گاه‌شمار تبریز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

گاه‌شمار تبریز جدول زمانی حوادث و رویدادهای تاریخ تبریز، مرکز استان آذربایحانشرقی در شمالغرب ایران، می‌باشد.

اولین آثار تمدن[ویرایش]

  • ۱۵۰۰ قبل از میلاد - قدیمیترین نشانه‌های تمدن در تبریز متعلق به عصر آهن می‌باشد که در موزه عصر آهن موزه محل اکتشاف قبرستان عصر آهن در نزدیکی مسجد کبود می‌باشد.[۱]
یکی از مقبره‌های کشق شده در سایت موزه عصر آهن۱۵۰۰ سال قبل از میلاد مسیح.
  • ۷۱۴ قبل از میلاد - تبریز در کتیبه سارگن دوم، پادشاه آشور ذکر شد.

قبل از قرن ۱۳ام[ویرایش]

  • قرن ۸ – ساخت بازار تبریز آغاز شد.[۲]
  • ۸۵۸ – یک زلزله ویرانگر در تبریز رخ داد.[۳]
  • ۱۰۴۱ – یک زلزله ویرانگر در تبریز رخ داد.[۳]

قرن ۱۳ام[ویرایش]

  • ۱۲۰۸ - تبریز توسط ارتش پادشاهی گرجستان ضمیمه شد تحت فرمان برادران ایوان و زکریا مخاگرادزلی.[۴]
  • ۱۲۷۵ - مارکو پولو در سفر خود به چین از تبریز عبور نمود.[۵]
  • ۱۲۹۸ – شنب غازان ساخته شده است (تاریخ تقریبی).[۶]
  • ۱۲۹۹– تبریز پایتخت ایلخانیان شد.[۷]

قرن ۱۴ام[ویرایش]

  • ۱۳۰۰– ربع رشیدی (مرکز علمی) ساخته شده است.[۸]
  • ۱۳۰۵– آرامگاه قازانیه ساخته شده است.[۸]
  • ۱۳۱۱– مسجد عالیشاه ساخته شده است (تاریخ تقریبی).[۶]
  • ۱۳۱۴– مدرسه سید حمزه ساخته شده است.[۶]
  • ۱۳۲۰– ارگ تبریز ساخته شده است.[۸]
  • ۱۳۳۰– دیمیشقایا ساخته شده است (تاریخ تقریبی).[۶]
  • ۱۳۴۰ – مسجد استاد شاگرد و مسجد علاعیه ساخته شده است.[۶]
  • ۱۳۵۶/۱۳۵۷ - تبریز برای مدت کوتاهی توسط مظفریان اشغال شد[۹]
  • ۱۳۷۰– عمارت شیخ اویس ساخته شده است (تاریخ تقریبی).[۶]
  • ۱۳۷۵– تبریز پایتخت قره قویونلوها شد.[نیازمند منبع]
  • ۱۳۹۲– تبریز توسط تیمور محاصره شد.[۳]

قرن ۱۵ام[ویرایش]

  • ۱۴۰۶– قره قویونلوها در قدرت هستند.
  • ۱۴۶۵– مسجد کبود و مظفریه ساخته شدند.[۶]
  • ۱۴۶۸– اوزن حسن در قدرت است.[۱۰]
  • ۱۴۶۹– تبریز بخشی از آق قویونلو شد.
  • ۱۴۷۲– پایتخت از آمید به تبریز منتقل شد.[۱۱]
  • ۱۴۷۵– مسجد حسن پادشاه و مقسودیه ساخته شدند (تاریخ تقریبی).[۶]
  • ۱۴۷۸– نصیریه ساخته شد.[۶]
  • ۱۴۸۳– کاخ هشت بهشت ساخته شد.[۱۰]

قرن ۱۶ام[ویرایش]

یک طرحواره از نقشه تبریز در قرن ۱۶ام که توسط مطراقچی ریاضی‌دان عثمانی کشیده شده.
یک مینیاتور به تصویر کشیده شده از پادشاه دوم از سلسله صفوی طهماسب اول در تبریز.

قرن ۱۷ام[ویرایش]

نمای ترسیم توسط ژان شاردن به سال ۱۶۷۳.
طرح تبریز در ۱۶۹۰.

قرن ۱۸ام[ویرایش]

  • ۱۷۲۱ – زلزله مهیب هشتاد هزار نفر را کشت.[۱۴]
  • ۱۷۲۴ – عثمانی در قدرت.
    • ۱۷۲۴–۱۷۲۵ - عثمانی‌ها در حین اشغال دوساله تبریز حدود دویست هزار نفر از ساکنان شهر را کشتند.
  • ۱۷۳۰ – صفویه در قدرت.
  • ۱۷۳۶ – تبریز بخشی از قلمرو پادشاهی افشار شد.
  • ۱۷۴۷ – تبریز بخشی از خانات تبریز شد.
  • ۱۷۵۷ – محمدحسن‌خان قاجار تبریز راا شغال کرد.[۱۵]
  • ۱۷۶۲ – شهر جزوی از قملرو زند شد.[۱۵]
  • ۱۷۷۵ – زلزله مهیب.[۱۱]
  • ۱۷۸۰ – ۲۸۷ فوریه: زلزله باعث کشته شدن حدود دویست هزار نفر از ساکنان تبریز شد.[۷]
    • جمعیت: حدود سی هزار نفر است.
  • ۱۷۸۵ – قاجاریان در قدرت.
  • ۱۷۹۹ - شاهزاده قاجار عباس میرزا به عنوان والی تبریز منصوب شد.

قرن ۱۹ام[ویرایش]

قرن ۲۰ام[ویرایش]

  • ۱۹۰۸- سردار همایون ولی قاسم عنوان اولین شهردار تبریز منصوب شد.
  • ۱۹۰۹
    • ۱۹ مارس: هوارد باسکرویلآمریکایی در تبریز و طرفدار مشروطه خواهان در جنگ کشته‌شد.
    • ۲۹ مارس: روس‌ها و قزاقها تبریز را اشغال کردند.[۱۳]
    • ۲۹ مارس: با ورود سلطنت طلبان محاصره تبریز شکست خورد.
معلمان مدرسه مموریال تبریز، عکس در سال ۱۹۲۳.
  • ۱۹۱۴ – راه‌آهن جلفا-تبریز ساخته‌شد.
  • ۱۹۱۵
  • ۱۹۱۷
  • ۱۹۱۸
    • ۲۸ فوریه: عقب‌نشینی روس‌ها از تبریز به پایان رسید.[۱۰] :۴۹۶
    • ۲۸ فوریه: اسماعیل نوبری از سران محلی حزب دموکرات کنترل شهر را بدست گرفت.
    • ۱۸ ژوئن: تبریز توسط نیروهای عثمانی اشغال شد.
  • ۱۹۲۰
  • ۱۹۲۱– کتابخانه تربیت تأسیس شد.
  • ۱۹۲۲
    • ۱ فوریه: فرمانده لاهوتی با شورش کنترل تبریز را بدست گرفت.[۲۲]:۱۳۴–۱۴۲
    • ۷ فوریه: قیام لاهوتی توسط قزاق‌ها سرکوب شد.
  • ۱۹۲۵ – شهر بخشی از سلسله پهلوی شد.
  • ۱۹۳۴–
  • ۱۹۳۵ -
    • ارفع‌الملک جلیلی شهردار وقت تبریز با اختصاص بودجه‌دومیلیون‌تومانی دست به تعریض مسیل ۱۲ کیلومتری رودخانه قوری چای در داخل شهر تبریز کرد.[۲۴]
  • ۱۹۳۷– تبریز مرکز استان جدید آذربایجان شرقی شد.[۱۳]
  • ۱۹۴۱
  • ۱۹۴۵

قرن ۲۱ام[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

تاریخ تبریز

منابع[ویرایش]

  1. http://whc.unesco.org/uploads/nominations/1346.pdf ICHHTO, Executive summary, Tabriz historical Bazaar complex, 2009, Page 228.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ "Tabriz". Islamic Cultural Heritage Database. Istanbul: Organisation of Islamic Cooperation, Research Centre for Islamic History, Art and Culture. Retrieved 6 February 2013. 
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ Edward Balfour (1885), "Tabreez", Cyclopaedia of India (3rd ed.), London: B. Quaritch  More than one of |author-link= and |authorlink= specified (help); More than one of |chapterurl= and |chapter-url= specified (help)
  4. Salia, Kalistrat (1983). History of the Georgian nation. Madison, WI: University of Wisconsin. p. 181. 
  5. Marco Polo (1854) The travels of Marco Polo: the Venetian.
  6. ۶٫۰۰ ۶٫۰۱ ۶٫۰۲ ۶٫۰۳ ۶٫۰۴ ۶٫۰۵ ۶٫۰۶ ۶٫۰۷ ۶٫۰۸ ۶٫۰۹ ۶٫۱۰ ۶٫۱۱ ۶٫۱۲ Charles Melville (1981). "Historical Monuments and Earthquakes in Tabriz". Iran. British Institute of Persian Studies. 19. 
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ ۷٫۲ ۷٫۳ "Tabriz". Grove Encyclopedia of Islamic Art & Architecture. Oxford University Press. 2009. 
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ ۸٫۲ ArchNet.org. "Tabriz". Cambridge, Massachusetts, USA: MIT School of Architecture and Planning. Retrieved 6 February 2013. 
  9. Houtsma, T. (1993). First Encyclopaedia of Islam: 1913-1936. E.J. Brill. p. 798. ISBN 9789004097964. Retrieved 13 March 2015. 
  10. ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ ۱۰٫۲ ۱۰٫۳ ۱۰٫۴ C. Edmund Bosworth, ed. (2007). "Tabriz". Historic Cities of the Islamic World. Leiden: Koninklijke Brill. 
  11. ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ ۱۱٫۲ ۱۱٫۳ Michael R.T. Dumper; Bruce E. Stanley, eds. (2008), "Tabriz", Cities of the Middle East and North Africa, Santa Barbara, USA: ABC-CLIO 
  12. "CITY POPULATIONS THROUGH HISTORY" (PDF). 21 March 2006. Retrieved 13 March 2015. 
  13. ۱۳٫۰ ۱۳٫۱ ۱۳٫۲ ۱۳٫۳ Tadeusz Swietochowski; Brian C. Collins (1999). Historical Dictionary of Azerbaijan. USA: Scarecrow Press. 
  14. ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ ۱۴٫۲ "Tabriz", The Encyclopaedia Britannica (11th ed.), New York: Encyclopaedia Britannica, 1910, OCLC 14782424  More than one of |chapterurl= and |chapter-url= specified (help); More than one of |oclc= and |OCLC= specified (help)
  15. ۱۵٫۰ ۱۵٫۱ ۱۵٫۲ Christoph Werner (2000). An Iranian Town in Transition: A Social and Economic History of the Elites of Tabriz, 1747–1848. Wiesbaden: Otto Harrassowitz Verlag. 
  16. Jedidiah Morse; Richard C. Morse (1823), "Tauris", A New Universal Gazetteer (4th ed.), New Haven: S. Converse  More than one of |chapterurl= and |chapter-url= specified (help)
  17. George Nathaniel Curzon (1892), Persia and the Persian Question, London: Longmans, Green & Co., OCLC 3444074  More than one of |author-link= and |authorlink= specified (help); More than one of |oclc= and |OCLC= specified (help)
  18. "مؤسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران IICHS". iichs.org. Retrieved 13 March 2015. 
  19. Hasanbeyghi, Mohammadreza, Alo125, Hamshahribook, 2007 ISBN: 978-964-2924-39-4].
  20. "Tavakoli Match Co. Website...About Us". tavakolimatches.com. Retrieved 13 March 2015. 
  21. Cosroe Chaqueri, The Soviet Socialist Republic of Iran, 1920–1921: Birth of the Trauma (Pittsburgh and London: University of Pittsburgh Press, 1995), p. 465.
  22. Dr Stephanie Cronin (15 April 2013). Reformers and Revolutionaries in Modern Iran: New Perspectives on the Iranian Left. Routledge. ISBN 978-1-134-32890-1. 
  23. "چه بر سر عالی قاپوی تبریز آمد؟ | پایگاه فرهنگی اطلاع‌رسانی آناج | Anaj.ir". web.archive.org. Retrieved 13 March 2015. 
  24. http://www.goftogu.com/article/2013/08/post-115.html
  25. "WorldCat". USA: Online Computer Library Center. Retrieved 6 February 2013. 
  26. Persian Bulletin of Blue Mosque, Iranian Cultural Heritages Organization.
  27. "Asian Nations Cup 1976". rsssf.com. Retrieved 13 March 2015. 
  28. ۲۸٫۰ ۲۸٫۱ Brenda Shaffer, Borders and Brethren: Iran and the Challenge of Azerbaijani Identity, p81
  29. "دربارهٔ ما - شرکت پالایش نفت تبریز". tbzrefinery.co.ir. Retrieved 13 March 2015. 
  30. Brenda Shaffer (19 August 2010). "The formation of Azerbaijani collective identity in Iran". tandfonline.com. Retrieved 13 March 2015. 
  31. "HugeDomains.com - Varliq.com is for Sale (Varliq)". varliq.com. Retrieved 13 March 2015. 
  32. http://webharvest.gov/peth04/20041016172847/http://aupress.au.af.mil/Books/Bergquist/Bergquist_B25.pdf | The role of air power in Iran Iraq war, page 45
  33. IRAN (4 September 2012). "دانشگاه شهید مدنی آذربایجان" (PDF). Retrieved 13 March 2015. 
  34. "Tabriz International Exhibition Co". Retrieved 6 February 2013. 
  35. "Tabriz Petrochemical Company". tpco.ir. Retrieved 13 March 2015. 
  36. "Amir Nezam House Museum". Tehran Times. 22 February 2012. Retrieved 6 February 2013. 
  37. "سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان آذربایجان شرقی - سایت موزه عصر آهن تبریز". web.archive.org. Archived from the original on 21 June 2010. Retrieved 13 March 2015. 
  38. "The New York Times". nytimes.com. Retrieved 13 March 2015. 
  39. "The New York Times". thelede.blogs.nytimes.com. Retrieved 13 March 2015. 
  40. fa:برج بلور
  41. "Hundreds killed in northwest Iran earthquakes". Al Jazeera. 12 August 2012. Retrieved 6 February 2013. 
  42. "دوربین آناج / شادی هواداران رئیس جمهور منتخب در تبریز| پایگاه فرهنگی اطلاع‌رسانی آناج | Anaj.ir". web.archive.org. Retrieved 13 March 2015. 
  43. "‫تبریز ۲۵ خرداد. آخر هفته احمدی رفته -‬‎ - YouTube". youtube.com. Retrieved 13 March 2015. 
  44. "صادق نجفی شهردار تبریز شد - خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency". mehrnews.com. Retrieved 13 March 2015. 
  45. "http://shahryarnews.net/?MID=21&Type=News&TypeID=1&id=11344". shahryarnews.net. Retrieved 13 March 2015.  External link in |title= (help)
  46. "نخستین موزه فوتبال ایران در تبریز افتتاح شد - سایت خبری تحلیلی تابناک|اخبار ایران و جهان|TABNAK". tabnak.ir. Retrieved 13 March 2015. 
  47. «مترو تبریز پس از توقف 3 ساله در ایستگاه وعده افتتاح شد». فارس، 5 شهریور 1394. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۶. 

مطالعه بیشتر[ویرایش]

  • Jean Chardin (1691), The travels of Sir John Chardin into Persia and the East-Indies, through the Black Sea, and the country of Colchis, London: Christopher Bateman, p. 352+  More than one of |author-link= and |authorlink= specified (help)
  • William Ouseley (1823), "(Tabriz)", Travels in various countries of the East; more particularly Persia, London: Rodwell and Martin, OCLC 4198311  More than one of |author-link= and |authorlink= specified (help); More than one of |chapterurl= and |chapter-url= specified (help); More than one of |oclc= and |OCLC= specified (help)
  • Evliya Çelebi (1834). "(Tabriz)". Narrative of Travels in Europe, Asia, and Africa, in the Seventeenth Century. 2. Translated by Joseph von Hammer-Purgstall. London: Oriental Translation Fund. 
  • E.A. Brayley Hodgetts (1896). "(Tabreez)". Round about Armenia: the record of a journey across the Balkans through Turkey, the Caucasus, and Persia in 1895. London: Sampson Low, Marston and Co. 
  • A.V. Williams Jackson (1906), "Tabriz", Persia Past and Present: a Book of Travel and Research, New York: Macmillan  More than one of |author-link= and |authorlink= specified (help); More than one of |chapterurl= and |chapter-url= specified (help)
  • Christoph Werner (2000). "The Amazon, the Sources of the Nile, and Tabriz: Nadir Mirza's Tarikh Va Jughrafi-yi Dar Al-saltana-yi Tabriz and the Local Historiography of Tabriz and Azerbaijan". Iranian Studies. 33: 165–184. doi:10.1080/00210860008701980.