تبت

برای دیگر کاربردها، تبت (ابهام‌زدایی) را ببینید.

تبت سرزمین مقدس بودائیان در آسیای مرکزی است که ارتفاع متوسط آن از سطح دریا حدود ۴۹۰۰ متر می‌باشد.

رشته کوههای هیمالیا نیز در این سرزمین قرار دارد.

پایتخت سنتی تبت، شهر لهاسا است که اکنون مرکز استان تبت چین است.

گفتنی است که هم اکنون این سرزمین تحت اشغال کشور چین است.

تاریخ

دولت پادشاهی تبت در قرن پنجم یا ششم م . تا سال ۹۱۴ م . (تاریخ سقوط حکومت سلطنتی ) ادامه داشت و در ابتدای قرن یازدهم رژیم لامایی در آنجا برقرار گشت و لاماها تا قرن ۱۵-۱۶ که دوره تاسیس دالایی لاما بود، مستبدانه در آن جا حکومت می‌کردند.

این کشور ومخصوصاً شهر لهاسا از بزرگترین مراکز مذهبی پیروان بودا و عبادتگاهها و بتکده‌های عظیم آن زیارتگاه بزرگ بودائیان جهان است و شخص دالایی لاما یک قدرت مذهبی و سیاسی است که در میان قوم مغول و مردم چین و هند و دیگر کشورهای بودایی احترام فراوانی دارد:

جغرافیا

مساحت ۱٬۲۲۸٬۴۰۰ کیلومترمربع و دارای ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ سکنه‌است . پایتخت آن «لهاسا» است . مملکت مزبور را روحانیان بودایی اداره می‌کنند و حکومت در دست «دالایی - لاما» (روحانی اعظم ) است .

	منطقه خودمختار تبت در جمهوری خلق چین
	تبت تاریخی که گروه‌های تبعیدی تبتی مدعی آن هستند.
	ناحیه مشخص شده تبتی نشین توسط جمهوری خلق چین
	نواحی تحت کنترل چین که به عنوان بخشی از Aksai Chin مورد ادعای هند است.
	نواحی تحت کنترل هند که به عنوان بخشی از تبت مورد ادعای چین است.
	مناطق تاریخی دیگر داخل قلمرو فرهنگ تبتی

تبت یا سی -تسان کشور مستقلی که در جنوب غربی چین و بر سرحد شمالی نپال واقع است و آنرا از جهت ارتفاعی که از سطح دریا دارد، بام دنیا گویند چه بزرگترین و مرتفعترین فلات آسیا و جهان است که در میان بزرگترین و معظم‌ترین سلسله جبال جهان قرار دارد و شطهای قابل اهمیت جنوبی و شرقی آسیا از آن سرازیر می‌گردد.

فلاتی است لم یزرع و ارتفاع متوسط آن از سطح دریا ۵۰۰۰ متر است (ارتفاع قله دماوند از سطح دریا ۵۶۴۰ متر است ).

جنوب آنرا کوههای بسیار بلند هیمالیا فراگرفته‌است . کوههای مرتفع دیگری از آن جمله قراقروم در جنوب غربی و آلتین تاغ در شمال و نان شان در شمال شرقی این سرزمین واقع است . وسعت آن ۱٬۲۱۵٬۰۰۰ کیلومترمربع و دارای ۱٬۲۷۴٬۰۰۰ تن سکنه‌است . پایتخت آن شهر مذهبی «لهاسا» است و «دالایی لاما» بر آن فرمانروایی داشت .

با آنکه رودهای عظیمی از این منطقه سرچشمه می‌گیرد معذلک در داخل این کشور رودهاو برکه‌های قابل توجه و مورد استفاده کمتر وجود دارد و مخصوصاً بر اثر یخبندان بودن کمتر به کار کشاورزی می‌آید.

رودهای مهم آن عبارتند از: «اندوس » و «تسانگ پو» رود اخیر چون وارد سرحد هند و برمه شود «براهماپوتر» نام دارد.

کشاورزی و دامداری

هوای این سرزمین بسیار سرد و درجه حرارت متوسط این منطقه ۱۰ درجه سانتیگراد زیر صفر است و بر اثر این سرما زراعت و درخت کاری در آنجا بسیار نادر و ناچیز است و تنها منبع ثروت عمده این کشور پرورش حیوانات است و علاوه بر فقر مواد غذایی که در این سرزمین حکمفرمااست، بر اثر فقدان جنگل موضوع سوخت هم در آنجا یکی از مسائل مشکل را بوجود آورده‌است .

حیواناتی که در این کشور پرورش می‌دهند عبارتند از: نوعی گاومیش، اسب، گوسفند و بز که پشم و پوست و چرم آنها بزرگترین رقم صادراتی کشور تبت را تشکیل می‌دهد. پشم بز و گوسفند تبت بر اثر سرما بسیار مرغوب است و در درجه اول قراردارد و پارچه‌های پشمی آن بسیار لطیف و شهره آفاق است .

معادن طلا در این خطه فراوان است و بطرز بدوی استخراج می‌گردد و بیشتر رودهایی که بطرف مشرق این سرزمین جریان دارند، دارای ذرات طلا می‌باشد که در جریان‌های آرام رودها بدست می‌آید.

اقتصاد

واردات این کشور نخ، پارچه، مواد غذائی، برنج و چای است و بزرگترین مرکز بازرگانی آن «گیانگتسه » و «یاتونگ» و «گارتوک » و «شی گاتسه » است که سه شهر اول برای داد و ستد بازرگانان خارجی و استقرار نمایندگیها آزاد است .

چند شوهری در تبت

تبت تنها کشوری است که در آن زنان، در شرایط خاص، مجاز به داشتن چند شوهر می‌باشند. به این صورت که اگر مردی چند پسر داشته باشد و استطاعت مالی کافی برای ازدواج همهٔ آنها را نداشته باشد، برای همهٔ آنها یک زن می‌گیرد.

مردم تبت مردم فقیری هستند و کشاورزی در آب و هوای آن جوابگوی جمعیت زیاد نیست. منطقه تبت با وجود وسعت زیادش دارای جمعیت کمی می‌باشد.^*[۱]ویکی از رسوم مردم تبت این است که جسد مردگان در آن خوراک پرندگان و حیوانات می شود.

جستارهای وابسته

• دالایی لاما
• فلات تبت

پانویس

^  خبرنامهٔ آریایی

منابع

• تبت