واپاشی بتا

برای دیگر کاربردها، بتا (ابهام‌زدایی) را ببینید.

Beta-minus (β^-) decay. The intermediate emission of a W^- boson is omitted.

نمودار فاینمن برای واپاشی بتا که در آن نوترون به پروتون٬الکترون٬نوترینو به همراهW^- بوزون واپاشی می‌شود

واپاشی بتا (به انگلیسی: beta decay)‏ یک نوع واپاشی هسته‌ای در فیزیک است که در دو نوع ^-β و ⁺β اتفاق می‌افتد.

در واپاشی ^-β، نیروی هسته‌ای ضعیف موجب می‌شود که نوترون به ذره‌های زیر واپاشی کند: ($n^0$) تبدیل می‌شود به پروتون ($p^+$) به همراه الکترون ($e^-$) و یک پادنوترینو ($\bar{\nu_e}$):

$n^0 \rightarrow p^+ + e^- + \bar{\nu_e}$

در واپاشی ⁺β، انرژی برای تبدیل پروتون به نوترون استفاده می‌شود که به همراه آن یک پوزیترون ($e^+$) و یک نوترینو (${\nu_e}$) ایجاد می‌گردند:

$\mathrm{Energy} + p^+ \rightarrow n^0 + e^+ + {\nu}_e$

این واپاشی موجب می‌شود یک واحد از جرم اتمی کم و یک واحد به عدد اتمی افزوده گردد.

برای نمونه:

(بتا منفی) $\mathrm{{}^1{}^{37}_{55}Cs}\rightarrow\mathrm{{}^1{}^{37}_{56}Ba}+ e^- + \bar{\nu}_e$

(بتا مثبت) $\mathrm{~^{22}_{11}Na}\rightarrow\mathrm{~^{22}_{10}Ne} + e^+ + {\nu}_e$

(جذب الکترون) $\mathrm{~^{22}_{11}Na} + e^- \rightarrow\mathrm{~^{22}_{10}Ne} + {\nu}_e$

منابع

• ویکی‌پدیای انگلیسی نسخه ۱۲ ژانویه ۲۰۰۸

جستارهای وابسته

• نوترینو
• واپاشی آلفا