شهرستان بندر ماهشهر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از شهرستان ماهشهر)
پرش به ناوبری پرش به جستجو

مختصات: ۳۰°۳۳′ شمالی ۴۹°۰۸′ شرقی / ۳۰٫۵۵۰°شمالی ۴۹٫۱۳۳°شرقی / 30.550; 49.133

شهرستان بندر ماهشهر
اطلاعات کلی
کشور ایران Flag of Iran.svg
استان خوزستان
مرکز بندر ماهشهر
نام‌های پیشین ریشهر،ماجول ،مهروبان ،معشور
سال شهرستان شدن ۱۳۳۹
مردم
جمعیت ۲۹۶۲۷۱ نفر[۱]
مذهب شیعه
جغرافیای طبیعی
مساحت ۱۹۰۲ کیلومتر مربع
شهرها
بندر ماهشهر و بندرامام خمینی و شهر چمران
تعداد بخش‌ها
بخش مرکزی و بخش بندر امام خمینی

شهرستان بندر ماهشهر شهرستان بندرماهشهر يكي از بنادر قديم كرانه خليج فارس می‌باشد. این شهرستان در زمان ساسانیان و در سال ۲۳۱میلادی در زمان اردشیر اول با نام ریواردشیر که بعدها ریشهر نامیده شد بنا گردید. بندرماهشهر یکی از شهرستان‌های استان خوزستان در جنوب ایران است. مرکز این شهرستان، شهر بندر ماهشهر است. بندر امام خمینی و شهر چمران از دیگر شهرهای آن هستند. در دل این شهرستان منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی ماهشهروجود دارد که قطب صنعت پتروشیمی ایران می‌باشد نفت پتروشیمی یکی از صنایع مادر است که با وجود آن صنایع جدید و جانبی دیگری نیز تأسیس خواهد شد. این صنعت از حیث کمیت و کیفیت بقدری گسترده و متنوع است که می‌توان آن را پیشروی صنعت آینده دنیا تلقی نمود. شهرستان بندر ماهشهر مهد صنعت پتروشیمی استان خوزستان بوده و تنها نقطه استراتژیک در صنعت پتروشیمی کشور می‌باشد . منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی بندر ماهشهر در سال ۱۳۷۶ در زمینی به میزان۲۶۰۰ هکتار تأسیس و اینک حدود۲۰ پتروشیمی در آن فعال می‌باشد. با توجه به اصل ۴۴ اکثرپتروشیمی‌های منطقه ویژه اقتصادی بندرماهشهر به بخش خصوصی واگذار یا در حال واگذاری است. شهر ماهشهر از دو قسمت ماهشهر قدیم و ناحیه صنعتی تشکیل شده‌است. این شهر یکی از قطبهای بزرگ اقتصادی کشور به‌شمار می‌رود. از یک طرف منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی بندرماهشهر و از طرف دیگر اداره بنادر و کشتیرانی جایگاه ویژه‌ای را به این شهر اختصاص داده‌است. شهرک بعثت نیز یکی از شهرک‌های بزرگ ماهشهر به‌شمار می‌رود که ساکنان آن اکثراً از خانواده‌های کارمندان شرکت‌های پتروشیمی به‌شمار می‌آیند. از دیگر شهرکها و روستاهای آن می‌توان به شهرک طالقانی شهرک مدنی شهرک رجایی و جراحی نام برد. در این شهر امکاناتی نظیر فرودگاه، راه آهن نیز موجود می‌باشد.

بندر ماهشهر به عنوان یکی از سه منطقه بادخیز استان خوزستان شناسایی شده و با نصب اولین توربین، نخستین شهر استان در تولید انرژی پاک برق بادی می‌باشد.

بنادرشهرستان بندر ماهشهر

شهرستان بندر ماهشهر تنها شهرستانی هست که دارای چهار بندر تاریخی و مهم ایران هست

بنادر این شهرستان شامل

بندرصادراتی ماهشهر در فاصله حدود ۵ تا ۷ مایلی مرکز شهرستان قرار دارد. این بندر دارای قدمت حدود ۹۰ سال در امر صادرات و واردات  فرآورده‌های مواد نفتی دارد. قبل از سال ۱۹۶۶ میلادی بندرصادراتی ماهشهر مختص صادرات نفت خام منطقه آغاجاری بود که توسط خطوط لوله به مخازن بندرصادراتی انتقال و سپس به اسکله‌های بندرصادراتی برای صادرات پمپاژ می گردید. در سال ۱۳۴۶بندرصادراتی ماهشهر جهت صادرات فرآورده‌های پالایشگاه آبادان مدنظر قرار گرفت. بندرصادراتی ماهشهر در فاصله ۱۳۰ کیلومتری پالایشگاه قرار گرفته و انواع فرآورده‌ها از طریق خطوط لوله به منطقه مخازن ماهشهر انتقال ، انباشت و سپس صادر می گردد. بندر صادراتی دارای ۶ اسکله عملیاتی یک اسکله تعمیراتی و یک اسکله باری می‌باشد که صادرات ( نفتکوره، نفتا، ، میعانات گازی) و واردات ( بنزین سوپر ، بنزین ، نفت گاز) در بخش خارجی و جابجائی فرآورده به بنادر و جزایر داخلی از طریق این اسکله‌ها انجام می پذیرد .

بندر امام خمینی(بندرشاپور) هم‌زمان با احداث راه آهن سراسری کشور به دست رضاشاه در سال ۱۳۰۷ هجری شمسی ، ۲ پست اسکله چوبی در شمال غربی خلیج فارس و در انتهای آبراه خورموسی ( با موقعیت جغرافیایی ۳۰ درجه و ۲۵ دقیقه شمالی و ۴۹ درجه و ۵ دقیقه شرقی ) ساخته شد . پس از چندی به بندر شاپور موسوم گشت و سه سال بعد به مهم‌ترین مرکز ورود و خروج کالا تبدیل شد . در سال ۱۳۵۲ محل سکونت اهالی این نقطه ، از کنار اسکله‌ها به سربندر ( شهر بندر امام خمینی (ره) ) انتقال یافت و زمینه برای توسعه هرچه بیشتر بندر مهیا گردید ؛ بعد ازانقلاب ، این بندر به بندر امام خمینی تغییر نام یافت و در سال ۱۳۶۱ با تصویب هیات وزیران رسماً بندر امام خمینی (ره) نام گرفت . بندر امام خمینی (ره) حرکت به سوی تحول را از همان دو اسکله چوبی آغاز نمود و امروز با انجام بیش از ۳۵٪ از کل تجارت دریایی کشور ، نوید توسعه‌ای پایدار را برای منطقه از طریق صنعت حمل و نقل می دهد .

اسکله خور غزاله با قدمتی کهن.jpg

بندر غزاله یکی از قدیمیترین بنادر ایران که قدمت آن به دوران ساسانیان بازمیگردد.نام این بندر در گذشته دست خوش تغییرات بود ولی نام غزاله از آنجا می‌آید که این منطقه روزگاری زیستگاه آهوان بوده‌است ولی شوربختانه امروز به دلایل گوناگون از جمله محافظت نکردن از محیط زیست، شکار بی رویه و تغییرات محیط زیست نسل آن‌ها منقرض شده‌است.بندر غزاله درگذشته‌های نه چندان دور مرکز وارداتی و صادراتی و رفت امد بود . درسال ۱۳۰۷ هجری شمسی با احداث راه آهن و اتصال این بندر به حمل نقل ریلی این بندر نقش مهمی در احداث بنادر و شرکت‌ها وسازهای وارداتی داشت .امروزه این بندر محل پاسگاه غزاله و استفاده صیادان می‌باشد و رونق اقتصادی چندانی ندارد اسکله و ریل قطار بجا مانده از این بندر کهن به دلیل کم توجه‌ای درحال از بین رفتن هست.

بندر سیف بندر ته لنجی که درشرف بهره بردای بود که به دلایل نامشخص ازفعالیت آن به صورت موقعت جلوگیری شده

تاریخچه شهرستان بندرماهشهر[ویرایش]

تاریخچه بندرماهشهر

شهرستان بندرماهشهر يكي از بنادر قديم كرانه خليج فارس می‌باشد. این شهرستان در زمان ساسانیان و در سال ۲۳۱میلادی در زمان اردشیر اول با نام ریواردشیر که بعدها ریشهر نامیده شد بنا گردید.

در سفرنامه‌ها و تواریخ متعددی از ماهشهر با نام‌هایی همچون مه رویان، ماچول و معشور سخن به میان آمده‌است.

در سفرنامه ناصر خسرو قبادیانی(۳۹۴–۴۸۱قمری) این‌گونه گفته شده، " از آنجا (عبادیان یا آبادان) پس از طی ده فرسنگ به شهر مه رویان( ماهشهر ) رسیدیم. شهری بزرگ است بر لب دریا نهاده بر جانب شرقی و بازاری بزرگ دارد و جامعی نیکو اما آب ایشان از آب باران، چاه و کاریز نبود که آب شیرین دهد. ایشان را حوض‌ها آبگیرها باشد که هرگز تنگی اب نبود و درآنجا سه کاروانسرای بزرگ ساخته‌اند هر یک از ان چون حصاری است محکم و عالی، در مسجد ادینه آنجا بر منبر نام یعقوب لیث دیدم نوشته. پرسیدم از یکی که حال چگونه بوده‌است گفت که یعقوب لیث تا این شهر گرفته بود و لیکن دیگر هیچ امیر خراسان را قوت نبوده‌است. در این تاریخ که من آنجا رسیدم این شهر به دست پسران اباکالنجار بود که ملک پاریس بود. و خواربار یعنی ماکول این شهر از شهرها و ولایت‌ها بردند که آن جا جز ماهی چیزی نباشد و این شهر باجگاهی است و کشتی بندان، چون از آنجا به جانب جنوب بر کنار دریا بروند ناحیت توه و کازرون باشد و من در این شهر مه رویان بماندم به سبب آنکه بگفتند راه‌ها نا ایمن است از آن که پسران اباکالنجار را با هم جنگ و خصومت بود و هر یک سری می‌کشتند و ملک مشوش گشته بود. "

همانطوری‌که در متن بالا ذکر شده فاصله عبادیان یا آبادان تا مه رویان ۱۰ فرسنگ بوده، که حدود ۷۰ کیلومتر راه می‌شود و چون از راه آبی توسط کشتی طی شده، جایی حوالی ماهشهر کنونی می‌باشد.

تاریخ‌نویسانی همچون حمزه اصفهانی نام پیشین این شهر ریواردشیر (ریشهر) نوشته‌اند. همچنین نوشته‌اند که گروهی از دبیران ساسانی پس از فتح تیسفون به‌دست عرب‌ها، به ریشهر (ماهشهر) پناه بردند.


ماچول منطقه‌ای سرسبز بوده چنان‌که ابن بطوطه جهانگرد اندلسی در سفرنامه خود نوشته‌است: « از بندر ماچول تا هندوان در زیر سایه درختان راه می‌رفتیم و در روز روشن از انبوهی درختان کم‌تر نور آفتاب را می‌دیدیم. » هندوان در این‌جا نام دیگر هندیجان است.

ابن بطوطه، این بندر را «ماچول» نامیده که به نظر سلطانی بهبهانی، همان معشور است که از عشر (گمرک) گرفته شده‌است. به نوشتة ابن بطوطه، ماچول شهر کوچکی بوده با زمین‌های شوره زار و بدون درخت و سبزه، و دارای یکی از بزرگترین بازارها بوده و از رامز (رامهرمز) به آنجا حبوبات می‌برده‌اند، و از ماچول تا رامز از طریق بیابان سه روز راه بوده‌است.

بندر معشور ( ماهشهر ) در دوره صفویه و بعد از آن اهمیت چندانی نداشته و اسمی از آن در کتب تاریخی و جغرافیایی نیامده‌است. کُرزُن که در اواخر دوره قاجاریه به جنوب ایران سفر کرده بود، بندر معشور را بندری حقیر دانسته که نام و نشان سابق خود را از دست داده معرفی می‌کند. 

در اوایل قرن چهاردهم شمسی، اواخر قرن نوزدهم میلادی، ماهشهر بندر کوچکی بود که از آنجا کشتیهای محلی کالاهای وارداتی و صادراتی را برای قبایل عرب همسایه حمل می‌کردند. کازرونی فاصله آن را تا دریا یک فرسنگ و نیم می‌داند.

نام کهنی که پس از آن در متون برای این شهر دیده می‌شود ماچول است. این نام بعدها به صورت ماشول و معشور درآمده و سپس با تصویب فرهنگستان زبان و ادب فارسی در سال ۱۳۴۴ شمسی نام آن به ماهشهر تغییر یافت. مردم بومی به آن مه‌شور(یا معشور) می‌گویند.

معشور واژه‌ای عربی است که از دو بخش "مع" و "شور" تشکیل شده‌است. معشور اسم مفعول بوده و چون این بندر در گذشته دارای تجارت، صادرات و واردات بوده و مالیات گمرکی را همانند بصره ده به یک می پرداخته ، نامش بدین صورت نهاده شده‌است.

از آثار تاریخی آن بقایای عمارات مخروبه‌ای به نام " تل کافران "، " تل شِکال "، آب انبارها و چاههای سنگ چین شده فراوان، و خرابه‌های آبادی ریشهر در حوالی شمال شرقی بندر ماهشهر است اشاره نمود.

امکانات و شاخص‌های شهری[ویرایش]

شهرستان بندر ماهشهر دارای قابليتهاي متنوعی بوده که از جمله آن‌ها استقرار صنايع عظيم پتروشيمي و اسكله هاي فعال بندري است. در ادامه قابلیتها، امکانات و شاخص‌های شهرستان بندر ماهشهر را به حضورتان معرفی خواهیم نمود


منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی بندرماهشهر [۱]

صنعت پتروشیمی یکی از صنایع مادر است که با وجود آن صنایع جدید و جانبی دیگری نیز تأسیس خواهد شد. این صنعت از حیث کمیت و کیفیت بقدری گسترده و متنوع است که می‌توان آن را پیشروی صنعت آینده دنیا تلقی نمود. شهرستان بندر ماهشهر مهد صنعت پتروشیمی استان خوزستان بوده و تنها نقطه استراتژیک در صنعت پتروشیمی کشور می‌باشد . منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی در سال ۱۳۷۶ در زمینی به میزان۲۶۰۰ هکتار تأسیس و اینک حدود۲۰ پتروشیمی در آن فعال می‌باشد. با توجه به اصل ۴۴ اکثر پتروشیمی‌های منطقه به بخش خصوصی واگذار یا در حال واگذاری است.

منطقه ویژه اقتصادی بندر امام خمینی(ره) [۲]

به منظور پشتیبانی از تولیدات داخلی، توسعه صادرات و ایجاد تحرک در اقتصاد منطقه، قانون منطقه ویژه اقتصادی بندر امام خمینی (ره) ابلاغ گردیده که به موجب آن رشد و توسعه در استان پدید خواهد آمد. بر اساس اين قانون حوزه کاري منطقه ويژه اقتصادي بندر امام خميني (ره) صادرات و واردات تعيين شده‌است. اين منطقه متعلق به سازمان بنادر و دريانوردي می‌باشد.


معادن شهرستان

شهرستان بندر ماهشهر دارای ۴ معدن نمک آبی بندر امام ،نمک آبی سربندر، صدف دریایی و دریاچه نمک پتروشیمی می‌باشد. این معادن تامین‌کننده خوراک کارخانه‌های پتروشیمی می‌باشند .

بندر صادراتی ماهشهر

بندرصادراتی ماهشهر در فاصله حدود ۵ تا ۷ مایلی مرکز شهرستان قرار دارد. این بندر دارای قدمت حدود ۹۰ سال در امر صادرات و واردات فرآورده‌های مواد نفتی دارد. قبل از سال ۱۹۶۶ میلادی بندرصادراتی ماهشهر مختص صادرات نفت خام منطقه آغاجاری بود که توسط خطوط لوله به مخازن بندرصادراتی انتقال و سپس به اسکله‌های بندرصادراتی برای صادرات پمپاژ می گردید. در سال ۱۳۴۶بندرصادراتی ماهشهر جهت صادرات فرآورده‌های پالایشگاه آبادان مدنظر قرار گرفت. بندرصادراتی ماهشهر در فاصله ۱۳۰ کیلومتری پالایشگاه قرار گرفته و انواع فرآورده‌ها از طریق خطوط لوله به منطقه مخازن ماهشهر انتقال ، انباشت و سپس صادر می گردد. بندر صادراتی دارای ۶ اسکله عملیاتی یک اسکله تعمیراتی و یک اسکله باری می‌باشد که صادرات ( نفتکوره، نفتا، ، میعانات گازی) و واردات ( بنزین سوپر ، بنزین ، نفت گاز) در بخش خارجی و جابجائی فرآورده به بنادر و جزایر داخلی از طریق این اسکله‌ها انجام می پذیرد .

حمل و نقل دریایی

حمل و نقل یکی از شاخصه‌های توسعه می‌باشد. این شهرستان در زمینه حمل و نقل دارای موقعیت استراتژیک و ممتاز ی بوده و حمل و نقل در آن به طریق‌های دریایی، ریلی، هوایی و جاده‌ای امکان پذیر می‌باشد. حمل و نقل دریایی در بندر امام خمینی(ره) که یکی از بزرگترین بنادر کشور و خاورمیانه بوده صورت می پذیرد. مجتمع بندری امام خمینی(ره) دارای ۱۰۴۱هکتار مساحت و ۳۷ پست اسکله و ظرفیت پذیرش کالا تا۴۰ میلیون تن درسال را دارد. همچنین این بندر توانایی پذیرش کشتی‌های ۱۵۰ هزار تنی را نیز دارا می‌باشد. وجود انبارهای مسقف، سیلوها، ترمینال غلات و کانتینری از ویژگی‌های ممتاز بندر امام خمینی(ره) می‌باشد.

یکی دیگر از قابلیت‌های شهرستان بندر ماهشهر استقرار کشتیرانی جنوب بوده که در منطقه بندر امام خمینی(ره) قرار داشته و در زمينه ارائه خدمات بندرى، تخليه و بارگيرى، عمليات كانتينرى تدارك سوخت و آب و انجام تعميرات كشتى‌ها به مالكان آنان و صاحبان كالا، خدمات مورد نياز را ارائه مى‌دهد .

حمل و نقل ریلی

یکی دیگر از ویژگی‌های حمل و نقل منطقه وجود راه آهن بوده که این امر باعث گردیده، که بتوان کالاها را از منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی و مجتمع بندری به تمامی نقاط کشور حمل نمود. وجود شبكه راه آهن در منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی از جنوبي ترين نقطه شروع و تا شمالي ترين بخش ادامه مي يابد و به‌طور مستقيم تعداد زيادي از مجتمع‌ها و كارخانجات مستقردرمنطقه را تحت پوشش قرار مي دهد.

یکی دیگر از ویژگی‌های راه آهن جابجایی مسافران به اهواز و بالعکس بوده که روزانه هزاران نفر را جابجا می‌کند. طول خط راه آهن در سطح شهرستان بندر ماهشهر ۴۹ کیلومتر می‌باشد. همچنین با تعیین سرمایه‌گذار خارجی خطوط راه آهن شهرستان به مسیر خرمشهر وصل می‌شود و در آینده نزدیک خطوط راه آهن به بوشهر و اصفهان کشیده خواهد شد.

حمل و نقل هوایی

شاخصه دیگر حمل و نقل در منطقه فرودگاه بندر ماهشهر بوده روزانه بین ۴ تا ۶ پرواز داشته که ۵۰۰ تا ۶۰۰ نفر را در مسیرهای تهران، اصفهان،مشهد،شیراز، تبریز ، عسلویه و بالعکس جابجا مینماید. با توجه به استقرار منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی و مجتمع بندری و دانشگاه‌ها روزانه اساتید و متخصصان زیادی در این مسیر در حال تردد بوده که این امر باعث رشد و غنای علمی منطقه شده‌است.

حمل و نقل جاده ایی

حمل و نقل جاده‌ای قدیمی‌ترین مسیر ارتباطی بوده که تا به امروز در روش‌های گوناگونی ظاهر شده‌است. بزرگراه خلیج فارس شاهراه اصلی کشور به بندر امام خمینی(ره) و منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی بوده که روزانه کامیونهای بیشماری از آن عبور کرده و کالاهای خود را جابجا می‌کنند. پایانه بندر امام خمینی(ره) یکی از ۵ پایانه بزرگ کشور بوده که روزانه بیش از۳۰۰۰ کامیون و تریلر را در خود جا داده است. ظرفیت این پایانه۲۰۰۰ دستگاه می‌باشد. همچنین ترانزیت سوخت عراق و ایران از بندر ماهشهر صورت می‌گیرد.

اماکن سیاحتی[ویرایش]

پارک ساحلی

این پارک در ابتدای جاده ورودی ماهشهر از سمت سربندر واقع گردیده است. از امکانات این پارک می‌توان به آلاچیق ها، فضای بازی برای کودکان، امکانی جهت قایقرانی و ... اشاره نمود .

 پارک ارم

این پارک در شهر چمران و ۱۵ کیلومتری ماهشهر واقع گردیده است. از امکانات این پارک می‌توان به آلاچیق ها، فضای سبز بسیار زیبا، دریاچه، فضای بازی برای کودکان، امکانی جهت قایقرانی،باغ پرندگان و حیوانات و ... اشاره نمود .

مجتمع بندری امام خمینی(ره)

مجتمع بندری امام خمینی(ره) محل استقرار کشتی‌های تجاری بوده که می‌توان با مجوز صادر شده از سوی اداره کل بنادر و دریانوردی استان خوزستان(بندر امام خمینی ره) از اسکله‌ها و کشتی‌های پهلو گرفته در آن بازدید نمود .


خوریات منتهی به خلیج فارس  
از دیگر مراکز گردشگری شهرستان می‌توان به خورهای منتهی به خلیج فارس از جمله خور غزاله و خور سماعیلیه اشاره نمود. در حال حاضر خور سماعیلیه مکانی جهت صیادان بوده که از این مکان جهت رفت و آمد به دریا  استفاده می‌کنند .

خور موسی با داشتن گونه‌های جانوری متفاوت از جمله دلفین‌های گوژپشت و پرندگان دریایی مانند فلامینگوها، کفچه نوک‌ها، اگرت‌های ساحلی، سلیم‌های خرچنگ خوار، پرستوهای کاکلی، پرستوهای دریایی، پرستوهای پشت دودی، خرچنگ‌های کوچک، گلخورک‌ها و انواع ماهی‌ها جاذبه گردشگری خوبی برای دوستداران طبیعت می‌باشد.[۸] در خور موسی جزایر بکر تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست و مناظر ساحلی زیبایی وجود دارند.[۹] همچنین شهرداری بندر ماهشهر در حال ایجاد بازارچه ساحلی و مکان تفریحی با حدود ۹۰ آلاچیق و … می‌باشد که در صورت تکمیل می‌تواند پذیرای گردشگران از سراسر کشور باشد.[۱۰] هر ساله در ایام نوروز نیز کشتی تفریحی خور پیما در خور موسی قرار دارد که می‌تواند جاذبه گردشگری خوبی برای مسافران نوروزی باشد.[۹]

جزایر شهرستان بندر ماهشهر[ویرایش]

در شمال خورموسي واقع در شهرستان بندر ماهشهر و در دهانه اين خور سه جزيره بونه، دارا و قبر ناخدا قرار دارد .

جزیره قبر ناخدا جزیره قبر ناخدا با مساحتی حدود ۲/۴ کیلومتر مربع درطول جغرافیایی ۴۸° ۵۵′ ۳۶″ شرقی و عرض جغرافیایی ۳۰° ۲۰′ ۴۱″ شمالی و درشمال جزایر بونه و دارا قرار دارد . این جزیره از جزایر غیر مسکونی ایرانی خلیج فارس است و در دهانهٔ خور موسی قرار دارد. مساحت جزیره قبر ناخدا در زمان مد ۲/۴ هكتار است ولي در زمان جزر پشته هاي شني وسيعي از آب بيرون مي آيند و به آن متصل مي شوند كه مساحت آن را تا چندين صد هكتار افزايش مي دهند . اين جزيره با اينكه كاملاً مسطح است و بخش مركزي اين جزيره را گياهان مختلف تشكيل مي دهند ، آب شيرين در آن يافت نمي شود و به هيچ وجه قابليت مسكوني ندارد. انتخاب نام این جزیره به زمان‌های بسیار دور بر می‌گردد . به نقل از اهالی بومی ساکن بندر ماهشهر، آن زمان‌ها که برای دریا پیمایی از کشتی‌های پارویی دستی استفاده میشد ، ناخدایی ناشناس به همراه خانواده خود در آب‌های نیلگون خلیج فارس راهی سفر بود که تنها دخترش به بیماری سختی مبتلا شد . به علت عدم دسترسی به طبیب معالج و طولانی بودن راه برگشت در میانه راه در این جزیره لنگر انداختند و جسم مرده ی دخترک را به خاک سپردند . در واقع جسم دختر ناخدا در این جزیره دفن شده‌است نه خود ناخدا .

در زمان هخامنشیان جزیره قبر ناخدا چسبیده به خاک اصلی بوده،و بهترین موقعیت را برای ساختن بندر و تأسیسات مربوطه داشته‌است . بنا به گفته‌ای غیررسمی ، زیر خاک جزیره قبر ناخدا تأسیسات بندری و شهری و کشتی‌سازی هخامنشی قرار گرفته‌است،از این رو برخی بر این باورند که نام این جزیره به این دلیل انتخاب شده‌است . از اسکله ی بندر ماهشهر با قایق موتوری تند رو ۱ساعت و ۲۰ دقیقه الی ۱ساعت و ۳۰ دقیقه مسیر دریایی را برای رسیدن به این جزیره باید پیمود .

پرستوی دریایی گونه سفید ، پرستوی دریایی پشت دودی و سلیم خرچنگ خوار از جمله پرنده گانی هستند که در این جزیره به وفور تخم‌گذاری می‌کنند .به علاوه گونه‌های پرنده‌ای چون کاکائی ، آبچلیک ، اگرت ساحلی ، اگرت بزرگ وجانورانی چون موش سياه ، سوسمار ، مارمولك و لاك پشت در این جزیره زیست می‌کنند .

طبق اظهارنظر دكتر بهروز بهروزي راد مولف كتاب «زيستگاه هاي حساس پرندگان آبزي خليج فارس» چون جزيره از جمله زيستگاه هاي حساس خوزستان محسوب مي شود و تحت تاثير جزر و مد خليج فارس است وقوع اين دو پديده بر زمان تغذيه و استراحت پرندگان موثر است و چون ساختار ساحلي جزيره ماسه اي و گلي است اين نوع ساختار براي تغذيه پرندگان كنارآبزي بسيار مناسب است.[۲]

جزیره بونه

تلفظ قدیمی‌تر نام این جزیره غیر مسکونی بندر ماهشهر بُنّه است. جزیره بونه به همراه دو جزیره کوچک دیگر به نام‌های دارا و قبرناخدا در منتهی‌الیه شمال غربی خلیج فارس در دهانه خورموسی دراستان خوزستان واقع شده‌است. فاصله هوایی این جزیره از دو شهر هندیجان و بندرماه‌شهر تقریباً یکی است. از پرندگان این جزیره می‌توان به سلیم خرچنگ‌خور اشاره کرد. این جزیره محل تخمگذاری پرستوهای دریایی نیز هست.

نادری کازرونی در کتاب جغرافیای بنادر خلیج فارس در مورد بونه می‌نویسد: "در میانه خارکو وبصره دو جزیره واقع است یکی از آن دیره نام دارد و ثانی بنه و جزیره دیره بی‌آب و غیرمسکون وجزیره بنه آب گوارایی دارد و به‌علت خرابی اطراف آن دو جزیره مذکور، به‌غیر از معلمان خارکی عبور سایر اهل دریا به آن دو جزیره دشوار است زیرا که بیم شکستن سفائن درحوالی آن جزایر ناهنجار است و مسافت میان جزیره، بُنّه و دیره وخارک و خارکو چهار زام است که هر زام چهار فرسنگ باشد"

جزیره داراب(دارا)

داراب از جزیره‌های غیر مسکونی ایرانی در خلیج فارس است. این جزیره در دهانهٔ خور موسی قرار دارد. این جزیره غیر مسکونی محل تخم‌گذاری پرستوهای دریایی است. جزیره دارا یا دیره با وسعتی در حدود یک کیلومتر مربع در حدود ۴٫۵ کیلومتری غرب جزیره بونه بین N3006 و E4906 قرار گرفته‌است .بزرگترین قطرش در حدود ۱٫۸ کیلومتر و بلندترین نقطه آن ۱ متر است . جزیره آب شیرین ندارد . سلیم‌های خرچنگ خوار در اوایل خرداد به جزایر واقع در این منطقه مهاجرت و در مرداد از آنجا کوچ می‌کنند.

تقسیمات کشوری[ویرایش]

تقسیمات کشوری این شهرستان، بنابرآنچه در نتایج آمارگیری سرشماری سال ۱۳۹۵ کل کشور آمده‌است، بر حسب بخش، شهر، دهستان و روستا به شرح زیر است:[۳]

بخش‌ها[ویرایش]

شهرها[ویرایش]

دهستان‌ها[ویرایش]

منابع[ویرایش]

الگو:دانشگاه ازاد شهرستان بندرماهشهر