گتوند

مختصات: ۳۲°۱۴′۳۷″شمالی ۴۸°۴۸′۴۶″شرقی / ۳۲٫۲۴۳۶°شمالی ۴۸٫۸۱۲۸°شرقی / 32.2436; 48.8128
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
گتوند
گتند
سد تنظيمي گتوند.jpg
کشور ایران
استانخوزستان
شهرستانگتوند
بخشمرکزی
مردم
جمعیت۲۴۲۱۶
جغرافیای طبیعی
ارتفاع۶۵ متر
اطلاعات شهری
شهرداررضا حسین‌زاده
ره‌آورد
خرما -چلتوک (برنج)-ماهیشیربُت- کنارهندی-رمیله-انواع توت
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۶۱۳۶۳۲
وبگاه
گتوند بر ایران واقع شده‌است
گتوند
روی نقشه ایران
۳۲°۱۴′۳۷″شمالی ۴۸°۴۸′۴۶″شرقی / ۳۲٫۲۴۳۶°شمالی ۴۸٫۸۱۲۸°شرقی / 32.2436; 48.8128

گُتوَند شهری است در استان خوزستان و مرکز شهرستان گتوند به‌شمار می‌رود. این شهر در سال ۱۳۹۵ حدود ۲۴۰۰۰ تن جمعیت داشته‌است.[۱]

گتوند پیش از این در بخش گتوند شهرستان شوشتر قرار داشت که با ارتقاء بخش گتوند به شهرستان، تقسیمات کشوری آن نیز تغییر کرد.[۲] شهرستان گُتوند یکی از شهرستان‌های استان خوزستان است. مرکز این شهرستان شهر گتوند است. این شهرستان در آخرین سرشماری، تعداد ۷۴۰۰۰ تن جمعیت داشته‌است.[۱]

شهرستان گُتْوَنْد در شمال شهرستان شوشتر قرار دارد و دارای دو ناحیه مرکزی و عقیلی است. بخش عقیلی خاکی حاصلخیز دارد. همچنین گتوند دارای یک سد تنظیمی به نام سد گتوند و یک سد بزرگ برای تولید انرژی و ذخیره‌سازی آب بنام گتوند علیا است.

اغلب مردم شهر گتوند به گویش گتوندی صحبت می‌کنند که همگونی زیادی با گویش شوشتری و گویش بختیاری دارد. گویش بختیاری نیز در این شهر رواج دارد.

شهرها و بخش‌ها[ویرایش]

شهرها: گتوند، جنت مکان، سماله، ترکالکی، صالح شهر

این شهرستان در مختصات جغرافیایی ۴۸ درجه و ۳۴ دقیقه تا ۴۹ درجه و ۲۱ دقیقه طول شرقی و ۳۲ درجه و ۴ دقیقه تا ۳۲ درجه و ۲۷ دقیقه عرض شمالی قرار دارد و در سال ۱۳۹۱ دارای ۲ بخش، ۵ شهر و ۱دهستان می‌باشد.

مردمان گتوند[ویرایش]

گتوند شامل محله‌های سه‌محل، سِرِیکه و مال‌بالا است. تمامی محله‌های گتوند (سه‌محل-سِرِیکه-مال‌بالا) لهجه متفاوت از لری بختیاری دارند.برخی از مردم گتوند نیز به زبان عربی سخن میگویند

رودخانه‌ها[ویرایش]

دو رودخانه در این منطقه جریان دارد یکی رودخانه بزرگ کارون که از کوه‌های بختیاری سرچشمه گرفته و در ابتدای ورود به جلگه خوزستان به شمال گتوند می‌رسد که توسط سد گتوند مهار شده و زمین‌های بخش مرکزی و بخش عقیلی را آبیاری نموده و کانال عظیم منشعب از آن جهت تأمین آب مصرفی شرکت کشت و صنعت کارون و صنایع جانبی آن نیز به سمت دیمچه روان است.

رودخانه شور یکی دیگر از رودهایی است که در جنوب گتوند به کارون می‌ریزد. از این رودخانه با مهارت خاصی نمک تولید می‌کنند. در منابع قدیم این رود به شور زن مرده یا زنگ مرده مشهور بوده‌است.

رودخانه کارون بعد از طی مسافتی وارد شهرستان شوشتر می‌شود.

آثار و بناهای تاریخی[ویرایش]

همچنین گتوند دارای یک اردوگاه اسکان آوارگان خارجی تحت نظارت سازمان ملل بوده می‌باشد (شهرک شهید بنی نجار) که جمعیت ۲۵۰۰ نفری از آوارگان افغانستان و حدود ۲۰ نفری از آوارگان عراقی را میزبانی می‌کند اما توجه خاصی به آن‌ها نمی‌شود و آن‌ها را از سطح شهر دور کرده‌اند. یک به یک این خانواده‌ها را از شهرهای گوناگون خوزستان جمع کردن و در اینجا انداخته‌اند و و برای افغان‌ها تنها شرط درس خواندن در خوزستان در این اردوگاه است

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ پایگاه اینترنتی مرکز آمار ایران
  2. اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.

پیوند به بیرون[ویرایش]

سد گتوند علیا بایگانی‌شده در ۶ ژانویه ۲۰۰۸ توسط Wayback Machine