مرجان شیخ‌الاسلامی آل آقا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
مرجان شیخ الاسلامی آل آقا
شیخ الاسلامی آل آقا
نام بومیشیخ الاسلامی آل آقا
زادهٔ۱۳۴۵ (۵۶ ساله)
کرمانشاه، ایران
ملیتایران
شهروندیایران - کانادا[۱]
شناخته‌شده برایاختلاس بزرگ پتروشیمی[۲]
فسادهای مالی در شرکت سپانیر[۳]
اختلاس بیش از ۷ میلیارد دلار[۴]
همسر(ها)مهدی خلجی[۵]

مرجان شیخ‌الاسلامی آل‌آقا (زادهٔ ۱۳۴۵ در کرمانشاه) روزنامه‌نگار و فعال سیاسی ایرانی است که به‌عنوان یکی از متهمان اصلی و فراری در پرونده بزرگترین اختلاس تاریخ ایران (پرونده فساد در پتروشیمی) قرار دارد.[۶][۷] وی اصلی‌ترین شریک متهم ردیف اول این پرونده است.[۸][۹][۱۰] مرجان شیخ‌الاسلامی در یکی از پرونده‌های خود بیش از ۷/۴ میلیارد دلار اختلاس کرد.[۹] در این کار علی اشرف‌ریاحی، داماد محمدرضا نعمت‌زاده به او کمک کرد.[۱۱]

زندگی[ویرایش]

مرجان شیخ‌الاسلامی آل‌آقا در سال ۱۳۴۵ در کرمانشاه در خانواده‌ای از خاندان مذهبی آل‌آقا به دنیا آمد. خاندان آل‌آقا خانواده‌ای شیعه غیر کُرد است که از نوادگان محمدباقر وحید بهبهانی و فرزندش آقا محمدعلی بهبهانی روحانیان شیعهٔ اهل اصفهان تشکیل شده‌است که در قرن نوزدهم به کرمانشاه آورده شدند. پدر مرجان شیخ‌الاسلامی آل‌آقا، کمال‌الدین نام داشت.[۱۲] وی با مهدی خلجی که مدتی در لباس روحانیت و ساکن قم بوده، ازدواج کرد که هم‌اکنون کسوت روحانیت را رها کرده و به عنوان کارمند انستیتو واشینگتن برای سیاست خاور نزدیک، از تحریم سپاه پاسداران انقلاب اسلامی حمایت می‌کند به‌شمار می‌آید.[۱۳][۱۴]

همسر دوم؛ مهدی خلجی[ویرایش]

شیخ‌الاسلامی همسر سابق مهدی خلجی است.[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸][۱۹][۲۰][۲۱][۲۲] از این جهت که یکی از این زوج (خلجی) فعال در تحریم‌ها علیه ایران و دیگری (آل آقا) فعال در دور زدن تحریم‌های ایران است، خبر این ازدواج بعد از دادگاه پرونده فساد در پتروشیمی در فضای رسانه‌ای فارسی پوشش زیادی داده‌شد.[۲۳][۲۴][۲۵]

روزنامه‌نگاری[ویرایش]

وی در سال‌های دهه هشتاد در روزنامه‌های اصلاح طلب از جمله صبح امروز و همبستگی به صورت حق‌التحریر فعالیت داشته و به مدیریت خبرگزاری میراث فرهنگی نیز رسید. او درخبرگزاری میراث فرهنگی (chn) هم او از افرادی استفاده کرد که خبرگزاری او را راه اندازی کرده و خیلی زود آن را به یک خبرگزاری خوب و معتبر تبدیل کردند.[۲۶] وی همچنین بعنوان مسئول گروه پارلمانی روزنامه اصلاح طلب همبستگی بود.[۱۹] وی همچنین عضو انجمن روزنامه نگاران حامی میراث فرهنگی در دهه هشتاد بوده‌است.[۲۷]

فعالیت سیاسی[ویرایش]

وی در انتخابات مجلس ششم به‌عنوان عضو جبههٔ مشارکت از تهران نامزد شد ولی در فهرست جبههٔ مشارکت قرار نگرفت. با روی کار آمدن دولت محمود احمدی‌نژاد به سمت اصولگرایان چرخید و در انتخابات مجلس هشتم مجدداً نامزد شده و این بار در لیست «ائتلاف اصولگرایان مستقل تهران» قرار گرفت.[۱۹] در سال ۱۳۸۶ آل آقا در لیست انتخاباتی جریان اصولگرای جمعیت زنان جمهوری اسلامی برای انتخابات مجلس هشتم از تهران قرار گرفته بوده‌است.[۲۸]

فعالیت اقتصادی و فسادهای مالی[ویرایش]

نام وی بعنوان متهم در ۲ پروندهٔ بزرگ فساد مالی در ایران مطرح است.[۲۹] طبق گزارش روزنامهٔ شرق وی همزمان با فعالیت در روزنامهٔ همبستگی وابسته به حزب اصلاح‌طلب همبستگی، با بقایی و احمدی‌نژاد لابی نفتی می‌کرده‌است.[۳۰]

پروندهٔ اختلاس از شرکت سپانیر[ویرایش]

وی در سال‌های پایانی دههٔ هشتاد وارد فعالیت اقتصادی در عرصهٔ نفت و گاز به بهانهٔ دور زدن تحریم‌ها شده و به بهانهٔ دور زدن تحریم‌ها با شرکت سپانیر (یکی از زیر مجموعه‌های قرارگاه خاتم‌الانبیاء) وارد معامله گردیده و وجوهی را برای وارد کردن کالاهای تحریمی برای این شرکت دریافت کرد اما بدون تحویل‌دادن کالاها از ایران خارج شده و به کانادا رفت و به فعالیت اقتصادی در آنجا مشغول گردید.[۷][۳۱][۳۲]

پروندهٔ شرکت بازرگانی پتروشیمی[ویرایش]

در اسفند ۱۳۹۷ نیز که پس از ۷ سال پروندهٔ اتهامات مدیرعامل پیشین شرکت بازرگانی پتروشیمی در شعبهٔ سوم دادگاه ویژهٔ رسیدگی به جرائم اخلالگران و مفسدان اقتصادی نام وی بعنوان مدیرعامل «شرکت بازرگانی دنیز و هترا تجارت» در میان فهرست ۱۳ متهم قرار داشت. آل آقا متهم ردیف دوم این پرونده است.[۸]

وی در این دادگاه به مشارکت اخلال در نظام اقتصادی کشور به میزان ۳۱۸ میلیارد و ۶۳۷ میلیون و ۲۷۵ هزار تومان، و تحصیل مال نامشروع به مبلغ ۷ میلیون و ۶۵ هزار و ۵۲۹ یورو و ۸ میلیون و ۷۱۰ هزار و ۳۸۴ دلار متهم گردید.

در نخستین جلسهٔ دادگاه نمایندهٔ دادستان گفت: «نحوهٔ قرارداد همکاری میان شرکت PCC و دنیز شرکت PCC به نمایندگی رضا حمزه‌لو و شرکت دنیز به نمایندگی مرجان شیخ‌الاسلامی آل آقا معرفی و قرارداد به امضای آن‌ها رسیده‌است و موضوع قرارداد واریز وجوه و حواله‌های ارزی ناشی از صادرات کشور به اقصی نقاط دنیا بوده‌است که اولاً در این ماده مشخص نیست چه تضمینی برای واریز مبالغ وجود دارد و اخذ تضمین پیش‌بینی نشده‌است در حالی که عدم درج هرگونه تضمین بر اساس قانون قابل توجیه نیست. در این توافق اشکالات و ایرادات دیگری وجود دارد مبنی بر اینکه در ابتدا شرکت دنیز به عنوان خریدار است که عکس آن این شرکت صرفاً فروشنده است و با توجه به اینکه انتقال وجوه ارزی از شرکت PCC شانگ‌های به شرکت دنیز است هیچ مواردی در قرارداد مشخص نشده‌است.»[۳۳][۳۴]

بر اساس دادستان پرونده؛ مرجان شیخ‌الاسلامی آل آقا شریک اصلی رضا حمزه‌لو، مدیرعامل پیشین شرکت سرمایه‌گذاری پتروشیمی و متهم ردیف اول است. دادستان پرونده گفت: این متهم ۶۵۹ میلیون و ۹۳۴ هزار و ۷۶۳ یورو ارز منتقل شده از خارج را به حساب شرکت دنیز ترکیه (متعلق به مرجان شیخ‌الاسلامی آل آقا، شریک اصلی رضا حمزه‌لو) واریز و بخشی از آن را به صورت ارز خارجی به شرکت‌های خود منتقل کرده‌است و مابقی این مبلغ به میزان ۳۴۷ میلیون و ۲۳۸ هزار ۳۱۳ یورو را که منشأ خارجی داشته‌است به داخل منتقل کرده‌است. شیخ‌الاسلامی آل آقا در مارس ۲۰۱۹ در تماسی که بی‌بی‌سی فارسی با او داشت، حاضر به انجام مصاحبه نشد و گفت: «چون پرونده در جریان است حاضر به مصاحبه نیستم.»[۳۵]

یکی از متهمان تحت تعقیب قرار گرفته در این دادگاه علی اشرف ریاحی که بر اساس کیفرخواست دادگاه نقش اساسی در سوءاستفاده از پول‌های پتروشیمی داشته‌است.[۱۶] وی داماد محمدرضا نعمت‌زاده وزیر پیشین صنعت و مشاور کنونی وزیر نفت بیژن نامدار زنگنه است.[۱۶]

اقدامات تهدیدآمیز[ویرایش]

در ۶ مرداد ۱۳۹۹، اسدالله مسعودی‌مقام، قاضی رسیدگی‌کننده به پروندهٔ اتهامات «شرکت بازرگانی پتروشیمی»، گفت مرجان شیخ‌الاسلامی و علی اشرف‌ریاحی، داماد محمدرضا نعمت‌زاده دو متهم پرونده نسبت به قضات محکمه «اقدامات تهدیدآمیز» انجام داده‌اند.[۱۱][۳۶] او چهاردهمین جلسهٔ رسیدگی به این پرونده از این دو متهم خواست که از «مزاحمت‌های تلفنی به شعبه خودداری» کنند و «اموال به تاراج رفته از بیت‌المال» را برگردانند.[۳۷][۳۸]

قاضی مسعودی همچنین با اشاره به برخی از تخلفات اقتصادی شبکهٔ درگیر پروندهٔ پتروشیمی گفت به برخی از مدیران شرکت‌های وابسته به این افراد در آلمان حقوق‌هایی داده شده‌است که از حقوق صدراعظم آلمان بیشتر است. به گفتهٔ این قاضی، چنین مبالغی در حالی پرداخت شده‌است که این شرکت «یک ریال خروجی نداشته‌است». او همچنین گفت این افراد در امارات نیز «میلیاردها تومان از این پول‌ها را صرف دعاوی صوری» کرده‌اند.[۳۷][۳۸]

منابع[ویرایش]

  1. July 27، ICC Secretary | 5sc؛ 2020. «ICC: Canada Must Investigate Corrupt Officials and Embezzlers From Iran Investing in Canada». Iranian Canadian Congress. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۷.
  2. Staff, IFP Editorial (2019-03-12). "Iranian Canadians Sign Petition against Two Fugitive Embezzlers". Iran Front Page. Archived from the original on 16 September 2021. Retrieved 2021-09-17.
  3. «Iran: Petrochemical corruption scandal grips the country | Corruption.Net». corruption.net. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۷.
  4. "Record corruption scandal puts spotlight on Iranians in Iran, US - Al-Monitor: The Pulse of the Middle East". www.al-monitor.com. Archived from the original on 16 September 2021. Retrieved 2021-09-17.
  5. «Iran: Petrochemical corruption scandal grips the country | Corruption.Net». corruption.net. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۷.
  6. «کاسب تحریم، حزب باد بود/ پای یک زن در بزرگ‌ترین اختلاس کشور». خبرآنلاین. ۲۰۱۹-۰۳-۱۱. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۲.
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ «Iran: Petrochemical corruption scandal grips the country | Corruption.Net». corruption.net. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۷.
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ «دادگاه بزرگترین اختلاس تاریخ ایران!». بولتون نیوز.
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ "Record corruption scandal puts spotlight on Iranians in Iran, US - Al-Monitor: The Pulse of the Middle East". www.al-monitor.com. Archived from the original on 16 September 2021. Retrieved 2021-09-17.
  10. «Iranian press review: Landmark corruption case shows extent of embezzlement». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۱.
  11. ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ «داماد وزیر سابق فرار کرده‌است/ تسویه حساب علی اشرف ریاحی با شبنم نعمت‌زاده - ایسنا». ایسنا. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۱۸ سپتامبر ۲۰۲۱. مسعودی مقام عنوان کرد: در مورد ارزی که به شما و شیخ‌الاسلامی تعلق گرفته، علی اشرف‌ریاحی بخشی از اطلاعات را با اسناد ارائه کرده و با پاسپورت دیگری از کشور فرار کرده‌است. اشرف‌ریاحی حتی علیه وزیر سابق که پدرخانمش است مطالبی در راستای تسویه حساب شبنم نعمت‌زاده در بحث دارویی ارائه کرده و مستنداتی ارائه داده و مستنداتی که ارائه شده از ناحیه شرکا و معاونان شما بوده و مستندات راستی آزمایی شده‌است.
  12. عصر شهروند: مرجان شیخ الاسلامی آل آقا و اسناد فعالیت‌هایش ؛ اختلاس‌گر شرکت بازرگانی پتروشیمی، نوشته‌شده در ۱۸ اسفند ۱۳۹۷؛ بایگانی‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱ توسط Wayback Machine بازدید در ۲۳ اسفند ۱۳۹۷.
  13. تابناک: بیوگرافی مرجان شیخ الاسلامی آل آقا و همسرش مهدی خلجی، نوشته‌شده در ۲۰ اسفند ۱۳۹۷؛ بایگانی‌شده در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱ توسط Wayback Machine بازدید در ۲۳ اسفند ۱۳۹۷.
  14. «Iranian charged in €6.6 billion case with disrupting Iran's economy by moving money for sanctions avoidance, immigrated to Canada | Duhaime's Anti-Money Laundering & Financial Crime News» (به انگلیسی). بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۷.
  15. «متهم شش میلیارد یورویی رک. رد بابک زنجانی را شکست». روزنامه شرق. ۱۸ اسفند ۱۳۹۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ مارس ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۹ مارس ۲۰۱۹.
  16. ۱۶٫۰ ۱۶٫۱ ۱۶٫۲ «علی اشرف ریاحی داماد نعمت‌زاده متهم بزرگ نفتی کیست؟!». فردا. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱.
  17. «ماجرای عجیب خانم شیخ الاسلامی». روزنامه 7 صبح. ۱۸ اسفند ۱۳۹۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۷ مارس ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۹ مارس ۲۰۱۹.
  18. «پول رو بردار و فرار کن». روزنامه اعتماد. ۱۸ اسفند ۱۳۹۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۹ مارس ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۹ مارس ۲۰۱۹.
  19. ۱۹٫۰ ۱۹٫۱ ۱۹٫۲ «مورد عجیب یک مفسد اقتصادی زن». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۸ مارس ۲۰۱۹.
  20. «مرجان شیخ الاسلامی، شریک متهم پرونده فساد در پتروشیمی با مبلغی کلان، به خارج از کشور متواری شده / جزئیاتی تکان‌دهنده از پرونده ۶٫۶ میلیارد یورویی پتروشیمی، بزرگترین کلاهبرداری تاریخ ایران». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۹ مارس ۲۰۱۹.
  21. «واکنش‌ها به اختلاس مرجان شیخ الاسلامی آل آقا». فرارو. ۱۸ اسفند ۱۳۹۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۲ آوریل ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱.
  22. «شبیخون «کاسبان تحریم» به بیت المال؛ از همسر «مهدی خلجی» تا داماد «نعمت‌زاده» در دادگاه فساد مالی پتروشیمی». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ مارس ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۹ مارس ۲۰۱۹.
  23. «همدستی مخالفان نظام با کاسبان تحریم». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ مارس ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ مارس ۲۰۱۹.
  24. «ماجرای «مرجان شیخ الاسلام آل آقا»». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۶ ژوئیه ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱.
  25. «فیلم/ پنج نکته از علیزاده دربارهٔ فساد بزرگ پتروشیمی». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱.
  26. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ آوریل ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۸ مارس ۲۰۱۹.
  27. «رئیس سازمان میراث فرهنگی کشور: روزنامه‌ها، ادبیات حوادثی را دربارهٔ میراث فرهنگی تغییر دهند».[پیوند مرده]
  28. «آغاز ماراتن متفاوت». روزنامه آفتاب یزد. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۸ مارس ۲۰۱۹.
  29. 10 (2019-03-13). "Canada turned to safe haven for embezzlers: Top judiciary official". IRNA English. Archived from the original on 16 September 2021. Retrieved 2021-09-17.
  30. «متهم شش میلیارد یورویی رکورد بابک زنجانی را شکست». روزنامه شرق. 198 اسفند 1397. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک); پارامتر |پیوند= ناموجود یا خالی (کمک)
  31. «یک مجرم مالی دیگر به کانادا گریخت». بولتن نیوز.
  32. «Iranian charged in €6.6 billion case with disrupting Iran's economy by moving money for sanctions avoidance, immigrated to Canada | Duhaime's Anti-Money Laundering & Financial Crime News» (به انگلیسی). بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۷.
  33. «افشای حساب‌های خارجی شرکت‌های دولتی پتروشیمی/ دریافت پورسانت و واریز وجوه به حساب شخصی به بهانه عبور از تحریم!». مشرق نیوز. ۱۵ اسفند ۱۳۹۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۸ مارس ۲۰۱۹.
  34. «متهمان پرونده فساد در پتروشیمی در دادگاه حاضر شدند». دنیای اقتصاد. ۱۵ اسفند ۱۳۹۷. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۶ ژوئن ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱.
  35. "متهم اصلی پرونده پتروشیمی: همهٔ کارها برای کمک به نظام بود". 9 March 2019. Archived from the original on 12 March 2019. Retrieved 9 March 2019.
  36. شهرآرانیوز (۲۰۲۱-۰۹-۱۸). «فرار علی اشرف ریاحی داماد نعمت‌زاده از کشور». fa. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۸.
  37. ۳۷٫۰ ۳۷٫۱ «قاضی دادگاه پتروشیمی: دو متهم پرونده اقدامات تهدیدآمیز علیه قضات انجام داده‌اند». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۷ ژوئیه ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۲۷ ژوئیه ۲۰۲۰.
  38. ۳۸٫۰ ۳۸٫۱ «ویلاهای چند ده میلیارد دلاری متهمان پتروشیمی در خارج از کشور/ پرداخت حقوقی بیشتر از حقوق صدراعظم آلمان به برخی از مدیران». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۷ ژوئیه ۲۰۲۰.

پیوند به بیرون[ویرایش]

«کاسب تحریم، حزب باد بود/ پای یک زن در بزرگ‌ترین اختلاس کشور». خبرآنلاین. ۲۰۱۹-۰۳-۱۱. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۲.

«Iran: Petrochemical corruption scandal grips the country ; Marjan Sheikholeslami Aleagha».

«مرجان شیخ الاسلامی آل آقا؛ زن هزار چهره».