پرش به محتوا

جمعه خونین خاش

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
جمعه خونین خاش
بخشی از خیزش ۱۴۰۱ ایران
تاریخ۱۳ آبان ۱۴۰۱
موقعیت
طرف‌های درگیر
معترضان جمهوری اسلامی ایران
تلفات و خسارات
۱۸ کشته و بیش از ۲۰ مجروح ۰ کشته و ۰ مجروح

جمعه خونین خاش[۱] (بلوچی: واشءِ ھۏنݔن آدݔنَگ) به درگیری‌های ۱۳ آبان ۱۴۰۱ بین مردم معترض خاش و نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران در میانهٔ خیزش سراسری ایران گفته می‌شود.[۲][۳][۴] مولوی عبدالحمید، امام جمعه زاهدان، در بیانیه‌ای اعلام کرد در این حادثه دست‌کم ۱۶ نفر کشته و ده‌ها نفر دیگر زخمی شدند.[۵][۶] عفو بین‌الملل در گزارشی شمار کشته‌شدگان را ۱۸ نفر و اعلام کرد که نیروهای امنیتی در سرکوب مردم از «گلوله‌های جنگی مرگبار» استفاده کرده‌است.[۱]

روایت

[ویرایش]

اعتراضات در خاش پس از مراسم نماز جمعه ۱۳ آبان ۱۴۰۱ آغاز شد و معترضان در این شهر با تجمع در خیابان‌ها علیه جمهوری اسلامی شعار دادند.[۷] آنها اقدام به پرتاب سنگ به داخل فرمانداری می‌کنند که مورد هدف مستقیم گلولهٔ جنگی قرار می‌گیرند.[۸] به گفته صاحبگل صالحی، فرماندار خاش، معترضان تلاش کردند ساختمان فرمانداری را تصرف کنند و اداره جهاد کشاورزی این شهرستان به‌طور کامل در آتش سوخت و معترضان چندین بانک و عابربانک و کیوسک پلیس را نیز به آتش کشیدند. به گفته او ۱۲ دستگاه خودرو در شهر خاش سوزانده شد.[۹][۱۰][۱۱]

خبرگزاری ها و مقام‌های جمهوری اسلامی بیان می کنند که معترضین با حمله مسلحانه قصد تصرف ساختمان فرمانداری خاش را داشتند[۱۱][۱۲] اما مولوی عبدالحمید، امام جمعه زاهدان اظهارات مقام‌های جمهوری اسلامی دربارهٔ «حمله مسلحانه مردم خاش به فرمانداری» را «دروغ محض» خوانده است.[۸][۱۳]

واکنش‌ها

[ویرایش]

معین‌الدین سعیدی، نماینده چابهار در دوره یازدهم مجلس شورای اسلامی، در اظهاراتی در صحن علنی مجلس به کشتار مردم بلوچستان پرداخت و گفت تاکنون هیچ مسئولی پس از این حوادث عذرخواهی نکرده و پرسیده چرا نحوه برخورد با معترضین در این استان متفاوت بوده‌است و در نقاط دیگر کشور از گلوله‌های مشقی و پلاستیکی و در بلوچستان از گلوله جنگی استفاده می‌شود. صحبت‌های او قطع و نیمه‌تمام ماند.[۱۴]

پیامدها

[ویرایش]
  • شنبه ۱۴ آبان تمامی مدارس شهرستان خاش در تمامی مقاطع در دو نوبت صبح و بعد از ظهر تعطیل شد و اعلام شد به صورت غیرحضوری برگزار می‌شود.[۱۵]

اعتراضات

[ویرایش]

۹ دی: مردم خاش بعد از برگزاری نماز جمعه با شعار «مرگ بر خامنه‌ای» تظاهرات کردند.[۱۶][۱۷]

۲۳ دی: بر اساس گزارش شبکه‌های اجتماعی معترضان بلوچ در خاش نیز علیه حکومت خامنه‌ای در خبایان‌ها تظاهرات اعتراض بر پا کردند.[۱۸][۱۹] تظاهر کنندگان با اعلام حمایت از عبدالحمید اسماعیل‌زهی، عبدالغفار نقشبندی و محمدحسین گرگیج، از رهبران مذهبی اهل سنت ایران دست به اعتراض زدند.[۲۰]

۱۴ بهمن

به گزارش شبکه‌های اجتماعی تجمع نمازگزاران و معترضان بلوچ به‌رغم فضای امنیتی در زاهدان و خاش ادامه یافت.[۲۱]





جستارهای وابسته

[ویرایش]

منابع

[ویرایش]
  1. 1 2 «عفو بین‌الملل: نیروهای امنیتی در سیستان و بلوچستان با قصد کشتن معترضان، از گلوله جنگی استفاده می‌کنند». رادیو فردا. ۲۰ آبان ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۲۲.
  2. درگیری معترضان و نیروهای حکومتی در شهر خاش؛ ۱۳ آبان, retrieved =2022-11-05 {{citation}}: Check date values in: |accessdate= (help)نگهداری CS1: نقطه‌گذاری اضافه (link)
  3. «گزارشی از برخی اقدامات اغتشاشگران در خاش/ شهر آرام است». خبرگزاری ایسنا. دریافت‌شده در ۱۷ آبان ۱۴۰۱.
  4. «خاش در وضعیت جنگی؛ تیراندازی به معترضان و حمله با ساختمان فرمانداری». بی‌بی‌سی فارسی. ۴ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۵ نوامبر ۲۰۲۲.
  5. «مولوی عبدالحمید از کشته شدن «دست‌کم ۱۶ نفر» در اعتراضات خاش خبر داد». رادیو فردا. ۱۴ آبان ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۵ نوامبر ۲۰۲۲.
  6. «فرماندار خاش: تلاش برای تصرف فرمانداری ناکام ماند، اداره جهاد کشاورزی به‌طور کامل سوخت». یورونیوز فارسی. ۴ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۵ نوامبر ۲۰۲۲.
  7. «خاش در وضعیت جنگی؛ تیراندازی به معترضان و حمله با ساختمان فرمانداری». بی‌بی‌سی فارسی. ۴ نوامبر ۲۰۲۲. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۴ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۵ نوامبر ۲۰۲۲.
  8. 1 2 «مولوی عبدالحمید از کشته شدن «دست‌کم ۱۶ نفر» در اعتراضات خاش خبر داد». رادیو فردا. ۱۴ آبان ۱۴۰۱. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۵ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۵ نوامبر ۲۰۲۲.
  9. «فرماندار خاش: تلاش برای تصرف فرمانداری ناکام ماند، اداره جهاد کشاورزی به‌طور کامل سوخت». یورونیوز فارسی. ۴ نوامبر ۲۰۲۲. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۴ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۵ نوامبر ۲۰۲۲.
  10. «هفدهمین جمعهٔ اعتراضی در بلوچستان با شعار مرگ بر خامنه ای». اخبار روز - سایت سیاسی خبری چپ. ۲۰۲۳-۰۱-۲۷. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ آوریل ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۲-۰۱.
  11. 1 2 «تصرف فرمانداری خاش ناکام ماند و اداره جهاد کشاورزی به طور کامل در آتش سوخت». shoaresal.ir.
  12. «گزارشی از برخی اقدامات اغتشاشگران در خاش/ شهر آرام است». isna.
  13. «مولوی عبدالحمید: حمله مسلحانه مردم خاش به فرمانداری دروغ محض است». بی‌بی‌سی فارسی. ۱۷ آبان ۱۴۰۱. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۹ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۹ نوامبر ۲۰۲۲.
  14. «صحبت‌های نماینده چابهار در مجلس ایران دربارهٔ کشتار مردم بلوچستان قطع شد». بی‌بی‌سی فارسی. ۶ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۶ نوامبر ۲۰۲۲.
  15. «مدارس خاش امروز شنبه غیرحضوری شد». خبرگزاری ایسنا. دریافت‌شده در ۱۷ آبان ۱۴۰۱.
  16. «زاهدانی‌ها در جمعه‌ خشم و اعتراضی دیگر با فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» به خیابان‌ها آمدند». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۰۱.
  17. «"مرگ بر خامنه‌ای" در زاهدان؛ حمایت عبدالحمید از بهایی‌ها – DW – ۱۴۰۱/۱۰/۹». dw.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۰۱.
  18. «تظاهرات در زاهدان؛ "خامنه‌ای حیا کن مملکتو رها کن" – DW – ۱۴۰۱/۱۰/۲۳». dw.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۱۷.
  19. «مولوی عبدالحمید: حوادث جمعه خونین زاهدان حاصل تبعیض بود». ایندیپندنت فارسی. ۲۰۲۳-۰۱-۱۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۱۷.
  20. «جمعه‌های اعتراضی سیستان و بلوچستان؛‌ تداوم شعارهای دموکراسی‌خواهانه معترضان بلوچ». العربیه فارسی. ۲۰۲۳-۰۱-۱۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۱۷.
  21. «تداوم تظاهرات "جمعه‌‎های اعتراضی" در زاهدان، خاش و گالیکش – DW – ۱۴۰۱/۱۱/۱۴». dw.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۲-۰۵.