چشمه بل

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
نمایی از چشمه بل از داخل چشمه
تقاطع چشمه بل و سیروان

چشمه بل چشمه‌ای طبیعی است که سرچشمهٔ آن در استان کرمانشاه، در کوه‌های شاهو و بیشتر حوضهٔ آبریز آن در استان کردستان واقع شده‌است. چشمه بل (هانه چه‌مه‌و بڵی) یکی از پرآبترین چشمه‌های هورامان و غرب ایران به‌شمار می‌آید. این چشمه احتمالاً نام خود را از خدای آب بابلیان باستان که بل نام داشت گرفته‌است. در دو کیلومتری روستای هجیج و در فاصله کمی از رودخانه سیروان واقع شده و آب آن پس از خروج از دل کوه، تشکیل آبشاری داده و به رودخانه می‌ریزد. رودی که از چشمه بل سرچشمه می‌گیرد با ۱۵ متر طول، به عنوان کوتاه‌ترین رودخانه دنیا شناخته شده‌است.[۱] این چشمهٔ پرآب که دبی آن در حدود ۳۰۰۰ تا ۴۰۰۰ لیتر در ثانیه بوده و می‌تواند آب آشامیدنی نزدیک به دو میلیون نفر را تأمین کند در فهرست آثار ملی ایران هم ثبت شده‌است.[۲] این چشمه برای مردم منطقه اورامان از اهمیت فرهنگی و تاریخی چشمگیری برخوردار است؛ شاعران هورامی زبان در اشعار خود به چشمه بل اشاره کرده‌اند، از این میان می‌توان به مولوی تاوگوزی اشاره کرد که می‌گوید:.

وه‌شی من یادی ئازیزی دڵه‌ن
دڵپاکیی وێنهٔ سه‌رچه‌مهٔ بڵه‌ن

ترجمه شعر: دلخوشی من یاد عزیزان دل است؛ که دلپاکی ایشان به سان سرچشمهٔ چشمهٔ بل است.

چشمه بل ۶۴اُمین اثر ملی است که توسط سازمان میراث فرهنگی در ۳ مرداد ۱۳۸۸ در فهرست میراث طبیعی ایران قرار گرفت.

خطر از بین رفتن چشمه[ویرایش]

این چشمه طبیعی در مجاورت سد داریان قرار داشته و با آبگیری سد داریان در دریاچهٔ سد غرق خواهد شد و تولید طبیعی سالانه ۱۵۰ میلیون مترمکعب آشامیدنی درجه یک از دست خواهد رفت.[۲] با نزدیک شدن به تاریخ آبگیری سد کمپینی مردمی برای نجات چشمه بل تشکیل شد. این کمپین فعالیت‌هایی جهت نجات این چشمه انجام داده‌است. از جملهٔ آنها برگزاری مراسم دف نوازی و ذکر در کنار چشمه بل با حضور مردم منطقه به منظور پاسداشت و بزرگداشت این چشمه که با نام ناڵهٔ ده‌ف و هاژهٔ بڵ (ناله دف و خروش بل) در ۲۵ مرداد ۱۳۹۲ انجام گرفت.[۳][۴]

منابع[ویرایش]