خیز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از ورم)
پرش به: ناوبری، جستجو
خیز
آی‌سی‌دی-۱۰ R60.9
آی‌سی‌دی-۹ 782.3
سمپ D004487

ادم یا خیز یا ورم که گاهی نیز بنام دراپسی شناخته می‌شود به معنی تجمع غیرطبیعی آب و مایعات میان بافتی موجود در پلاسما در فضای میان بافتی، زیر پوست و حفره‌های بدن و بعلت انتقال آنها از درون رگها به محلهای یاد شده است.[۱][۲] در حالت طبیعی، تعادل حاصل از هموستازی باعث می‌گردد که مقدار این مایعات در بین بافتها و درون پلاسما میزان ثابت و کنترل شده‌ای داشته باشند.

انواع و علل[ویرایش]

ادم گوده گذار:اگر بر روی پوست بیمار مبتلا به ادم، با انگشت فشار وارد کنیم تا چند ثانیه اثر این فشار باقی می‌ماند. این حالت ناشی از شایعترین نوع ادم است که بعلت یک بیماری سیستمی (بیماری که ناشی از کارکرد نادرست بخشهای بدن است) مانند واریس، ترومبوفلبیت، حاملگی (در برخی زنان) و یا گزیدگی یک حشره ممکن است ایجاد گردد.[۳][۴]

ادم جنرال[ویرایش]

افزایش فشار هیدرواستاتیک بعلت نارسایی قلبی و یا افت فشار اسموتیک (مانند نارسایی کبد و سندروم نفروتیک کلیه) و بدنبال آن کمبود فشار انکوتیک پلاسما، از علتهای شایع خیز عمومی در بدن می‌باشند. ادم جنرال (خیز عمومی در تمام بدن) می‌تواند باعث ادم در یک یا چند اندام خاص دیگر شود. مثلا یک نارسایی مزمن قلبی می‌تواند به ادم در ششها(ادم پولمونار) و یا آب‌آوردگی شکم(آسیت) شود.[۵][۶]

ادم اندامی[ویرایش]

گاهی ادم ممکن است در یک عضو و اندام خاص در بدن ظاهر شود. از مهمترین ادمهای دربرگیرنده اندامها می‌توان به ادم مغزی، ادم ریوی، ادم چشمی حاصل از گلوکوم، ورم بیضه، ورم پستان و ورم پلک اشاره نمود.

ادم پا میتواند بعللی از جمله سرپا ایستادن طولانی باشد.

مکانیسم[ویرایش]

از علتهای ایجاد خیز یا ادم شامل:[۷]

  1. افزایش فشار هیدرواستاتیک
  2. کاهش فشار انکوتیک رگها
  3. افزایش فشار انکوتیک در بافتها
  4. افزایش نفوذپذیری دیواره رگها در اثر التهاب
  5. تغییر در میزان حفظ آب درون بافتها(افزایش فشار هیدرواستاتیک باعث جلوگیری از دفع آب و سدیم توسط کلیه می‌گردد)

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Dorlands Medicine Dictionary:EDEMA
  2. وبسایت Med line plus:معنی ادم
  3. سایتeMedicine:ادم و علتها
  4. وبگاه دانشگاه مریلند:تعریف ادم و علتها
  5. Mayo Clinic: pulmonary edema
  6. HealthScientisct: Causes of Ascite
  7. مبانی پاتولوژی پایه عباس-فاوستو ویرایش هفتم ص۱۲۲

پیوند به بیرون[ویرایش]