خرم‌آباد (تنکابن)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از خرم‌آباد (مازندران))
پرش به ناوبری پرش به جستجو
خرم‌آباد
خرم آباد
city
خرم‌آباد در ایران قرار گرفته‌است
خرم‌آباد
خرم‌آباد
مختصات: ۳۶°۴۶′۵۸″ شمالی ۵۰°۵۲′۲۰″ شرقی / ۳۶٫۷۸۲۷۸°شمالی ۵۰٫۸۷۲۲۲°شرقی / 36.78278; 50.87222مختصات: ۳۶°۴۶′۵۸″ شمالی ۵۰°۵۲′۲۰″ شرقی / ۳۶٫۷۸۲۷۸°شمالی ۵۰٫۸۷۲۲۲°شرقی / 36.78278; 50.87222
کشور  ایران
استان‌های ایران استان مازندران
شهرستان‌های ایران شهرستان تنکابن
بخش (تقسیمات کشوری) بخش خرم‌آباد
جمعیت (۲۰۰۶)
 • جمعیت ۹٬۹۳۶
منطقهٔ زمانی ساعت رسمی ایران (یوتی‌سی +۳:۳۰)
 • تابستان (DST) ساعت رسمی ایران (یوتی‌سی +۴:۳۰)

خرم‌آباد یکی از شهرهای استان مازندران ایران است. این شهر مرکز بخش خرم‌آباد شهرستان تنکابن است. جمعیت این شهر ۹۹۳۶ نفر می‌باشد.

تاریخچه[ویرایش]

خرم‌آباد [۱] مرکز منطقه تنکابن و  محال ثلاث  در دوران قاجاریه در عصر حاکمیت خاندان خلعتبری بر این منطقه بوده است که در دوران پهلوی شهر جدیدالتاسیس شهسوار مرکز تنکابن گردید و پس از انقلاب اسلامی شهسوار به تنکابن تغییر نام داد.منطقه مسکونی و ییلاق نشین خان ها سالها قبل از تشکیل تنکابن که سکونت در آن دارای قدمت طولانی میباشد.

محال ثلاث[ویرایش]

زمانی که خان زند به قدرت رسید هدایت‌الله خان فومنی حاکم گیلان در سال ۱۱۸۵ قمری به منظور توسعه قلمرو خود به غرب مازندران روی آورد و تنکابن را از غرب مازندران ضمیمه گیلان کرد و یکی از افراد قوی حصارلو را به حکمرانی تنکابن برگزید که بر ذائقه مردم تنکابن علی‌الخصوص طوایف مهم و مدعی خوش نیامد.[۲] برای چاره جویی، شکوه و شکایت از حاکم ظالم وقت سه نفر از سران طوایف و بزرگان قبایل و منطقه که یکی از آنان مهدی خان خلابر بوده‌است به شیراز رفته و به ملاقات با شاه زند نائل آمدند و نظر خان زند را از طایفه حصارلو برگرداندند و کریم خان زند حکم حکومت تنکابن را به نام مهدی خلابر صادر کرد و به وی لقب خان را اعطاء کرد. مهم‌ترین ماجراجویی و فرصت خواهی خان خلابران همدستی وی با آقا محمد خان قاجار درایام مبارزاتش علیه زندیه بود. با روی کار آمدن قاجار خلابران تنکابن برای تحکیم پایه‌های حکومت قاجار از جان مایه گذاشتند و در سخت‌ترین لحظات در کنار این ایل قرار داشتند. مهدی خان خلابری (تنکابنی) دربسیاری از صحنه‌ها به فریاد آغا محمد خان و کسان او رسیده و از همین رو قدرت او رو به فزونی نهاد.[۲] در سال ۱۱۹۵، آقامحمدخان قاجار مهدی خان خلابر را همراه مرتضی‌قلی‌خان قاجار (برادر آقامحمدخان قاجار) برای فتح گیلان به گیلان فرستاد.[۲] پس از فتح گیلان مهدی خلابر از آقامحمدخان خواست تا با جدایی تنکابن از گیلان و الحاق آن به مازندران موافقت کند. با موافقت آقامحمدخان در این سال، ولایت تنکابن ضمیمه مازندران شد و نواحی کلاردشت و کجور به تنکابن الحاق شد و این‌گونه ولایت محال ثلاث / ثلاثه تشکیل شد.[۳] مهدی خان خلابر از اجداد پدری محمدولی‌خان تنکابنی بوده‌است که عامل اصلی بازگردانده شدن تنکابن از گیلان به مازندران بوده‌است.

جمعیت[ویرایش]

شهر خرم‌آباد ۹،۹۳۶ نفر جمعیت دارد. مردم خرم‌آباد به زبان مازندرانی [۴] گویش می کنند.

منابع[ویرایش]

  1. علی اصغر یوسفی نیا، لنگا، ۲۶.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ اسناد خاندان خلعتبری (شهسوار (تنکابن) - ایران)-منوچهر ستوده، مجتبی رضوانی، ص ۱۸
  3. اسناد خاندان خلعتبری (شهسوار (تنکابن) - ایران)-منوچهر ستوده، مجتبی رضوانی، ص ۱۹
  4. نصری اشرافی، جهانگیر (١٣٧٧). واژه نامه بزرگ تبری. به کوشش حسین صمدی و سید کاظم مداح و کریم الله قائمی و علی اصغر یوسفی نیا و محمود داوودی درزی و محمد حسن شکوری و عسکری آقاجانیان میری و ابوالحسن واعظی و ناصر یداللهی و جمشید قائمی و فرهاد صابر و ناعمه پازوکی. تهران: اندیشه پرداز و خانه سبز. ص. صفحه ۳۱ جلد اول. شابک ۰-۵-۹۱۱۳۱-۹۶۴ مقدار |شابک= را بررسی کنید: checksum (کمک).

اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳خ.