شهرستان اندیمشک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
شهرستان اندیمشک
Andimeshk Constituency.png
کشور ایران
استانخوزستان
مردم
جمعیت۱۷۱٬۴۱۲ نفر[۱]
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا۱۷۶ متر

اندیمِشک از شهرهای شمال استان خوزستان است و در ارتفاع ۱۷۶ متری از سطح دریا، در کوه‌پایه زاگرس میانی قرار گرفته‌است. اندیمشک دارای سه سد با نام‌های کرخه، دز و بالارود است. این شهر یکی از مراکز عمده تجمع گویش‌وران زبان لری است.[۳] در فصل تابستان گرمای هوای اندیمشک تا حدود ۵۲ درجه سانتی‌گراد نیز رسیده‌است. فصل سرد آن نیز پر باران است. واژه اندیمشک که دگرگون شده «هندی مشک» است که در کنار خرابه‌های شهر قدیم «لور» و «اری‌ترین» ساخته شده‌است. لور شهری آباد بوده که مورخین نیز از آن نام برده‌اند، اما از قرون و سطی به بعد از آبادی آن کاسته شده و پس از آن رو به ویرانی نهاده‌است. اندیمشک دارای معدن شن، سنگ و گچ در ایستگاه شهبازان است اندیمشک با داشتن ۴ نیروگاه سکیل ترکیبی و سه سد دز و کرخه و بالارودیکی از مهم‌ترین پایگاه‌های تولید انرژی کشور محسوب می‌شود. راه‌آهن این شهر به عنوان مرکز کل ناحیه راه‌آهن زاگرس و از نقاط حساس راه‌آهن تهران-جنوب به‌شمار می‌آید.[۴] ایستگاه راه‌آهن اندیمشک از اولین و قدیمی‌ترین و مهم‌ترین ایستگاه‌های راه‌آهن کشور از زمان جنگ جهانی تا جنگ تحمیلی محسوب می‌شود که هم‌اکنون نیز نقش بسیار مهمی در جابجایی مسافران شمال خوزستان دارد. همچین این شهرستان اندیمشک در مسیر جاده ترانزیت کشوری و در ۷۲۰ کیلومتری تهران و ۱۶۰ کیلومتری اهواز قرار دارد.[۵].شهر اندیمشک در سالهای دهه ۱۳۶۰ از شهرستان دزفول جدا شده و به همراه بخشهایی چون الوار گرمسیری و حسینیه شهرستان اندیمشک تشکیل گردید.اما تا سالهای بعد ادارات این شهرستان زیر نظر شهرستان دزفول اداره می‌شد.اداراتی چون ثبت احوال و اسناد .

پیشینهٔ نام[ویرایش]

برای آگاهی بیشتر پیرامون پیشنهٔ نام اندیمشک به مقالهٔ اندیمشک رجوع شود. زبان : زبان غالب در شهرستان اندیمشک لری است.

مناطق تفریحی[ویرایش]

سد و نیروگاه دز_سد و نیروگاه کرخه_پارک فدک_جاده مهرزیل_پلاژ سد دز - قلعه مختار-چم گلک- جاده تفریحی سد دز - جاده سد کرخه - پارک فدک-منگره -شاهزاده احمد-پل صیحه(آباره عباس خان)-سد و نیروگاه دز سد دز یک سد بتُنی برق‌آبی است که در ۲۳ کیلومتری شمال شرقی «اندیمشک» وبر روی ارتفاعات سلسله کوه‌های زاگرس احداث شده‌است با احداث این سد دریاچه‌ای به طول ۵۶ کیلومتر و با ظرفیت ۳/۳ میلیارد متر مکعب به وجود آمده‌است این سد که از نوع بتنی دو قومی است و دارای ۲۰۳ متر ارتفاع و طول تاج آن ۲۱۲ متر می‌باشد. نیرو گاه دز با داشتن ۸ واحد هر کدام به قدرت ۶۵ مگاوات نفش مهمی را در تولید برق و تنظیم فرکانس شبکه سراسری ایفاد می‌کند. نیروگاه این سد دارای قدرت نصب ۵۲۰ مگاوات است. احداث سد عظیم دز، در سال ۱۳۳۸ خورشیدی در دوران سلطنت محمدرضا پهلوی توسط ایتالیایی‌ها در کوه‌های زاگرس آغاز و در سال ۱۳۴۱ خورشیدی پایان یافت.[۱۶]

سد و نیروگاه کرخه سد کرخه یکی از بزرگ‌ترین سدهای خاکی دنیا و بزرگ‌ترین سد خاکی ایران و خاورمیانه است که بر روی رودخانه کرخه در ۲۲ کیلومتری شمال غربی شهرستان اندیمشک در استان خوزستان ساخته شده‌است. کرخه با تاجی به طول ۳۰۳۰ متر و ارتفاع ۱۲۷ متر از لحاظ حجم بدنه بزرگترین سد تاریخ ایران است و با حجم مخزنی به میزان ۷ میلیارد و ۳۰۰ میلیون مترمکعب، بزرگترین دریاچه مصنوعی ایران را پدیدآورده است.[۱۷] عملیات اجرایی این سد در سال ۱۳۷۰ آغاز و در سال ۱۳۸۰ به پایان رسیده‌است. متوسط تولید انرژی سالیانه این نیروگاه روزمینی ۹۳۴ میلیون کیلووات ساعت است. نیروگاه این سد با ظرفیت ۴۰۰ مگاوات از زمان بهره‌برداری در سال ۱۳۸۱ تا پایان سال ۱۳۸۷ توانسته بیش از ۴۹۴۱ میلیون کیلووات ساعت برق تولید کند.[۱۸]

سد و نیروگاه بالارود این مجموعه که در فاصله ۲۳ کیلومتری شمال اندیمشک بر روی رودخانه بالارود در حال احداث می‌باشد ارتفاع آن ۸۰ متر و طول تاج آن ۱۰۵۰ متر است که مخزن آن امکان ذخیره ۱۳۱ میلیون متر مکعب آب را دارد که ضمن کنترل سیلاب‌های فصلی و تأمین آب سیزده هزار هکتار از اراضی کشاورزی پائین دست و در طول سال نیز یازده گیگا وات برق تولید و وارد شبکه سراسری خواهد کرد.[۱۹]

ساختار زیربنایی[ویرایش]

وجود دو سد بزرگ و شناخته شدهٔ کرخه و دز در این شهرستان مقصد بسیار خوبی را برای گردشگران و توریست‌ها فراهم ساخته‌است. سد دز در بیست کیلومتری شمال شرقی و سد کرخه در بیست و چهار کیلومتری شمال غربی این شهرستان واقع شده‌اند که برق مصرفی مناطق زیادی از استان و کشور را تأمین می‌کنند و همچنین سد بالارود در فاصله ۲۳ کیلومتری شمال اندیمشک بر روی رودخانه بالارود در حال احداث می‌باشد. علاوه بر این دسترسی به آب شیرین سرچشمه‌های دریاچه دز باعث شده که این شهرستان یکی از بهترین آب‌های آشامیدنی کشور را دارا باشد.

موقعیت جغرافیایی[ویرایش]

شهرستان اندیمشک از شمال به استان لرستان و غرب به استان ایلام و از جنوب به شهر شوش و از شرق به شهر دزفول محدود می‌شود. طول جغرافیایی اندیمشک در شمال ۴۸ درجه و ۲۲ دقیقه خاوری نسبت به نصف النهار گرینویچ و عرض آن ۳۲ درجه و ۲۹ دقیقه شمالی نسبت به خط استوا و مسافت ۷۳۰ کیلومتر جاده آسفالته تا تهران است. آزادراه اندیمشک-خرم‌آباد یکی از مهمترین راه‌های ترانزیت بار و مسافر در کشور محسوب می‌شود.

موقعیت اقتصادی[ویرایش]

شهرستان اندیمشک دارای موقعیت استراتژیک ویژه، زمین‌های خوب کشاورزی، معادن نفت، گاز، سیلیس، گچ، ماسه، آهک و سنگ آهن و جاده ترانزیتی آسفالته و خط راه‌آهن سراسری، اندیمشک به تهران_که خوزستان را به مرکز و شمال شرقی ایران پیوند می‌دهد_داشتن سدهای بزرگ مانند سد کرخه و سد دز دراندیمشک که بر ارزش این شهرستان افزوده‌اند و بخش بزرگی از نیروی برق استان و کشور و نیز آبیاری زمین‌های کشاورزی شمال خوزستان را تأمین می‌کند

تقسیمات کشوری[ویرایش]

تقسیمات کشوری این شهرستان، بنابرآنچه در نتایج آمارگیری سرشماری سال ۱۳۹۵ کل کشور آمده‌است، بر حسب بخش، شهر، دهستان و روستا به شرح زیر است:[۳]

بخش‌ها[ویرایش]

شهرها[ویرایش]

دهستان‌ها[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «سرشماری سال 1395». وبگاه رسمی مرکز آمار ایران.
  2. «بانک اطلاعات تقسیمات کشوری». وبگاه رسمی وزارت کشور ایران. دریافت‌شده در آبان ۱۳۸۹. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)
  3. روستانت
  • منبع هفته نامه ندای بهبهان
  • مرکز انجمن‌های تخصصی دفاع مقدس

پیوند به بیرون[ویرایش]