ایریدیم

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
اسمیمایریدیمپلاتین
Rh

Ir

Mt
ظاهر
silvery white
Two square pieces of gray foil
ویژگی‌های کلی
نام, نماد, عدد ایریدیم, Ir, 77
تلفظ به انگلیسی /ɨˈrɪdiəm/
i-RID-ee-əm
نام گروهی برای عناصر مشابه فلزات واسطه
گروه، تناوب، بلوک ۹۶, d
جرم اتمی استاندارد 192.217 g·mol−۱
آرایش الکترونی [Xe] 4f14 5d7 6s2
الکترون به لایه 2, 8, 18, 32, 15, 2 (تصویر)
ویژگی‌های فیزیکی
حالت جامد
چگالی (نزدیک به r.t.) 22.56 [۱] g·cm−۳
چگالی مایع در m.p. 19 g·cm−۳
نقطه ذوب 2739 K, 2466 °C, 4471 °F
نقطه جوش 4701 K, 4428 °C, 8002 °F
گرمای هم‌جوشی 41.12 kJ·mol−1
گرمای تبخیر 563 kJ·mol−1
ظرفیت گرمایی 25.10 J·mol−۱·K−۱
فشار بخار
فشار (پاسکال) ۱ ۱۰ ۱۰۰ ۱k ۱۰k ۱۰۰k
دما (کلوین) 2713 2957 3252 3614 4069 4659
ویژگی‌های اتمی
وضعیت اکسید شدن −3,−1, 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6
الکترونگاتیوی 2.20 (مقیاس پاولینگ)
انرژی‌های یونیزه شدن 1st: 880 kJ·mol−1
2nd: 1600 kJ·mol−1
شعاع اتمی 136 pm
شعاع کووالانسی 141±6 pm
متفرقه
ساختار کریستالی face-centered cubic
مغناطیس پارامغناطیس[۲]
مقاومت الکتریکی (20 °C) 47.1 nΩ·m
رسانایی گرمایی (300 K) 147 W·m−1·K−1
انبساط گرمایی 6.4 µm/(m·K)
سرعت صوت (سیم نازک) (20 °C) 4825 m/s
مدول یانگ 528 GPa
مدول شیر 210 GPa
مدول باک 320 GPa
نسبت پواسون 0.26
سختی موس 6.5
سختی ویکر 1760 MPa
سختی برینل 1670 MPa
عدد کاس 7439-88-5
پایدارترین ایزوتوپ‌ها
مقاله اصلی ایزوتوپ‌های ایریدیم
iso NA نیمه عمر DM DE (MeV) DP
188Ir syn 1.73 d ε 1.64 188Os
189Ir syn 13.2 d ε 0.532 189Os
190Ir syn 11.8 d ε 2.000 190Os
191Ir 37.3% 191Ir ایزوتوپ پایدار است که 114 نوترون داردs
192Ir syn 73.827 d β- 1.460 192Pt
ε 1.046 192Os
192m2Ir syn 241 y IT 0.161 192Ir
193Ir 62.7% 193Ir ایزوتوپ پایدار است که 116 نوترون داردs
193mIr syn 10.5 d IT 0.080 193Ir
194Ir syn 19.3 h β- 2.247 194Pt
194m2Ir syn 171 d IT  ? 194Ir

عنصری با عدد اتمی ۷۷، وزن اتمی ۱۹۲٫۲۲ دمای ذوب ۲۴۱۰ سلسیوس، دمای جوش ۴۱۳۰ سلسیوس، چگالی ۲۲٫۶۵استو از فلزهای گروه پلاتین و خواص مشابه Rh است .در اسمریدیم به صورت آلیاژ طبیعی Pt وجود دارد.ساختار این فلز مکعب تنگ چیده‌است.از این ماده برای تهیه نوک خودنویس و در کاتالیزورها به کار می‌رود.

منابع[ویرایش]

  1. J. W. Arblaster: Densities of Osmium and Iridium, in: Platinum Metals Review, 1989, 33, 1, S. 14–16; Volltext.
  2. Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds, in Handbook of Chemistry and Physics 81st edition, CRC press.