زبان کرهای
| کرهای | |
|---|---|
| 한국어 (کره جنوبی) 조선말 (کره شمالی) | |
زبان کرهای به خط هانگول | |
| بیان | تلفظ کرهای: [ha(:)n. ɡu. ɡʌ] (کره جنوبی) تلفظ کرهای: [tso.sɔn.mal] (کره شمالی) |
| زبان بومی در | کره |
| قومیت | مردم کرهای |
شمار گویشوران | ۸۰٫۴ میلیون (۲۰۲۰)[۱] |
کرهای
| |
گونههای نخستین | |
گونههای معیار | پیوجونئو (کره جنوبی)
مونهوائو (کره شمالی)
|
| گویشها | گویشهای کرهای |
| هانگول هانجا (تاریخی) | |
| وضعیت رسمی | |
زبان رسمی در | کره جنوبی کره شمالی |
زبان اقلیت شناختهشده در | |
| تنظیمشده توسط |
|
| کدهای زبان | |
| ایزو ۱–۶۳۹ | ko |
| ایزو ۲–۶۳۹ | kor |
| ایزو ۳–۶۳۹ | kor |
فهرست لینگوییست | kor |
| گلاتولوگ | kore1280[۲] |
| زبانشناسی | 45-AAA-a |
کشورهای دارای جمعیت بومی کرهایزبان (جمعیتهای مهاجر در رنگهای نارنجی و سبز). | |
زبان کرهای (کره جنوبی: 한국어، هانگوگوٰ ; کره شمالی: 조선말، چوسوٰنمال) یک زبان طبیعی از خانواده زبانی زبانهای کرهای است و زبان مادری حدود ۸۰ میلیون نفر مردم کرهایتبار و زبان رسمی و ملی هر دو کشور کره شمالی و کره جنوبی (از نظر جغرافیایی کره) است. فراتر از کره، این زبان به عنوان یک زبان اقلیت در بخشهایی از چین، یعنی استان جیلین، و بهطور خاص ولایت یانبیان و شهرستان چانگبای، شناخته میشود. همچنین کرهایهای ساخالین در بخشهایی از ساخالین، جزیره روسی در شمال ژاپن، و کرهایهای مهاجر در بخشهایی از آسیای میانه نیز بدان سخن میگویند.[۳] این زبان دارای چند خویشاوند منقرضشده است که همراه با زبان ججویی جزیره ججو و خود کرهای - خانواده فشرده زبانهای کرهای را تشکیل میدهند. با این حال، ججویی و کرهای با یکدیگر قابل درک متقابل نیستند. میهن زبانی کرهای جایی در شمال شرقی چین امروزی است. سلسله مراتب جامعه کره منجر به ایجاد سامانهای از سطوح گفتاری و عنوانهای افتخاری میشود که نشاندهنده میزان رسمی بودن هر موقعیت است.
زبان کرهای نوین به خط کرهای (한글 در کره جنوبی، 조선글 در کره شمالی) نوشته میشود، سامانهای که در سده پانزدهم برای این منظور توسعه یافت، اگرچه در سده بیستم به خط اصلی تبدیل شد. این خط از ۲۴ حرف اصلی (جامو) و ۲۷ حرف پیچیده که از حروف پایه تشکیل شدهاند، استفاده میکند. کرهای هنگامی که برای نخستین بار در متون تاریخی ثبت شد، تنها یک زبان گفتاری بود. در آن دوره همه آثار مکتوب کره به زبان چینی کلاسیک نگهداری میشدند، که هیچگاه برای کسی که فقط کرهای میدانست، قابل درک نبودهاست. بعدها، نویسههای چینی اقتباسی برای کرهای، هانجا (漢字)، برای نوشتن این زبان در بیشتر تاریخ کره مورد استفاده قرار گرفت و هنوز هم به میزان محدودی در کره جنوبی، به ویژه در علوم انسانی و مطالعه متون تاریخی استفاده میشود.
از آغاز سده بیست و یکم، جنبههایی از فرهنگ کرهای از طریق جهانی شدن و صادرات فرهنگی به کشورهای دیگر گسترش یافتهاست. به این ترتیب، علاقه به فراگیری زبان کرهای (به عنوان یک زبان خارجی) با اتحادهای طولانی مدت، مشارکت نظامی و دیپلماسی کره ای ها با دیگر کشورها از زمان پایان جنگ جهانی دوم و جنگ کره ایجاد شدهاست. کرهای در کنار زبانهایی مانند چینی و عربی در بالاترین میزان سختی برای انگلیسیزبانان توسط وزارت دفاع ایالات متحده قرار دارد.
نامها
[ویرایش | اشتراکگذاری]نامهای کرهای این زبان بر اساس نامهای کره هستند که در کره جنوبی و کره شمالی استفاده میشود. واژه فارسی «کره» از زبانهای اروپایی آمده که در گوریو ریشه دارد. تصور میشود گوریو نخستین سلسله کرهای است که برای کشورهای غربی شناخته شده بود. مردم کره در کشورهای پساشوروی خود را کوریو-سرم و یا کوریو-این مینامند که به معنای «فرد (های) کرهای/گوریویی» است.[۴]
در کره جنوبی، زبان کرهای با نامهای فراوانی از جمله هانگوک-ائو («زبان کرهای»)، هانگوک-مال («گفتار کرهای») و اوری-مال («زبان ما») نامیده میشود؛ «هانگوک» از نام امپراتوری کره گرفته شدهاست. کرهای نیز به سادگی به عنوان جوک-ائو نامیده میشود، به معنای «زبان ملی». این نام بر اساس همان نویسههای هان (國語 «ملت» + «زبان») است که در تایوان و ژاپن نیز برای اشاره به زبانهای ملی مربوط استفاده میشود.
در کره شمالی و چین، این زبان اغلب جوسئون-مال، یا بهطور رسمیتر، جوسئون-او، نامیده میشود. این نام، از نام کرهای شمالی برای کره (جوسئون) گرفته شدهاست، نامی که از دودمان چوسان (جوسئون) تا زمان اعلام امپراتوری کره باقی ماندهاست.
در سرزمین اصلی چین، پس از برقراری روابط دیپلماتیک با کره جنوبی در سال ۱۹۹۲، اصطلاح چائوشیانیو یا شکل کوتاه چائویو معمولاً برای اشاره به زبان معیار کره شمالی و یانبیان استفاده میشود، در حالی که هانگویو یا شکل کوتاه هانیو برای اشاره به زبان معیار کره جنوبی استفاده میشود.
تاریخ
[ویرایش | اشتراکگذاری]زبان کرهای نوین از کرهای میانه، که به نوبهٔ خود از کرهای باستان آمده، ریشه میگیرد، که خود حاصل زبان نیاکرهای است که بهطور کلی پیشنهاد میشود که میهن زبانی خود را داشته باشد.[۵][۶] ویتمن (۲۰۱۲) پیشنهاد میکند که کرهایهای نخستین، که قبلاً در کره شمالی حضور داشتند، در حدود ۳۰۰ سال پیش از میلاد به بخش جنوبی شبهجزیره کره گسترش یافتند و با سفالگران ژاپنیتبار دوره میومان همزیستی کردند (یا آنها را جذب کردند). هر دو بر یکدیگر تأثیر داشتند و تأثیر بنیادی بعدی تنوع درونی هر دو خانواده زبانی را کاهش داد.[۷]
نویسههای چینی همراه با بودیسم در دوران سه پادشاهی نخست در سده اول پیش از میلاد وارد کره شدند. از آنها برای ایجاد خط کرهای اقتباس شد که به هانجا معروف شد و به عنوان خط اصلی برای نوشتن زبان کرهای برای بیش از یک هزار سال در کنار خطهای آوایی مختلفی که بعداً اختراع شدند همانند ایدو، گوگیئول و هیانگچال، باقی ماند. نخبگان و اشرافزادگان برای خواندن و نوشتن از هانجا استفاده میکردند. با این حال، بیشتر مردم بیسواد بودند.

در سده پانزدهم، پادشاه سجونگ کبیر شخصاً یک سامانه نوشتاری ویژه الفبایی ایجاد کرد که امروزه به نام هانگول شناخته میشود.[۸] او احساس میکرد که هانجا برای نوشتن کرهای ناکافی است و این باعث استفاده بسیار محدود از آن شد. هانگول برای کمک به خواندن هانجا یا جایگزینی کامل آن طراحی شد. هانگول «خط محاورهای» نامیده شد و به سرعت در سراسر کشور برای افزایش سواد گسترش یافت. هانگول بهطور گسترده در تمام طبقات کرهای استفاده فراگیر شد اما اغلب به عنوان «خط زنانه» با آن برخورد میشد و نخبگان و اشراف آن را نادیده گرفته و هانجا را به عنوان «خط واقعی» میخواندند. در نتیجه، اسناد رسمی همیشه در دوران چوسان به هانجا نوشته میشد. از آنجایی که تعداد کمی از مردم میتوانستند هانجا را بفهمند، پادشاهان کره در اوایل سده شانزدهم برای همه طبقات کرهای، از جمله دهقانان و بردگان بیسواد، گاهی اعلامیههای عمومی را که بهطور کامل به هانگول مینوشتند و منتشر میکردند. در سده هفدهم، طبقه اشراف یانگبان نامههای هانگول را با بردگان رد و بدل میکردند که نشان میدهد میزان سواد هانگول در دوران چوسان بالا بود.[۹]
امروزه هانجا به دلیل راحت نبودنش تا حد زیادی در زندگی روزمره استفاده نمیشود، اما همچنان برای مطالعات تاریخی و زبانشناسی اهمیت دارد. کره جنوبی و کره شمالی هیچیک با یادگیری هانجا مخالف نیستند، اما آنها دیگر بهطور رسمی در کره شمالی استفاده نمیشوند و استفاده از آنها در کره جنوبی عمدتاً برای شرایط خاص مانند روزنامهها، مقالات علمی و ابهامزدایی محفوظ است.
از زمان جنگ کره، طی ۷۰ سال جدایی، تفاوتهایی میان شمال و جنوب در زبان کرهای معیار ایجاد شده است، از جمله تفاوتهایی در تلفظ و واژگان انتخابشده، اما این تفاوتهای جزئی را میتوان در هر یک از گویشهای کرهای یافت که هنوز هم تا حد زیادی قابل درک متقابل هستند.
پراکندگی جغرافیایی
[ویرایش | اشتراکگذاری]کرهای توسط مردم کره در کره جنوبی و کره شمالی و جوامع مهاجر کرهای در بسیاری از کشورها از جمله جمهوری خلق چین، ایالات متحده، ژاپن و روسیه صحبت میشود. در حال حاضر، کرهای پس از انگلیسی، ژاپنی و روسی چهارمین زبان خارجی محبوب در چین است.[۱۰] اقلیتهای کرهای زبان در این کشورها وجود دارند، اما به دلیل همگونسازی فرهنگی در کشورهای میزبان، همه کرهایتبارها ممکن است به آن تسلط کامل نداشته باشند.
وضعیت رسمی
[ویرایش | اشتراکگذاری]کرهای زبان رسمی کره جنوبی و کره شمالی است. این زبان همچنین همراه با چینی ماندارین یکی از دو زبان رسمی ولایت خودمختار یانبیان کرهای چین است.
در کره جنوبی نهاد نظارتی کرهای مؤسسه ملی زبان کرهای است که با فرمان ریاست جمهوری در ۲۳ ژانویه ۱۹۹۱ ایجاد شد. در کره شمالی نهاد نظارتی زبان «پژوهشکده زبان فرهنگستان علوم اجتماعی» (사회과학원 어학연구소; 社會科學院語學硏究所، ساهوئ گواهاگوُن اوٰهاگ یوٰنگوُسو) است. در چین نیز «کمیسیون تنظیم مقررات زبان کرهای چین» (중국조선어규범위원회 / 中国朝鲜语规范委员会، جوُنگگوک جوسوٰنوٰگیوبوٰموئوُنهوئ) به تنظیم زبان میپردازد.
گویشها
[ویرایش | اشتراکگذاری]
کرهای دارای گویشهای محلی کوچک فراوانی است. زبان معیار هر دو کره جنوبی و کره شمالی مبتنی بر گویش منطقه اطراف سئول است (که به عنوان هانیانگ برای ۵۰۰ سال پایتخت کره عصر چوسان بودهاست) گویش معیار کره شمالی پس از جنگ کره تحت تأثیر گویش پیونگیانگ قرار گرفتهاست. همه گویشهای کرهای شبیه به یکدیگر و تا حد زیادی قابل درک متقابل هستند (به استثنای عبارات خاص گویش یا واژگان غیرمعیار منحصر به فرد برای گویشها)، اگرچه گویش جزیره ججو به اندازهای متفاوت است که گاهی به عنوان یک زبان جداگانه دستهبندی میشود.[۱۱][۱۲] یکی از تفاوتهای برجستهتر میان گویشها، استفاده از نواخت است. برخی از گویشها محافظهکار هستند و آواهای کرهای میانه را حفظ میکنند (مانند z، β، ə) که از زبان معیار حذف شدهاند، در حالی که برخی دیگر بسیار نوآورانه هستند.
زبان مورد استفاده در شمال و جنوب نیز تفاوتهایی در تلفظ، املا، دستور زبان و واژگان نشان میدهد.[۱۳]
دستهبندی
[ویرایش | اشتراکگذاری]کرهای یکی از اعضای خانواده زبانهای کرهای همراه با زبان ججویی است. برخی از زبانشناسان آن را در خانواده آلتایی گنجاندهاند، اما خود خانواده اصلی آلتایی بیشتر پشتیبانی قبلی خود را از دست دادهاست. [۱۴] زبان خیتانی چندین مورد واژگانی مشابه با کرهای دارد که در سایر زبانهای مغولی یا تونگوزی یافت نمیشود که نشان دهنده تأثیر کرهای بر خیتانی است.[۱۵]
این فرضیه که زبان کرهای میتواند با ژاپنی مرتبط باشد به دلیل برخی همپوشانی در واژگان و ویژگیهای دستوری مشابه که توسط محققانی مانند ساموئل ئی. مارتین[۱۶] و روی اندرو میلر توضیح داده شدهاست، طرفدارانی داشتهاست.[۱۷] سرگی آناتولیویچ استاروستین (۱۹۹۱) حدود ۲۵ درصد از همزادان بالقوه را در فهرست ۱۰۰ واژهای سوادش ژاپنی-کرهای یافت.[۱۸] برخی از زبانشناسان مربوط به موضوع میان ژاپنی و کرهای، از جمله الکساندر ووین، استدلال کردهاند که شباهتهای ذکر شده به دلیل هیچ رابطه ژنتیکی نیست، بلکه بیشتر به دلیل یک اثر همگرایی و وامگیری سنگین، به ویژه از کرهای باستان به ژاپنی باستان غربی است. [۱۹] یک مثال خوب ممکن است سام کرهای میانه و آسا ژاپنی به معنای «شاهدانه» باشد.[۲۰] به نظر میرسد که این واژه یک همخانواده باشد چرا که در زبانهای ژاپنی باستانی غربی و زبانهای ریوکیویی شمالی به خوبی تأیید شدهاست، در ژاپنی باستانی شرقی فقط در ترکیبات دیده میشود و در سه گویش از گروه زبانی ریوکیویی جنوبی وجود دارد. همچنین واژه وو به همان معنای «شاهدانه» در زبانهای ژاپنی باستانی غربی و ریوکیویی جنوبی تأیید شدهاست؛ بنابراین، فرض یک وامواژه قابل قبول است.[۱۹]
گروهی از پژوهشگران نیز پیشنهاد کردهاند که ردپایی از یک زیرلایه پیش از نیوخ در کرهای وجود دارد. بر اساس این فرضیه، گونههای نیای نیوخ یک بار پیش از ورود کرهایزبانان در شبهجزیره کره پراکنده شدهاند.[۲۱]
واجشناسی
[ویرایش | اشتراکگذاری]واجشناسی واکهها و همخوانهای کرهای به شرح زیر است:
واکهها
[ویرایش | اشتراکگذاری]

| واکههای ساده | ㅏ /a/ ㅓ /ʌ/ ㅗ /o/ ㅜ /u/ ㅡ /ɯ/ ㅣ /i/ /e/ ㅔ, /ɛ/ ㅐ, /ø/ ㅚ, /y/ ㅟ |
|---|---|
| واکههای مرکب | ㅑ /ja/ ㅕ /jʌ/ ㅛ /jo/ ㅠ /ju/ /je/ ㅖ, /jɛ/ ㅒ, /wi/ ㅟ, /we/ ㅞ, /wɛ/ ㅙ, /wa/ ㅘ, /ɰi/ ㅢ, /wə/ ㅝ |
همخوانها
[ویرایش | اشتراکگذاری]| دولبی | لثوی | لثوی- کامی |
نرمکامی | چاکنایی | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| خیشومی | ㅁ m | ㄴ n | ㅇ ŋ | |||
| انفجاری/ انسایشی |
صاف | ㅂ p | ㄷ t | ㅈ t͡s یا t͡ɕ | ㄱ k | |
| سخت | ㅃ /p͈/ | ㄸ /t͈/ | ㅉ /t͡s͈/ یا /t͡ɕ͈/ | ㄲ /k͈/ | ||
| حلقی | ㅍ /pʰ/ | ㅌ /tʰ/ | ㅊ /t͡sʰ/ یا /t͡ɕʰ/ | ㅋ /kʰ/ | ||
| سایشی | صاف | ㅅ s یا /sʰ/ | ㅎ h | |||
| سخت | ㅆ /s͈/ | |||||
| ناسوده | w | j | ||||
| روان | ㄹ l یا ɾ | |||||
دستور
[ویرایش | اشتراکگذاری]کرهای یک زبان پیوندی است. زبان کرهای بهطور سنتی دارای ۹ جزو کلام در نظر گرفته میشود. پیرایندهها عموماً پیش از واژگان پیرایششده قرار میگیرند و در مورد پیرایندههای فعل، میتوان به صورت گروهی بدان افزود. ساختار جمله یا شکل اصلی یک جمله کرهای نهاد-مفعول-فعل (SOV) است، اما فعل تنها عنصر ضروری و غیرقابل حرکت است و ترتیب واژگان بسیار انعطافپذیر است، مانند بسیاری از زبانهای پیوندی دیگر.
| پرسش: | «آیا [شما] به فروشگاه رفتید؟» | |||
| 가게에 | 가셨어요? | |||
| gage-e | ga-syeo-sseo-yo | |||
| فروشگاه + [نشانگر مکان (에)] | [رفتن (ریشه فعل) (가)] + [افتخاری (시)] + [[[صرف فعل دستوری|صرف]] (قاعده انقباض) (어)] + [[[زمان گذشته (زبان)|گذشته]] (ㅆ)] + [[[وجه التزامی|التزامی]] (어)] + [نشانگر مودبانه (요)] | |||
| پاسخ: | «بله.» | |
| 예. (یا 네.) | ||
| ye (یا ne) | ||
| بله | ||
رابطه میان یک گوینده/نویسنده و نهاد و مخاطبان در دستور زبان کرهای بسیار مهم است. رابطه میان گوینده/نویسنده و مرجع نهاد جمله در عنوانهای افتخاری و رابطه میان گوینده/نویسنده و مخاطب در سطح گفتار منعکس میشود.
صرف حالتهای اسم
[ویرایش | اشتراکگذاری]در زبان کرهای، بعنوان یک زبان التصاقی، بسته به نوعِ شمارش، حداقل هشت حالت دستوری برای اسمها وجود دارد، اسمی/فاعلی، موضوعی، مفعولی، مالکیت (یا اضافی)، ظرفی، مکانی (یا افتراقی), ابزاری (یا جهتی)، و متممی. . در هر یک از این حالات، پسوند صرفی به واژه الصاق میشود. در زبان کرهای، انتخابِ نوعِ پسوند بسته به این دارد که آیا اسم مختوم به حرفی صامت است یا مصوت.
| حالت | پسوند | 학교 hakgyo «مدرسه، مکتب» |
경기장 gyeonggijang «استادیوم» |
경기장들 gyeonggijangdeul «استادیومها» |
|---|---|---|---|---|
| اسمی/فاعلی | 가 / 이 -ga / -i |
학교가 hakgyoga |
경기장이 gyeonggijangi |
경기장들이 gyeonggijangdeuri |
| موضوعی | 는 / 은 -neun / -eun |
학교는 hakgyoneun |
경기장은 gyeonggijangeun |
경기장들은 gyeonggijangdeureun |
| مفعولی | 를 / 을 -reul / -eul |
학교를 hakgyoreul |
경기장을 gyeonggijangeul |
경기장들을 gyeonggijangdeureul |
| مالکیت | 의 -ui |
학교의 hakgyoui |
경기장의 gyeonggijangui |
경기장들의 gyeonggijangdeurui |
| ظرفی | 에 -e |
학교에 hakgyoe |
경기장에 gyeonggijange |
경기장들에 gyeonggijangdeure |
| مکانی | 에서 -eseo |
학교에서 hakgyoeseo |
경기장에서 gyeonggijangeseo |
경기장들에서 gyeonggijangdeureseo |
| ابزاری | 로 / 으로 -ro / -euro |
학교로 hakgyoro |
경기장으로 gyeonggijangeuro |
경기장들으로 gyeonggijangdeureuro |
| متممی (رسمی) | 에게 -ege |
학교에게 hakgyoëge |
경기장에게 gyeonggijangege |
경기장들에게 gyeonggijangdeurege |
| متممی (محاورهای) | 한테 -hante |
학교한테 hakgyohante |
경기장한테 gyeonggijanghante |
경기장들한테 gyeonggijangdeulhante |
| همراهی (رسمی) | 과 / 와 -gwa / -wa |
학교과 hakgyogwa |
경기장와 gyeonggijangwa |
경기장들와 gyeonggijangdeurwa |
| همراهی (محاورهای) | 랑 / 이랑 -rang/ -irang |
학교랑 hakgyorang |
경기장이랑 gyeonggijangirang |
경기장들이랑 gyeonggijangdeurirang |
| 하고 -hago |
학교하고 hakgyohago |
경기장하고 gyeonggijanghago |
경기장들하고 gyeonggijangdeulhago |
عنوانهای افتخاری
[ویرایش | اشتراکگذاری]هنگامی که در مورد فردی برتر از نظر موقعیت صحبت میشود، یک گوینده یا نویسنده معمولاً از اسمهای خاص یا پایانهای فعلی برای نشان دادن برتری نهاد جمله استفاده میکند. بهطور کلی، اگر فردی از بستگان مسنتر، غریبهای با سن تقریباً برابر یا بزرگتر، یا کارفرما، معلم، مشتری یا موارد مشابه باشد، از نظر موقعیت برتر است. اگر فردی جوانتر، دانشآموز، کارمند یا مانند آن باشد، از نظر موقعیت برابر یا پایینتر است. امروزه پایانهای خاصی وجود دارد که میتوان آن را در جملات اظهاری، استفهامی و دستوری و هر دو جمله افتخاری یا عادی به کار برد.
عنوانهای افتخاری در سنت کره کاملاً سلسله مراتبی بود. طبقهها و دستههای مردم دارای الگوها و کاربردهایی بسیار پیچیدهتر و طبقهبندیشدهتر از آنچه امروزه استفاده میشود، داشتند. ساختار پیچیده نظام افتخاری کره در فرهنگ و جامعه سنتی شکوفا شد. عنوانهای افتخاری در کره معاصر اکنون برای افرادی استفاده میشود که از نظر صمیمیت دور یا از نظر موقعیت برتر هستند، استفاده میشود. به عنوان مثال، افراد مسن، معلمان و کارفرمایان. [۲۲]
سطوح گفتار
[ویرایش | اشتراکگذاری]در زبان کرهای، صرف افعال بر اساس شخص نمیباشد، بلکه بر اساس زمان و همینطور سطحِ ادب در گفتار میباشد. همینطور عناوینِ مورد استفاده در کرهای بر اساس سطحِ گفتار میباشد. این سطوح بازتابدهندهٔ میزانِ رسمیتِ شرایط و نوعِ ارتباط و تفاوتِ درجه (در سن، مقام، علم، یا هر موضوع مربوطهٔ دیگر) بین گویندگان میباشد.[۲۳] برخلاف عنوانهای افتخاری - که برای نشان دادن احترام به نهاد (فردی که از او صحبت میشود) استفاده میشوند - سطوح گفتار برای نشان دادن احترام به مخاطبان گوینده یا نویسنده (فردی که با او صحبت میشود) استفاده میشود.
سه سطحِ «مؤدبانه» با عنوانِ «چوندِنمال» (존댓말، chondaenmal) شناخته میشوند. این سه سطح شامل موارد زیر میشود
- «رسمیِ خاشعانه» (하소서체، hasosŏch'e): بطور مثال برای صحبت با سلطان و مشابه آن در گذشته، در متونِ دینیِ مسیحی و بودایی.
- «رسمیِ مؤدبانه» (하십시오체، hasipsioch'e): بطور مثال برای صحبتِ مجری تلویزیون با بینندهها، فروشنده با مشتریها، اولین مراوداتِ دو شخصِ غریبه، و همینطور اصطلاحات روزمرهٔ خاص چون «خوشوقت از دیدار شما» (만나서 반갑습니다، 만나서 반갑습니다)
- «نیمه رسمی» (하오체، haoch'e): میانِ افرادِ میانسال در مکالمات روزمره، در مکالماتِ معیار زبانآموزی در کرهٔ شمالی، بر روی تابلوها و اعلانها.
دو سطح که اسماً نه رسمی و نه غیر رسمی بحساب میآیند، و بعبارتی خنثی میباشند.
- «غیر رسمی مؤدبانه» (해요체، haeyoch'e): مورد استفاده در کتب زبانآموزی، بین افرادِ همسن و همدرجه مانند همکارانی در اداره.
- «غیر رسمی خنثی» (하게체، hagech'e): برای صحبتِ مؤدبانه با افرادِ جوانتر در خانواده یا شاگرد و زیردست، مثلا عمویی با برادرزادگانِ خود یا استاد دانشگاه با دانشجویان.
دو سطح «غیر مؤدبانه» نیز با عنوانِ «بانمال» (반말، panmal) شناخته میشوند. این دو شامل
- «رسمی غیرمؤدبانه» (해라체، haerach'e): با دوستان و اقوامِ همنسل و همسن، با کودکان، در محاوره و نوشتارِ خومانی.
- «غیرمؤدبانهٔ مأنوس» (해체، haech'e): با دوستانِ نزدیک و اقوامِ همنسل و همسن، با کودکان.
امروزه، سخنرانان نسل جوان دیگر خود را موظف نمیدانند که توجه معمول خود را نسبت به مرجع کاهش دهند. معمولاً دیده میشود که افراد جوان با اقوام بزرگتر خود با بانمال صحبت میکنند (반말). این از روی بیاحترامی نیست، بلکه نشاندهنده صمیمیت و نزدیکی رابطه میان دو گوینده است. دگرگونی در ساختارها و نگرشهای اجتماعی در جامعهای که به سرعت در حال تغییر امروز است، تغییری در نحوه صحبت کردن افراد ایجاد کردهاست. [۲۲]
معمولا در کتب و جداول صرف فعل، این هفت سطح سادهسازی شده و به شکلِ چهار سطحِ زیر نشان داده میشوند:
- «رسمی مؤدبانه» (하십시오체، hasipsioch'e)
- «رسمی غیر مؤدبانه» (해라체، haerach'e)
- «غیر رسمی مؤدبانه» (해요체، haeyoch'e)
- «غیر رسمی غیر مؤدبانه» (해체، haech'e)
صرف افعال
[ویرایش | اشتراکگذاری]در زبان کرهای، صرف افعال بر اساس شخص نمیباشد، بلکه بر اساس زمان، نوعِ جمله (شرطی یا اعلامی یا پرسشی یا غیره) و همینطور سطحِ ادب در گفتار میباشد. جدول زیر نمونهای از صرف فعل در کرهای میباشد. پسوندهای صرفی بر اساس اینکه آیا بن فعل مختومه به حرف صامت یا مصوت است (و کدام حرف مصوت) میتواند دچار تغییراتی شود.
جدول زیر، صرف فعل نمومه در زمانها و حالتهای خاص بوده، و در هر زمان و حالت، بترتیب چهار صرفِ «رسمی مؤدبانه»، «رسمی غیر مؤدبانه»، «غیر رسمی مؤدبانه»، و «غیر رسمی غیر مؤدبانه» ارائه شده است.
| 먹다 meokda «خوردن» |
알다 alda «دانستن» |
보다 boda «دیدن» |
만나다 mannada «ملاقات کردن» | |
|---|---|---|---|---|
| مضارع اخباری | 먹습니다 meokseumnida |
압습니다 amnida |
봅습니다 bomnida |
만납니다 mannamnida |
| 먹는다 meogneunda |
안다 anda |
본다 bonda |
만난다 mannanda | |
| 먹어요 meogeuyo |
알아요 arayo |
봐요 bwayo |
만나요 mannayo | |
| 먹어 meogeo |
알아 ara |
봐 bwa |
만나 manna | |
| ماضی اخباری | 먹었습니다 meogeotseumnida |
알았습니다 aratseumnida |
봤습니다 bwatseumnida |
만났습니다 mannatseumnida |
| 먹었다 meogeotda |
알았다 aratda |
봤다 bwatda |
만났다 mannatda | |
| 먹었어요 meogeossoyo |
알았어요 arassoyo |
봤어요 bwassoyo |
만났어요 mannassoyo | |
| 먹었어 meogeosso |
알았어 arasso |
봤어 bwasso |
만났어 mannasso | |
| مضارع پرسشی | 먹습니까 meogseumnikka |
압니까 amnikka |
봅니까 bomnikka |
만납니까 mannamnikka |
| 먹느냐 meongneunya |
아느냐 aneunya |
보느냐 boneunya |
만나느냐 mannaneunya | |
| 먹어요 meogeuyo |
알아요 arayo |
봐요 bwayo |
만나요 mannayo | |
| 먹어 meogeo |
알아 ara |
봐 bwa |
만나 manna | |
| ماضی پرسشی | 먹었습니까 meogeotseumnikka |
알았습니까 aratseumnikka |
봤습니까 bwatseumnikka |
만났습니까 mannatseumnikka |
| 먹었느냐 meogeonneunya |
알았느냐 aranneunya |
봤느냐 bwanneunya |
만났느냐 mannanneunya | |
| 먹었어요 meogeossoyo |
알았어요 arassoyo |
봤어요 bwassoyo |
만났어요 mannassoyo | |
| 먹었어 meogeosso |
알았어 arasso |
봤어 bwasso |
만났어 mannasso | |
| پیشنهادی | 먹읍시다 meogeupsida |
압시다 apsida |
봅시다 bopsida |
만납시다 mannapsida |
| 먹자 meokja |
알자 alja |
보자 boja |
만나자 mannaja | |
| 먹어요 meogeuyo |
알아요 arayo |
봐요 bwayo |
만나요 mannayo | |
| 먹어 meogeo |
알아 ara |
봐 bwa |
만나 manna | |
| امری | 먹으십시오 meogeusipsio |
압시다 apsida |
봅시다 bopsida |
만납시다 mannapsida |
| 먹어라 meogeora |
알아라 arara |
봐라 bwara |
만나라 mannara | |
| 먹으세요 meogeuseyo |
아세요 aseyo |
보세요 boseyo |
만나세요 mannaseyo | |
| 먹어 meogeo |
알아 ara |
봐 bwa |
만나 manna |
واژگان
[ویرایش | اشتراکگذاری]هسته واژگان کرهای از واژگان بومی کرهای تشکیل شدهاست. با این حال، بخش قابل توجهی از واژگان، به ویژه آنهایی که بیانگر ایدههای انتزاعی هستند، واژگان چینی-کرهای (منشأ چینی) هستند.[۲۴] به میزان بسیار کمتر، برخی از واژگان نیز از مغولی و زبانهای دیگر وام گرفته شدهاند.[۲۵] امروزه وامواژههای فراوانی از انگلیسی نیز وارد کرهای شدهاند.
واژگان کره شمالی نشاندهنده تمایل به ترجیح زبان کرهای بومی بر چینی-کرهای یا وامگیریهای خارجی است، که به ویژه با اهداف سیاسی اخیر دولت با هدف از بین بردن تأثیرات خارجی بر زبان کرهای در شمال انجام شدهاست. در سالهای اولیه، دولت کره شمالی سعی کرد واژگان چینی-کرهای را حذف کند. در نتیجه، کره جنوبی ممکن است چندین وام چینی-کرهای یا خارجی داشته باشد که در کره شمالی نباشد.
| عدد | چینی-کرهای | کرهای بومی | ||
|---|---|---|---|---|
| هانگول | لاتیننویسی | هانگول | لاتیننویسی | |
| ۱ | 일 | il | 하나 | hana |
| ۲ | 이 | i | 둘 | dul |
| ۳ | 삼 | sam | 셋 | set |
| ۴ | 사 | sa | 넷 | net |
| ۵ | 오 | o | 다섯 | daseot |
| ۶ | 육 륙 | yok, ryok | 여섯 | yeoseot |
| ۷ | 칠 | chil | 일곱 | ilgop |
| ۸ | 팔 | pal | 여덟 | yeodeol |
| ۹ | 구 | Gu | 아홉 | ahop |
| ۱۰ | 십 | sip | 열 | yeol |
چینی-کرهای
[ویرایش | اشتراکگذاری]واژگان چینی-کرهای عبارتند از:
- واژگانی که مستقیماً از چینی نوشتاری وام گرفته شدهاند.
- ترکیباتی که در کره یا ژاپن ساخته شده و با استفاده از خوانش چینی-کرهای نویسههای چینی خوانده میشوند.
بنابراین کرهای درست مانند واژگان دیگر، دارای دو مجموعه از سامانههای اعداد است. با این حال، کرهای و چینی از نظر ژنتیکی به هم مرتبط نیستند و این دو مجموعه از واژگان کرهای کاملاً با یکدیگر متفاوت هستند. همه تکواژهای چینی-کرهای مانند چینی تک هجایی هستند، در حالی که تکواژهای بومی کرهای میتوانند چند هجایی باشند. واژگان چینی-کرهای عمداً در کنار حروف چینی متناظر برای یک زبان نوشتاری وارد شدند.
نسبت دقیق واژگان چینی-کرهای موضوع بحث است. سون (۲۰۰۱) ۵۰–۶۰٪ را بیان کرد.[۲۴] در سال ۲۰۰۶، همان نویسنده تخمین حتی بالاتر از ۶۵٪ ارائه میدهد. [۲۲] جئونگ جائه-دو، یکی از گردآورندگان واژهنامه اوریمال کئون ساجئون، ادعا میکند که این نسبت چندان زیاد نیست. او اشاره میکند که واژهنامههای کرهای که در دوره استعمار گردآوری شدهاند شامل بسیاری از واژگان چینی-کرهای نارایج هستند. در تخمین وی، نسبت واژگان چینی-کرهای در زبان کرهای تا ۳۰ درصد عنوان شدهاست.[۲۶]
وامواژههای غربی
[ویرایش | اشتراکگذاری]اکثریت قریب به اتفاق وامواژههای غیر از زبان چینی-کرهای مربوط به دوران مدرن هستند که تقریباً ۹۰ درصد آنها از زبان انگلیسی هستند.[۲۴] بسیاری از واژگان دیگر نیز از زبانهای غربی مانند آلمانی از طریق ژاپنی وام گرفته شدهاند (아르바이트 به معنای «شغل پارهوقت»، 알레르기 به معنای «حساسیت»، 기브스 به معنای «گچکیری»). برخی از واژگان غربی بهطور غیرمستقیم از طریق ژاپنی در طول اشغال کره توسط ژاپن با الگوی صوتی ژاپنی وام گرفته شدند. بیشتر وامگیریهای غربی غیرمستقیم اکنون بر اساس قواعد فعلی «هانگولنویسی» برای زبان غربی مربوط نوشته میشوند، گویی که مستقیماً وام گرفته شدهاند.
به دلیل چنین رواج زبان انگلیسی در فرهنگ و جامعه نوین کره جنوبی، وامگیری واژگانی اجتنابناپذیر است. کرهای مشتق از انگلیسی یا «کونگلیش» (콩글리쉬) بهطور فزایندهای در جنوب استفاده میشود. واژگان گویش جنوبی زبان کرهای تقریباً ۵٪ وام واژه (به استثنای واژگان چینی-کرهای) است.[۲۲] با این حال، به دلیل انزوای کره شمالی، چنین تأثیری در گفتار کره شمالی وجود ندارد.
نوشتار
[ویرایش | اشتراکگذاری]در زیر نموداری از نمادهای الفبای کرهای (هانگول) و لاتیننویسی اصلاحشده (RR) و مقادیر الفبای آوانگاری بینالمللی متعارف (IPA) آورده شدهاست:
| هانگول 한글 | ㅂ | ㄷ | ㅈ | ㄱ | ㅃ | ㄸ | ㅉ | ㄲ | ㅍ | ㅌ | ㅊ | ㅋ | ㅅ | ㅎ | ㅆ | ㅁ | ㄴ | ㅇ | ㄹ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| RR | b | d | j | g | pp | tt | jj | kk | p | t | ch | k | s | h | ss | m | n | ng | r, l |
| IPA | p | t | t͡ɕ | k | p͈ | t͈ | t͡ɕ͈ | k͈ | pʰ | tʰ | t͡ɕʰ | kʰ | s | h | s͈ | m | n | ŋ | ɾ, l |
| هانگول 한글 | ㅣ | ㅔ | ㅚ | ㅐ | ㅏ | ㅗ | ㅜ | ㅓ | ㅡ | ㅢ | ㅖ | ㅒ | ㅑ | ㅛ | ㅠ | ㅕ | ㅟ | ㅞ | ㅙ | ㅘ | ㅝ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| RR | i | e | oe | ae | a | o | u | eo | eu | ui | ye | yae | ya | yo | yu | yeo | wi | we | wae | wa | wo |
| IPA | i | e | ø, we | ɛ | a | o | u | ʌ | ɯ | ɰi | je | jɛ | ja | jo | ju | jʌ | ɥi, wi | we | wɛ | wa | wʌ |
به عنوان زبان خارجی
[ویرایش | اشتراکگذاری]برای افراد بومی انگلیسیزبان، کرهای بهطور کلی یکی از سختترین زبانهای خارجی برای تسلط با وجود سهولت نسبی یادگیری هانگول در نظر گرفته میشود. برای نمونه مؤسسه زبان دفاعی ایالات متحده، زبان کرهای را در رده ۴ با ژاپنی، چینی (ماندارین و کانتونی) و عربی قرار میدهد که به ۶۴ هفته آموزش نیاز دارد (در مقایسه با تنها ۲۶ هفته برای زبانهای رده ۱ مانند ایتالیایی، فرانسوی و اسپانیایی) تا زبانآموز انگلیسیزبان به سطح کاری محدودی از مهارت برسد که در آن «قابلیت کافی برای برآورده کردن خواستههای اجتماعی معمول و الزامات شغلی محدود» را داشته باشد و «بتواند با موضوعات مشخص در زمان گذشته، حال و آینده برخورد کند.»[۲۷][۲۸] بهطور مشابه، دانشکده مطالعات زبان مؤسسه خدمات خارجی آمریکا، زبان کرهای را در رده چهارم، بالاترین سطح دشواری، قرار میدهد.[۲۹]

در ۲۰۰۷ حدود ۸۰٪ از زبانآموزان کرهای در آمریکا دارایتبار کرهای بودند.[۳۰] در سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۱ شمار افراد غیرکرهای که زبان کرهای را مطالعه میکردند با افزایش شدیدی روبرو شد. این رشد به موج کرهای نسبت داده میشود.[۳۱] موج کرهای در مراحل آغازین با گسترش سریالهای درام و موسیقی پاپ کرهای در آسیای شرقی، جنوبی و جنوب شرقی وسعت گرفت و بعدها با رشد اینترنت و رسانههای اجتماعی بهویژه قرار گرفتن نماهنگهای پاپ کرهای روی یوتیوب به مفهومی جهانی تبدیل گشت.[۳۲][۳۳] در سال ۲۰۱۸، گزارش شد که افزایش محبوبیت کی-پاپ عامل افزایش شمار افرادی است که این زبان را در دانشگاههای ایالات متحده یادمیگیرند.[۳۴]
دو آزمون پرکاربرد زبان کرهای به عنوان یک زبان خارجی وجود دارد: آزمون مهارت زبان کرهای (KLPT) و آزمون مهارت در زبان کرهای (TOPIK). آزمون مهارت زبان کرهای، آزمونی با هدف ارزیابی صلاحیت افراد غیربومی در زبان کرهای، در سال ۱۹۹۷ راه اندازی شد و ۱۷٬۰۰۰ شرکتکننده در سال ۲۰۰۷ داشت.[۳۵] آزمون مهارت در زبان کرهای نیز اولین بار در همان سال معرفی شد. از آن زمان تعداد کل افرادی که در TOPIK شرکت کردهاند از ۱ میلیون نفر فراتر رفتهاست و بیش از ۱۵۰٬۰۰۰ داوطلب در سال ۲۰۱۲ در این آزمون شرکت کردند.[۳۶]
زبان کرهای در ایران
[ویرایش | اشتراکگذاری]زبان کرهای در ایران نیز در حال محبوب شدن است که دلیل عمده آن گسترش موج کرهای در کشور همچون سراسر جهان است. هماکنون رشته دانشگاهی زبان کرهای در ایران وجود ندارد اما در تهران و برخی از مراکز استانها موسسات آموزش زبان کرهای راهاندازی شدهاست.[۳۷]
جستارهای وابسته
[ویرایش | اشتراکگذاری]منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- ↑ زبان کرهای در اتنولوگ (ویرایش ۱۷ام، ۲۰۱۳)
- ↑ Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "Korean". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.
- ↑ Hölzl, Andreas (2018-08-29). A typology of questions in Northeast Asia and beyond: An ecological perspective. Language Science Press. p. 25. ISBN 978-3-96110-102-3.
- ↑ According to Google's NGram English corpus of 2015, "Google Ngram Viewer".
- ↑ Janhunen, Juha (2010). "Reconstructing the Language Map of Prehistorical Northeast Asia". Studia Orientalia.
... there are strong indications that the neighbouring Baekje state (in the southwest) was predominantly Japonic-speaking until it was linguistically Koreanized.
- ↑ Vovin, Alexander (2013). "From Koguryo to Tamna: Slowly riding to the South with speakers of Proto-Korean". Korean Linguistics. 15 (2): 222–240. doi:10.1075/kl.15.2.03vov.
- ↑ Whitman, John (2011-12-01). "Northeast Asian Linguistic Ecology and the Advent of Rice Agriculture in Korea and Japan". Rice (in English). 4 (3): 149–158. doi:10.1007/s12284-011-9080-0. ISSN 1939-8433.
- ↑ "알고 싶은 한글". 국립국어원 (in Korean). National Institute of Korean Language. Retrieved 4 December 2017.
- ↑ "Archive of Joseon's Hangul letters – A letter sent from Song Gyuryeom to slave Guityuk (1692)".
- ↑ Sohn (2001).
- ↑ Source: Unescopress. "New interactive atlas adds two more endangered languages | United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization". Unesco.org. Retrieved 2013-12-11.
- ↑ Lightfoot, David (12 January 1999). Development of Language (in English). Wiley. ISBN 978-0-631-21059-7.
- ↑ Kanno, Hiroomi; Society for Korean Linguistics in Japan, eds. (1987). 『朝鮮語を学ぼう』 [Chōsengo o manabō] (in Japanese). Tokyo: Sanshūsha. ISBN 4-384-01506-2.
- ↑ Cho & Whitman (2020).
- ↑ Vovin, Alexander (June 2017). "Koreanic loanwords in Khitan and their importance in the decipherment of the latter" (PDF). Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae. 70 (2): 207–215. doi:10.1556/062.2017.70.2.4.
- ↑ Martin (1966), Martin (1990)
- ↑ e.g. Miller (1971), Miller (1996)
- ↑ Starostin, Sergei (1991). Altaiskaya problema i proishozhdeniye yaponskogo yazika [The Altaic Problem and the Origins of the Japanese Language] (PDF) (in Russian). Moscow: Nauka.
- 1 2 Vovin (2008).
- ↑ Whitman (1985), also found in Martin (1966)
- ↑ Hudson, Mark J.; Robbeets, Martine (2020). "Archaeolinguistic Evidence for the Farming/Language Dispersal of Koreanic". Evolutionary Human Sciences (in English). 2. e52. doi:10.1017/ehs.2020.49.
- 1 2 3 4 Sohn (2006).
- ↑ Choo, Miho (2008). Using Korean: A Guide to Contemporary Usage. Cambridge University Press. p. 3. ISBN 978-1-139-47139-8.
- 1 2 3 Sohn (2001)
- ↑ Lee & Ramsey (2011).
- ↑ Kim, Jin-su (2009-09-11). 우리말 70%가 한자말? 일제가 왜곡한 거라네 [Our language is 70% hanja? Japanese Empire distortion]. The Hankyoreh (in Korean). Archived from the original on 11 اکتبر 2017. Retrieved 2009-09-11. The dictionary mentioned is 우리말 큰 사전. Seoul: Hangul Hakhoe. 1992. OCLC 27072560.
- ↑ Raugh, Harold E. "The Origins of the Transformation of the Defense Language Program" (PDF). Applied Language Learning. 16 (2): 1–12. Archived from the original (PDF) on 30 June 2007. Retrieved 2008-01-09.
- ↑ "DLI's language guidelines". AUSA (in English). 2010-08-01. Retrieved 2021-04-20.
- ↑ "Languages". United States Department of State. Retrieved 2016-05-27.
- ↑ Lee, Saekyun H.; HyunJoo Han. "Issues of Validity of SAT Subject Test Korea with Listening" (PDF). Applied Language Learning. 17 (1): 33–56. Archived from the original (PDF) on 2008-06-25.
- ↑ "Global popularity of Korean language surges". The Korea Herald. 2012-07-22. Retrieved 2012-08-16.
- ↑ Yoon, Lina. (2010-08-26) K-Pop Online: Korean Stars Go Global with Social Media بایگانیشده در ۷ سپتامبر ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine. TIME. Retrieved on 2011-02-20.
- ↑ JAMES RUSSELL, MARK. "The Gangnam Phenom". Foreign Policy. Archived from the original on 1 اکتبر 2012. Retrieved 11 October 2012.
First taking off in China and Southeast Asia in the late 1990s, but really spiking after 2002, Korean TV dramas and pop music have since moved to the Middle East and Eastern Europe, and now even parts of South America.
- ↑ Pickles, Matt (2018-07-11). "K-pop drives boom in Korean language lessons". BBC News (in British English). Retrieved 2018-07-12.
- ↑ "Korea Marks 558th Hangul Day". The Chosun Ilbo. 2004-10-10. Archived from the original on 2008-02-19. Retrieved 2008-01-09.
- ↑ "Korean language test-takers pass 1 mil". The Korea Times. 2013-01-20. Retrieved 25 January 2013.
- ↑ «چالشهای یادگیری زبان کره ای در ایران». اقتصادنیوز. ۲۶ آبان ۱۴۰۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده)
