سید محمد موسوی بجنوردی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
سید محمد موسوی بجنوردی (نفر وسط) در آرامگاه فاطمه معصومه مراسم ختم آیت الله منتظری در سال ۸۸

سید محمد موسوی بجنوردی (زادهٔ ۱۳۲۲ در نجف[۱]) فقیه و قاضی و حقوق دان ایرانی است. بجنوردی از سال ۱۳۶۱ تا ۱۳۶۸ عضو شورای عالی قضایی و نیز عضو هیئت عفو و بخشودگی زندانیان به حکم آیت الله خمینی رهبر وقت ایران بود. او در همایش سال ۱۳۸۴ چهره‌های ماندگار به عنوان چهره ماندگار رشته‌های فقه و حقوق برگزیده شده‌اند. او برای شرکت در انتخابات مجلس خبرگان سال ۱۳۹۴ ثبت نام کرد،[۲] اما صلاحیتش از سوی شورای نگهبان احراز نگردید.[۳]

زندگینامه[ویرایش]

او فرزند میرزا سید حسن بجنوردی صاحب کتاب القواعد الفقهیه و مرجع تقلید وقت است. تحصیلات حوزوی را در حوزه علمیه نجف نزد روح‌الله خمینی، ابوالقاسم خویی و سید محسن حکیم و شیخ صدرا بادکوبه‌ای گذراند. او در مسجد جامع نجف (هندی) کتاب‌های رسائل و مکاسب و کفایتین را به زبان عربی برای شیعیان عرب زبان تدریس می‌کرد و سید عباس موسوی و شیخ راغب حرب از بنیان‌گذاران حزب الله لبنان از شاگردان وی بودند.

سید محمد موسوی بجنوردی همچنین برادر سید محمدکاظم موسوی بجنوردی رهبر حزب ملل اسلامی و رئیس دائرةالمعارف بزرگ اسلامی ست. برادر دیگر او نیز محمدمهدی بجنوردی است که از علمای تهران می‌باشد. بجنوردی عضو گروه اصلاح طلب مجمع روحانیون مبارز است.

موسوی بجنوردی پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ به ایران آمده و در دفتر استفتائات آیت الله خمینی مشغول به کار شد. در سال ۱۳۵۹ دادگاه عالی قضات را به دستور روح‌الله خمینی رهبر وقت ایران راه‌اندازی کرد. از سال ۱۳۶۱ تا سال ۱۳۶۸ به عضویت شورای عالی قضایی درآمد و تا زمان انحلال این شورای پنج نفره، که عالی‌ترین نهاد قضایی کشور بود، در آن عضویت داشت. او یکی از چهار نفر عضو هیئت عفو زندانیان به انتصاب آیت الله خمینی بود.[۴] در بازنگری قانون اساسی سال ۱۳۶۸ شورای عالی قضایی حذف و مقرر شد به جای آن یک نفر توسط رهبر به عنوان رئیس قوه قضائیه منصوب شود.

وی همچنین در دانشکده‌های حقوق دانشگاه‌های شهید بهشتی و تربیت مدرس و نیز دانشکدهٔ الهیات دانشگاه تهران تدریس می‌کرد و در سال ۱۳۶۸ به رتبهٔ دانشیاری و در سال ۱۳۸۲ به رتبه استادی رسید و در دانشکده‌های حقوق، الهیات دانشگاه‌های قم (کارشناسی ارشد)، تربیت مدرس، تهران، امام صادق، شهید بهشتی، آزاد (کارشناسی ارشد و دکتری)، پژوهشکدهٔ امام خمینی، انقلاب اسلامی (کارشناسی ارشد) و مؤسسهٔ عالی بانکداری ایران (کارشناسی ارشد) مشغول به تدریس بوده و دو درس خارج فقه و اصول را در حوزهٔ علمیه تدریس می‌کند.[نیازمند منبع] وی همچنین عضو شورای پژوهش مرکز پژوهشی دانشنامه های حقوقی علامه می باشد.[۵]

دیدگاه‌ها[ویرایش]

او در زمینهٔ اعدام‌های اوایل انقلاب ۵۷ مدعی شده است که این اعدام‌ها به فتوای حسینعلی منتظری بوده و روح‌الله خمینی اصلاً فتوای اعدام برای مفسد فی‌الارض را قبول نداشته است.[۶] بجنوردی در آذر ۱۳۹۳، در مصاحبه‌ای گفت که بهائیان، از آنجا که ضد اسلام بوده و جزو ادیان ابراهیم نیستند، از حقوق شهروندی برخوردار نبوده و حق تحصیل ندارند.[۷]

آثار[ویرایش]

  • عقد ضمان - انتشارات پژوهشکده امام خمینی
  • علم اصول - انتشارات پژوهشکده امام خمینی
  • فقه تطبیقی - انتشارات پژوهشکده امام خمینی
  • اندیشه‌های حقوقی حقوق خانواده - مجمع علمی فرهنگی مجد
  • قواعد فقهیه جلد ۱ و ۲ - انتشارات پژوهشکده امام خمینی
  • مجموعه مقالات فقهی، حقوقی، فلسفی و اجتماعی ۵، ۴، ۳، ۲، ۱ - انتشارات پژوهشکده امام خمینی
  • مصادر التشریع عندالامامیة و السنة (به زبان عربی) - انتشارات پژوهشکده امام خمینی
  • مقالات اصولی - انتشارات امیرکبیر

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]