اعتراضات دراویش گنابادی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
اعتراض‌های درویشان گنابادی
نام بومی گلستان هفتم
نام انگلیسی2018 Dervish protests
تاریخبهمن و اسفند ۱۳۹۶
مکانتهران
موقعیت
اعتراضات دراویش گنابادی در تهران قرار گرفته‌است
روبه‌روی زندان اوین
روبه‌روی زندان اوین
کلانتری ۱۰۶ نامجو
کلانتری ۱۰۶ نامجو
کلانتری ۱۰۲ پاسداران
کلانتری ۱۰۲ پاسداران
گلستان هفتم
گلستان هفتم
گونهجنگ شهری
موضوعدرگیری میان دراویش گنابادی و نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران Emblem of Iran.svg
علتایجاد محدودیت علیه نورعلی تابنده
کشته(ها)سه مامور پلیس - دو نیروی بسیج - دو درویش گنابادی
زخمی(ها)۱۸۰ درویش گنابادی
دستگیرشدگان۳۰۰ نفر (ادعای پلیس ایران) - ۵۰۰ نفر (ادعای رسانه نزدیک به دراویش)
محکوم(ـان)بیش از ۲۵۰ نفر
محکومیت(ها)بیش از ۱۰۸۰ سال حبس [۱]

اعتراضات دراویش گنابادی، معروف به واقعه گلستان‌هفتم، در بهمن و اسفند ۱۳۹۶ در شهر تهران به درگیری و زدوخورد بین نیروهای امنیتی و درویشان انجامید. در تنش‌هایی که میان پلیس ایران، قرارگاه سپاه ثارالله، بسیج و شماری از دراویش گنابادی ایجاد شد نهایتاً به کشته شدن سه مأمور پلیس، دو عضو بسیج و دو درویش گنابادی (درویش محمد راجی، فرمانده سابق سپاه پاسداران [۲][۳][۴][۵][۶] و محمد ثلاث که بعداً اعدام شد) و صدها درویش مجروح در اول اسفند منجر شد.

این تنش‌ها زمانی آغاز شد که دراویش نعمت‌اللهی گنابادی در اعتراض به ایجاد محدودیت علیه رهبر یا قطب خود، دکتر نورعلی تابنده ملقب به مجذوب‌علیشاه، در منطقه پاسداران در شمال تهران تجمع کرده بودند.

۴ بهمن[ویرایش]

اولین بار نیروهای امنیتی شامگاه چهارشنبه چهارم بهمن ۱۳۹۶ در نزدیکی منزل نورعلی تابنده برای استقرار ایست بازرسی در منطقه حاضر شدند. پس از آن کانال تلگرامی مجذوبان نور یادداشتی از دو حقوقدان (کسری نوری و مصطفی دانشجو) منتشر کرد که در آن گفته شده بود؛ نورعلی تابنده در حصر است، نگاه امنیتی بر دراویش سایه انداخته و حقوق بنیادی شان نقض شده است و با اشاره به شرایط به‌وجود آمده در گلستان هفتم خواستار کاهش التهاب در منطقه شده بودند.

دو روز بعد در ۶ بهمن اخباری مبنی بر بازگشت آرامش به منطقه گلستان هفتم منتشر شد. [۷] [۸]

۱۵ بهمن[ویرایش]

شامگاه ۱۵ بهمن ۱۳۹۶ پایگاه خبری نزدیک به دراویش گنابادی این بار با انتشار یک فایل تصویری از کسری نوری در منطقه پاسداران از حضور نیروهای امنیتی و سپاهی خبر داد.

ما امیدواریم که ماموران و نهاد های امینتی با خردورزی و قانون مداری سعی کنند همان قانون رایجی که در مملکت هست را رعایت کنند و از تنش آفرینی در گلستان هفتم بپرهیزند.

—کسری نوری، ۱۵ دی ماه ۱۳۹۶

این حقوقدان در این فایل با دعوت به خردورزی و قانون مداری با همان قانون رایج در کشور برای جلوگیری از التهاب بیشتر جامعه درویشی گفته بود: «حقوق جمعی و فردی دراویش و الخصوص حقوق فردی دکتر نورعلی تابنده را (اینها) نهادهای امنیتی تضییع کردند.» ... « ما هستیم و بر تعدادمان افزوده خواهد شد. وقتی مملکت داری شما ایران را به تباهی کشانده و سیاست های خشونت طلبانه شما امنیت را از همگان سلب کرده» ... «حق آسایش و امنیت از حقوق بنیادین هر انسانی است، حقی که با اقدامات غیرقانونی نیروهای امنیتی از جامعه درویشان تضییع می شود». تا صبح همان روز جمعیت زیادی در منطقه ی پاسداران تجمع کردند و تنش هایی به وجود آمد.[۹] [۱۰]


این تنش ها نهایتا ظهر روز ۱۵ بهمن منجر به درگیری میان نیروهای امنیتی، لباس شخصی ها و دراویش در اطراف منزل نورعلی تابنده شد. در تصاویر منتشر شده از آن روز تعدادی موتور نیروهای امنیتی بر کف خیابان منتهی گلستان هفتم دیده می شود.

گلستان هفتم ۱۵ بهمن ۱۳۹۶ - مجذوبان نور

کسری نوری در گفتگو با رادیو فردا با تایید این مطلب گفت یگانهای موتور سوار با حمله به دراویش و ضرب و شتم آنها موجب التهاب بیشتر در گلستان هفتم شدند که نهایتا با مقاومت دراویش موتور سواران به‌ناچار محل را ترک کردند.[۱۱]

عصر آن روز چند نفر از مقامات امنیتی از پلیس با دراویش گفت و گو کردند و به تجمع کنندگان قول داده شد که نیروهای امنیتی حاضر در منطقه پاسداران محل را ترک می کنند، همچنین یورونیوز در همین ارتباط از کسری نوری پرسیده بود دراویش با وزارت کشور دولت روحانی تماس داشته اند یا خیر که او با تکذیب هرگونه تماس گفته بود «با کسانی که به قانون احترام نمی گذارند» [۱۲] نمی توان صحبت کرد.

پس از آن نورعلی تابنده بیانیه داد و از دراویش خواست منطقه را ترک کنند [۱۳] و فارس نوشت دراویش گنابادی طرفدار نورعلی تابنده که در پی شایعه دستگیری وی تجمع کرده بودند لحظاتی قبل به تجمع خود پایان دادند.[۱۴]

۱۷ بهمن تصاویری از تخریب یک خودروی ال نود و ضرب و جرح یک (لباس شخصی/معلم پرورشی مدرسه فرهنگ) در منطقه پاسداران منتشر شد. رسانه های حکومت ایران آن را به دراویش گنابادی منتسب کردند.[۱۵] [۱۶]

۲۸ بهمن[ویرایش]

عکس مربوط به چند روز قبل از وقایع گلستان هفتم. از راست کسری نوری و نعمت‌الله ریاحی در خیابان گلستان‌هفتم

۲۸ بهمن ماه حواشی تازه‌ای در حوالی گلستان هفتم رخ داد از جمله دستگیری نعمت‌الله ریاحی یکی از دراویش حاضر در منطقه؛ پلیس اعلام کرد او را به جرم سرقت یک دستگاه پراید بازداشت کرده و دراویش گفتند ریاحی را غیر قانونی دستگیر کردند و جرمی مرتکب نشده است.

۳۰ بهمن[ویرایش]

ظهر روز ۳۰ بهمن نهایتا دراویش در مقابل کلانتری ۱۰۲ پاسداران تجمع کردند و بر اساس آنچه در رسانه‌ها و فیلم منتشر شده آمده خیابان را مسدود کرده و خواستار آزادی بی قید و شرط نعمت الله ریاحی بودند که این تجمع به درگیری با پلیس و خشونت کشیده شد [۱۷] و تعدادی از دراویش در مقابل این کلانتری دستگیر شدند. (منبع نزدیک به دراویش ادعا می کنند محمد ثلاث در اینجا بازداشت شده بوده است)


و نیروهای امنیتی بلافاصله پس از این درگیری ها که با شلیک گلوله همراه بود [۱۸] به سمت گلستان هفتم حرکت کرده و دراویش حاضر در گلستان هفتم را محاصره کردند.[۱۹]

در عصر روز ۳۰ بهمن درگیری ها بین دراویش گنابادی و نیروهای امنیتی شدت گرفت. پلیس خبر داد یک راننده منتسب به دراویش معترض با اتوبوسی که در آنجا بوده به سوی گروه مأموران پلیس رانده، ۳ مأمور نیروی انتظامی توسط اتوبوس کشته شدند.[۲۰] درگیری ها پس از آن شدت بیشتری گرفت و در همان ساعات اولیه رسانه های داخلی ایران نسبت به این اتفاقات واکنش نشان دادند. چهره های نزدیک به حکومت ایران (عطاالله مهاجرانی، عبدالله رمضان زاده، محمدعلی ابطحی و ...) هم دراویش را داعشی خطاب کرده و این حوادث را محکوم کردند. روزنامه ی شرق در شب ۳۰ بهمن از بازداشت حداقل ۲۰۰ نفر در حوالی خیابان پاسداران خبر داد.

یک اسفند[ویرایش]

بامداد یک اسفند ۱۳۹۶ این درگیری ها به اوج خودش رسید. ساعت یک بامداد دویچه وله خبر داد توانسته چند جمله با کسری نوری که در محل درگیری بود صحبت کند.[۲۱]. پس از آن در ساعت دو نیمه شب یک خودرو پراید ماموران را زیر گرفت،[۲۲] پس از آن هم یک بسیجی توسط برخورد شدید با یک ماشین سمند[۲۳] و همچنین یک بسیجی دیگر بر اساس ضرب و شتم کشته شد. با این حال عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور وقت ایران اظهار کرد به هیچ وجه حوادث خیابان پاسداران را به این جریان منتسب نمی داند.[۲۴]

سحرگاه یک اسفند حضور نیروهای امنیتی در خیابان‌های منتهی به خانه نور علی تابنده قطب دراویش گنابادی، پررنگ تر شد و نهایتا با ضرب و شتم خشونت بار دراویش، شلیک گلوله ساچمه ای، سلاح سرد توسط بسیج و استفاده از ماشین آبپاش به این درگیری ها که تا ۴ صبح ادامه پیدا کرده بود پایان دادند.[۲۵]

پلیس ایران ادعا کرد که ۳۰۰ نفر در درگیری پلیس و دراویش بازداشت شده‌اند و هیچ زن درویشی بازداشت نشده است.[۲۶] رسانه های وابسته به دراویش گنابادی اما گفتند نزدیک به ۵۰۰ نفر که در میان آنها ۶۰ زن هم حضور داشتند بازداشت شدند. در این حوادث بیش از ۱۸۰ درویش مجروح و به بیمارستان های تهران منتقل شدند.

دستگیری‌ها[ویرایش]

پس از وقایع گلستان هفتم تعدادی از دراویش که نزدیک ۵۰۰ نفر برآورد می‌شود مجروح و روانه بیمارستان‌های مختلف در تهران شدند.[۲۷] در بین بازداشت شدگان یک زن باردار به اسم لیلی نایب زاده.[۲۸] ، ۶۰ زن درویش دیگر و افراد سرشناسی مانند کسری نوری و مصطفی عبدی که قبلاً نیز چندین سال در زندان سپری کرده بودند دیده می‌شد. همچنین برخی از این افراد به‌صورت خانوادگی در این حوادث دستگیر و زندانی شدند.

دستگیری خانواده کسری نوری[ویرایش]

در واقعه گلستان هفتم آقای نوری به صورت خانوادگی بازداشت و شکوفه یداللهی، پوریا نوری و امیر نوری مجموعا به ۲۵ سال حبس محکوم شدند.[۲۹][۳۰][۳۱]

در این حوادث خشونت بار، .[۳۲] جمجمه ی شکوفه یداللهی در اثر ضربات وارده دچار شکستگی شد و حس بویایی اش را از دست داد، قسمتی از انگشت دست امیر نوری قطع شد، شکستگی گونه و فک و چند دندان پوریا نوری را منجر شد و شکستی شدید از ناحیه سر برای آقای نوری را به دنبال داشت.[۳۳]

حصر خانگی نورعلی تابنده[ویرایش]

از یک اسفند نورعلی تابنده عملا در نوعی حصر خانگی قرار گرفت.[۳۴] نورعلی تابنده در یک پیام ویدئویی که در ۱۵ اسفند ۹۶ منتشر شد، به‌طور تلویحی از «حصر خانگی» خود خبر داد و ابراز امیدواری کرد که محدودیت‌های اعمال‌شده در مورد وی و پیروان این سلسله رفع شود.[۳۵]

نورعلی تابنده در تابستان (۱۳۹۸) یکسال و نیم پس از حوادث گلستان هفتم توانست به شهرستان بیدخت، زادگاه خود، سفر کند اما پیروان او گفتند که به دراویش اجازه همراهی با او داده نشد.

نهایتا تابنده در ۳ دی پس از حدود دو سال حصر خانگی در بیمارستان مهر تهران درگذشت.[۳۶]

کشته‌ها[ویرایش]

۳ مأمور نیروی انتظامی توسط اتوبوس و ۱ بسیجی هم توسط یک ماشین سمند به زیر گرفته‌شده و کشته شدند و ۱ بسیجی دیگر بر اساس ضرب و شتم کشته شده و ۳۰ مأمور نیز زخمی شدند.[۲۰]

روز ۱۳ اسفند ۱۳۹۶ محمد راجی، از دراویش بازداشتی در حین بازجویی در اثر ضربات وارده در بازداشتگاه جان خود را از دست داد. محمد راجی یکی از درویشانی بود که در اعتراضات دراویش گنابادی در اول اسفند ماه در خیابان پاسداران تهران بازداشت شده بود.[۳۷][۳۸]

واکنش‌ها[ویرایش]

  • رئیس پلیس تهران سرتیپ رحیمی در واکنش به ناآرامی‌ها گفت:[۳۹]

    پلیس می‌توانست با یک آر پی جی منزل مورد نظر را نابود کند اما با اقتدار و درایت رفتار کرد.[۳۹][۴۰]

  • جواد کریمی قدوسی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس گفت

    افرادی که در چند روز اخیر به تخریب اموال عمومی دست زده‌اند دسته ای جداشده از دراویش گنابادی هستند و رهبری نورعلی تابنده را قبول ندارند.این عضو کمیسیون امنیت ملی کسری نوری و حمید برازی را رهبران فرقه جدید دراویش افراطی می خواند که سعی در فرافکنی و فرقه‌ای نشان دادن اغتشاشات اخیر دارند به‌طوری‌ که حتی از صدور اطلاعیه از طرف نورعلی تابنده برای آرام شدن اوضاع جلوگیری کردند.[۴۱]

  • لیلا حاتمی، بازیگر سینما:

    "مایلم از این فرصت استفاده کنم تا خشم و اندوه عمیق خودم را نسبت به نحوه «برخورد» با تظاهرکنندگان اخیر در ایران را نشان بدهم و این شرم‌آور است که در کشور من، مردم فقط «به بهای» جان خود می‌توانند اعتراض کنند. برای اولین بار هست که من می خواهم در مسائل سیاسی دخالت و اظهارنظر کنم. "[۴۲]

  • سرلشکر محمدحسین باقری : اجازه تکرار نمایش هایی شبیه به حوادث خیابان پاسداران را به آشوبگران نخواهیم داد. رئیس ستاد کل نیروهای مسلح در پی شهادت بسیجیان و سه تن از نیروهای انتظامی توسط داعشی‌های درویش‌نما پیام تسلیتی صادر کرد که در آن آمده است: شهادت مظلومانه 5 تن از نیروهای ارزشمند و دلاور انتظامی و بسیج در جنایت وحشیانه جرثومه‌های فساد و تفاله‌های داعشی درویش‌نما را به محضر مقام معظم رهبری و فرماندهی کل قوا، ملت شریف ایران، آحاد نیروهای مقتدر ناجا و بسیج به‌ویژه خانواده‌های معزز و شهیدپرور آنان تبریک و تسلیت عرض می‌نمایم.
  • سید یحیی صفوی مشاور رهبر جمهوری اسلامی : باید واکنش مقتدرانه نسبت به اغتششاشگران و عاملان حواث خیابان پاسداران نشان داد.
  • دادستان کل کشور عده‌ای از عناصر که خودشان را وابسته به گروهی از دراویش می‌دانستند در حقیقت افرادی بودند که از این پوشش استفاده کرده و در یک حرکت بسیار ناهنجار اغتشاشاتی ایجاد کرده بودند.
  • ابوالفضل حسن بیگی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس در ارتباط با به حضور برخی افراد مسلح در تجمعات دراویش گفت این افراد اشخاصی افراطی جداشده از دراویش گنابادی هستند که خود آقای نورعلی تابنده نیز در یک هفته گذشته بارها اعلام کرده بود گروهی که با انواع سلاح سرد در اطراف خانه او حضور دارند منتسب به وی نیستند و از آنها خواسته بود که هر چه سریع‌تر به شهرستان محل زندگی خود بازگردند.[۴۳]
  • جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با صدور اطلاعیه‌ای برخورد قاطع با عاملان حادثه پاسداران را درخواست کرد.

جامعه مدرسین از نیروهای امنیتی و انتظامی، دستگاه‌های قضایی و تمام نهادهای مسئول می‌خواهد با در اولویت قراردادن رسیدگی به این جنایت، قاطعانه با مجرمین و آشوب‌طلبان برخورد کند.[۴۴]

از دستگاه قضایی می‌خواهیم با این جنایتکاران که مرتکب قتل و متعرض به خانه‌ها، مغازه‌ها و ماشین‌های مردم شدند به شدت و قاطعیت برخورد نمایند.[۴۴]

بیانیه نورعلی تابنده[ویرایش]

نورعلی تابنده قطب دراویش گنابادی در تاریخ دوم اسفند طی بیانیه‌ای خواستار برخورد با عوامل خشونت اعم از کسانی که به نام درویشی در این واقعه دخالت داشتند مطابق قانون و عدالت گردید:

بارها دراویش گنابادی اعلام و به متصدیان امور گوشزد کرده‌اند؛ درویشی، مکتب معرفت و عشق و محبت و آیین برادری، برابری و صلح کل و بیزار از دخالت در سیاست اخلاق‌گریز و قانون ستیز است. درویشی از آن‌رو که برای مقام آدمیت تقدس قائل است، رفتار خشونت‌آمیز و ستم و تعدی به حقوق انسانی احدی را قابل قبول نمی‌داند و ظلم حکومت‌ها و صاحبان قدرت علیه مردم، خصوصاً به دلیل تفکر و اعتقادات‌شان را نشانه جهل و بی‌خبری می‌داند. درویشان بر این اعتقادند که قبول ستم، مشوق ستمگر و همراهی با اوست، و دفاع از حقوق الهی و انسانی خویش و دیگران؛ امری فطری، وجدانی و عقلانی است.

متأسفانه در ادامهٔ تضییع حقوق شهروندی دراویش طریق نعمت‌الهی گنابادی در سال‌های اخیر؛ در روزهای گذشته تعداد زیادی از برادران ایمانی ما در شهرهای تهران، شیراز و خرم‌آباد در اقدامی هماهنگ و همزمان توسط مأمورین امنیتی و انتظامی دستگیر و روانه زندان شدند.

پس از این واقعهٔ تاسف‌انگیز، در حرکتی خودجوش و مستقل و فارغ از گرایش‌های سیاسی در راستای وظایف انسانی و ایمانی، کمیته رسیدگی به وضعیت دراویش زندانی، برای همدلی و همراهی با برادران غیور دربند و حمایت و همچنین اطلاع‌رسانی شفاف، تشکیل شد.[۴۵]

اهم اهداف این کمیته:

  • حمایت و معاضدت‌های حقوقی و قانونی از دراویش.
  • رسیدگی به وضعیت دراویش مصدوم و در حبس.
  • انتشار اخبار و اطلاعات مربوط به زندانیان و خانواده‌های آن‌ها.

محاکمه و اعدام محمد ثلاث[ویرایش]

جلسه محاکمه راننده اتوبوس و متهم به قتل سه تن از نیروهای ناجا در آشوب‌های خیابان پاسداران در شعبه نهم دادگاه کیفری شماره یک استان تهران و به ریاست قاضی محمدی کشکولی به صورت علنی برگزار شد.[۴۶]

در ۲۸ خرداد ۱۳۹۷، محمد ثلاث در زندان رجایی‌شهر اعدام شد. زینب طاهری وکیل محمد ثلاث در توییتر خود نوشت که موکلش بدون اجازه خانواده اش در قبرستان دارالسلام بروجرد دفن شده‌است. به گفته زینب طاهری مراسم خاکسپاری موکلش با حضور ۲۰۰ مأمور ضدشورش برگزار شده‌است.[۴۷]

عفو بین‌الملل در این باره نوشت: «... بدنبال اعدام محمد ثلاث در زندان رجایی شهر در ابتدای صبح، مقامات جسد او را در برای دفن به شهر بروجرد در استان لرستان صدها کیلومتر دورتر از جایی که فرزندان و مادرش زندگی می‌کنند بردند که علی‌رغم اعتراضاتشان برای دفن او در تهران بود. مقامات جسد او را در بروجرد بدون حضور خانواده اش دفن کردند و با نیروهای گارد امنیتی محافظت کردند. آنها همچنین درخواست خانواده را رد کردند که جسد محمد ثلاث توسط پزشک قانونی (کالبد سنج) مورد بررسی قرار گیرد تا بتوانند جراحاتی که وی به دلیل شکنجه تحمل کرده و می‌گوید در معرض آن قرار گرفته بود را مشخص کنند.»

عفو گسترده دراویش گنابادی[ویرایش]

بعد گذشت دو سال از حوادث گلستان هفتم و نزدیک به دو ماه از درگذشت نورعلی تابنده[۴۸]؛ قوه قضاییه اعلام کرد رهبر جمهوری اسلامی با عفو نوروزی شماری از زندانیان امنیتی و سیاسی[۴۹] موافقت کرده است.[۵۰]

یک فروردین ۱۳۹۹ ایرنا از آزادی امیر نوری و ۱۷ درویش گنابادی در پی صدور فرمان عفو نوروزی از سوی علی خامنه ای خبر داد [۵۱]، پس از آن هم تا اواخر فروردین ماه لیست ۴۸ نفره از دراویش گنابادی زندانی [۵۲] در خبرگزاری منتسب به آنها منتشر شد که نشان می داد [۵۳] مشمول عفو شدند.[۵۴]

با این حال تعدادی از دراویش گنابادی همچون کسری نوری و مصطفی عبدی مشمول این عفو نشدند و در زندان به سر می برند.[۵۵]

تبعید ۳۴ درویش پس از آزادی[ویرایش]

۳۴ درویش گنابادی[۵۶] که بیش از ۲ سال زندان بودند پس از عفو اسفند ماه ۱۳۹۸، در روزهای پایانی اسفند ماه از زندان آزاد شدند. اکنون در جهت اجرای حکم تبعید ۲ ساله‌شان راهی شهرهایی دور از محل زندگی، در اقصی نقاط کشور از بوشهر تا کرمان و از سیستان و بلوچستان تا خراسان شده‌اند.[۵۷]

سعید دوراندیش، درویش تبعیدی در این باره گفته: نهاد امنیتی پشت همه تصمیم‌ها در دادگاه و دادسراست.

  • امیر نوری حقوقدان:

    «از منظر حقوقی با توجه به اینکه مجازات اصلی این افراد که همان حبس بوده، مشمول عفو شده است، اجرای مجازات تکمیلی یا همان تبعید، نه قانونی است و نه منطقی. حتی به عرف جامعه هم رجوع کنیم اجرای این تبعید قابل پذیرش نیست.[۵۸]»

    — یورونیوز

ماجرای تخریب وسایل‌ نقلیه در گلستان هفتم[ویرایش]

Farsnews.jpeg

به نقل از رسانهٔ مجذوبان نور، خبرگزاری فارس با انتشار تصویر ماشین مصطفی عبدی از درویشان گنابادی، که توسط لباس شخصی‌ها تخریب شده، اینطور نوشته‌است که «درویشان اموال عمومی را تخریب کرده‌اند.»

‏یک روز پس از حادثه گلستان هفتم (یکم اسفند ۱۳۹۶) رسانه جمهوری اسلامی ایران، عکس ماشین دراویش گنابادی را در روزنامه وطن امروز با تیتر گلستان داعش چاپ کرد و اینطور عنوان کرد که «درویشان اموال عمومی را تخریب کرده‌اند».

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. «دراویش گنابادی مجموعا به بیش از هزار سال زندان محکوم شدند». صدای آمریکا.
  2. «کشته شدن یک درویش گنابادی در حین بازجویی». سایت مجذوبان نور. دریافت‌شده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
  3. «یکی از دراویش گنابادی 'در اثر ضربات وارده در بازجویی کشته شد'». بی‌بی‌سی فارسی. ۴ مارس ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
  4. «محمد راجی، یکی از دراویش گنابادی "حین بازجویی" کشته شده‌است». دویچه وله فارسی. ۴ مارس ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
  5. «محمد راجی، از دراویش گنابادی در دوره بازداشت درگذشت». رادیو فردا. ۱۳ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
  6. «محمد راجی از دراویش گنابادی حین بازجویی کشته شد». رادیو زمانه. ۱۴ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
  7. «نقض حقوق دراویش گنابادی - دانشجو . نوری». مجذوبان نور.
  8. «حضور نیروهای امنیتی و نقض حقوق بنیادین دراویش - گروه حقوقی کسری نوری». مجذوبان نور.
  9. «صحبت های کسری نوری از گلستان هفتم، محل اقامت قطب دراویش گنابادی». ۱۵ بهمن ۱۳۹۶.
  10. «نوری از گلستان هفتم، محل اقامت قطب دراویش گنابادی گزارش می دهد». رادیو زمانه. ۱۵ بهمن ۱۳۹۶.
  11. درگیری دراویش گنابادی و نیروهای امنیتی در تهران
  12. «کسری نوری : دراویش از حقوق بنیادی شان دفاع می کنند». یورونیوز.
  13. «رهبر دراویش گنابادی از دراویش خواست به تجمع خود پایان دهند». بی‌بی‌سی. ۱۵ بهمن ۱۳۹۶.
  14. «تجمع دراویش گنابادی پایان یافت». خبرگزاری فارس. ۱۵ بهمن ۱۳۹۶.
  15. «ضرب و جرح یک شخص توسط دراویش گنابادی با چاقو». مشرق نیوز.
  16. «تخریب یک وسیله نقلیه در پاسداران». رجانیوز.
  17. «گفت‌وگو با کسری نوری، درباره درگیری‌های دوشنبه شب در منطقه گلستان هفتم». رادیو فردا.
  18. «شورای تامین تیر اندازی در تجمع دراویش را تایید کرد». رادیو فردا.
  19. «حمله نیروهای امنیتی به تجمع اعتراضی گروهی از دراویش گنابادی». رادیو فردا.
  20. ۲۰٫۰ ۲۰٫۱ درگیری پلیس و دراویش در تهران؛ 'سه مأمور در حمله یک اتوبوس کشته شدند'
  21. «کسری نوری: ما الان در محاصره نیروی انتظامی هستیم». دویچه وله.
  22. «۳ مامور ناجا در حمله یک خودرو پراید در محدوده پاسداران مجروح شدند». تسنیم.
  23. «یک سمند سفید به ماموران حمله ور شد». مشرق نیوز.
  24. «حوادث خیابان پاسداران به هیچ وجه منتسب به جریان دراویش نیست». ایسنا. ۲ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۲۱ فوریه ۲۰۱۸.
  25. «پلیس ایران: ۳۰۰ نفر در درگیری پلیس و دراویش بازداشت شدند» (به انگلیسی). BBC Persian. ۲۰۱۸-۰۲-۲۰. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۲-۲۲.
  26. «پلیس ایران: ۳۰۰ نفر در درگیری پلیس و دراویش بازداشت شدند». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۰ فوریه ۲۰۱۸.
  27. «درگیری پلیس و دراویش در تهران؛ دست‌کم ۳۰۰ تن بازداشت و ۵ کشته / انتقال بازداشت شدگان به اوین و ورامین». هرانا. ۱ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۳ اسفند ۱۳۹۶. پیوند خارجی در |ناشر= وجود دارد (کمک)
  28. زن باردار بازداشت شده[پیوند مرده].
  29. «بازداشت اعضای یک خانواده از درویشان گنابادی در وقایع گلستان هفتم، که مجموعاً به ۲۵ سال زندان، ممنوع‌الخروجی و… محکوم شدند». صدای آمریکا. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۳ اوت ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۳ اوت ۲۰۱۸.
  30. «اعضای یک خانواده از دراویش گنابادی مجموعاً به ۲۵ سال زندان محکوم شدند». رسانه اف‌سی‌ان‌ان. ۲۲ مرداد ۱۳۹۷. دریافت‌شده در ۱۳ اوت ۲۰۱۸.
  31. «اعضای یک خانواده از دراویش گنابادی مجموعاً به ۲۵ سال زندان محکوم شدند». رسانه رادیو فرهنگ. ۲۲ مرداد ۱۳۹۷. دریافت‌شده در ۱۳ اوت ۲۰۱۸.
  32. «دراویش زندانی؛ گزارشی از آخرین وضعیت شکوفه یداللهی و سه فرزندش در زندان». هرانا.
  33. «شکستگی و قطع عضو؛ آخرین اخبار از وضعیت دراویش مجروح در بازداشت‌‌». هرانا. دریافت‌شده در ۱۳ اوت ۲۰۱۸.
  34. «رهبر دراویش گنابادی نمی توانم بیرون بیایم اما در منزل آزادم». بی‌بی‌سی.
  35. «قطب دراویش گنابادی «حصر خانگی» خود را تأیید کرد». رادیو فردا. بایگانی‌شده از اصلی در ۷ مارس ۲۰۱۸.
  36. «نورعلی تابنده درگذشت». صدای امریکا.
  37. «یکی از دراویش گنابادی 'در اثر ضربات وارده در بازجویی کشته شد'». بی‌بی‌سی فارسی. ۱۳ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۱۳اسفند ۱۳۹۶. تاریخ وارد شده در |بازبینی= را بررسی کنید (کمک)
  38. «محمد راجی، درویش گنابادی، «بر اثر ضربات وارده» در بازداشت جان باخت». صدای آمریکا. ۱۳ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۱۳اسفند ۱۳۹۶. تاریخ وارد شده در |بازبینی= را بررسی کنید (کمک)
  39. ۳۹٫۰ ۳۹٫۱ «رئیس پلیس تهران: می‌توانستیم در برخورد با دراویش با آرپی‌جی واکنش نشان دهیم». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۲ فوریه ۲۰۱۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۳ فوریه ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۲ فوریه ۲۰۱۸.
  40. «رئیس پلیس تهران: در برخورد با دراویش می‌توانستیم از آرپی‌جی استفاده کنیم». رادیو فردا. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۳ فوریه ۲۰۱۸.
  41. «در کنترل این فرقه نوظهور منشعب از دراویش گنابادی سهل‌انگاری نکنید». فارس. ۲ اسفند ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۲۳ فوریه ۲۰۱۸.
  42. «حمایت لیلا حاتمی از دراویش؛ حمایت کارگردان خوک از لیلا حاتمی». فارس. ۲ اسفند ۱۳۹۶. بایگانی‌شده از اصلی در ۹ ژوئن ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۲۳ فوریه ۲۰۱۸.
  43. «یک عضو کمیسیون امنیت ملی اعلام کرد که در خانه تیمی اوباش خیابان پاسداران تهران مقادیری سلاح گرم کشف شده‌است». تسنیم. ۴ اسفند ۱۳۹۶. بایگانی‌شده از اصلی در ۴ مارس ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۹.
  44. ۴۴٫۰ ۴۴٫۱ «امام جمعه تهران خواستار برخورد با 'حریم‌شکنان' خیابان پاسداران شد». بی‌بی‌سی. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۳ فوریه ۲۰۱۸.
  45. «بیانیه دوم اسفند ۱۳۹۶ حضرت آقای حاج دکتر نورعلی تابنده مجذوب‌علیشاه». مجذوبان نور. ۲ اسفند ۱۳۹۶. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ فوریه ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۴ فوریه ۲۰۱۸.
  46. محاکمه راننده اتوبوس آشوب‌های پاسداران/ صحبت‌های محمد ثلاث در دادگاه/ جلسه بعدی دادگاه فردا برگزار می‌شود + فیلم و عکس
  47. «جسد محمد ثلاث بدون اذن اولیاء دم در بروجرد دفن شد». euronews. ۲۰۱۸-۰۶-۱۸. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۶-۱۹.
  48. «نورعلی تابنده درگذشت». بی‌بی‌سی.
  49. «با افزایش نگرانی از کرونا در زندان‌های ایران دستکم ۲۲ زندانی سیاسی با عفو آزاد شدند». صدای آمریکا.
  50. «موافقت رهبر ایران با عفو شماری از زندانیان سیاسی». بی‌بی‌سی.
  51. «شهناز اکملی، امیر نوری و عبدالرضا کوهپایه عفو شدند». ایران اینترنشنال.[پیوند مرده]
  52. «مجبتی بیرانوند و بهروز صادقی آزاد شد». هرانا.
  53. «آزادی تعدادی از دراویش گنابادی از زندان». رادیو فردا.
  54. «آزادی ۱۰ تن ز دراویش گنابادی طی سه روز». ایران اینترنشنال.
  55. «از مرخصی برای کرونا خبری نیست؛ نگه‌داشتن کسری نوری در زندان شیراز به جای تهران». صدای آمریکا.
  56. «اجرای حکم تبعید ۳۹ درویش گنابادی به رغم شیوع کرونا». دویچه وله.
  57. «تداوم سرکوب آزادی‌های مذهبی در ایران؛ به تبعید رفتن دراویش هم حاکمیت را راضی نمی‌کند». صدای امریکا.
  58. «حکم تبعید دراویش غیر قانونی است». یورونیوز.

پیوند به بیرون[ویرایش]