کیاسر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
کیاسر
کیوسر
کشور Flag of Iran.svg ایران
استان مازندران
شهرستان ساری
بخش بخش چهاردانگه
نام(های) قدیمی کیاسرا
سال شهرشدن ۱۳۷۲
مردم
مذهب اسلام(شیعه)
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۱۳۷۸ متر
اطلاعات شهری
شهردار خلیل‌الله انتظاری رودبارکی
پیش‌شماره تلفنی ۰۱۵۱

با نیاسر اشتباه گرفته نشود.

کیاسَر یکی از شهرهای استان مازندران ایران است. این شهر مرکز بخش چهاردانگه شهرستان ساری است که در ۷۰ کیلومتری ساری قرار دارد.

کیاسر در سال ۱۳۷۲ دارای شهرداری شد. ارتفاعش از سطح دریا ۱۳۷۸ متر است و جمعیت آن طی واپسین سر شماری پیرامون ۴۶۰۰ نفر بوده که این آمار نشان‌گر کاهش جمعیت نسبت به سال‌های پیش است.

موقعیت جغرافیائی[ویرایش]

کیاسر از هر سو محاط در کوه است به جز قسمت شمال غربی که به دشت کیاسر راه دارد. جاده‌ی ارتباطی از همین دشت به کیاسر متصل می‌شود.

  • شمال: کوه‌های اجیر لنگه، نستر نسترا، اسب‌زین و ململی
  • جنوب: زرکوه و کوه کل‌سر
  • باختر: شاه‌کوه
  • خاور: کوه کل‌پشت و کوه فتلا (گویا تغییریافته‌ی فتح‌الله است)

خاستگاه نام‌گذاری[ویرایش]

نام کیاسر منسوب به کاووس پسر کی‌قباد کیانی است. او فرمان‌روای تبرستان و مقر فرمان‌روائی‌اش نیز هزارجریب و قارن‌کوه بود. از همین روی کیاسر را در گذشته‌ای نزدیک با نام کیوس‌سرا (کیاسرا) می‌شناختند چنانکه نخستین حاکم دولتی چهاردانگه به نام «حسن اعظام قدسی» نام‌ور به «اعزام‌الوزاره» که از سوی وثوق‌الدوله ، نخست‌وزیر قاجاریه در سال ۱۲۹۸ خورشیدی به عنوان حاکم چهاردانگه به کیاسر آمد در خاطرات خود در تمام جا از «کیاسرا» نام می‌برد.

شیخ سیف‌الله یساری [۱] در صفحه‌ی ۱۳ کتاب تاریخ مازندران (خطی) درباره‌ی کیاسر چنین می‌نویسد:

«چون مولد نگارنده هزارجریب است، مدت‌ها که در کیاسر بودم در آنجا آثار قابل ملاحظه‌ای ندیدم مگر حمامی که تاریخ بنای آن معلوم نیست ولی طرز ساختمان آن نشان می‌دهد که از بناهای بسیار قدیمی است. عوام آن حدود عقیده چنانست که حمام مزبور از بناهای کیوس پسر قباد ساسانی است.»

تاریخچه‌ی آموزش به سبک نوین[ویرایش]

عهد قاجار[ویرایش]

حسن اعظام قدسی نامور به اعظام‌الوزراه[۲] در نشستی با کدخدایان ۷ محله‌ی کیاسر و شماری از معتمدین تصمیم به بنای مدرسه در کیاسر می‌گیرد.

وی درباره‌ی گشایش این مدرسه چنین می‌نویسد: «از طرف هیئت، دعوتی از محترمین دهات اطراف کیاسر به عمل آمد و نیز اعلان شد که هر کس از اهالی دهات که مایل باشد می‌تواند حاضر شود. مدرسه افتتاح گردید در چهار اتاق که هر کدام شش میز و نیمکت گذارده شده بود و در این مدرسه ۳۰ نفر دانش‌آموز مشغول به درس خواندن شدند.» متأسفانه اعظام‌الوزاره هیچ تاریخی برای گشایش مدرسه و نام آموزگارانش یادآور نمی‌شود.

عهد پهلوی اول[ویرایش]

  • نخستین دبستان: در سال ۱۳۰۴ در کیاسر برپا شد. و شیخ سیف‌الله یساری نخستین آموزگار آن بود.
  • نخستین مدرسه‌ی راهنمایی: در سال ۱۳۵۲ به نام مدرسه‌ی راهنمایی البرز به صورت ملی برپا گردید(به صورت مختلط). در سال ۱۳۵۹ نام این مدرسه به «شهید مطهری» تغییر یافت.
  • نخستین دبیرستان: در سال ۱۳۳۸ دبیرستانی با ۱۹ دانش‌آموز کار خود را در کیاسر آغاز کرده بود که به دلیل اختلافات محلی شکست خورد. ۲۰ سال بعد، در سال ۱۳۵۸ دبیرستانی به نام «البرز» برپا شد(به صورت مختلط). این دبیرستان در سال ۱۳۶۰ به «امام حسین (ع)» تغییرنام داد.

اداره‌ی آموزش و پرورش چهاردانگه به صورت نمایندگی در سال ۱۳۵۲ برپا و در سال ۱۳۶۱ مستقل شد و شمس‌علی اکبری به عنوان نخستین رییس آموزش و پرورش بخش چهاردانگه شروع به فعالیت نمود.

نامداران[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. نخستین آموزگار دبستان کیاسر که در سال ۱۳۰۴ پایه‌گذاری شد.
  2. حاکم چهاردانگه در سال‌های پایانی عهد قاجار که از طرف وثوق‌الدوله نخست‌وزیر قاجاریه به این مقام منسوب گردید.
  3. مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی
  4. مرکز تعلیمات اسلامی واشنگتن - کتابخانه معارف اسلامی