آلودگی هوا
آلودگی هوا تغییر در ویژگیهای طبیعی جو براثر مواد شیمیایی، غباری یا عاملهای زیستشناختی است. جو یا اتمسفر سامانهٔ گازیِ طبیعیِ پویا و پیچیدهایاست که زندگانی در سیارهٔ زمین به آن بازبستهاست. تحلیلرفتن لایه اوزن ِ استروسفر به خاطر آلودگی هوا، دیرزمانیاست که خطری برای تندرستی مردمان و نیز زیستبومهای زمین شناخته میشود.
این آلودگی هوا ممکن است طبیعی (مانند فعالیت آتشفشانها)، یا مصنوعی باشند. آلودگیهای مصنوعی عمدتا ناشی از فعالیت وسایل نقلیه و کارخانهها هستند.
محتویات |
[ویرایش] منابع انتشار
منابع آلوده کنندهٔ هوا به دو قسمت طبیعی و مصنوعی تقسیم بندی میشود:
- منابع طبیعی شامل موارد ذیل میباشد:
- فعالیتهای آتشفشانها و آتش سوزی جنگلها
- گرد و غبار طبیعی
- دود و مونواکسید کربن ناشی از آتش سوزیها
- گاز رادون ناشی از کانیهای زمین
- درختان کاج که ترکیبات آلی را از خود متصاعد میکنند.
- منابع مصنوعی
- وسایل نقلیه موتوری مشکلی اساسی هستند که دی اکسید نیتروژن که مهمترین آلوده کننده هوا است را تولید میکنند.سایر منابع مصنوعی آلوده کننده هوا عبارتند از زغال سنگ سوزها، صنایع مختلف آلودگیهای ناشی از سوزاندن بقایای کشاورزی و...
[ویرایش] اثرات بر روی انسان
سالیانه ۳ میلیون نفر در اثر آلودگی هوا جان خود را از دست میدهند که ۹۰ درصد آنان در کشورهای توسعه یافته هستند. دربعضی کشورها تعداد افرادی که در اثر همین عامل جان خود را از دست میدهند بیشتر از قربانیان سوانح رانندگی است. این مرگ و میر بطور خاص مربوط به آسم، برونشیت، تنگی نفس و حملات قلبی و آلرژیهای مختلف تنفسی است.[۱] آلودگی هوا به طرق گوناگونی میتواند آثار زیانبار درازمدت و کوتاه مدتی بر سلامت انسانها بگذارد. تاثیر آلودگی هوا بر افراد مختلف متفاوت است. آسیب پذیری برخی افراد در برابر آلودگی هوا بسیار بیشتر از سایرین است. کودکان کم سن و سال و سالمندان بیشتر از دیگران از آلودگی هوا آسیب میبینند.
معمولا میزان آسیبها بستگی به میزان قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی زیانبار دارد یعنی مدت تماس با آلایندهها و غلظت مواد شیمیایی. صدمات ریوی ناشی از هوای آلوده به اوزون، خطری است که هر ۳ نفر از ۵ نفر با آن روبرو هستند.
مساحت جنگلهای ایران در حدود ۲۰۰۰ سال پیش حدود ۸۰ میلیون هکتار(۸) و در گذشته نزدیک حدود ۳۰ میلیون هکتار(۹) و در حال حاضر در حدود ۱۲ میلیون هکتار (۱۲۰ هزار کیلومترمربع) است ولی از تمام آن امکان بهره برداری دایمی وجود ندارد. در طول ۲۰ سال گذشته مساحت جنگلهای شمال کشور که تنها قطب تولید چوب به طور دائم میباشد از ۳.۴ میلیون به ۱.۸ میلیون هکتار کاهش یافته است (۱۰) اگر جمعیت جهان را در حال حاضر حدود ۵ میلیارد نفر در نظر بگیریم، به طور متوسط سهم سرانه جنگل برای هر نفر حدود ۰.۸ هکتار (۸۰۰۰ مترمربع) میباشد ولی متأسفانه سهم سرانه جنگل برای هر ایرانی حدود ۰.۲۴ هکتار (۲۴۰۰ مترمربع) میباشد. اگر این رویه یعنی ازدیاد جمعیت و کاهش جنگل ادامه داشته باشد روزی خواهد ریسد که به هر ایرانی حتی چند درخت هم نخواهد رسید.
همیشه به خاطر داشته باشید كه یك درخت متوسط، قادر خواهد بود تا اكسیژن مورد نیاز سه نفر را تأمین كند.
[ویرایش] باران اسیدی
یکی از آثار و نتایج آلودگی هوا باران اسیدی است. بارانهای اسیدی از گازهای سولفور دی اکسید و از خانوادهٔ نیتروژن اکسید که از دود اگزوز اتومیبلها و کارخانجات ایجاد میشود، به وجود میآید. این گازها در اتمسفر زمین با بخار آب واکنش داده و اسیدهایی مانند سولفوریک اسید و نیتریک اسید را تشکیل میدهند.
[ویرایش] آلودهکنندهها
موادی همچون مونوکسید کربن، دی اکسید گوگرد، هیدروکربنهای سوخته نشده و ترکیبات سربی از موادی هستند که باعث آلودگی هوا میشوند.
[ویرایش] پیشگیری
در بسیاری از کشورهای جهان اقداماتی برای کاهش آثار آلودگی هوا بر محیط زیست انجام شدهاست. درحالی که دانشمندان آثار زیانبار آلودگی هوا را بر گیاهان، حیوانات و زندگی انسانها مطالعه میکنند، قانونگذاران قوانینی را برای کنترل کاهش آلایندهها تصویب نموده و آموزگاران در مدارس و استادان در دانشگاهها آثار آلودگی هوا را برای نسل جوان تشریح میکنند.
اولین گام برای حل مشکل آلودگی هوا ارزیابی است. محققان آلودگی هوا را بررسی نموده و استانداردهایی را برای اندازهگیری نوع و مقدار آلایندههای خطرناک تعیین میکنند. بعد از آن باید حد مجاز آلایندههای هوا مشخص شود.
در مرحله بعد میتوان گامهایی برای کاهش آلودگی هوا برداشت. تنظیم مقرراتی برای موادی که در اثر فعالیتهای انسانی در فضا منتشر میشود این هدف را تکمیل میکند. بسیاری از کشورها برای میزان انتشار آلایندههای خودروها و صنایع محدودیتهایی را اعمال کردهاند. این کار از طریق سازمانهای هماهنگکننده که وظیفه نظارت بر محیط زیست و هوا را به عهده دارند انجام میشود. در سازمان ملل برنامه مدیریت جو طرحهای زیست محیطی را در سراسر جهان اجرا میکند.
[ویرایش] وقایع تاریخی
در لندن طی مهدود بزرگ در سال ۱۹۵۲ میلادی تعداد چهارهزار نفر در مدت چند روز در اثر غلظت بالای آلایندههای هوا جان باختند.[۲]
[ویرایش] این را هم بخوانید
ترافیک و آلودگی آب و هوای تهران
[ویرایش] پانویس
[ویرایش] منابع
- Wikipedia contributors, «Air pollution,» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Air_pollution&oldid=186919767 (accessed February ۱, ۲۰۰۸).
|
|||||||||||||||||||||||||||||
 |
در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ آلودگی هوا موجود است. |
