سنا (گیاه)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
سنا
Cassia senna Ypey80-cropped.jpg
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: گیاهان
(طبقه‌بندی‌نشده): گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده): دولپه‌ای‌های نو
(طبقه‌بندی‌نشده): رزیدها
راسته: باقلاسانان
تیره: باقلاییان
زیرتیره: ارغوانیان
تبار: ارغوانیان
زیرتبار: Cassiinae
سرده: سنا
میلر
گونه شاخص
سنای اسکندریه
میل
Species

بیش از ۳۰۰، به متن مراجعه کنید

مترادف‌ها
  • Cathartocarpus (partim)
  • Chamaefistula
  • Diallobus
  • Earleocassia
  • Herpetica
  • Isandrina
  • Palmerocassia
  • Pseudocassia

سنا گونه‌ای بزرگ از گیاهان گلدار از تیره باقلاسانان و زیرتیره ارغوانیان است. گونه‌های متنوع بومی سراسر منطقه گرمسیری و تعداد کمی از گونه‌ها بومی مناطق معتدل هستند. تعداد گونه‌های این گیاه ۲۶۰[۱] تا ۳۵۰[۲] گونه تخمین زده می‌شود. گونه شاخص آن گونه سنای اسکندریه است. حدود ۵۰ گونه درباغبانی علمی شناخته شده هستند.[۳]

توصیف[ویرایش]

سنا شامل بوته، درختچه و درخت است. برگها به شکل پر با برگچه‌های جفت و روبروی هم هستند. گل‌آذین آن گل‌آذین خوشه‌ای در انتهای شاخه‌ها است یا در حال بیرون آمدن از محور برگ هستند. گل پنج گلبرگ و معمولاً پنج کاسبرگ زرد و ده پرچم مستقیم دارد. پرچم‌ها معمولاً اندازه‌های متفاوتی دارند و بعضی از آنها بی‌بساک هستند. میوه غلاف حبوبات است که چندین دانه داخل آن وجود دارد.[۴]

استفاده[ویرایش]

از بعضی از گونه‌های سنا به عنوان گیاه زینتی در معماری منظر استفاده می‌شود. گونه‌های سنا با بسیاری از انواع اقلیم سازگار شده‌اند.

برگها و گلهای سنای سیامی در آشپزی جنوب شرقی آسیا، مثل تائی و لائو استفاده می‌شود. در تائی به آنها khi-lek گفته و در کاری از آنها استفاده می‌کنند.[۵]

در گذشته، سنای مصری (سنای اسکندریه) در غلاف خود یا به صورت دم‌نوشی که از برگها ساخته شده بود به عنوان ملین مورد استفاده قرار می‌گرفت. بسیاری از ملین‌های جدید حاوی عصاره سنا هستند. مواد تشکیل‌دهنده فعال شامل چند گلیکوزید سنا هستند.[۶]

منابع[ویرایش]

  1. Marazzi, B. (2006). "Phylogenetic relationships within Senna (Leguminosae, Cassiinae) based on three chloroplast DNA regions: patterns in the evolution of floral symmetry and extrafloral nectaries". American Journal of Botany 93 (2): 288–303. doi:10.3732/ajb.93.2.288. 
  2. Randell, B. R. and B. A. Barlow. 1998. Senna. pp 89-138. In: A. S. George (executive editor). Flora of Australia volume 12. Australian Government Publishing Service: Canberra, Australia.
  3. Huxley, A. , et al. (1992). The New Royal Horticultural Society Dictionary of Gardening. The Macmillan Press, Limited: London. The Stockton Press: New York. ISBN: 978-0-333-47494-5 (set).
  4. Senna. Flora of China.
  5. Teangpook, C. , et al. (2011). Production and nutrition of Khi Lek (Siamese cassia) curry from central Thailand. Kasetsart. J. (Nat. Sci.) 45, 510-20.
  6. Hietala, P; Marvola, M; Parviainen, T; Lainonen, H (Aug 1987), "Laxative potency and acute toxicity of some anthraquinone derivatives, senna extracts and fractions of senna extracts", Pharmacology & toxicology 61 (2): 153–6, ISSN 0901-9928, PMID 3671329, doi:10.1111/j.1600-0773.1987.tb01794.x 

پیوند به بیرون[ویرایش]