خفگی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
Choking
ضربه با مچ دست در محوطه شکمی٬ در شخصی با علائم خفگی
آی‌سی‌دی-۱۰ F41.0, R06.8, T17, W78-W80
آی‌سی‌دی-۹ 784.9, 933.1
سمپ D000402

خَفِگی[۱] (درزبان عاميانه: خُنّاق) در پزشکی به وضعیتی گفته می‌شود که مسیر جریان هوای تنفسی به درون بدن و ریه با دشواری بسیار جدی و بسته‌شدن٬ روبرو شود.

خفگی باعث آسفیکسی می‌شود که نخست به آن دسته از بافت‌ها و اندام‌های حساس به هیپوکسی، برای نمونه مغز، آسیب می‌زند.

بدن پس‌از انسداد مجرای تنفسی و با استفاده از اکسیژن باقی‌مانده در خون و شش‌ها تا چند دقیقه مشکلی نخواهد داشت و سپس این محرومیت تنفسی در مدت ۶-۴ دقیقه باعث آسیب و مرگ بافت‌های مغزی می‌شود به همین دلیل به این زمان زمان طلایی[۲] می‌گویند.[۳] [۴] خفگی معمولاً با تنفس‌خواهی[۵] همراه است. نیاز بدن به تنفس به خاطر افزایش دی‌اکسید کربن در خون ایجاد می‌شود و نه به خاطر کمبود اکسیژن در خون بدن.

تنگی نفس، کبودی لب‌ها و نوک انگشتان، کاهش یا توقف حرکات قفسه سینه، رنگ پریدگی، اشکال در صحبت کردن، سرفه، گشادی مردمک، چنگ زدن گردن با دست، خرخر کردن، لرزش، تشنج، کاهش سطح هوشیاری، کندی و نامنظمی نبض و از دست دادن حواس از علائم اولیه خفگی هستند.[۶]

علل خفگی[ویرایش]

مسدود شدن مجرای تنفسی توسط اجسام خارجی مانند لقمه غذا، آب نبات، دکمه و مواد استفراغی. فشار خارجی مانند خفه کردن - بیماریهای تنفسی - لارنگواسپام – مسمومیت دارویی - به عقب برگشتن زبان در بیهوشی که یکی از شایع‌ترین علل خفگی می‌باشد- استنشاق مواد سمی مانند مونواکسیدکربن و غیره.[۷]

خفگی کودکان[ویرایش]

نوزادان و کودکان کوچکتر از ۴ سال، بیشتر در معرض خفگی ناشی از غذا و اشیاء ریز هستند. خفگی هنگامی روی می‌دهد که غذا یا اشیاء وارد مجرای هوا شوند.[۸]

برخی از خوراکی‌ها به علت اندازه و جنسشان می‌توانند باعث گیر کردن در گلوی کودک و خفگی او شوند. از دادن خوراکی‌های زیر تا سه سالگی کودکان باید پرهیز کرد[۹]:

آب نبات، ذرت افشان، آجیل (مگر اینکه رنده شده یا خورد شده باشد).

برای دادن خوراکی‌های زیر به کودک باید دقت بسیار کرد و آن‌ها را به قطعات کوچک ریز کرد: انگور، کشمش، زیتون، گوشت و مرغ، هویج.

سرفه کردن ، زدن به پشت و مانور هایملیخ از روشهای درمان گیر کردن جسم خارجی در گلو می‌باشد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع و پانویس‌ها[ویرایش]

  • Wikipedia contributors, «Choking,» Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed June ۹، ۲۰۰۸).
  1. خفگی از «خفه + گی» تشکیل شده و واژه‌ای از ریشهٔ پارسی است. در گذشته به خفه، «خپه» می‌گفتند.
  2. Golden Time
  3. مجلهٔ الکترونیکی هوم
  4. Ross, Darrell Lee; Chan, Theodore C (2006). Sudden Deaths in Custody. ISBN 978-1-59745-015-7. 
  5. air hunger
  6. آفتاب
  7. مجلهٔ الکترونیکی هوم
  8. حوزه، مجلهٔ پیام زن، آبان ۱۳۷۹، شماره ۱۰۴، نوشتار: مراقب خفگی کودکتان باشید.
  9. نی‌نی‌لند