شکلات

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
شکلات

شکلات به خوراکی‌های مشتق از کاکائو گفته می‌شود.[۱] این ماده غذایی پر طرفدار و انرژی زا،[۲] بطور معمول از ترکیب شیر، شکر، کره کاکائو و پودر کاکائو با نسبت‌های متفاوت تولید می‌شود.[۳]

تاریخچه شکلات[ویرایش]

کاکائو بومی آمریکای جنوبی، آمریکای مرکزی و مکزیک است و حداقل به مدت سه هزار سال در این منطقه کشت می‌شده‌است. مدارک باستان‌شناسی حاکی از کشت و استفاده خوراکی از این ماده در هندوراس در حدود ۱۱۰۰ سال پیش از میلاد مسیح است. شکلات در قسمت آمریکای مرکزی، نوعی کالای لوکس محسوب می‌شد و از دانه‌های کاکائو هم به عنوان پول استفاده می‌کردند. درگذشته شکلات بیشتر در نوشیدنی‌های شکلاتی کاربرد داشته‌است.[۱] شوکولیک: به فرد عاشق شکلات، شوکولیک گفته می‌شود.[۴] اولین بار، فاتحان اسپانیایی کاکائو را برای نشان دادن به پادشاه و ملکه اسپانیا از آمریکا به اروپا آوردند؛ و خیلی زود، این ماده جزو مواد غذایی قاره اروپا گردید. آن زمان از شکلات تنها در انواع نوشیدنی‌ها استفاده می‌شد که البته مقداری شکر به نوشیدنی اضافه می‌کردند تا تلخی آن گرفته شود. تا قرن ۱۷، شکلات در اروپا، ماده غذایی گران‌قیمتی محسوب می‌شد که تنها ثروتمندان از آن استفاده می‌کردند.[۱]

در سال ۱۸۲۸میلادی، هلندی‌ها روشی اختراع کردند که طی آن، چربی دانه‌های کاکائو را می‌گرفتند و از آن، کره کاکائو تهیه می‌کردند. از باقی‌مانده دانه کاکائو هم پودر کاکائو تهیه نمودند. همچنین طی روشی دیگر، شکلات را قلیایی نموده و به این ترتیب، مزه تلخ آن را از بین می‌بردند. از آن زمان بود که شکلات‌ها به شکل امروزی تهیه شد. گفته شده که جوزف فرای، اولین کسی بود که در سال ۱۸۴۷م، شکلات‌های امروزی را عرضه نمود که به راحتی قابل خوردن باشند.[۱]

با وجود پیشرفت‌هایی که در صنعت شکلات انجام شد، شکلات محبوبیت فراگیر خود را مرهون جنگ جهانی اول است. در طول این جنگ، این ماده غذایی به عنوان جیره غذایی سربازان به کار گرفته شد و سربازان پس از بازگشت از جنگ، بهترین مبلغ آن بودند. به این ترتیب تا سال ۱۹۳۰ حدود ۴۰ هزار نوع شکلات گوناگون تولید شد.

روز جهانی شکلات[ویرایش]

روز جهانی شکلات هر سال در روز 7 جولای در سرتاسر دنیا جشن گرفته می‌شود. اولین بار در سال 1550 در چنین روزی ، شکلات در اروپا به جهان معرفی شد و به همین جهت به عنوان « روز جهانی شکلات » معروف شده‌است. با اینکه هفتم جولای روز شناخته شده تری در سرتاسر جهان است، اما آمریکایی‌ها این جشن را روز 13 سپتامبر جشن می‌گیرند. [۵]

انواع شکلات[ویرایش]

شکلات با در صدهای گوناگون (تا ۹۰درصد)
شکلات ضیافت

شکلات‌ها معمولاً با شیر ترکیب شده و وارد بازار می‌گردند. هر قدر درصد شکلات استفاده شده بیشتر باشد شکلات سیاه‌تر و تلخ‌تر می‌شود. شکلات‌ها از ۱۰٪ (شکلات سفید) تا ۹۹٪ (دارک چاکلت یا شکلات تلخ) درجه‌بندی می‌شوند. معمولاً اسانس نعنا، پرتقال، موز، توت فرنگی و… را برای طعم دادن به شکلات اضافه می‌کنند.[۶]

در شکلات‌های تخته‌ای از مغز میوه جات مثل، گردو، فندق، بادام زمینی و… استفاده می‌شود. گاهی عسل، کارامل، مربا، کشمش یا شراب هم در تهیه شکلات به کار می‌رود. شکلات یکی از معروف‌ترین اسنک‌ها در همه جای دنیاست.[نیازمند منبع]

یکی از افزودنی‌های نامطلوب که باعث کاهش قیمت شکلات می‌شود، موم پارافین است. شکلات‌های دارای این افزودنی در دمای بدن به سرعت ذوب نمی‌شوند و از این روش قابل شناسایی می‌باشند.

شکلات در ایران[ویرایش]

تولید و مصرف شکلات در ایران نیز همچون بسیاری از کشورها سابقه‌ای چندان طولانی ندارد. اولین کارخانه شکلات‌سازی در ایران حدود ۶۰ سال پیش توسط دو برادر در تبریز راه‌اندازی شد. محصول این کارخانه تا مدت‌ها فقط آب نبات و تافی برای بچه‌ها بود؛ که بعدها به اسم داداش برادر شناخته شد و امروزه با نام آیدین مشغول به فعالیت می‌باشد این کارخانه و کارخانه‌های متعددی که بعد از آن بوجود آمدند، به‌تدریج دامنه فعالیت خود را گسترش دادند و انواع دیگری از محصولات را تولید کردند. در دهه‌های اخیر این شرکت‌ها بطرف تولید شکلات‌های تخته‌ای و لقمه‌ای در قالب مجلسی حرکت کرده‌اند. به‌طوری‌که امروزه انواع تافی، کارامل، کرم کاکائو، کارولین و ترافی وشکلات‌های مغزدار، فانتزی، تلخ و روشن در اشکال مختلف با بسته‌بندی‌های مناسب تولید می‌کنند. از فناوری پیشرفته در زمینه استفاده از دانه‌های روغنی کاکائو برخوردارند و برخی از آن‌ها در سال‌های اخیر به عنوان واحدهای تولیدکننده یا صادر کنند نمونه انتخاب شده و جوایزی هم دریافت داشته‌اند.[نیازمند منبع]

امروزه حدود ۱۰۰۰ واحد صنعتی با ظرفیت تولید سالانه حدود ده میلیون تن شیرینی و شکلات در ایران فعالیت دارند. اما حجم تولید آن‌ها حدود ۵۰ درصد ظرفیت آن‌هاست و حدود ۲۰ درصد از آنچه تولید می‌کنند به خارج صادر می‌شود. صادرات شکلات ایرانی در دهه اخیر افزایش چشم‌گیری داشته‌است.[۷]

خواص شکلات[ویرایش]

دامینوستین با پوشش شیر و شکلات. (سمت راست)
دامینوستین با پوشش شکلات تلخ اصل (سمت چپ)

نوع سیاه معروف به شکلات تلخ آن به دلیل وجود آنتی‌اکسیدان جلوی تولید رادیکال‌های آزاد را می‌گیرد و بنابراین مفیدتر است. همچنین مصرف این ماده به راحتی از پوکی استخوان پیشگیری کرده و سرعت پیشرفت آن را کاهش می‌دهد.[۸] مصرف شکلات برای سگ‌ها، گربه‌ها و اسب‌ها مضر است و همچون سم در بدن آن‌ها عمل می‌کند.

پیشنهاد[ویرایش]

  • شکلات تلخ برای سلامتی مفید در نظر گرفته شده‌است و حتی خوردن هر روز بخش کوچکی از شکلات تلخ در سالم نگه داشتن قلب و کاهش کلسترول بد کمک می‌کند.[۹]
  • شکلات تلخ نیز منبع خوبی از انرژی است و به دلیل آن گسترش می‌یابد به آرامی به خون و سطح انسولین را افزایش نمی‌دهد. (در واقع، شاخص قند خون شکلات تلخ در تنها ۲۲ تخمین زده شده‌است) بنابراین، آن را فراهم می‌کند انرژی پایدار است ایده‌آل برای فعالیت‌های استقامتی و نیز دوره‌های آموزشی با وزنه است.
  • اگر شما شکلات تلخ را دوست ندارید، با یک شکلات خفیف با میزان کاکائوی ۴۵–۵۵٪ شروع کنید. شکلات شیرین طعمی مانند شیر شکلات دارد و بیش از حد تلخ نیست! اگر شما بیشتر ماجرا جو هستید، می‌توانید کاکائو شکلات ۱۰۰٪ یا بدون شکر را تجربه کنید.
  • تشکیل لکه‌های سفید یا چربی شکوفه شکلات با توجه به جدایی بخشی از چربی موجود در شکلات است. اگر چه بر جنبه زیبایی شناسی شکلات اثر دارد ولی خوردن آن اشکالی ندارد. این عیب به گرما و رطوبت ارتباط دارد. شکلات را در جای خشک و خنک و عاری از بو ذخیره کنید.
  • سعی کنید تا جای ممکن از شکلات شیری استفاده نکنید و به جای آن از شکلات تلخ استفاده کنید. چون شکلات شیری دقیقا برعکس شکلات تلخ خواص مفیدی برای بدن انسان ندارد و باعث افزایش وزن، قند خون، کالری، کلسترول و ... می‌شود و برای بدن انسان مضر می‌باشد.[۱۰]
  • برخی از مارک‌های عالی را امتحان کنید: میشل Cluizel, Wedel, Domori, Amedei, Valrhona, Neuhaus, Marcolini, Lindt, Felchlin, Guittard, Scharffen برگر، سانتاندر، ماداگاسکار، وایس، ال ری، تئو، Bonnat, Pralus, Kaoka, Castelain, Slitti, Dagoba، سبز و سیاه، و Ghirardelli.

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ Wikipedia, the free encyclopediaChocolate (بازدید: ۱۷ می۲۰۱۰)
  2. پایگاه حوزه. «شکلات». بازبینی‌شده در ۱۷ می۲۰۱۰. 
  3. دانشنامه رشد. «شکلات». بازبینی‌شده در ۱۷ می۲۰۱۰. 
  4. مزون شکلات تبریز
  5. ‏ «روز جهانی شکلات ، شیرین ترین روز تقویم». مجله قنادباشی، ۱۷ تیر ۱۳۹۷. بازبینی‌شده در ۷ جولای ۲۰۱۸. 
  6. «طرز تهیه شکلات با طعم دلخواه شما». هروی دنتال، 22 دسامبر 2016. 
  7. شبکه خبری صنایع غذایی ایران. «پنج درصد صادرات غیرنفتی به شیرینی و شکلات تعلق دارد». بازبینی‌شده در ۱۷ می۲۰۱۰. 
  8. شبکه خبری صنایع غذایی ایران. «مصرف شکلات و تراکم استخوان». بازبینی‌شده در ۱۷ می۲۰۱۰. 
  9. wholeliving.com
  10. Ipatenco، Sara. «Is Milk Chocolate Healthy?»(en-US)‎. به کوشش LIVESTRONG.COM. بازبینی‌شده در 2018-03-24.