فهرست وزیران دادگستری ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

وزارت عدلیه یا دادگستری، سازمانی دولتی است که به حل اختلافات می‌پردازد و با مجازات نقض‌کنندگان قانون بر اجرای قوانین نظارت می‌کند. هرچند یکی از وزارت خانه‌های دولت وزارت دادگستری است؛ اما دادگستری، در قوه قضاییه متمرکز است. پیش از ایجاد سمت وزیر عدلیه در ۱۲۷۵ ه‍.ق. سمتی با نام «امیر دیوان» عهده‌دار ریاست دستگاه قضای عرفی بود.

پادشاهی[ویرایش]

امیر دیوان

وزیر عدلیه

پادشاهی مشروطه[ویرایش]

قاجار[ویرایش]

ردیف نام نگاره آغاز تصدی پایان تصدی نخست‌وزیر
احمد مشیرالسلطنه Ahmad Moshir al-Saltaneh.jpg نصرالله مشیرالدوله
عبدالحسین میرزا فرمانفرما (فرمانفرماییان) Farmanfarma.jpg ۲۹ اسفند ۱۲۸۵ سلطان‌علی وزیر افخم
میرزا محمود علاءالملک (دیبا) ۱۳ اردیبهشت ۱۲۸۶ علی‌اصغر اتابک
۲۴ شهریور ۱۲۸۶ احمد مشیرالسلطنه
حسن مشیرالدوله (پیرنیا) Hassan Pirnia 2.jpg
مهدی‌قلی مخبرالسلطنه (هدایت) Hedayat mehdiqoli.jpg ۴ آبان ۱۲۸۶ ابوالقاسم ناصرالملک
۲۹ آذر ۱۲۸۶ حسینقلی نظام‌السلطنه
رضا مؤیدالسلطنه (گرانمایه)
حسن مشیرالدوله (پیرنیا) Hassan Pirnia 2.jpg ۱۷ خرداد ۱۲۸۷ احمد مشیرالسلطنه
عبدالوهاب نظام‌الملک 12249.jpg
حسن مشیرالدوله (پیرنیا) Hassan Pirnia 2.jpg ۱۲ اردیبهشت ۱۲۸۸ ابوالقاسم ناصرالملک
جواد سعدالدوله
عبدالحسین میرزا فرمانفرما (فرمانفرماییان) Farmanfarma.jpg ۱۲۸۸ محمدولی سپهدار اعظم
حسن وثوق‌الدوله (وثوق) Hassan Vosough od-Dowleh.jpg ۱۲۸۸
حسن مشیرالدوله (پیرنیا) Hassan Pirnia 2.jpg ۸ آذر ۱۲۸۸
محمدحسین دبیرالملک ۳ امرداد ۱۲۸۹ حسن مستوفی‌الممالک
حسن محتشم‌السلطنه (اسفندیاری) ESFANDIAARI.jpg ۸ آبان ۱۲۸۹
مصطفی منصورالسلطنه (عدل) (کفیل) Mostafa Adl.jpg ۱۲ دی ۱۲۸۹
حسن مشیرالدوله (پیرنیا) Hassan Pirnia 2.jpg ۲۰ اسفند ۱۲۸۹ محمدولی سپهدار اعظم
احمد قوام‌السلطنه (قوام) Ahmad-qavam.jpg
حسن مشیرالدوله (پیرنیا) Hassan Pirnia 2.jpg ۳ امرداد ۱۲۹۰ نجفقلی صمصام‌السلطنه
محمود مشاورالملک (کفیل)
حسن محتشم‌السلطنه (اسفندیاری) ESFANDIAARI.jpg
محمدعلی ذکاءالملک (فروغی) Foroughi PM1314.jpg ۱۹ آذر ۱۲۹۰ ۱۴ خرداد ۱۲۹۱
اسماعیل ممتازالدوله (ممتاز) Ismail mumtaz sm.jpg ۲۸ دی ۱۲۹۱ محمدعلی علاءالسلطنه
رضا ارفع‌الدوله (ارفع) ارفع‌الدوله.jpg
محمدعلی ذکاءالملک (فروغی) Foroughi PM1314.jpg ۲۶ مرداد ۱۲۹۳ حسن مستوفی‌الممالک
مهدی‌قلی مخبرالسلطنه (هدایت) Hedayat mehdiqoli.jpg
محمدعلی ذکاءالملک (فروغی) Foroughi PM1314.jpg ۲۳ اسفند ۱۲۹۳ حسن مشیرالدوله
فتح‌الله سردار منصور (اکبر) Sepahdar.jpg ۱۰ اردیبهشت ۱۲۹۴ عبدالمجید میرزا عین‌الدوله
محمدعلی علاءالسلطنه Mohammad-Ali Ala al-Saltaneh.jpg ۲۶ امرداد ۱۲۹۴ حسن مستوفی‌الممالک
۲ دی ۱۲۹۴ عبدالحسین میرزا فرمانفرما
میرزا محمود علاءالملک (دیبا) ۱۴ اسفند ۱۲۹۴ محمدولی سپهسالار اعظم
فیروز نصرت‌الدوله (فیروز) Prince Firouz Mirza Nosrat-ed-Dowleh Farman Farmaian III.JPG ۷ شهریور ۱۲۹۵ حسن وثوق‌الدوله
اسماعیل ممتازالدوله (ممتاز) Ismail mumtaz sm.jpg محمدعلی علاءالسلطنه
حسنعلی نصرالملک (کمال هدایت) Hassan-ali Kamal Hedayat.jpg
مهدی‌قلی مخبرالسلطنه (هدایت) Hedayat mehdiqoli.jpg ۳۰ آبان ۱۲۹۶ عبدالمجید میرزا عین‌الدوله
۲۶ دی ۱۲۹۶ حسن مستوفی‌الممالک
حسنعلی نصرالملک (کمال هدایت) Hassan-ali Kamal Hedayat.jpg ۱۲۹۷
۱۰ اردیبهشت ۱۲۹۷ نجفقلی صمصام‌السلطنه
اسماعیل ممتازالدوله (ممتاز) Ismail mumtaz sm.jpg
فیروز نصرت‌الدوله (فیروز) Prince Firouz Mirza Nosrat-ed-Dowleh Farman Farmaian III.JPG ۱۶ امرداد ۱۲۹۷ حسن وثوق‌الدوله
مصطفی منصورالسلطنه (عدل) (کفیل) Mostafa Adl.jpg
حسنعلی نصرالملک (کمال هدایت) Hassan-ali Kamal Hedayat.jpg
محمد مصدق‌السلطنه (مصدق) Mossadegh.jpg ۱۲ تیر ۱۲۹۹ حسن مشیرالدوله
مصطفی منصورالسلطنه (عدل) Mostafa Adl.jpg
سلیمان میکده ۵ آبان ۱۲۹۹ فتح‌الله سپهدار اعظم
عباس میرزا سالار لشکر (فرمانفرماییان) Salar Lashgar.jpg
مصطفی منصورالسلطنه (عدل) (کفیل) Mostafa Adl.jpg ۵ اسفند ۱۲۹۹ سید ضیاءالدین طباطبایی
اسدالله مشارالسلطنه (قدیمی نوایی) ۱۴ خرداد ۱۳۰۰ احمد قوام‌السلطنه
ابراهیم عمیدالسلطنه
عبدالحسین سردار معظم خراسانی (تیمورتاش) تیمورتاش.png ۱ بهمن ۱۳۰۰ حسن مشیرالدوله
مصطفی منصورالسلطنه (عدل) (کفیل) Mostafa Adl.jpg
اسدالله مشارالسلطنه (قدیمی نوایی) احمد قوام‌السلطنه
مرتضی ممتازالملک ۲۵ بهمن ۱۳۰۱ حسن مستوفی‌الممالک
ابراهیم حکیم‌الملک (حکیمی) Ebrahim Hakimi portrait.png ۲۴ خرداد ۱۳۰۲ حسن مشیرالدوله
ابوالحسن معاضدالسلطنه (پیرنیا) ۳ آبان ۱۳۰۲ رضا خان سردار سپه
حسین ادیب‌السلطنه (سمیعی)
فیروز نصرت‌الدوله (فیروز) Prince Firouz Mirza Nosrat-ed-Dowleh Farman Farmaian III.JPG

پهلوی[ویرایش]

ردیف نام نگاره آغاز تصدی پایان تصدی نخست‌وزیر
مهدی مشیر فاطمی محمدعلی فروغی (کفیل)
مصطفی عدل (کفیل) Mostafa Adl.jpg حسن مستوفی
حسن وثوق Vosoogh.jpg
علی‌اکبر داور AliAkbar Davar Justice Minister 1306.jpg ۱۳۰۵ ۱۳۰۶
۱۳۰۶ مهدی‌قلی هدایت
محسن صدر Mohsen Sadr.png ۱۳۱۲ محمدعلی فروغی
شهریور ۱۳۱۵ محمود جم
احمد متین‌دفتری Ahmad Matin-Daftari.jpg ۱۳۱۵ ۱۳۱۸
محمد سروری (سرپرست) ۱۳۱۸ ۱۳۱۹ احمد متین‌دفتری
مجید آهی ۱۳۱۹ ۱۳۲۰ علی منصور
۱۳۲۰ ۱۳۲۰ محمدعلی فروغی
عباسقلی گلشائیان
مجید آهی ۱۸ اسفند ۱۳۲۰ علی سهیلی
علیرضا قره‌گوزلو ۱۸ مرداد ۱۳۲۱ ۱ بهمن ۱۳۲۱ احمد قوام
جواد عامری ۱ بهمن ۱۳۲۱
علی‌اصغر حکمت Ali Asghar Hekmat.jpg ۲۸ بهمن ۱۳۲۱ ۱۲ مرداد ۱۳۲۲ علی سهیلی
محسن صدر Mohsen Sadr.png ۱۲ مرداد ۱۳۲۲
اسدالله ممقانی فروردین ۱۳۲۳ محمد ساعد
الله‌یار صالح Allah-Yar Saleh.jpg ۱۳۲۳
مصطفی عدل Mostafa Adl.jpg آذر ۱۳۲۳ مرتضی‌قلی بیات
الله‌یار صالح Allah-Yar Saleh.jpg ۱۳ خرداد ۱۳۲۴ ابراهیم حکیمی
حسنعلی کمال هدایت Hassan-ali Kamal Hedayat.jpg ۵ مهر ۱۳۲۴ محسن صدر
امان‌الله اردلان ۱۳ آبان ۱۳۲۴ احمد قوام
انوشیروان سپهبدی ۲۸ بهمن ۱۳۲۴
الله‌یار صالح Allah-Yar Saleh.jpg تیر ۱۳۲۵
علی‌اکبر موسوی‌زاده آذر ۱۳۲۵
مصطفی عدل Mostafa Adl.jpg ۱۳۲۶
رضا تجدد ۲۵ شهریور ۱۳۲۶
محمد سروری ابراهیم حکیمی
محمدعلی نظام مافی تیر ۱۳۲۷ مهر ۱۳۲۷ عبدالحسین هژیر
عباسقلی گلشائیان مهر ۱۳۲۷
محسن صدر Mohsen Sadr.png ۱۳۲۷ ۱۳۲۷ محمد ساعد
محمد سجادی Sajjadi.jpg ۲۱ اسفند ۱۳۲۷ ۱۳۲۹
علی هیئت علی منصور
محمدعلی بوذری حاج‌علی رزم‌آرا
شمس‌الدین امیرعلائی Shamseddin Amir-Alaei.jpg حسین علاء
علی هیئت محمد مصدق
شمس‌الدین امیرعلائی Shamseddin Amir-Alaei.jpg
حسن سمیعی (سرپرست)
رضا تجدد
عبدالعلی لطفی Lotfii.jpg محمد مصدق
جمال‌الدین اخوی فضل‌الله زاهدی
فخرالدین شادمان ۱۳۳۳
حسین علاء
(همزمان با تصدی نخست‌وزیری)[پانویس ۱]
Hossein Ala'.jpg حسین علاء
علی امینی Aliamini.jpg
عباسقلی گلشائیان
محمد مجلسی (سرپرست) Mohammad Majlessi (Madjlessi), 1957.jpg منوچهر اقبال
سید محمدعلی هدایتی ۱۳۳۶ ۱۳۳۹
محمدعلی ممتاز جعفر شریف‌امامی
نورالدین الموتی Nuraldin Alamouti.png علی امینی
غلامحسین خوشبین اسدالله علم
محمد باهری
باقر عاملی ۱۳۴۲ ۱۳۴۳ حسنعلی منصور
۱۳۴۳ ۱۳۴۵ امیرعباس هویدا
جواد صدر Javad Sadr.jpg ۱۳۴۵ ۱۳۴۷
منوچهر پرتو ۱۳۴۷ ۱۳۵۳
صادق احمدی ۱۳۵۳ ۱۳۵۵
غلامرضا کیانپور Gholamreza Kianpour غلامرضا کیانپور.jpg ۱۸ آبان ۱۳۵۵ ۱۳۵۶
۱۳۵۶ شهریور ۱۳۵۷ جمشید آموزگار
محمد باهری ۱۳۵۷ ۱۳۵۷ جعفر شریف‌امامی
حسین نجفی ۱۳۵۷ ۱۳۵۷
۱۳۵۷ ۱۳۵۷ غلامرضا ازهاری
یحیی صادق وزیری ۱۷ دی ۱۳۵۷ ۲۷ دی ۱۳۵۷ شاپور بختیار
شمس‌الدین عالمی (سرپرست) ۲۷ دی ۱۳۵۷ ۲۲ بهمن ۱۳۵۷

جمهوری اسلامی[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. سید عمادالدین میرمطهری معاون وزیر دادگستری شد.

منابع[ویرایش]

  1. «معرفی وزرای دادگستری». وب‌گاه وزارت دادگستری. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۱-۱۷.