بیبکد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

بیبکُد و یا کد مرجع کتاب‌شناختی (به انگلیسی: Bibliographic Reference Code) که در زبان انگلیسی با شکل مختصر Bibcode و یا Refcode نمایش داده می شود، یک شناسه فشرده است که در شماری از سامانه های داده های اخترشناسی برای مشخص کردن یکتای نوشتارهای مرجع در این شاخه از دانش به کار می رود. کد مرجع کتاب‌شناسی، نخست برای استفاده در سیمباد و پایگاه داده فراکهکشانی ناسا/آیپک بوجود آمد، اما رفته رفته به یک استاندارد تجربی تبدیل شد و امروزه کاربرد گسترده تری یافته است. برای نمونه می توان سامانه داده های اخترفیزیکی ناسا را نام برد که نخستین بار از واژه Bibcode استفاده کرده است.[۱][۲] طول این کد ثابت و برابر با ۱۹ نویسه است که به شکل زیر می باشد:

YYYYJJJJJVVVVMPPPPA,

که در آن YYYY سال چهاررقمی انتشار نوشتار مرجع مورد نظر، JJJJJ محل انتشار نوشتار مرجع و در صورتی که محل انتشار ژورنال باشد، VVVV شماره دوره ژورنال، M بخشی از ژورنال که نوشتار در آن به چاپ رسیده، PPPP شماره صفحه آغازین نوشتار و A حرف نخست نام خانوادگی نویسنده نخست است. چنانچه هریک از این بخش ها از میزان اختصاص داده شده کوتاه تر باشند، جاهای خالی با نقطه پر می شوند.این نقطه ها برای کد انتشارات به سمت راست و برای شماره دوره و صفحه به سمت چپ افزوده می شوند.[۱][۲] نمونه هایی از این کدگذاری را در زیر می بینید :

Bibcode        نوشتار مرجع
1974AJ.....79..819H   Heintz, W. D. (1974). "Astrometric study of four visual binaries". The Astronomical Journal 79: 819–825. DOI:10.1086/111614. 
1924MNRAS..84..308E   Eddington, A. S. (1924). "On the relation between the masses and luminosities of the stars". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 84: 308–332. 
1970ApJ...161L..77K   Kemp, J. C.; Swedlund, J. B.; Landstreet, J. D.; Angel, J. R. P. (1970). "Discovery of circularly polarized light from a white dwarf". The Astrophysical Journal Letters 161: L77–L79. DOI:10.1086/180574. 

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ M. Schmitz, G. Helou, P. Dubois, C. LaGue, B.F. Madore, H. G. Corwin Jr., and S. Lesteven (1995). "NED and SIMBAD Conventions for Bibliographic Reference Coding". In Daniel Egret and Miguel A. Albrecht. Information & On-Line Data in Astronomy. Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-3659-3. Archived from the original on 7 June 2011. Retrieved 2011-06-22. 
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ "The ADS Data, help page". NASA ADS. Archived from the original on 14 October 2007. Retrieved November 5, 2007.