روان‌آشفتگی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
دلیریوم
آی‌سی‌دی-۱۰ F05
آی‌سی‌دی-۹ 293.0
دادگان بیماری‌ها 29284
ای‌مدیسین med/3006
پیشنت پلاس روان‌آشفتگی
سمپ D003693

دلیریوم (به انگلیسی: Delirium) یا روان‌آشفتگی، در حقیقت اختلال کلی اعمال شناختی و عدم هشیاری است. دلیریوم حاد (از چند ساعت تا چند روز) سیری کوتاه دارد و وقتی عوامل سببی حذف شوند با بهبود سریع همراه است.
اختلال در جهت یابی، عدم آگاهی نسبت به زمان و مکان، توهم، هذیان، خشم و عصبانیت، اضطراب از ویژگیهای این اختلال است. این حالت پس از اعمال جراحی، سوختگی، بیخوابی، عفونت، تب، خونریزی شدید و یا پس از ترک مواد مخدر ممکن است توسط بیمار تجربه شود. دلیریوم ناشی از ترک مواد غالباً با بیش فعالی همراه است. این اختلال در هر سنی ممکن است بروز کند.

نوعی از روان‌آشفتگی که ناشی از الکلیسم که معمولاً به‌صورت نشانگان ترک در می‌بارگان کهنه‌کار دیده می‌شود روان‌آشفتگی رعشه‌ای delirium tremens نام دارد.[۱]

علت‌شناسی[ویرایش]

برخی دلایل بوجود آمدن روان‌آشفتگی شامل موارد زیر است:

  1. آسیب مغزی (آنسفالوپاتی) توکسیک: بدلیل سم اگزوژن مانند الکل و یا سموم اندوژن مانند بالا رفتن اوره در بدن
  2. آسیب مغزی متابولیک: پرکاری تیروئید، کاهش الکترولیت‌ها مانند پتاسیم و کاهش برخی ویتامین‌ها مانند ب۲
  3. آسیب مغزی عفونی: بیماری‌هایی مانند آنسفالیت و حصبه
  4. آسیب مغزی تروماتیک: هر عاملی که موجب تروما به ناحیه مغزی باشد مانند ضربه مغزی یا صاعقه
  5. آسیب مغزی هیپوکسیک: هرنوع بیماری و آسیب که باعث کاهش اکسیژن مغز باشد.
  6. ایدز

ناقل عصبی که احتمالاً در این اختلال نقش دارد "استیل‌کولین" است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

روان‌گسیختگی

منابع[ویرایش]

  • واژه‌های مصوب فرهنگستان زبان وادب فارسی
  • ویکی‌پدیای انگلیسی [۱]
  1. مجموعهٔ واژه‌های مصوّب فرهنگستان زبان فارسی تا پایان سال ۱۳۸۹.