تمدن میسنی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
تمدن میسنی, حدود ۱۴۰۰ الی ۱۱۰۰ پیش از میلاد

احتمال می‌رود میسنی‌ها از اقوام مهاجر یونانی در اوایل هزاره دوم ق. م در جزایر اژه و مدیترانه و همزمان با شکل گیری تمدن جزیره کرت باشند. این تمدن به دلیل علاقه به طلا و وجود گنجینه‌های فراوان به نقل از هومر به "تمدن سرشار از طلا" شهرت یافت. پس از نابودی تمدن کرت، میسنی ها برتری یافتند؛ اما دیری نپایید که با مهاجرت دوریسی ها تمدن میسنی نیز از بین رفت. این مهاجرین جدید بعده ها تمدن یونان را بنا نهادند، هر چند از میراث هنر کرت و میسنی نیز برخوردار بودند. تحولات این دوران را می توان در نخستین منظومه های حماسی اروپا یعنی ایلیاد و ادیسه اثر هومر دید.[۱]

نقاب متوفی از جنس طلا احتمالاً متعلق به آگاممنون

عقاید و دین[ویرایش]

با نقاب های طلایی کشف شده در مقبره های زیرزمینی مانند مقبره آترئوس که شبیه به شخص متوفی آهن کاری شده و هم چنین نقاشی های دیواری از گاو و طبیعت، این نتیجه به عمل می آید که میسنی ها مانند تمدن مصر به جهان پس از مرگ و دنیای ابدی اعتقاد داشتند.[۲]

هنر میسنی[ویرایش]

نقشه کاخ تیرینس،یونان،حدود ۱۲۰۰-۱۴۰۰ ق.م

معماری[ویرایش]

میسنی ها به دلیل جنگها و حمله های قومی توجه خاصی به ساخت دژ و پناهگاه های نظامی داشتند و برخلاف تمدن مینوسی که کاخهایش دژ نداشت،دیوار کاخ های میسنی ها بسیار بلند بود. از جمله کاخها می توان دژ معروفی که به "ارگ تیرینس" شهرت دارد اشاره کرد.ارگ تیرینس یا تیرونز که در فاصله پانصد کیلومتری میسن قرار داشت، در نزد هومر به تیرونز صد دیوار و در نزد مردمان روزگار باستان به زادگاه هرکول شهرت داشت. این کاخ برخلاف کاخ کنوسوس بر مبنای نقشه ای حساب شده ساخته شده است.علاوه بر کاخ تیرینس کاخهای بزرگ دیگری در وافیو، پولوس، اورخومنوس، آرن و ایولکوس کشف شده‌است.

معماری میسنی جزئیات و کنده کاری ندارد و تنها پاره سنگهای برش خرده روی هم قرار گرفته اند اما از معروف ترین و مشهور ترین نمونه های کنده کاری این دوران "دروازه شیران" را میتوان نام برد.[۳][۱]

دروازه شیران،میسن درموکنای، حدود ۱۲۵۰-۱۳۰۰ ق.م

یونانیان در دوره‌های بعد دیوارهای مستحکم و تنومند تیرینس و دیگر بناهای میسن را که از سنگ‌های نتراشیده یا نیم تراش ساخته شده‌بودند را کار سیکلوپها، غولان اساطیری یک چشم دانستند و معتقتد بودند که این دیوارها کار نژاد غولان افسانه‌ای است.[۴]

صنایع دستی[ویرایش]

مقابر میسنی ها به شکل لانه زنبوری ساخته می شده که در آنها مقادیر زیادی خنجر مفرغی مرصع کاری شده با طلا و نقره کشف شده است. در این مقابر چندین نقاب چکش کاری شده نیز یافت شده است که احتمالاً ویژگی های چهره شخص متوفی را به حالتی واقع گرایانه ثبت کرده است.[۱]
همانطور که ذکر شد، میسنی ها از طلا در آثار هنری خود استفاده های بسیاری می کردند که از نمونه های آن می توان به "جام وافیو" اشاره کرد.[۱]این جام‌ها دو جفت‌اند و حاوی یک ورقه طلای خارجی که نقوش روی آن حکاکی شده و یک ورقه داخلی که سطحی صاف و هموار دارد، هستند.همچنین دسته به صورت یک تکه جدا به بدنه متصل شده.موضوع برجسته‌کاری‌ها احتمال می‌رود که مینوسی باشد و به مراسم گاوبازی و شکار گاو مربوط می‌شود.
سفالگری این دوره تفاوت آشکاری با آثار مینوسی دارد و از نمونه های معروف سفالگری این دوران، سفالی موسوم به "ظرف جنگاوران" است.[۱]در این گلدان صفی از سربازان میسنی دیده می‌شود که از لحاظ قیافه و نوع پوشش با آثار قبل کاملاً متفاوت هستند و میتواند سندی بر تفاوت نژاد میسنی‌ها با اقوام قبلی کرت باشد.

سقوط[ویرایش]

در سال ۱۲۰۰ ق.م تمدن میسنی به دست دوری ها (دوریسی ها) که دارای سلاح های آهنی بودند، سقوط کرد.[۱] دوریها در جنگ با میسنی‌ها از سلاح فلزی استفاده کردند و نسبت به تجهیزات میسنی که بیشتر از مفرغ و فلزات نرم بود، بسیار پیشرفته‌تر بودند. بعد از سقوط میسنی‌ها عصر ظلمت چند صد ساله‌ای در منطقه حاکم شد.گرچه مدارک چندانی از آن برجای نمانده‌است، نمی‌توان این دوره را یک خلا تاریخی پنداشت.[۵]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ گروه مولفان. «فصل ۱:هنر و تمدن دریای اژه و یونان». در سیر هنر در تاریخ (۲) دورهٔ پیش‌دانشگاهی. چاپ سوم. تهران: شرکت چاپ و نشر کتاب‌های درسی ایران، ۱۳۹۱. صفحه ۱۵ و ۱۶.
  2. تاریخ هنر ، فرهاد گشایش
  3. تاریخ معماری غرب از عهد باستان تا مکتب شیکاگو ، نشر خاک
  4. هنر در گذر زمان، هلن گاردنر، چاپ هفدهم، صفحه 111
  5. هنر در گذر زمان، هلن گاردنر، چاپ هفدهم، ص 113

پیوند به بیرون[ویرایش]