گودین‌تپه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
گودین تپه
نامگودین تپه
کشورایران
استانکرمانشاه
شهرستانکنگاور
بخشگودین
اطلاعات اثر
نام محلیتپه گودین
نوع بنامسکونی - حکمرانی - تجاری - نظامی
کاربری کنونیتورسیم
دیرینگیهزارهٔ پنجم پ.م.
مالک فعلی اثرمیراث فرهنگی
اطلاعات بازدید
امکان بازدیدآری
گودین تپه بر ایران واقع شده‌است
گودین تپه
روی نقشه ایران
۳۴°۱۹′شمالی ۴۸°۰۲′شرقی / ۳۴٫۳۱°شمالی ۴۸٫۰۴°شرقی / 34.31; 48.04

گودین تپه استقراری پیش از تاریخ در غرب ایران در یک کیلومتری غرب شهر گودین از توابع شهرستان کنگاور، در استان کرمانشاه است. این مکان در سال ۱۹۶۱ کشف و در فاصلۀ ۱۹۶۵ تا ۱۹۷۱ توسط یک هیئت تحقیقاتی کانادایی به ریاست کایلر یانگ مورد کاوش قرار گرفت. اهمیت سایت به خاطر تسلط محل بر تجارت سنگ‌های لاجورد بین بدخشان در افغانستان و دشت‌های میانرودان بوده‌است. این تپه به پنج لایه تقسیم شده‌است که کاوش‌ها بر لایۀ دوم آن -احتمالاً ۵۰۰ پیش از میلاد تا ۲۳۰۰ پیش از میلاد- تا لایۀ پنجم تمرکز داشته‌است. هر چند سابقۀ استقرار در این مکان به بسیار پیشتر یعنی حدود ۵۰۰۰ پیش از میلاد باز می‌گردد.

آثار به‌جای مانده[ویرایش]

گودین‌تپه در ۱۹۶۱ (۱۳۴۰ خورشیدی) کشف شد. این محوطه از سال ۱۹۶۵ تا سال ۱۹۷۱ میلادی توسط تیمی به سرپرستی تی. کایلر یانگ جونیور مورد کاوش قرار گرفت. در این کاوش‌ها پنج لایۀ تاریخی در این تپه کشف شد که قدیمی‌ترین آن به ۷۵۰۰ سال پیش یعنی دورۀ پیش از مادها و مادها مربوط بوده‌است. در این کاوش‌ها انبارهای بزرگی کشف شد که در آن‌ها انواع سفال از جمله سفال‌های منقوش و خوش رنگ و لعاب به دست آمد که این امر نشان داد که گودین‌تپه در آن عصر محلی برای تجارت سفال از شرق دور به شوش و مغرب زمین بوده‌است.[۱]

همچنین در این اکتشافات قلعهٔ اشرافی بزرگی از دورهٔ مادها کشف شد. بر گرد این دژ، برج‌ها و دیوارهایی با شکاف‌هایی برای تیراندازی قرار گرفته بودند. تأثیرگذارترین اتاق، سالن تختگاه بود با پنج ردیف شش‌ستونه که بعدها در طراحی قصر کوروش در پاسارگاد مورد الهام معماران واقع شده‌است. در این سالن یک تخت شاهانه، یک آتشدان و نیمکت‌هایی در دور دیوارها قرار داشت. تالار ستون‌دار کوچک‌تری با نیمکت‌هایی در کنار دیوارها نیز وجود داشت. مخزن‌ها یا انباری‌های چندی در جانب شرقی قرار گرفته بودند. برای رفتن به طبقهٔ بالاتر راه‌پله وجود داشت.[۲]

قدیمی‌ترین شواهد شیمیایی بدست آمده از ساخت آبجو متعلق به حدود ۳۱۰۰ تا ۳۵۰۰ پ. م در این شهر است.[نیازمند منبع] همچنین، کشف بقایای به جا مانده بر روی سفال‌های منطقه گودین‌تپه و تپه حاجی فیروز اثبات نموده که از ۳۱۰۰ تا ۲۹۰۰ پیش از میلاد آبجو و شراب در این مناطق فرآوری می‌گردیده است.[۳][۴]

آسیب‌ها[ویرایش]

با وجود کشف گودین‌تپه در سال ۱۹۶۱، هنوز هم اقدامی برای تعیین عرصه و حریم و نرده‌گذاری پیرامون این اثر تاریخی صورت نگرفته‌است. از سوی دیگر زیارتگاهی به نام امامزاده باقر در کنار این تپه قرار دارد که قبرستانی محلی نیز در کنار آن قرار دارد. این قبرستان در دهه‌های اخیر توسعه یافته و سبب تعرضاتی به حریم محوطۀ باستانی گودین‌تپه شده‌است. در مهر ۱۴۰۱ رئیس انجمن راهنمایان گردشگری استان کرمانشاه هشدار داد که لایه‌های بالایی این اثر تاریخی بر اثر فرسایش خاک در حال نابود شدن است و می‌باید اقدامات حفاظتی برای نگهداری از آن صورت بگیرد. همچنین چرای دام‌ها بر روی تپه به ویژه در فصل بهار تخریب آثار تاریخی گودین‌تپه را تسریع کرده‌است. علاوه بر این‌ها برای شناساندن این اثر تاریخی هیچ اقدامی صورت نگرفته و حتی یک تابلو برای معرفی آن در مسیر جادۀ کنگاور-تویسرکان نصب نشده‌است.[۱]

نگارخانه[ویرایش]


پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا): تاریخ ۷۵۰۰ سالۀ رهاشده در گودین‌تپه، نوشته‌شده در ۲ مهر ۱۴۰۱؛ بازدید در ۲ مهر ۱۴۰۱.
  2. Young، Excavations at Godin Tepe، 27-29.
  3. Rothman, Mitchell S. (2015). "Early Bronze Age migrants and ethnicity in the Middle Eastern mountain zone". Proceedings of the National Academy of Sciences. 112 (30): 9190. doi:10.1073/pnas.1502220112. PMC 4522795. PMID 26080417.
  4. Gately, Iain (2009). Drink: A Cultural History of Alcohol. New York: Gotham Books. p. 3. ISBN 978-1-592-40464-3.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Godin_Tepe&oldid=109234876

  • Young، T.c (۱۹۶۹). «Excavations at Godin Tepe». Royal Ontario Museum. Toronto. ص. ۲۷–۲۹.

۳- مجله: بررسی های تاریخی ; مرداد و آبان 1347، سال سوم - شماره 3 ; گزارش کاوشهای گودین تپه; کایلر یانگ، مجید وهرام.

https://www.noor mags.ir/view/fa/articlepage/29248/

پیوند به بیرون[ویرایش]