خزرها
خزرها مردمانی صحراگرد و بادیه نشین به گمانی از نژاد زرد و به گمان دیگری بلغاری بودند که در سدههای آغازین پس از اسلام (سده هفتم میلادی) در شمال دریای مازندران و جنوب روسیه و بخشهایی از باختر اوکرائین کنونی و شمال قفقاز و گرجستان کشوری را پایه گذاردند. آنها همسایهٔ خلیفهگری اسلامی و پادشاهی روم بودند. طبقه حاکم آنان پس از مدتی دین یهود را برگزیدند تا خود را از دید عقیدتی در برابر حملات اسلام و بیزانس مسیحی مدافعه کنند.
پایتخت خزرستان شهر آتیل بوده دیگر شهرها در دلتای ولگا سمندر، خزران و در قفقاز بلنجر، سمیران، سمبلوت را دارا است
خزرستان یک قلمروی چندقومی بود و جمعیت آن بیشتر از آمیزهای از ترکتباران، اورالیها، اسلاوها و مردمان قدیم قفقازی (نیاکان گرجیها و چچنها و ...) تشکیل شدهبود.[۱]
محتویات |
[ویرایش] زبان
زبان خزری نابود شدهاست و همهٔ نوشتهها و نشانههای آن کمابیش در دسترس نمیباشد.
زبانشناسان زبان خزری را زیر شاخهای از زبانهای آلتائی میدانند و برخی دیگر آن را همسان زبان بلغاری زیر شاخه زبانهای هند و اروپایی و هموند شاخه جنوبی زبانهای اسلاوی میدانند
[ویرایش] نام خزر در امروز
امروزه نامهای جاهای گوناگون در گواهمندی وجود نام خزر ماندهاست
دریای خزر در چند سال اخیر یعنی دوره ریاست جمهوری محمد خاتمی با بخشنامه جایگزین نام شناخته شده دریای مازندران در میان ایرانیان شد.
در زبان ترکی آذربایجانی Xəzər_dənizi در ترکی استامبولی Hazar_Denizi
اینها مردمی بودند که به صحراگردی و تاخت و تاز در ممالک همجوار اشتغال داشتند و غالباً به طرف وادی رود کورا میآمدند. بنای استحکامات بزرگی چون شهر دربند یا (باب الابواب) در شمال قفقاز در عهد ساسانیان، که برای جلوگیری از حملات خزران صورت گرفت، هنوز پا برجاست. به اعتقاد عنایتالله رضا، «خزران»، قومی بودند که در زمان خسرو انوشیروان در قرن ششم میلادی از بقایای آنها به ناحیه شمال قفقاز آمدند و بهطور کلی در منطقه بخش وسطا و جنوبی رود ولگا زندگی میکردند
خاقانات خزرها از اتحاد قبایل گوناگون تشکیل شده بود و در اوج قدرت خود (سده نهم میلادی) شامل غرب قزاقستان کنونی، جنوب روسیه، شرق اوکراین و بخش بزرگی از قفقاز (شامل داغستان، آذربایجان و گرجستان و غیره) و شبه جزیره کریمه میشد. خزرها در اکثر موارد متحد امپراتوری بیزانس بر علیه شاهنشاهی ساسانی بودهاند. آنها در ایستادگی در برابر حملات اعراب بسیار موفق بودند و به احتمال زیاد مانع یورش اعراب به اروپای شرقی شدهاند.
[ویرایش] انگارهٔ پیوند یهودیان به خزر
یهودیهای اشکنازی روس خزرها را نیاکان خود میدانند ولی از دید گروهی از ژنشناسان هرچند یهودیان اشکنازی ژنهای بسیاری از اروپای شرقی گرفتهاند، پذیرش اینکه آنها عمدتاً از خزرها هستند بعید است.
[ویرایش] نابودی
در سده دهم میلادی میان سالهای ۹۶۵ و ۹۶۹ این کشور بدست اسلاوهای شرقی (روسهای کیف) به نابودی گرایید.
[ویرایش] منابع
- ↑ he world of the Khazars: new perspectives page 28, 38, 202, by Peter B. Golden, Haggai Ben-Shammai, András Róna-Tas (BRILL, 2007)
| این یک نوشتار خُرد پیرامون تاریخ است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |