شبه جزیره میانکاله

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۶°۵۳′۰۰″ شمالی ۵۳°۴۵′۰۰″ شرقی / ۳۶.۸۸۳۳° شمالی ۵۳.۷۵° شرقی / 36.8833; 53.75

نقشه‌ای از آشوراده و شبه جزیره میان‌کاله که در دریای خزر (کاسپین) هستند. میانکاله دریای خزر را از خلیج گرگان جدا می‌کند. این نقشه که مربوط به سال ۱۸۹۰ میلادی است، توسط روس‌ها کشیده شده‌است.

شبهِ‌جزیرهٔ میان‌کاله شبه جزیره‌ای است در منتهی‌إلیهِ جنوبِ شرقیِ دریای خزر، در دوازده‌کیلومتریِ شمالِ شهرِ بهشهر واقع در استان مازندران ایران. مساحت آن بیش از شصت‌وهشت‌هزار هکتار و ارتفاعِ آن بینِ ۱۵ تا ۲۸متر کم‌تر از سطحِ دریای آزاد است.[۱] شبه جزیره میانکاله، خلیج گرگان و جزیره آشوراده بخشی از پناهگاه حیات وحش میانکاله می‌باشد.[۲] شبه جزیره میانکاله به همراه خلیج گرگان در زمره پناهگاههای حیات وحش کشور می‌باشند که به علت اهمیت زیاد آن به عنوان ذخیره گاه زیست کره در جهان ثبت گردیده است و به علت وجود پوشش‌های درختچه‌ای و امنیت کافی، محل زیست دائمی قرقاول خزری و دراج نیز می‌باشد همچنین پوشش گیاهی و جانوری ویژه و چشم اندازهای طبیعی و متنوع آن به ویژه در منطقه ساحلی، این محدوده را یکی از قطب‌های مهم گردشگری در استان مازندران و شمال کشور مبدل کرده است.[۳]

این شبهِ‌جزیره، خلیج گرگان را از دریای خزر جدا می‌کند. زمین‌های شبه‌جزیره بوته‌زار بلند هستند و از قدیم مرتعِ گاوداران بوده‌است.

در نوکِ خاوری این شبه‌جزیره روستای آشوراده قرار دارد که دارای تأسیساتِ شیلاتی است. آشوراده در فاصلهٔ کم و در روبه‌روی بندر ترکمن (بندرِشاهِ سابق) واقع شده‌است. این شبه‌جزیره از شمال به دریای خزر، از شرق به آشوراده، از جنوب به خلیجِ گرگان و از غرب به بندرِ جدیدِ امیرآباد محصور است.

روستاهای شبه جزیره[ویرایش]

از روستاهای طولِ این شبه‌جزیره عبارت‌اند از: مشوراده، میان‌قلعه، قزل شمالی، قزل‌مهدی و قواسطل.

منطقه حفاظت شده[ویرایش]

تالاب بین‌المللی و پناهگاه حیات وحش میانکاله بر اساس مصوبه شماره ۱۲ مورخ ۱۳۴۸/۸/۱۲ شورای عالی سازمان شکاربانی و نظارت بر صید وقت به عنوان منطقه حفاظت شده نامیده شد و بعدها به دلیل اهمیت اکولوژیک منطقه بر اساس مصوبه ۷۸ مورخ ۱۳۵۴/۵/۲۱ شورای عالی حفاظت محیط زیست مندرج در روزنامه رسمی شماره ۸۹۲۱ مورخ ۱۳۵۴/۵/۲۸ با وسعت ۶۶٬۹۳۳ هکتار به عنوان پناهگاه حیات وحش میانکاله ارتقا پیدا کرد.[۴]

وجه تسمیه[ویرایش]

نام میان‌کاله دگرگون‌شدهٔ نامِ میان‌قلعه است.(گال یا کال خدای ایران باستان می‌باشد. شاید معنای میان کاله بی ارتباط با خدای باستان ایران نباشد) در قدیم به این شبه جزیره انجیله و در مقطعی دیگر نیم‌مردان گفته می‌شد.[۵]

تالاب[ویرایش]

تالاب میانکاله بخشی از این شبه جزیره است و در سوی باختر آشوراده قرار دارد. این تالاب اولین تالاب بین‌المللی ثبت شده در فهرست تالاب‌های کنوانسیون رامسر است. در این تالاب که ۱۰۰ هزار هکتار مساحت دارد ۴۰ گونه پرنده زندگی می‌کنند.

زمین‌های آن مجموعه‌ای از شنزارهای ساحلی، زمیان‌های باتلاقی، آبگیرها، مرداب جنگلی با پوشش درختچه‌های گز، جنگل انارستان، بوته‌های تمشک و زمین‌های پست و گره‌افتاده هستند.[۶]

جانوران[ویرایش]

گونه‌های گیاهی و جانوری تالاب و شبه جزیره:

میان‌کاله از مکان‌های مناسب برای پرنده‌نگری است

پناهگاه حیات وحش میانکاله[ویرایش]

پناهگاه حیات وحش میانکاله با وسعت ۶۸۸۰۰ هکتار همچنین یکی از ۹ ذخیره‌گاه زیست‌کره در ایران است.[۸]

وب سایت[ویرایش]

www.miyankaleh.com وب سایت پناهگاه حیاط وحش میانکاله

منابع[ویرایش]

ISBN 978-3-7983- ۲۰۲۲-۲