰–۱۳۸۱
احد شیخ‌لاریایران۱۳۸۱–۱۳۸۲
واسیلی گوجارومانی۱۳۸۲
حمید علیدوستیایران۱۳۸۲–۱۳۸۳
محمدحسین ضیاییایران۱۳۸۳
ارنست میدندروپآلمان۱۳۸۳–۱۳۸۴
فرشاد پیوسایران۱۳۸۴–۱۳۸۶
احد شیخ‌لاریایران۱۳۸۶–۱۳۸۷
فراز کمالوندایران۱۳۸۷–۱۳۹۰
امیر قلعه‌نوییایران۱۳۹۰–۱۳۹۱
تونی اولیویراپرتغال۱۳۹۱–۱۳۹۲
حسن آذرنیا (موقت)ایران۱۳۹۲
مجید جلالیایران۱۳۹۲
غلامرضا باغ‌آبادی (موقت)ایران۱۳۹۲
تونی اولیویراپرتغال۱۳۹۲–۱۳۹۳
رسول خطیبیایران۱۳۹۳
تونی اولیویراپرتغال۱۳۹۳–۱۳۹۴
امیر قلعه‌نوییایران۱۳۹۴–۱۳۹۶
یحیی گل‌محمدیایران۱۳۹۶
مجتبی حسینی (موقت)ایران۱۳۹۶
ارطغرل ساغلامترکیه۱۳۹۶–۱۳۹۷
جان توشاکولز۱۳۹۷
محمد تقویایران۱۳۹۷
ژرژ لیکنزبلژیک۱۳۹۷–۱۳۹۸
مصطفی دنیزلیترکیه۱۳۹۸
احد شیخ‌لاری (موقت)ایران۱۳۹۸
ساکت الهامیایران۱۳۹۸–۱۳۹۹
علیرضا منصوریانایران۱۳۹۹
مسعود شجاعی (موقت)ایران۱۳۹۹
رسول خطیبی ایران ۱۳۹۹–۱۴۰۰
فیروز کریمی (موقت) ایران ۱۴۰۰
فراز کمالوند ایران ۱۴۰۰
فیروز کریمی ایران ۱۴۰۰
زوونیمیر سولدو کرواسی ۱۴۰۰
ارطغرل ساغلام ترکیه ۱۴۰۰–۱۴۰۱
قربان بردیف ترکمنستان ۱۴۰۱
پاکو خمز اسپانیا ۱۴۰۱–۱۴۰۳
محمد نصرتی (موقت) ایران ۱۴۰۳
حمید مطهری ایران ۱۴۰۳
دراگان اسکوچیچ کرواسی ۱۴۰۳–اکنون

بیشترین حضور روی نیمکت

ردیف نام ملیت سال‌ها
۱ واسیلی گوجا رومانی ۷ سال و ۶ ماه
۲ اسماعیل هاشمی ایران ۴ سال
۳ حسین فکری ایران ۳ سال
۴ احد شیخ‌لاری ایران ۳ سال
۵ فراز کمالوند ایران ۳ سال
۶ امیر قلعه‌نوعی ایران ۳ سال
۷ تونی اولیویرا پرتغال ۳ سال

مدیران

ایران رشید اردبیلی (۱۳۵۹–۱۳۵۰)

ایران علیرضا نجف لو (۱۳۶۳–۱۳۵۹)

ایران یوسف شفیعی (۱۳۶۸–۱۳۶۳)

ایران کریم پاداش (۱۳۷۰–۱۳۶۸)

ایران سعید مؤیدفر (۱۳۷۴–۱۳۷۰)

ایران کاظم امانی (۱۳۸۰–۱۳۷۴)

ایران خسرو عبدالله‌زاده (۱۳۸۰)

ایران داریوش سرخوش (۱۳۸۲–۱۳۸۰)

ایران اکبر گهرخانی (۱۳۸۴–۱۳۸۲)

ایران اکبر فیاض (۱۳۸۵–۱۳۸۴)

ایران کریم ملاحی (۱۳۸۶–۱۳۸۵)

ایران خسرو عبدالله‌زاده (۱۳۸۷–۱۳۸۶)

ایران ناصر شفق (۱۳۸۹–۱۳۸۷)

ایران محمدحسین جعفری (۱۳۹۲–۱۳۸۹)

ایران حمید زینی‌زاده (۱۳۹۲)

ایران جمشید نظمی (۱۳۹۳–۱۳۹۲)

ایران سعید عباسی (۱۳۹۵–۱۳۹۳)

ایران مصطفی آجرلو (۱۳۹۷–۱۳۹۵)

ایران عباس الیاسی (۱۳۹۷)

ایران صادق درودگر (۱۳۹۷)

ایران علیرضا اسدی (۱۳۹۷)

ایران ایوب بهتاج (۱۳۹۷)

ایران عباس الیاسی (۱۳۹۸–۱۳۹۷)

ایران غلامرضا صادقیان (۱۳۹۸)

ایران میرمعصوم سهرابی (۱۳۹۹–۱۳۹۸)

ایران محمد علیپور (۱۳۹۹)

ایران سجاد سیاح (۱۴۰۰–۱۳۹۹)

ایران جمشید نظمی (۱۴۰۰)

ایران میرمعصوم سهرابی (۱۴۰۱–۱۴۰۰)

ایران ایوب بهتاج (۱۴۰۱)

ایران هوشنگ نصیرزاده (۱۴۰۳–۱۴۰۱)

ایران سعید مظفری‌زاده (اکنون–۱۴۰۳)

پرسنل

کادر فنی

سمت نام
سرمربیایران جواد نکونام
دستیارایران جلال امیدیان
دستیار
دستیار
مربی دروازه‌بان‌هاکرواسی ایگور پانادیچ
آنالیزور
فیزیوتراپیستایران مهرداد حبیبی
پزشکایران کامران فخیمی
بدنسازایران حمیدرضا جودکی
سرپرست تیمایران سعید مظفری‌زاده
مدیر رسانه‌ایایران کریم جمالی
مدیر ورزشیایران خداداد عزیزی
جدول مدیریتی
سمت نام
مالکمحمدرضا زنوزی مطلق
مدیرعاملسعید مظفری‌زاده
رئیس هیئت مدیرهعباس الیاسی
اعضای هیئت مدیرهغلامرضا صادقیان
محمد جنگجو
منصور رستگارپور

گلزنان خارجی تراکتور

ردیف نام ملیت تعداد بازی تعداد گل
۱ ادینیو برزیل ۵۲ ۲۸
۲ فلاویو لوپز پرتغال ۶۷ ۲۱
۳ کرار جاسم عراق ۷۱ ۱۴
۴ آنتونی استوکس جمهوری ایرلند ۲۴ ۱۳
۵ رودریگو توسی برزیلایتالیا ۳۴ ۹
۶ لئوناردو پیمنتا برزیل ۵۲ ۶
۷ حمزه یونس تونس ۱۵ ۵
۸ گیلسون برزیل ۱۵ ۴
۸ لی اروین اسکاتلند ۶ ۴
۱۰ یوکیا سوگیتا ژاپن ۳۷ ۳
۱۱ کاردوسو برزیل ۲۷ ۲
۱۱ سزار موریرا برزیل ۲۵ ۲
۱۳ گوستاوو واگنین برزیلایتالیا ۱۹ ۱
۱۳ ویلیان میمبلا پرو ۱۴ ۱
۱۳ کوین فورچونه مارتینیک ۱۰ ۱
۱۳ دیتمار بیکای آلبانی ۱۰ ۱
۱۳ دوس سانتوس برزیل ۹ ۱
۱۳ اوکاچا حمزاوی الجزایر ۸ ۱
۱۳ آنسلمو کاردوزو پرتغال ۶ ۱
۱۳ اشپیتیم آرفی کوزووآلمان ۵ ۱
  • آخرین بروز رسانی: ۳ دی ۱۳۹۹

رتبه جهانی

بنا به رتبه‌بندی وبگاه «فوتبال دیتابیس»، رتبه‌های جهانی و آسیایی تراکتور بدین توضیح است:

  • امتیاز کلی ۱۵۲۰
  • رنکینگ ۳ ایران
  • رنکینگ ۶ آسیا
  • رنکینگ ۱۸۷ جهان

منبع : وبگاه فوتبال دیتابیس

  • آخرین بروز رسانی: ۱۰ آبان ۱۴۰۴

امضای تفاهم نامه همکاری با باشگاه‌ها

باشگاه فوتبال تراکتور قصد داشت به بهانه پنجاهمین سالگرد تأسیس این باشگاه (در ۹ آذر ۱۳۹۹) با سه تیم بزرگ دنیا تفاهم نامه همکاری ببندد و دیداری تدارکاتی با این تیم‌ها برگزار کند. بر اساس این توافق بین مالک باشگاه تراکتور و مدیران بشیکتاش، قرار است دو طرف همکاری‌هایی در زمینه‌های فرهنگی، ورزشی و اقتصادی با یکدیگر داشته باشند. تبادل بازیکن بین دو باشگاه؛ دیگر بند موجود در این تفاهم‌نامه است. همچنین مقرر شده به مناسبت پنجاهمین سال تأسیس باشگاه تراکتور، تیم‌های فوتبال تراکتور و بشیکتاش در دو دیدار دوستانه به صورت رفت و برگشت مقابل یکدیگر به میدان بروند. طبق توافق صورت گرفته، اجرای برنامه‌های مشترک اقتصادی در دستور کار دو باشگاه قرار می‌گیرد.[۱۵۴]

باشگاه‌های خواهرخوانده

تراکتور با باشگاه‌های زیر خواهر خوانده است:

آمار و عملکرد

افتخارات

Tractor champion in Persian Gulf pro league
تراکتور قهرمان لیگ برتر ۱۴۰۴-۱۴۰۳

عنوان‌های رسمی

1 قهرمان (۱) : ۰۴–۱۴۰۳
2 نایب‌قهرمان (۳): ۹۱–۱۳۹۰، ۹۲–۱۳۹۱، ۹۴–۱۳۹۳
3 مقام سوم (۲): ۱۳۷۱، ۹۶–۱۳۹۵
1 قهرمان (۲): ۹۳–۱۳۹۲، ۹۹–۱۳۹۸
2 نایب‌قهرمان (۳): ۱۳۵۵، ۱۳۷۳، ۹۶–۱۳۹۵
1 قهرمان (۱): ۱۴۰۴
2 نایب قهرمان (۱): ۱۳۹۹
1 قهرمان (۱): ۸۸–۱۳۸۷
2 نایب‌قهرمان (۱): ۸۵–۱۳۸۴
3 مقام سوم (۱): ۸۲–۱۳۸۱
1 قهرمان (۱): ۵۴–۱۳۵۳
2 نایب‌قهرمان (۲): ۵۶–۱۳۵۵، ۷۵–۱۳۷۴
3 مقام سوم (۱): ۵۲–۱۳۵۱
  • لیگ برتر تبریز
1 قهرمان (۳): ۵۰–۱۳۴۹، ۵۱–۱۳۵۰، ۶۴–۱۳۶۳
2 نایب‌قهرمان (۳): ۶۵–۱۳۶۴، ۶۷–۱۳۶۶، ۶۸–۱۳۶۷
3 مقام سوم (۱): ۶۶–۱۳۶۵
  • لیگ دسته دوم تبریز
1 قهرمان (۱): ۶۱–۱۳۶۰
  • سوپر جام آذربایجان شرقی
1 قهرمان (۱): ۱۳۷۱

عنوان‌های غیررسمی

1 قهرمان (۱): ۱۳۷۴
  • ایران جام بین‌المللی سرداران شهید
1 قهرمان (۲): ۱۳۷۴، ۱۳۷۵
1 قهرمان (۲): ۱۳۹۳، ۱۳۹۶

جام قدس (۳): ۱۳۸۲٬۱۳۸۸٬۱۳۸۹

بهترین بردها

# نتیجه بازی۱ مجموع گلهای زده شده اختلاف گلهای زده شده
۱ تراکتور ۶–۰ استقلال خوزستان[۱۵۸] ۶ ۶
۲ تراکتور ۵–۲ فجرسپاسی شیراز[۱۵۹] ۷ ۳
۳ تراکتور ۵–۰ گهر دورود[۱۶۰] ۵ ۵
۴ تراکتور ۵–۰ استقلال اهواز[۱۶۱] ۵ ۵
۵ تراکتور ۵–۱ سایپا[۱۶۲] ۶ ۴
۶ تراکتور ۴–۰ الجزیره امارات[۱۶۳] ۴ ۴
۷ تراکتور ۴–۰ نساجی مازندران[۱۶۴] ۴ ۴
۸ تراکتور ۴–۱ پرسپولیس[۱۶۵] ۵ ۳
۹ تراکتور ۴–۱ استقلال تهران[۱۶۶] ۵ ۳
۱۰ تراکتور ۴–۱ راه‌آهن[۱۶۷] ۵ ۳
۱۱ تراکتور ۴–۱ سپاهان اصفهان[۱۶۸] ۵ ۳
۱۲ تراکتور ۴–۱ ذوب‌آهن اصفهان[۱۶۹] ۵ ۳
۱۳ تراکتور ۴–۱ مس کرمان[۱۷۰] ۷ ۱
۱۴ تراکتور ۷-۰ روشن تاجیکستان ۷ ۷
۱۵ تراکتور ۵-۲ مس رفسنجان ۷ ۳
۱۶ تراکتور ۵-۰ شارجه امارات ۵ ۵
۱۷ تراکتور۵-۰ گل‌گهر سیرجان ۵ ۵

منابع

  1. ↑ https://www.varzesh3.com/news/1654840/ثبت-رسمی-تراکتور-به-نام-زنوزی-سند
  2. 1 2 «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۲۹ اوت ۲۰۱۹.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  3. ↑ https://parsfootball.com/fa/783779/فورچونه-برگشت،-تراکتور-استارت/
  4. ↑ https://www.varzesh3.com/news/1593015/پهپادی-که-پرشورها-را-جهانی-کرد
  5. ↑ https://www.yjc.ir/fa/news/5541064
  6. ↑ https://https بایگانی‌شده در ۲۵ ژوئن ۲۰۲۰ توسط Wayback Machine://football360.ir/post/20241203127/بهترین-خبر-برای-تی‌تی‌ها؛-با-یک-تیر،-دو-نشان-زدند
  7. ↑ زارعی، اصغر. "Iran - List of Foundation Dates" (in انگلیسی). Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation. Archived from the original on 15 دسامبر 2012. Retrieved 22 خرداد 1388.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
  8. 1 2 «ظرفیت ورزشگاه یادگار امام تبریز تکمیل شد». ایسنا. ۲۰۱۹-۱۱-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۲-۲۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  9. ↑ "پیش‌نویس:علی طلائی". ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد. 2024-11-22.
  10. 1 2 3 4 5 6 7 8 حدادپور، مهدی (۲۰ خرداد ۱۳۸۸)، «تراختور… شیرِ»، روزنامه ورزشی گل، ج. سال چهارم ش. شماره ۹۶۲، ص. صفحه ۵{{یادکرد}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  11. ↑ صداقت، فرهاد (شهریور ۱۳۸۱)، ۳۴ سال با پرسپولیس (از سال ۴۷ تا سال ۸۱)، تبریز، ص. صص ۹۱ تا ۹۴، شابک ۹۶۴-۰۶-۱۶۹۳-۱{{یادکرد}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) نگهداری یادکرد:سال (رده)
  12. 1 2 3 4 5 6 7 رستمی، حمید (۲۹ اسفند ۱۳۸۸). «گزارش ویژه دربارهٔ پدیده سال؛ تراکتورسازی و هوادارانش». وبگاه گل. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۹ اسفند ۱۳۸۸. {{cite web}}: کاراکتر C۱ control character در |پیوند بایگانی= در موقعیت ۸۴ (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  13. ↑ صداقت، فرهاد (شهریور ۱۳۸۱)، ۳۴ سال با پرسپولیس (از سال ۴۷ تا سال ۸۱)، تبریز، ص. ص ۱۰۸، شابک ۹۶۴-۰۶-۱۶۹۳-۱{{یادکرد}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) نگهداری یادکرد:سال (رده)
  14. ↑ «تراکتورسازی تبریز به لیگ برتر فوتبال ایران صعود کرد». خبرگزاری جمهوری اسلامی. ۱۸ خرداد ۱۳۸۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۲ خرداد ۱۳۸۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  15. ↑ «فرمانده سپاه عاشورا اعضای هیئت مدیره باشگاه تراکتورسازی را اعلام کرد». خبرگزاری ایسنا. ۱۱ خرداد ۱۳۹۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۲۹ مرداد ۱۳۹۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  16. ↑ «اعضای هیئت مدیره باشگاه تراکتورسازی معرفی شدند». خبرگزاری مهر. ۱۱ خرداد ۱۳۹۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۲۹ مرداد ۱۳۹۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  17. ↑ «تیم تراکتورسازی و جوانان خیر». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ فوریه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۱ فوریه ۲۰۱۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  18. ↑ مؤسسه قرض الحسنه جوانان خیر - ۳۰ درصد از سهام باشگاه تراکتورسازی به مؤسسه قرض الحسنه جوانان خیّر واگذار شد
  19. 1 2 «لیست نهایی اسامی باشگاه‌های حاضر در لیگ برتر اعلام شد». سازمان لیگ. ۲۵ بهمن ۱۳۹۲. بایگانی‌شده از روی نسخهٔ اصلی در ۹ فوریه ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۲۵ بهمن ۱۳۹۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) نگهداری یادکرد:ربات:وضعیت نامعلوم پیوند اصلی (رده)
  20. 1 2 «تراکتورسازی تبریز». فدراسیون فوتبال ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۶ دسامبر ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۵ بهمن ۱۳۹۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  21. 1 2 «داستان تراکتورسازی در 10 پرده». ورزش ۳. ۶ اسفند ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  22. ↑ «تراکتورسازی قهرمان جام حذفی شد؛ اولین جام برای تونی و کریمی». خبر ورزشی. ۲۵ بهمن ۱۳۹۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  23. ↑ «ادامه طلسم شکنی تراکتورسازی با ژنرال در آسیا». آناج. ۳۱ فروردین ۱۳۹۵.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)[پیوند مرده]
  24. ↑ «دومین قهرمانی تراکتور در جام‌حذفی؛ شام آخرِ فرهاد تلخ بود». خبرورزشی. ۲۰۲۰-۰۹-۰۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  25. ↑ «آگهی تغییرات شرکت فرهنگی ورزشی تراکتور آذربایجان». www.rrk.ir. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۹ اوت ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۲۵ اوت ۲۰۱۹.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  26. ↑ https://www.tarafdari.com/node/1397089
  27. ↑ «تراکتورسازی پرطرفدارترین تیم قاره کهن در ۲۰۱۶». ورزش ۳.
  28. ↑ «آماری که نشان می‌دهد تراکتورسازی محبوب تر از استقلال و پرسپولیس است!». سایت ۹۰:. بایگانی‌شده از اصلی در ۴ مارس ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) نگهداری یادکرد:نقطه‌گذاری اضافی (رده)
  29. ↑ «تبریزی‌ها رکورد حضور تماشاگر را شکستند». خبرگزاری فارس. ۱۷ بهمن ۱۳۸۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۷ بهمن ۱۳۸۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  30. ↑ «عزیزمحمدی: تراکتور رکوردار تماشاگران لیگ برتر است». فوتبال سه. ۲۸ فروردین ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۲۸ فروردین ۱۳۸۹.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)[پیوند مرده]
  31. ↑ «تراکتورسازی پرتماشاگرترین تیم لیگ برتر فوتبال شد». خبرگزاری مهر. مه۲۰۱۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در مه۲۰۱۱. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= و |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  32. ↑ «The search for Asia's Most Popular Football Club: Tractor SC, Persepolis FC through to final | Football | News |». the-AFC (به انگلیسی بریتانیا). دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  33. ↑ «تراکتور پر طرفدارترین تیم آسیای مرکزی و جنوبی شد». خبرگزاری ایلنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  34. ↑ «Tractor SC voted Asia's Most Popular Club | Football | News |». the-AFC (به انگلیسی بریتانیا). دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۱-۰۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  35. ↑ «پشت پرده یک نظرسنجی غیرحرفه‌ای و غیرکارشناسی/ AFC ایرانی‌های احساسی را به جان هم انداخت!».
  36. ↑ «سوءاستفاده AFC از کاربرانی ایرانی/ انتخاب بهترین‌ها با بازگذاشتن راه تقلب!». جماران نیوز.
  37. ↑ «بیگاری AFC از کاربران ایرانی!». پیشخوان.
  38. ↑ «هواداران تراکتورسازی بیشتر از رئال مادرید». فوتبال سه. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  39. ↑ «میزبان یا میهمان؟ نگاهی به گستردگی هواداران تراکتورسازی». گل دات کام. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. {{cite web}}: کاراکتر C۱ control character در |پیوند بایگانی= در موقعیت ۸۴ (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  40. 1 2 «اتفاقی کم سابقه در ورزشگاه آزادی/ تماشاگران تراکتور بیشتر از پرسپولیس». خبرگزاری مهر. ۴ آبان ۱۳۸۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۳ سپتامبر ۲۰۱۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  41. 1 2 «تبریزی‌ها دوباره ورزشگاه آزادی را زنده کردند/ شبه شهرآورد مقابل چشم کی‌روش». خبرگزاری مهر. ۲۱ فروردین ۱۳۹۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۳ سپتامبر ۲۰۱۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  42. 1 2 «استمرار رفتارهای غیرمسئولانه دربارهٔ تراکتورسازی؛ سوءاستفاده علنی از احساسات پاک آذری‌ها». تابناک. ۱۳ بهمن ۱۳۸۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۳ مه ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۱۱ مه ۲۰۱۰. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازدید= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  43. ↑ حسینی‌نژاد (۱۹ شهریور ۱۳۹۰). «زلزله تراختوریها الگوی خروشان لیگ». ایپنا. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۹ اکتبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۶ مرداد ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  44. ↑ www.varzesh۳.com https://www.varzesh3.com/news/1640999/تراکتور-در-جمع-5-باشگاه-پرطرفدار-جهان-(عکس). دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۰۴. {{cite web}}: پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  45. ↑ https://www.asriran.com/fa/news/691958
  46. ↑ https://www.instagram.com/p/B3JuiL4FIh7/
  47. ↑ «تراکتور در جمع 5 باشگاه پرطرفدار جهان». ورزش ۳. ۱۷ مهر ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  48. ↑ «ترانسفرمارکت: تراکتور در جمع پنج باشگاه پرطرفدار جهان». عصر ایران. ۱۱ مهر ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  49. ↑ «تراکتور بالاتر از آرسنال و رئال مادرید در جمع 5 باشگاه پرطرفدار جهان». خبرگزاری فارس. ۱۱ مهر ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  50. ↑ «تونی: در بنفیکا هم چنین هواداران پرشوری ندیده بودم». ایسنا. ۳۰ تیر ۱۳۹۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۳۱ تیر ۱۳۹۱. {{cite web}}: کاراکتر C۱ control character در |پیوند بایگانی= در موقعیت ۸۴ (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  51. ↑ «تونی: در سی و چهار سالی که در فوتبال هستم چنین تشویق‌هایی را از هواداران ندیده بودم». وبگاه رسمی باشگاه تراکتورسازی. ۳۰ تیر ۱۳۹۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ ژوئیه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۱ ژوئیه ۲۰۱۲. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازبینی= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  52. ↑ «میلا: از حضور تماشاگران تبریزی شگفت‌زده شدم/ در اسپانیا اینقدر هیجان نیست». خبرگزاری فارس. ۸ اسفند ۱۳۹۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۹ اسفند ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  53. 1 2 3 روزبه، اردوان (۱ اسفند ۱۳۸۸). «گزارشی در بارهٔ تیم تراکتورسازی تبریز؛ «یاشاسین تراکتور»». رادیو زمانه. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۱ اردیبشهت ۱۳۸۹. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  54. ↑ «تراکتورسازی؛ بارسلونا و بلکبرن تبریز». احراب نیوز. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ نوامبر ۲۰۱۱. دریافت‌شده در ۲ فوریه ۲۰۱۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  55. ↑ «نقبی بر روش حکومت در تحریف و سرکوب اعتراضات خیابانی/ماری محمدی». خبرگزاری هرانا. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۲۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  56. ↑ «واشینگتن اینستیتوت: آیا مجتبی خامنه‌ای در جانشینی رهبر ایران نقش خواهد داشت؟». پیک ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۲۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  57. 1 2 3 بهمنش، بابک (۷ دسامبر ۲۰۰۹). «بازداشت طرفداران تراکتورسازی در بازی مقابل صبای قم». دویچه وله. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۱ اردیبشهت ۱۳۸۹. {{cite web}}: از پارامتر ناشناخته |نویسندگان دیگر= صرف‌نظر شد (کمک); تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک); کاراکتر C۱ control character در |پیوند بایگانی= در موقعیت ۶۶ (کمک)
  58. ↑ مغموم، اسفندیار (۱ اسفند ۱۳۹۰). «فوتبالِ با سیاست نمی‌خواهیم». رادیو زمانه. بایگانی‌شده از اصلی در ۱ دسامبر ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۶ نوامبر ۲۰۱۱. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازدید= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |نشانی بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  59. ↑ «دایی: آن‌ها که توهین کردند خودشان بی غیرت هستند/ در تبریز کسی برای فوتبال به ورزشگاه نمی‌آید». گل دات کام. ۱۸ سپتامبر ۲۰۱۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۶ دسامبر ۲۰۱۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  60. 1 2 3 قهاری، کیواندخت (۱۲ مارچ ۲۰۱۰). «دوست دارم مردم آذربایجان را شاد ببینم». دویچه وله. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۱ اردیبشهت ۱۳۸۹. {{cite web}}: از پارامتر ناشناخته |نویسندگان دیگر= صرف‌نظر شد (کمک); تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= و |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  61. 1 2 3 روزبه، اردوان (۲۶ دی ۱۳۸۸). «قانونی نانوشته؛ ترکی ننویسید!». رادیو زمانه. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۱ اردیبشهت ۱۳۸۹. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  62. ↑ «انصراف عجیب تراکتور از جذب مدافع ارمنی!». ورزش سه. ۱۸ خرداد ۱۳۹۵.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  63. ↑ «سرخ‌پوش شدن بازیکن ارمنستانی منتفی شد». وب سایت رسمی باشگاه تراکتورسازی. ۱۸ خرداد ۱۳۹۵. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ اکتبر ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  64. ↑ «دیسلایک: نژادپرستی در تراکتورسازی!». آی اسپرت. ۱۸ خرداد ۱۳۹۵. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ ژوئن ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۷ ژوئن ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  65. ↑ «نتیجه سلفی گرفتن نخست‌وزیر ارمنستان در تهران؛ اعتراض به جمهوری اسلامی». کیهان لندن. ۱۱ اسفند ۱۳۹۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  66. ↑ «تراکتور-استقلال پرتماشاگرترین بازی هفته جهان». ورزش ۳. ۱۱ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  67. ↑ «استقبال رسانه‌های ترکیه‌ای از حرکت برخی تماشاگران تراکتور در بازی مقابل استقلال». تسنیم. ۱۰ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  68. ↑ «شعار برخی هواداران تیم تراکتور در حمایت از ترکیه». بی‌بی‌سی. ۱۱ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  69. ↑ «استقبال رسانه‌های ترکیه‌ای از حرکت تماشاگران تراکتور در بازی مقابل استقلال». خبر آنلاین. ۱۰ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  70. ↑ «بازداشت 7 نفر در تبریز». رادیو فردا. ۱۱ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  71. ↑ «بازداشت ۷ تماشاگر دیدار تراکتور با استقلال». یورونیوز. ۱۰ آیان ۱۳۹۸. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  72. ↑ «بازداشت ۷ تماشاگر دیدار تراکتور با استقلال». خبرآنلاین. ۱۰ آیان ۱۳۹۸. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  73. ↑ «اطلاعیه کمیته اخلاق در پی شعارهای سیاسی و قومیتی در ورزشگاه‌ها». مشرق. ۱۱ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  74. ↑ «ورود مجلس، کمیته اخلاق، نمایندگان سپاه و وزارت اطلاعات به پرونده ورزشگاه‌ها». وبسایت رسمی برنامه نود. ۱۱ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)[پیوند مرده]
  75. ↑ «چرا باشگاه تراکتور از دشمنان ایران برائت نمی‌جوید؟ /». مشرق. ۱۱ آبان ۱۳۹۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  76. ↑ https://farsi.euronews.com/2019/11/04/spectators-support-turkey-in-iran-football-match-ethnic-problems-separatism
  77. ↑ «زنان و کودکان تماشاگران ویژه تراکتورسازی و پرسپولیس». خبر آنلاین. ۲۷ فروردین ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ آوریل ۲۰۱۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  78. ↑ نیما سبک روحیه (۲۲ آگوست ۲۰۱۱). «داستان دریاچه و تراکتور!-محیط زیست از زبان فوتبال». گل دات کام. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۳. {{cite web}}: کاراکتر soft hyphen character در |پیوند بایگانی= در موقعیت ۲۶۲ (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  79. ↑ «پنج فریم از پنج اتفاق خوب هفته:شعار تراکتوری‌ها و جوانان آبادانی». آی اسپرت. ۶ مرداد ۱۳۹۴. بایگانی‌شده از اصلی در ۲ سپتامبر ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  80. ↑ «شعار «یئل یاتار طوفان یاتار» شور خاصی به تیم می‌دهد». طرفداری.
  81. ↑ «بازگشت «عیبی یوخ» پس از شکست سنگین». بانک ورزش. بایگانی‌شده از اصلی در ۳ مارس ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۱۳۹۲ ۸ اسفند. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ بازبینی= را بررسی کنید (کمک)
  82. ↑ «تقلید تماشاگران استقلال از هواداران تراکتورسازی و شادی عجیب کبه». خبرگزاری تسنیم. ۰۳/اردیبهشت/۱۳۹۳. {{cite web}}: تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  83. ↑ «از شعار «عیبی یوخ» تا تشویق کی‌روش». تابناک. ۳۰ بهمن ۱۳۹۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  84. ↑ «تصمیم خوبی برای ورود داور به توهین های قومیتی گرفته شده‌است». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۲۵-۱۲-۳۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  85. ↑ www.irna.ir https://www.irna.ir/news/85736827/%D8%AA%D8%AC%D9%84%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%B2. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶. {{cite web}}: پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  86. ↑ jahannews.com (۲۰۱۰-۰۵-۱۳). «همه آنچه كه در تبريز اتفاق افتاد». جهان نيوز. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  87. ↑ «فحاشی زشت به اسطوره فوتبال تبریز و آذربایجان/ واکنش غم‌انگیز کریم باقری در شهر زادگاهش!». خبرورزشی. ۲۰۲۲-۰۵-۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  88. ↑ «اهانت تماشاگرنماهای هوادار تراکتورسازی به پورحیدری - تسنیم». خبرگزاری تسنیم | Tasnim. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  89. ↑ YJC، باشگاه خبرنگاران جوان | آخرین اخبار ایران و جهان | (۲۰۱۷-۱۲-۲۹). «فحاشی هواداران تراکتورسازی به هادی نوروزی». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  90. ↑ «شعار تراکتوری‌ها علیه هادی نوروزی/ عالیشاه مصدوم شد». ایسنا. ۲۰۱۷-۱۲-۲۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  91. 1 2 «روابط عمومي هيات فوتبال گيلان:هواداران داماش با زبان روزه به استاديوم آمدند *مگر در تبريز به ميرزا كوچك خان و سيروس قايقران توهين نشد؟». ایسنا. ۲۰۱۱-۰۸-۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  92. ↑ TABNAK، تابناک | (۲۰۰۹-۱۰-۱۸). «علی کریمی: هواداران تراکتورسازی 90 دقیقه به من اهانت کردند». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  93. ↑ «کریمی:رفتار هواداران تراکتور شرم‌آور بود». مشرق نیوز. ۲۰۱۱-۱۲-۰۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  94. ↑ «تجمع هواداران تراکتور از شهرهای مختلف در تبریز+تصاویر و فیلم - شال نیوز». shalnews.ir. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ آوریل ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  95. ↑ «شعارهای تند علیه دو پرسپولیسی؛ عالیشاه و باقری!». فوتبالی. ۲۰۲۵-۱۲-۱۸. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  96. ↑ «پس از فحاشی به کریم باقری و افشین پیروانی؛ ۸ لیدر تراکتور محروم شدند». www.iranintl.com. ۲۰۲۵-۱۲-۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  97. ↑ «شعار تراکتوری ها؛ طعنه به گل محمدی». ورزش سه. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  98. ↑ YJC، باشگاه خبرنگاران جوان | آخرین اخبار ایران و جهان | (۲۰۱۷-۰۸-۰۳). «گل محمدی: توهین كنندگان می خواهند وجهه تراكتور را تخریب كنند». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  99. ↑ «شعار جنجالی از سکو تا رادیو». شرق. ۲۰۲۵-۱۲-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  100. 1 2 3 «حواشي شكست استقلال از تراكتورسازي». پایگاه خبری تحلیلی نما. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  101. ↑ «عمران زاده: هواداران تراکتور با الفاظ زشت به ما توهین کردند». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۲۵-۱۱-۲۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  102. ↑ «توهین هواداران به رحمتی بعید بود/ داوران شانس آوردند که فیلم بازی ها ضبط نشده است». ایسنا. ۲۰۱۴-۱۰-۲۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  103. 1 2 3 4 5 News، بورس نیوز | Bourse (۲۰۱۴-۱۱-۱۷). «فحش خیزترین استادیوم های کشور!». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷. {{cite web}}: |نام خانوادگی= نام عام دارد (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  104. ↑ «شعار عجیب هواداران تراکتور در مورد قلعه‌نویی/ تدابیر ویژه برای تماشاگران!». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۱۳-۰۳-۰۸. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  105. ↑ «تمرین تراکتورسازی به جنجال کشیده شد (عکس)». ورزش سه. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  106. ↑ «ماجرای درگیری هواداران و بازیکنان در تمرین تراکتورسازی». پایگاه خبری جماران. ۲۰۲۵-۱۲-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  107. ↑ «با چشم بسته و دهان باز با پرچم تراکتورسازی به ما توهین کردند». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۱۵-۰۲-۲۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  108. ↑ «استقلال یک - تراکتورسازی3/ سکوت و قهر تماشاگران استقلالی در ورزشگاه آزادی». خبرآنلاین. ۲۲ فروردین ۱۳۹۳. دریافت‌شده در ۲۶ آبان ۱۳۹۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  109. ↑ «تراکتور کابوس استقلال: سه‌گانه نابودی قهرمانی و سهمیه؟». آی اسپرت. ۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۵. بایگانی‌شده از اصلی در ۹ ژوئن ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۲۳ اوت ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  110. ↑ «نگاهی به آمار بازی‌های استقلال و تراکتور». ایرنا.
  111. ↑ «تاریخچه بازیهای استقلال و تراکتور». تابناک.
  112. ↑ «استقلال ۷ - تراکتور ۱، بزرگترین برد فصل!». ورزش سه. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۵-۰۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  113. ↑ mehrnews.com/news/3809054
  114. ↑ http://econews.ir/fa/content/1373611[پیوند مرده]
  115. ↑ http://www.irna.ir/news/82985913/
  116. ↑ https://www.bbc.com/persian/sport-48503801
  117. ↑ «تراکتور ۱ـ پرسپولیس صفر؛ تراکتور رکورد ۱۷ ساله را شکست». وبگاه گل. ۹ دسامبر ۲۰۱۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  118. ↑ «افشاریان: سخت‌ترین قضاوت عمرم بازی تراکتور و پرسپولیس بود». سایت داوران ایران. ۲۳ آذر ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ ژانویه ۲۰۱۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)[پیوند مرده]
  119. ↑ «برادران سرخابی مقابل یک دیگر / برادرخواندگی یا انتقام؟». نصر نیوز. ۱۵ مرداد ۱۳۹۴. بایگانی‌شده از اصلی در ۸ اوت ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  120. ↑ «اختصاصی». ورزش ۳.[پیوند مرده]
  121. ↑ «تاریخ‌نگاری از دیدار سپاهان-تراکتورسازی». باشگاه خبرنگاران جوان. ۳ آبان ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  122. ↑ «سپاهان و تراکتور، مصاف پرطرفدارترین تیم‌های شهرستانی». خبرگزاری ایمنا. ۵ آبان ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ مارس ۲۰۱۵.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  123. ↑ [پیوند مرده]
  124. ↑
  125. ↑ https://www.ilna.ir/بخش-ورزشی-7/798308-تغییرات-لوگوی-باشگاه-تراکتور-ابتدا-تا-کنون-ویدیو
  126. ↑ https://www.farsnews.ir/news/13980523000096/پیراهن-تراکتور-در-گذر-زمان-تصاویر
  127. ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Tractor S.C.
  128. ↑ پایان نیم‌ قرن صبر؛ تراکتور‌ قهرمان لیگ بیست و چهارم شد
  129. ↑ «فنایی:فغانی نسبت به روزهای اول پس از بازی تراکتورسازی شرایط بهتری دارد/او اشتباهات اثرگذاری داشت». پایگاه خبری تحلیلی کاپ. دریافت‌شده در ۱۱ خرداد ۱۳۹۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)[پیوند مرده]
  130. ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۲ مه ۲۰۱۵.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  131. ↑ اسپورت، آی. «جمعه سیاه؛ وقتی قلب تراکتورشکست». آی اسپورت. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ ژوئیه ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۲۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  132. ↑ "ویدیو ورزش سه | تراکتور - نفت؛ روایتی از جمعه سیاه فوتبال ایران". ویدیو ورزش سه (in English). Retrieved 2020-12-28.
  133. ↑ http://www.yjc.ir/fa/news/4321898/آشنایی-با-باشگاه-فوتبال-تراکتورسازی-تبریز
  134. ↑ http://qudsonline.ir/news/87721/
  135. ↑ http://www.entekhab.ir/fa/news/241996/
  136. ↑ http://cup.ir/sport/archive/487/view/83717[پیوند مرده]
  137. ↑ «خبرگزاری فارس - 50 سالگی تراکتور/ قهرمانی تراکتور در جام میلز هندوستان». خبرگزاری فارس. ۲۰۲۰-۰۵-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  138. ↑ «استادیومی که افتتاح نشده، فرسوده شد». خبرگزاری تابناک. بایگانی‌شده از اصلی در ۷ آوریل ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۲۸ دسامبر ۲۰۱۱. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازدید= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  139. ↑ «ورزشگاه یادگار امام تبریز برای انجام بازی تراکتورسازی و الشباب آماده است». ایرنا. ۱۹ فروردین ۱۳۹۲. دریافت‌شده در ۱۹ فروردین ۱۳۹۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  140. ↑ «تراکتورسازی؛ هجده سال پیش از این». عصر ایران. ۱۷ آبان ۱۳۹۰. دریافت‌شده در ۲۳ اسفند ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  141. ↑ «بازی در ورزشگاه اختصاصی تراکتورسازی برای هیچ تیمی آسان نیست». شبکه ورزش ایران. ۱۷ اسفند ۱۳۸۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۳ مارس ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۳ مارس ۲۰۱۳. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازبینی= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  142. ↑ «پایان بازسازی مجموعه اختصاصی تراکتور». وبگاه گل. مرداد ۱۳۹۱. دریافت‌شده در ۲۳ اسفند ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  143. ↑ «تبریزی‌ها با بلیت الکترونیکی وارد ورزشگاه شدند». خبرگزاری برنا. ۲۸ فروردین ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ آوریل ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۱۷ آوریل ۲۰۱۰. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازدید= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  144. ↑ «کارت بلیط‌ها بلای جان هواداران تراکتور». پرتال هواداران تراکتور. بایگانی‌شده از اصلی در ۶ فوریه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۳۱ مه ۲۰۱۴. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازدید= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  145. ↑ «فروش بلیت در بازی‌های تراکتور به باشگاه واگذار گردید». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۸ فوریه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۲ فوریه ۲۰۱۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  146. ↑ «پخش زنده فوتبال لیگ برتر از شبکه‌های استانی و سراسری». وبلاگ استانی‌ها. ۲۹ آبان ۱۳۹۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۱۸ آذر ۱۳۹۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  147. ↑ «پوشش بازی تراکتور-سپاهان». وبگاه رسمی باشگاه تراکتورسازی. ۲۸ اسفند ۱۳۹۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ مارس ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۸ مارس ۲۰۱۳. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازبینی= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  148. ↑ «سرود رسمی باشگاه تراکتورسازی». سایت رسمی باشگاه تراکتورسازی. ۲۲ خرداد ۱۳۹۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ ژوئن ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۴ ژوئن ۲۰۱۲. {{cite web}}: بیش از یک پارامتر |تاریخ بازدید= و |بازبینی= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archive-date= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archive-url= داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  149. ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۴ ژانویه ۲۰۲۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  150. ↑ «تبیان». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۱. دریافت‌شده در ۲۷ آوریل ۲۰۲۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  151. ↑ «پیام تونی اولیویرا در واکنش به خداحافظی علی کریمی/او یک معلم است». خبرآنلاین. ۳۱ تیر ۱۳۹۳. بایگانی‌شده از روی نسخهٔ اصلی در ۲ آگوست ۲۰۱۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  152. ↑ «تونی اولیویرا: علی کریمی یکی از بزرگ‌ترین فوتبالیست‌های آسیا بود/ هواداران تراکتورسازی من را یکی از خودشان می‌دانستند». خبرگزاری تسنیم. ۵ اسفند ۱۳۹۶. بایگانی‌شده از روی نسخهٔ اصلی در ۶ مارس ۲۰۲۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  153. ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/List_of_Tractor_S.C._managers
  154. ↑ «تراکتور». تراکتور. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  155. ↑ https://www.varzesh3.com/news/1608585/سپاهان-چشم-انتظار-نمایش-خوب-خواهرخوانده
  156. ↑ http://tabriz.isna.ir/default.aspx?NSID=5&SSLID=46&NID=111511
  157. ↑ https://khabarone.com/21600282[پیوند مرده]
  158. ↑ https://www.mashreghnews.ir/news/897413/فیلم-خلاصه-بازی-تراکتورسازی-۶-۰-استقلال-خوزستان
  159. ↑ "ویدیو ورزش سه | خلاصه بازی تراکتورسازی 5 - فجر سپاسی 2". ویدیو ورزش سه (in English). Retrieved 2021-01-13.
  160. ↑ https://www.khabaronline.ir/photo/244910/تراکتور-تیم-دورود-را-گلباران-کرد
  161. ↑ https://www.varzesh3.com/match/57323
  162. ↑ https://video.varzesh3.com/video/236508/خلاصه-بازی-تراکتور-5-سایپا-1
  163. ↑ https://tamasha.com/v/8Z39x
  164. ↑ https://www.varzesh3.com/news/1644679/نساجی-صفر-تراکتور-4-دنیزلی-همیشه-مطمئن
  165. ↑ https://www.ilna.ir/بخش-ورزشی-7/695489-وقتی-تراکتورسازی-پرسپولیس-را-تایی-کرد-ویدیو
  166. ↑ https://90tv.ir/videos/خلاصه-بازی-استقلال-1-4-تراکتورسازی[پیوند مرده]
  167. ↑ https://90tv.ir/videos/خلاصه-بازی-تراکتورسازی-4-1-راه-آهن[پیوند مرده]
  168. ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ ژانویه ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۱ مه ۲۰۲۱.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  169. ↑ https://90tv.ir/videos/خلاصه-و-حواشی-تراکتورسازی-4-1-ذوب-آهن-نود-25-بهمن[پیوند مرده]
  170. ↑ https://video.varzesh3.com/video/210126/خلاصه-بازی-تراکتور-4-مس-کرمان-1
  1. «امضای تفاهم نامه همکاری باشگاه تراکتور و بشیکتاش». ایرنا.
  2. «تراکتور قهرمان جام حذفی 98-99 شد». موج نیوز.

پیوند به بیرون

برگرفته از «https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=باشگاه_فوتبال_تراکتور&oldid=44216525»