پرش به محتوا

گتوند

گتوند
گُتَند
Map
کشور ایران
استانخوزستان
شهرستانگتوند
بخشمرکزی
مردم
جمعیت۲۴۲۱۶
جغرافیای طبیعی
ارتفاع۶۵ متر
اطلاعات شهری
شهردارذوالفقار ابراهیمی[۱]
ره‌آورد
خرما -چلتوک (برنج)-ماهیشیربُت- کنارهندی-رمیله-انواع توت
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۶۱۳۶۳۲
وبگاه
گتوند در ایران واقع شده
گتوند
گتوند
روی نقشه ایران
۳۲°۱۴′۴۳″ شمالی ۴۸°۴۸′۵۰″ شرقی / ۳۲٫۲۴۵۲۸°شمالی ۴۸٫۸۱۳۸۹°شرقی / 32.24528; 48.81389

گُتوَند شهری در استان خوزستان و مرکز شهرستان گتوند است. این شهر در سال ۱۳۹۵ حدود ۲۴۰۰۰ تن جمعیت داشته است.[۲] شهرستان گُتوند یکی از شهرستان‌های استان خوزستان است. مرکز این شهرستان شهر گتوند است. این شهرستان در آخرین سرشماری، حدود ۸۴۰۰۰ تن جمعیت داشته است.[۲]

شهرستان گُتْوَنْد در شمال شهرستان شوشتر قرار دارد و دارای دو ناحیه مرکزی و عقیلی است. بخش عقیلی خاکی حاصلخیز دارد. رودخانه کارون از شهر گتوند می‌گذرد. همچنین گتوند دارای یک سد تنظیمی به نام سد گتوند و یک سد بزرگ برای تولید انرژی و ذخیره‌سازی آب بنام گتوند علیا است. آذر پربارش‌ترین ماه سال در گتوند است.[نیازمند منبع] بهترین زمان مسافرت به گتوند، ماه‌های آذر تا نیمهٔ فروردین ماه است. آرامگاه دکتر قیصر امین‌پور (شاعر) در ورودی شهر گتوند (جنب پارک گلستان) قرار دارد. پهلوانان امین میرزازاده (کشتیگیر فرنگی کار سنگین‌وزن قهرمان جهان و المپیک) و احمد امین زاده (وزنه‌بردار سنگین‌وزن قهرمان جهان و پارالمپیک) اهل گتوند می‌باشند

گویش و مردم

[ویرایش]

مطابق اطلس زبان‌های ایران گویش اغلب مردم شهر گتوند گویش بختیاری می‌باشد.[۳] در فرهنگ جغرافیایی ایران از حسینعلی رزم‌آرا، ساکنان گتوند بختیاری و زبانشان لری و فارسی ذکر شده است.[۴] جان گوردن لوریمر در زمان قاجار، گتوند را ملک خوانین بختیاری عنوان می‌کند که ساکنان آن هزار خانوار از ایل هفت لنگ وچارلنگ بختیاری هستند[۵][۶]

رودخانه‌ها

[ویرایش]

دو رودخانه در این منطقه جریان دارد یکی رودخانه بزرگ کارون که از کوه‌های بختیاری سرچشمه گرفته و در ابتدای ورود به جلگه خوزستان به شمال گتوند می‌رسد که توسط سد گتوند مهار شده و زمین‌های بخش مرکزی و بخش عقیلی را آبیاری نموده و کانال عظیم منشعب از آن جهت تأمین آب مصرفی شرکت کشت و صنعت کارون و صنایع جانبی آن نیز به سمت دیمچه روان است.

رودخانه شور یکی دیگر از رودهایی است که در جنوب گتوند به کارون می‌ریزد. از این رودخانه با مهارت خاصی نمک تولید می‌کنند. در منابع قدیم این رود به شور زن مرده یا زنگ مرده مشهور بوده است.

آثار و بناهای تاریخی

[ویرایش]

منابع

[ویرایش]
  1. https://www.irna.ir/news/85191229
  2. 1 2 پایگاه اینترنتی مرکز آمار ایران
  3. Geomatics and Cartographic Research Centre, Carleton University. "Atlas of the Languages of Iran". iranatlas.net (به انگلیسی). Retrieved 2025-03-29.
  4. حسینعلی رزم‌آرا، فرهنگ جغرافیایی ایران، جلد ششم صفحه ۳۱۰
  5. جان گوردن، لوریمر. السجل التاریخی للخلیج و عمان و أواسط الجزیرة العربیة. ج. جلد ۲، ج ۱-المجلد. دار غارنت للنشر. ص. ۱۵۲منطقه شوشتر، جتوند
  6. «وضعیت اجتماعی – اقتصادی شوشتر به روایت لوریمر در دوره قاجاریه». پرتال جامع علوم انسانی. ص. ۴. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۴-۱۴.

پیوند به بیرون

[ویرایش]

سد گتوند علیا بایگانی‌شده در ۶ ژانویه ۲۰۰۸ توسط Wayback Machine