بیکاری

نرخ بیکاری ۲۰۲۱

بیکار (به انگلیسی :unemployed) در اقتصاد به فردی گفته می‌شود که در سن کار (۱۵ تا ۶۵ سال) جویای کار باشد اما شغل یا منبع درآمدی پیدا نکند. کودکان و افراد مسن از آن جهت که توانایی انجام کار ندارند، جزو جمعیت فعال به حساب نمی‌آیند. زنان خانه‌دار و دانشجویان اگر جویای کار نباشند، و حتی کسانی که با وجود منبع درآمد کافی مشغول به انجام کاری نیستند نیز، جزو جمعیت فعال شمرده نمی‌شوند.

جمعیت بیکار به تعداد افراد بیکار گفته می‌شود. بیکار از منظر مرکز آمار ایران، فردی بالای ۱۶ سال است که در هفتهٔ پیش از آمارگیری بدون کار باشد، و در آن هفته یا پس از آن آمادهٔ کار باشد و در آن هفته و سه هفته پیش از آن در جستجوی کار باشد. همچنین افرادی که به دلیل آغاز به کار در هفتهٔ آینده یا انتظار بازگشت به شغل پیشین جویای کار نیستند، بیکار محسوب می‌شوند.

نرخ مشارکت

جمعیت بیکار به‌علاوه شاغل تقسیم‌بر افراد در سن کار را نرخ مشارکت می‌نامند.

آثار بیکاری

تجربه بیکاری برای کسانی که به داشتن شغل ثابت و مطمئن عادت کرده‌اند، می‌تواند بسیار ناراحت‌کننده باشد. مستقیم‌ترین نتیجه بیکاری، از دست دادن درآمد است. فشار اقتصادی برای کسانی که بدون کار هستند بسیار زیاد است. از جمله عوامل شناسایی شده مؤثر بر افزایش نرخ جرم و جنایت و فقر، می‌توان به بیکاری اشاره کرد. و همچنان به تأثیرات مخرب دیگر که میتوان یاد آور شد بیکاری ضمن اینکه باعث فشار اقتصادی و قطع منبع مالی در شخص میشود باعث بسیاری از خشونت ها در جامعه میشود مانند خشونت خانگی پدیده ای پنهان و مخرب و مثال دیگر که حائز اهمیت است احتمال آغشته شدن و معتاد شدن به مواد مخدر و نعشه آور است.

انواع بیکاری

• بیکاری اصطکاکی در مدت زمان بین دو اشتغال در هنگام تغییر شغل
• بیکاری فصلی: زمانی‌که تقاضا برای کاری در فصل مشخصی وجود نداشته باشد؛ مثلاً برخی آموزگاران که در تابستان نمی‌توانند تدریس کنند یا کشاورزان و کارگران ساختمانی.
• بیکاری پنهان: وقتی است که شخص به کاری مشغول است و منبع درآمدی دارد اما کار او در اقتصاد کشور اثر مثبت ندارد.
• بیکاری ادواری : زمانی رخ می‌دهد که رکود گریبان اقتصاد را گرفته باشد که در این حالت باید با استفاده از سیاست‌های کلان اقتصاد این تورم را کنترل کرد.
• بیکاری ساختاری: بیکاری که به علت ساختارهای اقتصادی رخ می‌دهد، گاهی بیکاری فصلی را در این دسته قرار می‌دهند.

در واقع به علت عدم تطابق بین مهارت‌های شغلی و مورد نیاز تولیدکنندگان ایجاد می‌شود.

علل بیکاری

نرخ بیکاری جهان در سال ۲۰۰۶ میلادی، ارائه شده توسط CIA

افزایش جمعیت و کمبود تقاضای نیروی کار، اتوماسیون، مهم‌ترین علل بیکاری هستند. یک عامل مهم بیکاری، افزایش رقابت بین‌المللی در صنایعی است که پیش‌رفت روزافزون غرب بر پایه آن بنیاد نهاده شده بود. یکی از عوامل دیگر بیکاری عدم برنامه‌ریزی درست دولت و خانواده است که دلیل اصلی بیکاری در برخی کشورها همین موضوع است.

دستمزد آستانه

مردان بیکار کانادایی در حال راهپیمایی اعتراضی برای بدست آوردن شغل

دستمزد آستانه، حداقل سطحی از دستمزد است که هر فرد تمایل دارد در دستمزدهای بالاتر از آن وارد شده، بخشی از ساعات شبانه‌روز خود را به‌کار تخصیص بدهد. براساس گزارشی توسط غلامرضا کشاورز حداد عضو هیئت علمی دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف کشور ایران، زنان غیرشاغل دانشگاهی بالاترین دستمزد آستانه را دارند. این یافته دلالت بر این دارد که بخش‌هایی از زنان به دنبال یک شغل درخور علاقه خود هستند.

پذیرفتن و قرار گرفتن در وضعیت بیش‌ازحد ماهر در دوره قبل و بیکاری در آینده

مقالهٔ اصلی: مهارت یا تحصیل بیش از میزان لازم

جامعهٔ کارفرما هنگام به‌کارگیری و استخدام نیروی کار به گذشته کاری او به‌عنوان علامتی از کیفیت وی نگاه می‌کند. جامعهٔ کارفرما فرض را بر این قرار می‌دهد، کارگری که درگذشته مشاغل سطح پایینی را پذیرفته احتمالاً دارای کارایی و مهارت کافی برای انجام کارهای درخور مدرک تحصیلی خود نیست؛ مطالعات تجربی نشان می‌دهند که ناکامی‌های دوره گذشته در بازار کار می‌تواند اثر منفی قابل‌لمسی در موفقیت فرد در آینده شغلی او در این بازار داشته باشد. این اثر منفی می‌تواند به دلیل پذیرش یک شغل نامناسب ازنظر میزان مهارت حرفه‌ای و تحصیلی فرد با سطح مهارت موردنیاز یک شغل پذیرفته‌شده ("هرچند موقتی") از سوی فرد باشد. به این معنی که فرد ممکن است در گذشتهٔ حرفه‌ای خودش، به‌عنوان مثال به دلیل بیکاری، به‌طور موقت تن به پذیرش مشاغلی بدهد که این فرد از نظر تحصیل یا میزان مهارتی که دارد برای آن شغل، در وضعیت مهارت یا تحصیل بیش از میزان لازم (بیش‌ازحد ماهر) قرار داشته باشد که این پدیده یک علامت منفی برای یافتن یک شغل مناسب در بازار کار دانسته می‌شوند، در نتیجه اگر داوطلبِ به‌دست آوردنِ یک فرصت شغلی، در گذشته بنا به دلایلی تن به مشاغل نامناسب از نظر تحصیلی‌اش داده باشد، احتمال اینکه در آینده بتواند از کامیابی بالایی در بازار کار برخوردار شود، ضعیف است.

مدرک‌گرایی و بیکاری

مدرک‌گرایی یکی از ابعاد افزایش معضل بیکاری در برخی از کشورها می‌باشد. یکی دیگر از عوامل بیکاری پایین بودن سطح مهارت کارجویان و عدم انطباق نظام آموزشی با نیاز بازار کار می‌باشد.

فقدان مشاغل پایدار در روستاها

در برخی از کشورها افراد زیادی برای پیدا کردن کار از محل زندگی خود مهاجرت می‌کنند و به کلان‌شهرها و شهرستان‌های دیگر سفر می‌کنند. دلیل اصلی این امر نبود مشاغل پایدار در روستاها و شهرهای کوچک می‌باشد. بنابراین چنانچه اشتغال‌زایی در روستاها و شهرستان‌ها افزایش یابد و کسب و کارهای روستایی رونق پیدا کند، تا حد بسیار زیادی از رشد بیکاری و میزان مهاجرت افراد به کلان‌شهرها کاسته می‌شود.

کشورها برپایه نرخ بیکاری

فهرست کشورها بر پایه نرخ بیکاری در سال ۲۰۲۴

کشور/قلمرو	نرخ بیکاری (%)
	CIA	بانک جهانی	صندوق بین‌المللی پول	اقتصاد جهانی
افغانستان	۱۳٫۳	۱۳٫۳	–	۱۳٫۳۰
آلبانی	۱۰٫۳	۱۰٫۳	۸٫۸	۱۰٫۲۵
الجزایر	۱۱٫۵	۱۱٫۴	–	۱۱٫۴۳
آندورا	–	–	۱٫۴	–
آنگولا	۱۴٫۵	۱۴٫۵	–	۱۴٫۴۶
آرژانتین	۷٫۹	۷٫۹	۷٫۲	۷٫۸۸
ارمنستان	۱۳٫۴	۱۳٫۳	۱۳٫۰	۱۳٫۳۳
آروبا	–	–	۳٫۹	–
استرالیا	۴٫۱	۴٫۱	۴٫۰	۴٫۰۷
اتریش	۵٫۵	۵٫۴	۵٫۴	۵٫۴۴
جمهوری آذربایجان	۵٫۶	۵٫۶	۵٫۴	۵٫۵۹
باهاما	۸٫۵	۸٫۵	۹٫۴	۸٫۴۶
بحرین	۱٫۲	۱٫۱	۵٫۹	۱٫۱۰
بنگلادش	۴٫۷	۴٫۷	–	۴٫۶۸
باربادوس	۷٫۶	۷٫۵	۷٫۹	۷٫۵۳
بلاروس	۳٫۴	۳٫۴	۳٫۰	۳٫۳۶
بلژیک	۵٫۵	۵٫۵	۵٫۷	۵٫۴۹
بلیز	۷٫۰	۷٫۰	۲٫۶	۷٫۰۰
بنین	۱٫۸	۱٫۷	–	۱٫۷۲
بوتان	۲٫۹	۲٫۹	–	۲٫۸۶
بولیوی	۳٫۱	۳٫۱	۵٫۰	۳٫۰۹
بوسنی و هرزگوین	۱۰٫۸	۱۰٫۷	۱۳٫۲	۱۰٫۷۲
بوتسوانا	۲۳٫۲	۲۳٫۱	–	۲۳٫۱۴
برزیل	۷٫۷	۷٫۶	۶٫۹	۷٫۶۳
برونئی	۵٫۲	۵٫۱	۴٫۹	۵٫۱۴
بلغارستان	۴٫۲	۴٫۱	۴٫۲	۴٫۱۰
بورکینافاسو	۵٫۲	۵٫۲	–	۵٫۱۷
بوروندی	۱٫۰	۰٫۹	–	۰٫۹۰
کامبوج	۰٫۳	۰٫۳	–	۰٫۲۷
کامرون	۵۷	۵۷	–	۵۷
کانادا	۶٫۵	۶٫۵	۶٫۴	۶٫۴۵
کیپ ورد	۱۱٫۹	۱۱٫۹	۸٫۵	۱۱٫۸۸
جمهوری آفریقای مرکزی	۵٫۹	۵٫۹	–	۵٫۹۰
چاد	۱٫۱	۱٫۱	–	۱٫۰۹
جزایر مانش	–	۶٫۳	–	–
شیلی	۹٫۱	۹٫۱	۸٫۵	۹٫۰۶
چین	۴٫۶	۴٫۶	۵٫۱	۴٫۵۷
کلمبیا	۹٫۷	۹٫۶	۱۰٫۲	۹٫۶۱
کومور	۳٫۹	۳٫۹	–	۳٫۸۸
جمهوری کنگو	۱۹٫۷	۱۹٫۷	–	۱۹٫۶۹
کاستاریکا	۷٫۹	۷٫۸	۶٫۹	۷٫۸۵
کرواسی	۵٫۳	۵٫۲	۵٫۵	۵٫۲۴
کوبا	۱٫۶	۱٫۵	–	–
قبرس	۵٫۷	۵٫۶	۴٫۹	۵٫۶۰
جمهوری چک	۲٫۶	۲٫۵	۲٫۸	۲٫۵۱
دانمارک	۵٫۶	۵٫۶	۲٫۹	۵٫۵۹
جیبوتی	۲۵٫۹	۲۵٫۹	–	۲۵٫۸۸
جمهوری دومینیکن	۵٫۵	۵٫۵	۵٫۱	۵٫۴۷
جمهوری دموکراتیک کنگو	۴٫۶	۴٫۶	–	۴٫۵۶
اکوادور	۴٫۸	۴٫۸	۳٫۴	۴٫۷۷
مصر	۷٫۲	۷٫۲	۷٫۴	۷٫۲۰
السالوادور	۲٫۹	۲٫۸	۵٫۲	۲٫۸۴
گینه استوایی	۷٫۹	۷٫۸	–	۷٫۸۲
اریتره	۵٫۶	۵٫۶	–	۵٫۵۵
استونی	۷٫۹	۷٫۸	۷٫۵	۷٫۸۳
اسواتینی	۳۴٫۴	۳۴٫۴	–	۳۴٫۴۰
اتیوپی	۳٫۴	۳٫۴	–	۳٫۴۰
فیجی	۴٫۴	۴٫۳	۵٫۰	۴٫۳۱
فنلاند	۸٫۳	۸٫۳	۸٫۴	۸٫۲۶
فرانسه	۷٫۴	۷٫۴	۷٫۴	۷٫۳۷
پلی‌نزی فرانسه	۱۱٫۸	۱۱٫۸	–	–
گابن	۲۰٫۱	۲۰٫۱	–	۲۰٫۰۶
گامبیا	۶٫۵	۶٫۵	–	۶٫۵۰
گرجستان	۱۱٫۵	۱۱٫۵	۱۳٫۹	۱۱٫۴۸
آلمان	۳٫۵	۳٫۴	۳٫۴	۳٫۴۱
غنا	۳٫۱	۳٫۰	–	۳٫۰۱
یونان	۱۰٫۲	۱۰٫۱	۱۰٫۱	۱۰٫۱۳
گوآم	۵٫۶	۵٫۶	–	–
گواتمالا	۲٫۳	۲٫۲	–	۲٫۲۲
گرنزی	۶٫۳	–	–	–
گینه	۵٫۳	۵٫۲	–	۵٫۲۳
گینه بیسائو	۲٫۷	۲٫۶	–	۲٫۶۲
گویان	۱۰٫۲	۱۰٫۲	–	۱۰٫۱۶
هائیتی	۱۵٫۱	۱۵٫۱	–	۱۵٫۰۶
هندوراس	۶٫۱	۶٫۱	۸٫۰	۶٫۰۶
هنگ کنگ	۲٫۸	۲٫۸	۳٫۰	۲٫۷۹
مجارستان	۴٫۵	۴٫۴	۴٫۵	۴٫۴۳
ایسلند	۳٫۲	۳٫۱	۳٫۴	۳٫۱۱
هند	۴٫۳	۴٫۲	۴٫۹	۴٫۲۰
اندونزی	۳٫۳	۳٫۳	۴٫۹	۳٫۳۰
ایران	۹٫۲	۹٫۲	۷٫۸	۹٫۱۹
عراق	۱۵٫۶	۱۵٫۵	–	۱۵٫۵۲
جمهوری ایرلند	۴٫۴	۴٫۴	۴٫۳	۴٫۳۷
اسرائیل	۳٫۲	۳٫۱	۳٫۰	۳٫۱۵
ایتالیا	۶٫۸	۶٫۸	۶٫۶	۶٫۷۸
ساحل عاج	۲٫۳	۲٫۳	–	۲٫۲۹
جامائیکا	۴٫۹	۴٫۹	۴٫۲	۴٫۸۹
ژاپن	۲٫۶	۲٫۶	۲٫۶	۲٫۵۶
جرزی	۶٫۳	–	–	–
اردن	۱۸٫۰	۱۸٫۰	–	۱۸٫۰۰
قزاقستان	۴٫۸	۴٫۸	۴٫۷	۴٫۷۹
کنیا	۵٫۵	۵٫۴	–	۵٫۴۳
کویت	۲٫۲	۲٫۱	–	۲٫۱۴
قرقیزستان	۳٫۳	۳٫۳	۴٫۰	۳٫۲۹
لائوس	۱٫۳	۱٫۲	–	۱٫۲۲
لتونی	۶٫۸	۶٫۷	۶٫۹	۶٫۷۲
لسوتو	۱۶٫۲	۱۶٫۱	–	۱۶٫۱۵
لیبریا	۲٫۹	۲٫۹	–	۲٫۸۸
لیبی	۱۸٫۷	۱۸٫۶	–	۱۸٫۶۱
لیتوانی	۷٫۶	۷٫۵	۷٫۱	۷٫۵۰
لوکزامبورگ	۶٫۰	۵٫۹	۵٫۷	۵٫۹۳
ماکائو	۲٫۵	۲٫۴	۱٫۸	۲٫۴۴
ماداگاسکار	۳٫۱	۳٫۰	–	۳٫۰۱
مالاوی	۵٫۱	۵٫۰	–	۵٫۰۵
مالزی	۳٫۹	۳٫۸	۳٫۲	۳٫۸۳
مالدیو	۴٫۷	۴٫۶	–	۴٫۶۴
مالی	۳٫۱	۳٫۱	–	۳٫۰۶
مالت	۲٫۸	۲٫۷	۳٫۱	۲٫۷۰
موریتانی	۱۰٫۴	۱۰٫۴	–	۱۰٫۳۷
موریس	۵٫۵	۵٫۵	۵٫۸	۵٫۴۸
مکزیک	۲٫۸	۲٫۷	۲٫۷	۲٫۷۱
مولداوی	۱٫۵	۱٫۴	۴٫۰	۱٫۴۳
مغولستان	۵٫۵	۵٫۴	۵٫۰	۵٫۴۲
مونته‌نگرو	۱۴٫۱	۱۴٫۱	–	۱۴٫۱۰
مراکش	۹٫۰	۸٫۹	۱۳٫۳	۸٫۹۴
موزامبیک	۳٫۶	۳٫۵	–	۳٫۵۳
میانمار	۳٫۱	۳٫۰	–	۳٫۰۳
نامیبیا	۱۹٫۲	۱۹٫۱	–	۱۹٫۱۵
نپال	۱۰٫۸	۱۰٫۷	–	۱۰٫۷۱
هلند	۳٫۶	۳٫۶	۳٫۷	۳٫۶۰
کالدونیای جدید	۱۱٫۲	۱۱٫۲	–	۱۱٫۱۵
نیوزیلند	۴٫۹	۴٫۹	۴٫۷	۴٫۸۷
نیکاراگوئه	۴٫۶	۴٫۶	۳٫۴	۴٫۵۷
نیجر	۰٫۴	۰٫۴	–	۰٫۳۵
نیجریه	۳٫۰	۳٫۰	–	۲٫۹۹
کره شمالی	۲٫۹	۲٫۹	–	۲٫۸۶
مقدونیه شمالی	۱۳٫۵	۱۳٫۴	۱۳٫۰	۱۳٫۴۲
نروژ	۴٫۰	۴٫۰	۴٫۰	۳٫۹۷
عمان	۳٫۲	۳٫۲	–	۳٫۱۶
پاکستان	۵٫۵	۵٫۵	۸٫۳	۵٫۴۷
پاناما	۶٫۶	۶٫۵	۸٫۴	۶٫۵۲
پاپوآ گینه نو	۲٫۸	۲٫۷	–	۲٫۷۴
پاراگوئه	۶٫۱	۶٫۱	۵٫۸	۶٫۰۹
پرو	۴٫۹	۴٫۸	۶٫۴	۴٫۸۳
فیلیپین	۲٫۲	۲٫۲	۳٫۸	۲٫۱۵
لهستان	۲٫۵	۲٫۵	۲٫۸	۲٫۴۷
پرتغال	۶٫۴	۶٫۴	۶٫۵	۶٫۳۸
پورتوریکو	۵٫۵	۵٫۵	۶٫۲	۵٫۴۷
قطر	۰٫۲	۰٫۱	–	۰٫۱۳
رومانی	۵٫۴	۵٫۴	۵٫۴	۵٫۳۸
روسیه	۲٫۶	۲٫۵	۲٫۵	۲٫۵۳
رواندا	۱۲٫۰	۱۲٫۰	–	۱۱٫۹۹
سنت لوسیا	۱۱٫۰	۱۰٫۹	–	۱۰٫۹۳
سنت وینسنت و گرنادین‌ها	۱۸٫۱	۱۸٫۱	–	۱۸٫۰۶
ساموآ	۴٫۶	۴٫۶	–	۴٫۵۵
سان مارینو	–	–	۴٫۴	–
سائوتومه و پرنسیپ	۹٫۲	۹٫۲	–	۹٫۱۷
عربستان سعودی	۳٫۹	۳٫۹	۳٫۵	۳٫۹۰
سنگال	۳٫۰	۳٫۰	–	۲٫۹۹
صربستان	۷٫۴	۷٫۴	۸٫۶	۷٫۳۹
سیشل	–	–	۳٫۰	–
سیرالئون	۳٫۲	۳٫۱	–	۳٫۱۳
سنگاپور	۳٫۲	۳٫۲	۲٫۰	۳٫۱۸
اسلواکی	۵٫۳	۵٫۲	۵٫۴	۵٫۲۳
اسلوونی	۳٫۴	۳٫۴	۳٫۷	۳٫۳۶
جزایر سلیمان	۱٫۵	۱٫۵	–	۱٫۴۷
سومالی	۱۸٫۹	۱۸٫۹	–	۱۸٫۸۶
آفریقای جنوبی	۳۳٫۲	۳۳٫۲	۳۲٫۸	۳۳٫۱۷
کره جنوبی	۲٫۷	۲٫۶	۲٫۸	۲٫۶۰
اسپانیا	۱۱٫۴	۱۱٫۴	۱۱٫۳	۱۱٫۳۹
سری‌لانکا	۵٫۰	۵٫۰	۴٫۸	۵٫۰۰
سودان	–	–	۶۰٫۸	–
سورینام	۷٫۴	۷٫۳	۱۰٫۳	۷٫۳۲
سوئد	۸٫۶	۸٫۵	۸٫۴	۸٫۵۳
سوئیس	۴٫۲	۴٫۱	۲٫۴	۴٫۱۱
سوریه	۱۳٫۰	۱۳٫۰	–	۱۲٫۹۶
تایوان	۳٫۴	–	۳٫۴	–
تاجیکستان	۱۱٫۷	۱۱٫۶	–	۱۱٫۶۴
تانزانیا	۲٫۶	۲٫۶	–	۲٫۵۸
تایلند	۰٫۷	۰٫۷	۱٫۰	۰٫۶۹
تیمور شرقی	۱٫۷	۱٫۶	–	–
توگو	۲٫۰	۱٫۹	–	۱٫۹۴
تونگا	۲٫۲	۲٫۲	–	۲٫۱۹
ترینیداد و توباگو	۴٫۶	۴٫۵	۴٫۱	۴٫۵۵
تونس	۱۶٫۳	۱۶٫۲	–	۱۶٫۲۰
ترکیه	۸٫۵	۸٫۴	۸٫۷	۸٫۴۵
ترکمنستان	۴٫۴	۴٫۳	–	۴٫۳۰
اوگاندا	۳٫۰	۲٫۹	–	۲٫۹۴
اوکراین	–	–	۱۳٫۱	–
امارات متحده عربی	۲٫۲	۲٫۱	–	۲٫۱۳
بریتانیا	۴٫۲	۴٫۱	۴٫۳	۴٫۱۱
ایالات متحده آمریکا	۴٫۲	۴٫۱	۴٫۰	۴٫۱۱
اروگوئه	۸٫۵	۸٫۴	۸٫۲	۸٫۴۰
جزایر ویرجین ایالات متحده	۱۲٫۱	۱۲٫۰	–	–
ازبکستان	۴٫۵	۴٫۵	۵٫۵	۴٫۴۹
وانواتو	۵٫۱	۵٫۱	–	۵٫۰۶
ونزوئلا	۵٫۵	۵٫۵	–	۵٫۴۷
ویتنام	۱٫۵	۱٫۴	۲٫۲	۱٫۴۳
یمن	۱۷٫۱	۱۷٫۱	–	۱۷٫۰۹
زامبیا	۶٫۰	۶٫۰	–	۵٫۹۶
زیمبابوه	۸٫۶	۸٫۶	–	۸٫۵۵
جهان	–	۴٫۹	–	–

جستارهای وابسته

• نرخ بیکاری
• نرخ بیکاری در ایران
• بیکاری جوانان
• کسب و کار کوچک
• تورم
• بانک مرکزی
• بانک مرکزی ایران
• صنایع غذایی
• کارآفرینی
• اصناف
• اقتصاد دستوری
• عرضه و تقاضا
• کسب‌وکار
• آموزش عالی در ایران
• تنبلی
• بیکاری تکنولوژیک
• نقد کار
• نقد فناوری

منابع

• مبانی اقتصاد، مسعود نیلی، دانشکدهٔ مدیریت و اقتصاد دانشگاه شریف